Chương 1: Cơ sở lý luận về hoạt động kinh doanh và hiệu quả hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. - Chương 2: Đánh giá thực trạng hiệu quả sản xuất kinh doanh của công ty TNHH cơ khí Hùng Sơn. - Chương 3: Một số biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh của công ty TNHH cơ khí Hùng Sơn. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KINH DOANH VÀ HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG SẢN XUẤT KINH DOANH CỦA DOANH NGHIỆP 1.
Cơ sở lý luận về kinh doanh Để hiểu hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp trước hết ta phải hiểu về doanh nghiệp. Khái niệm về doanh nghiệp Hiện nay có rất nhiều lý thuyết khái niệm thế nào là doanh nghiệp, mỗi khái niệm về doanh nghiệp lại có một nội dung nhất định với một giá trị nhất định. Vì mỗi tác giả đứng trên nhiều quan điểm khác nhau khi tiếp cận doanh nghiệp. Chẳng hạn: - Xét theo quan điểm pháp luật.
“Doanh nghiệp là tổ chức tổ chức kinh tế có tên, có tài sản, có trụ sở giao dịch ổn định, được đăng ký kinh doanh theo quy định của pháp luật nhằm mục đích thực hiện các hoạt động kinh doanh”.Tr8] - Xét theo quan điểm chức năng: “Doanh nghiệp là một tổ chức sản xuất mà tại đó người ta kết hợp các yếu tố sản xuất (có sự quan tâm giá cả của các yếu tố) khác nhau do các nhân viên của công ty thực hiện nhằm bán ra thị trường những sản phẩm hàng hóa hay dịch vụ để nhận được khoản tiền chênh lệch giữa giá bán sản phẩm với giá thành sản phẩm ấy. - Xét theo quan điểm phát triển thì “ Doanh nghiệp là một cộng đồng người sản xuất ra những của cải. Nó sinh ra, phát triển, có những thất bại, có những thành công, có lúc vượt qua những thời kỳ nguy kịch và ngược lại có lúc phải ngừng sản xuất đôi khi tiêu vong do gặp phải những khó khăn không vượt qua được”. - Xét theo quan điểm hệ thống thì “Doanh nghiệp bao gồm một tập hợp các bộ phận được tổ chức, có tác động qua lại và theo đuổi cùng một mục tiêu”.
5 Từ các quan điểm trên ta có thể phát biểu về khái niệm doanh nghiệp như sau: “Doanh nghiệp là một tổ chức kinh tế được thành lập để thực hiện các hoạt động kinh doanh, thực hiện các chức năng sản xuất, mua bán hàng hóa hoặc làm dịch vụ, nhằm thỏa mãn nhu cầu của con người và xã hội và thông qua hoạt động hữu ích đó mà kiếm lời”.Tr8] Các yếu tố đầu vào của doanh nghiệp rất đa dạng gồm có tài nguyên thiên nhiên, con người, công nghệ, kĩ năng quản lý và nguồn thông tin. Các yếu tố đầu vào rất cần thiết và không thể thiếu cho bất kỳ quá trình sản xuất kinh doanh doanh nào. Muốn quá trình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp có hiệu quả cần phải tổ chức khai thác các yếu tố đầu vào hợp lý và tiết kiệm nhất. Đầu ra chủ yếu của doanh nghiệp gồm hai loại sản phẩm và dịch vụ.
Đối với hoạt động cung cấp dịch vụ, đầu ra được thể hiện dưới nhiều dạng khó nhận biết một cách cụ thể. Ngoài những sản phẩm và dịch vụ được tạo ra sau mỗi quá trình sản xuất còn có các loại phụ phẩm khác có thể có lợi hoặc không có lợi cho hoạt động sản xuất kinh doanh. Các doanh nghiệp tiến hành hoạt động sản xuất kinh doanh nhằm mục tiêu sinh lời. Lợi nhuận tối đa là mục tiêu cuối cùng mà bất kỳ doanh nghiệp nào khi đầu tư vốn và sức lực vào hoạt động sản xuất kinh doanh trên thị trường.
Cơ sở lý luận về hoạt động kinh doanh 1. Khái niệm về kinh doanh “Kinh doanh là việc thực hiện liên tục một hay một số công đoạn của quá trình đầu tư từ sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm hoặc cung ứng dịch vụ trên thị trường nhằm múc đích sinh lợi”. [20] Kinh doanh có thể coi như một hệ thống tổng thể bao gồm những hệ thống cấp dưới, các ngành kinh doanh, trong mỗi ngành kinh doanh được tạo thành các doanh nghiệp có quy mô khác nhau, trong mỗi doanh nghiệp sản 6 xuất nhiều loại sản phẩm khác nhau. Mỗi doanh nghiệp lại bao gồm các hệ thống con như sản xuất, tài chính, marketing.
Bản chất của kinh doanh - Doanh nghiệp tiếp nhận các nhập lượng và hoạt động trong những điều kiện đặc thù tùy theo theo loại hình kinh doanh. Tuy nhiên có điểm chung là các yếu tố nhập lượng chỉ có giới hạn hay còn gọi là khan hiếm với bất kỳ doanh nghiệp nào. - Doanh nghiệp sử dụng các nhập lượng theo cách thức hiệu quả nhất. Sự cạnh tranh của các doanh nghiệp yêu cầu hàng hóa được bán với giá phải chăng và có chất lượng thích hợp.
Một doanh nghiệp thành công phải luôn luôn phát hiện được những nhu cầu mới hoặc nhu cầu còn thiếu, chưa được đáp ứng của người tiêu dùng và luôn luôn sẵn sàng thỏa mãn nhu cầu đó. - Dưới áp lực của canh tranh và sức mua của người tiêu dùng, các nhà sản xuất sẽ cố gắng sử dụng có hiệu quả hơn thiết bị, nguyên liệu và lao động để tạo ra nhiều hàng hóa hơn, có chất lượng tốt hơn. Do đó, khi theo đuổi những quyền lợi riêng tất yếu doanh nghiệp sẽ đồng thời tạo ra lợi ích cho xã hội cố gắng thỏa mãn những ham muốn của họ. Trong lúc theo đuổi lợi nhuận, nhà kinh doanh cũng phải phục vụ người tiêu dùng và phục vụ lợi ích xã hội.2 Cơ sở lý luận về hiệu quả hoạt động sản xuất kinh doanh 1.
Khái niệm Trong nền kinh tế thị trường, doanh nghiệp hoạt động trong bất kỳ lĩnh vực nào, dù có to hay nhỏ thế nào, muốn tồn tại và phát triển thì phải hoạt động có hiệu quả và tối đa hóa lợi nhuận. Khi có hiệu quả kinh doanh thì doanh nghiệp sẽ có điều kiện mở rộng sản xuất, đầu tư các trang thiết bị mới hiện đại hơn, đời sống lao động sẽ được nâng cao. 7 - Theo Adam Smith cho rằng: “Hiệu quả là kết quả đạt được trong hoạt động kinh tế, là doanh thu tiêu thụ hàng hoá ”. Quan điểm của ông, hiệu quả được đồng nghĩa với chỉ tiêu phản ánh kết quả hoạt động kinh doanh, có thể do tăng chi phí mở rộng sử dụng nguồn lực sản xuất.
Nếu cùng một kết quả có hai mức chi phí khác nhau thì theo quan điểm này doanh nghiệp cũng đạt hiệu quả. Quan điểm này chỉ đúng khi kết quả sản xuất kinh doanh tăng với tốc độ nhanh hơn tốc độ tăng của chi phí đầu vào của sản xuất. Khi nói đến khái niệm hiệu quả sản xuất kinh doanh đã được rất nhiều các nhà kinh tế đưa ra các khái niệm khác nhau. Cụ thể như sau: Hiệu quả sản xuất kinh doanh được xác định bởi tỷ số giữa kết quả đạt được và chi phí bỏ ra để có được kết quả đó.
Điển hình cho quan điểm này là Manfred – Kuhn: “Tính hiệu quả được xác định bằng cách lấy kết quả tính theo đơn vị giá trị chia cho chi phí kinh doanh”. Quan điểm này được nhiều nhà kinh tế quản trị áp dụng vào quản trình sản xuất kinh doanh. “Hiệu quả sản xuất kinh doanh là quan hệ tỉ lệ giữa phần tăng thêm của phần kết quả và phần tăng thêm của chi phí”. Hạn chế của quan điểm này là chỉ xét hiệu quả phần tăng thêm của kết quả và phần tăng thêm của chi phí không xét đến phần kết quả và chi phí ban đầu.
"Hiệu quả sản xuất kinh doanh được đo bằng hiệu số giữa kết quả và chi phí bỏ ra để đạt được kết quả đó". Quan điểm này có ưu điểm là phản ánh được mối quan hệ bản chất của hiệu quả kinh tế. Tuy nhiên nó chưa phản ánh được tương quan về lượng và chất giữa kết quả và chi phí. "Hiệu quả sản xuất kinh doanh là mức độ thoả mãn yêu cầu quy luật cơ bản của chủ nghĩa xã hội, cho rằng quỹ tiêu dùng với tư cách là chỉ tiêu đại diện cho mức sống của mọi người trong doanh nghiệp".
Quan điểm này có ưu điểm là bám sát mục tiêu tinh thần của nhân dân. Nhưng khó khăn là phương tiện đó nói chung và mức sống nói riêng là rất đa dạng và phong phú. 8 "Hiệu quả sản xuất kinh doanh là chỉ tiêu kinh tế - xã hội tổng hợp để lựa chọn các phương án hoặc các quyết định trong quá trình hoạt động thực tiễn ở mọi lĩnh vực kinh doanh và tại mọi thời điểm. Bất kỳ các quyết định cần đạt được phương án tốt nhất trong điều kiện cho phép, giải pháp thực hiện có tính cân nhắc, tính toán chính xác phù hợp với sự tất yếu của quy luật khách quan trong từng điều kiện cụ thể".
Các quan điểm trên đều đưa ra những khái niệm nhưng không thống nhất và đều còn có những điểm hạn chế. Vì vậy ta có thể đưa ra khái niệm về hiệu quả sản xuất kinh doanh có thể coi là tương đối đầy đủ được phát biểu như sau: “Hiệu quả sản xuất kinh doanh là một phạm trù kinh tế biểu hiện sự tập trung của phát triển kinh tế theo chiếu sâu. Phản ánh trình độ khai thác các nguồn lực và trình độ chi phí các nguồn lực đó trong quá trình tái sản xuất nhằm thực hiện mục tiêu kinh doanh”. Bản chất của hiệu quả sản xuất kinh doanh Bản chất của hiệu quả sản xuất kinh doanh là hiệu quả của lao động xã hội được xác định bằng cách so sánh lượng kết quả hữu ích cuối cùng thu được với lượng hao phí lao động xã hội.
Vì vậy vấn đề đặt ra là phải nâng cao hiệu quả kinh tế của sản xuất xã hội cũng như toàn bộ hoạt động sản xuất kinh doanh khác là một yêu cầu cơ bản nhất của sự phát triển với thực hiện công nghiệp hoá - hiện đại hoá thì việc thực chất của chúng ta thực hiện quy trình nâng cao hiệu quả hoạt động của toàn xã hội trước hết là hiệu quả kinh tế. Vai trò của hiệu quả sản xuất kinh doanh - Đối với doanh nghiệp: Hiệu quả quá trình sản xuất kinh doanh là yếu tố quan trọng nhất giúp cho doanh nghiệp đứng vững trên thị trên trường, đảm bảo cho sản xuất được 9 nâng cao cả về số lượng và chất lượng của hàng hoá, và nâng cao đời sống cho người lao động, việc mua sắm máy móc thiết bị hiện đại góp phần vào lợi ích xã hội. Nếu doanh nghiệp làm ăn không có hiệu quả, chi phí bỏ ra không bù đắp được thì doanh nghiệp khó đứng vững, dẫn tới phá sản.