Chương 1: một số vấn để lý luân va pháp luật vé bao đảm quyển và Loi ích hop pháp của con chưa thảnh niên trong các vu, việc vẻ hôn nhân va gia định Chương 2: thực tiễn bảo dim quyền và lợi ích hop pháp của con chưa thành niên trong các vụ, việc hôn nhân và gia đính tại tinh Cao Bằng và dé xuất giải pháp 10 CHUONG1 NHUNG VAN DE LY LUẬN VE BAO DAM QUYEN VÀLỢI ÍCH HOP PHAP CUA CON CHUA THANH NIEN TRONG VU, VIEC HON NHÂN VÀ GIA ĐÌNH iém về bảo đảm quyền va i ích hợp pháp của con chưa thành niên trong các vụ, việc hôn nhân và gia đình 11. Khái niệm vụ, việc về hon nhân và gia dink Khai niệm vụ, việc vẻ hôn nhân va gia đình có thể được nhìn nhận dưới nhiều góc đồ khác nhau. Trong nghiên cứu nay, Khái niêm vụ, việc vẻ hôn nhân va gia đình được xem xét đưới góc độ của pháp lu vé tổ tung dân sự. Theo các quy định tại Bộ luất tố tung dân sw 2015, vụ, việc vẻ hôn nhân va Gia đình là các tranh chấp, các yêu câu vé hôn nhân va gia đính thuộc thẳm quyển giải quyết của tòa án, theo đó những tranh chấp vẻ hôn nhân và gia đính được tòa án giãi quyết theo trinh tơ, thủ tục vu án hồn nhân va gia đính, những yêu cầu về hôn nhân và gia đính được giải quyết theo trình tự, thủ tục việc về hôn nhân va gia đỉnh.
Những tranh chấp về hôn nhân va gia đình thuộc thẩm quyền của tòa án. theo quy đính tại Điều 28 Bộ luật tô tung dân sự năm 2015 gdm: ly hôn, tranh. chấp về nuôi con, chia tài sản khi ly hôn, chia tải sản sau khi ly hôn;tranh. chấp về chia tai sản chung của vợ chẳng trong thời kỳ hôn nhân tranh chấp vẻ thay đổi người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn, tranh chấp về xác định cha, ‘me cho con hoặc sắc định con cho cha, me; tranh chấp vé cấp dưỡng, tranh.
chấp vẻ sinh con bằng kỹ thuật hỗ trợ sinh sản, mang thai hộ vi mục dich nhân đạo, tranh chấp vẻ nuôi con, chia tải sản của nam, nữ chung sống với nhau như vợ chẳng má không đăng ký kết hôn hoặc khi hủy kết hôn trái pháp ul uật, các tranh chấp khác vẻ hôn nhân va gia đình, trữ trường hợp thuộc thẩm. quyển giải quyết của cơ quan, tổ chức khác theo quy định của pháp luật 2 Những yêu cầu về hôn nhân va gia đính thuộc thẩm quyển của tòa án theo quy định tại Điền 29 Bộ luật tổ tung dân sự năm 2015 gồm: yêu cầu hủy, việc kết hôn trái pháp lu, yêu cấu công nhận thuận tinh ly hôn, thỏa thuận ‘mudi con, chia tài sản khi ly hôn, yêu câu công nhận thỏa thuận của cha, mẹ về thay người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn hoặc công nhận việc thay đổi người trực tiếp muôi con sau khi ly hôn của cơ quan, tổ chức, cá nhân theo quy đính của pháp luật vẻ hôn nhân và gia đính, yêu cầu han chế quyển của cha, mẹ đổi với con chưa thành niên hoặc quyển thấm nom con sau khi ly hôn, yêu cầu cham đứt việc nuôi con nuôi; yêu câu liên quan đến việc mang. thai hộ theo quy định của pháp luật hôn nhân và gia đính, yêu céu công nhận. thöa thuận chấm đút hiệu lực của việc chia tài sản chung trong thời kỳ hôn nhân đã được thực hiện theo ban án, quyết định của tòa án, yêu cẩu tuyên bổ vô hiệu théa thuận vẻ chế độ tai sản của vợ chẳng theo quy định của pháp luật iôn nhân va gia định, yêu câu công nhân và cho thi hành tại Việt Nam hoặc.
không công nhận bản án, quyết định về hôn nhân và gia đình của toa án nước ngoài hoặc cơ quan khác có thẩm quyển của nước ngoài hoặc không công. nhận ban án, quyết định vẻ hôn nhân va gia đình của tòa án nước ngoài hoặc cơ quan khác có thẩm quyển của nước ngoài không có yêu cau thi hanh tại Việt Nam, yêu cầu xác định cha, me cho con hoặc con cho cha, me theo quy. định của pháp luật vé hôn nhân va gia đỉnh, các yêu cầu khác về hôn nhân va gia đình, trừ trường hợp thuộc thẩm quyên giải quyết của cơ quan, tổ chức. khác theo quy định của pháp luật ` Khai niệm vụ, viée về hôn nhân và gia đình tách ra riêng biết thành hai thành phan đó là Điện 3 Bồ Lait Tổ ng Điều 39 Bộ Mặt Tổ ung din enim 2015 12 Vu án về hôn nhân va gia định, là các tranh chấp phát sinh tir quan hệ pháp luật hôn nhân và gia đính nhưng các bên không giải quyết được nền để "nghỉ ra tòa án giải quyết 'Việc về hôn nhân và gia đính, là việc cá nhân, cơ quan, tổ chức không, có tranh chấp nhưng có yêu cầu tùa án công nhân hoặc không công nhận một sự kiện pháp lý làm căn cứ phát sinh quyền vả nghĩa vụ hôn nhân va gia đính của mình hoặc cá nhân khác, yêu cầu tòa án công nhân cho minh quyền vẻ "hôn nhân va gia định.
Quyên và lợi ích hợp pháp của con chaea thành niên trong các vụ, việc vé hôn nhân và gia dink ‘Theo nghĩa chung nhất, quyền va lợi ích hop pháp của con được hiểu là tắt cả những quyển và lợi ích của người con mã pháp luật quy định trong mỗi quan hé giữa cha, me va con Đặc biết đối với với con chưa thành niên, pháp Tuật dành nhiễu sư quan tâm đến con, quy định vẻ bão dim quyển và lợi ích của con, như: quyền được trông nom, chăm sóc, nuôi dung, giá duc; quyển. được sống chung với cha me, quyển được bảo vê. Cha, me phải thực hiện. những công việc, hoạt động can thiết để con được hưởng quyền, lợi ich hop pháp của mình.
Ngược lại, cha me có các nghĩa vụ đối với com chưa thảnh niên đó lả nghĩa vụ trồng nom, nuôi dưỡng, chăm sóc, bao vệ quyền và lợi ich hợp pháp; nghĩa vụ tôn trong quyền của con được sống chung với người trực tiếp nuôi con sau khi ly hôn, nghĩa vụ cấp đưỡng cho con khi cha, me không trực tiếp nuôi con; nghĩa vụ thưc hiện đại dién cho con chưa thành niên, nghĩa vụ bồi thường thiết hai do con chưa thành niên gây ra Các vụ, việc vẻ hôn nhân và gia đình liên quan trực tiếp hoặc gián tiếp đến quyên và lợi ích hợp pháp của con Có những loại vụ, việc vẻ hôn nhân và gia định phát sinh để bao đảm quyển của con chưa thành niên như: yêu câu, hoặc tranh chap về xác định cha, mẹ, con, cap dưỡng nuối con; thay đổi người trực tiếp nuôi con. Có những vụ, việc ma việc giải quyết có liên quan đến quyển, lợi ích hợp pháp của con như: vụ, việc ly hôn của cha mẹ, trong đó. phải giải quyết về việc xác đính người trực tiếp mudi con, p dưỡng nuồi con. Như vậy, trong rất nhiều vụ, việc vé hôn nhân va gia đình, việc giải quyết có liên quan nhiêu đến quyển va lợi ích của con chưa thành niên 1.
Khai niệm bảo đảm quyền và lợi ich của con chưa thành niên trong các vụ, việc về hôn nhân và gia đình. Khái niệm D nấm được nôi ham và ngoại ham của khái niêm bảo dam quyển. và lợi ích hop pháp của con chưa thành niên trong các vụ việc về hôn nhân. và gia đình thi chúng ta cén định nghĩa, giải thích một số từ ngữ theo các giải thích định nghĩa đã có trong các quy pham pháp luật va từ điển tiếng, Việt đồ là.
"Thể nao là con chưa thành nién trong các vụ, việc vé hôn nhân và gia định. Trong Luật hôn nhân va gia đính không có đính nghĩa, giải thích thé trào là con chưa thénh niên, tuy nhiên trong Bộ Luật dân sự năm 2015 và Bộ uật tổ tung dân sự năm 2015 và các quy pham pháp luật khác có quy định vẻ năng lực pháp luật dân sự vả năng lực hành vi dân sự của cá nhân, năng lực pháp luật tổ tung dân sự, năng lực hành vi té tung dân sự của đương sư lả cả nhân có quy định người chưa thành niên là người chưa dit 18 tuổi Cũng theo giải thích từ ngữ quy định khoản 1, khoản 2 Điển 3 Luật Hôn nhân và gia định năm 2014: hôn nhân là quan hệ giữa vợ va chẳng sau. khi kết hôn. Gia đính la tép hop những người gắn bó với nhau do hôn nhân, quan hé huyết thống hoặc quan hệ nuôi đưỡng, làm phát sinh các quyền va nghĩa vụ giữa ho với nhau theo quy định của Luét hôn nhân va gia đính 14 Từ các giải thích trong quy đính của Luật hôn nhân gia đình, Bộ luật dân sự và các luật khác cỏ liên quan thi con chưa thanh niền trong các vu, việc về hôn nhân va gia đình có thể hiểu đó là: Con chưa thành nién là ca nhân chưa đủ 18 tiỗi có quan lộ giữa cha me và cơn do hôn nhân, quan hộ Tuyết thông hoặc quan hệ nuôi đưỡng, con chua thàmh nién có các quyên và nghĩa vụ giữa cha me và cơn theo guy dinh của Luật hôn nhân và gia din việc giải quyết các vụ, việc về hôn nhân và gia đình cỏ liên quan trực tiếp hoặc gián tiếp dén quyên và lợi ích của con chưa thành niên.
Với khái niệm con chưa thành niên như trên là đặc điểm, là tiêu chí dé xác định rõ quyển và nghĩa vụ của con chưa thành niên trong quan hệ hôn nhân và gia định đó là quyền và nghĩa vụ giữa cha, mẹ va con chưa thánh. Đẳng thời cũng phan biệt con chưa thành niền và con đã thành nién, con đã thành niên không có khả năng lao động và không có tải sin để tự nuôi minh trong quan hệ pháp luật hôn nhân và gia đình Trong khái niệm về con chưa thánh niền có quan hệ giữa cha, mẹ va con cũng xác định được quan hệ pháp luật điều chỉnh 1a các quy pham pháp luật hôn nhân va gia đình. Nói đến quyên va lợi ích hop pháp của con chưa thành niên trong các ‘vu, việc vé hôn nhân và gia đính có nghĩa là nói đến luật nội dung quy định vé quyển va lợi ich hợp pháp của con chưa thành niên là Luật hôn nhân và gia đinh và luật hình thức quy định về trình tự, thủ tục, thẩm quyên giai quyết các. vụ, việc về hôn nhân va gia đính là Bộ luật tổ tung dân sư.