CHƯƠNG 1. MOT SỐ VAN ĐÈ LÝ LUẬN VÀ QUY ĐỊNH CUA PHÁP LUẬT TỔ TUNG HÌNH SỰ VỀ BẢO DAM QUYỀN BÀO CHỮA CỦA BỊ CAN, BỊ CÁO TRONG GIẢI ĐOẠN XÉT XỬ SƠ THÀM VỤ ÁN HÌNH SỰ" 11. Mặt số vẫn đề lý hận về bão đầm quyền bào chữa cũa bị can, bic giaiđoạn xết xử sơ thẳm vụ ấn hình mẹ 1. Khai viện bảo đầm quyền bào chu cia bị cam, bị cáo trong gini đoạm xét.
xử sơ th vụ đu kink sự ĐỂ đơn ra được khú niệm chính xúc về bảo dim quyền bảo chin cin bi can bị cáo tong gai đoạn xát xỡ sơ thim VAHS, truớc hit cần lâm rõ một sổ khái niệm có liên quan nh Khả niễm quyén bao chữa, khá niệm bi can, bị cáo, khổ niệm bio đầm quyên bảo chit cite i can bị cáo trong giai đoạn xétxử sơ thâm VAHS Đầu tiên là khổ niệm quyển bảo chữa Quyền con người đủ nhìn ở gốc đồ nào cũng được xác định là những chuẩn mục được công đồng quốc tẾ thửa nhận và tuân. thủ, Ở mốt quốc gia, quyển con nguồi được dim bão nla thi nào, ở mic đổ nào là một rong những thước đo, iê chỉ quan trong để đánh giá nự phát triển cũa quốc gia đó. Chính vì vậy quyển con người luân được để cập trong các đo luật côn mốt quốc it. Qua ich sở đầu tranh, tén tạ và hát triển, quyền đó vấn luôn được gh nhận và bảo dim, Những nguyên tắc về quyền con người, trong đó có quyền bảo chữa luôn.
được hoàn hiện din theo thời gia và đã được khẳng định trong các vin bin pháp lý quan trong “Quyên bảo chia chính thức được quý ảnh trong Tuyên ngôn v nhân quyén của Liên hợp quốc: “Bi cáo về một hình sự được sig đoán là võ tội cho din lớn cô đi bằng chứng pham pháp trong nốt phiên xữ công khai với đẩy đủ bảo đâm cẩn thất cho quyển biên ho” Quyền bảo chin cũng đi được quy định trì Công ước của Liên hop quốc về quyền din mự và chính bị nim 1966 (CPR) tại dm d khoản3 Điều 14 như sau: Tôi xét xử và được ne bào chữa hoặc thông qua se rợ guúp pháp I theo sự lựa chon ấm 1048 “ryền ngôn Quốc atin quyền của Đi hội đổng Liên họp quốc 7 sửa minh; được thông bảo về qyễn này nd chưa có sự ro giúp pháp lý và được sống nhận sự trợ giúp pháp lý theo chỉ dinh trong trường hop lợi cũa công lý đời hd và không phưä trả tiễn cho sự trợ gp dé nẫu không có di đều kiện rể Vi sương vì là mét thành viên côn Công woe Liên Hop Quốc, ð nước ta quyển bo chia là một trong các quyén cơ bản cia cổng din được ghi hin trong cả năm ‘bin Hiên pháp. Hiển pháp nước Việt Nam Dân chỗ Công hòa năm 1946 tạ Điễu 67 quy dink: “Người bi cáo được quyển tự bào chữa lẫy hoặc muon luật sw” Tiép theo t Điều 101 Hiển pháp năm 1959 và Điều 133 Hiển pháp nim 1980 đều quy Ảnh: *Quyẩn bào chữa cũa Bi cáo được bảo đản”. Đẫn Hiện pháp năm 1992 quyền bảo chữa được quy dink tei Điều 132: "Quyển bảo chữa cũa bị cáo được bảo im. Bi cáo 8 thé hự bào chữa hoặc nhờ người khác bào chữa cho minh”.
Qua bên bản hién pháp tiên có thể thấy, quyển bao chữn của người bị bude tôi đều được quy dinh trong chương về cơ quan Tw pháp và được bảo dim thục hién trong phạm vũ của giai doen xét xử tạ Toa án nhân din. Nhưng din bản Hién pháp năm 2013, kế thừa các bản Hiến pháp trước, Hiên pháp năm 2013 đã mở réng chủ thể được thực hiên quyên bảo. chữa 8ó lá"Người bị bắt tam giữ tam gian, khối tổ đâu ta tr tổ xét xe od qyẫn fhe bác china nhờ luật swe hoặc người khác bào chit’ (hoän 4 Điều 31 Hiên pháp nim 2013). Đặc biệt quyền bảo chữ trong Hiển pháp năm 2013 dave sip xép trong nhân, cơ quan tổ chúc phải cổ trách nhiệm tôn trong và được Nhà nước dim bảo thục Tiện, Có thể thiy, quyén bao chit luôn trở thành nguyên tắc Hiển định và ngày công phat iển hoàn thiện, bảo đầm hơn ‘Tuy nhiên, quá bình phat tiễn của giới hos học pháp lý những nắn vừa qua ở Việt Nem cho thấy quyền bảo chit con đang là vin dé gây nhi tranh cf gin các hà khoa học pháp i cũng như những cán bộ lam cổng tác áp đụng pháp luật Chính, Vilido đồ mã hiện nay ổn tại nhiễu quan điểm khác nhau về khái niệm bio chit, nổi đăng bản chất quyền bào chữa, chủ thể cia quyển bio chữa nhức hoàn3 Điều 14 Công tóc Qhốc vỀ quyền dn sự vi chí i của thôi đồng Liên hợp quấc năm.
1986, * Hà Thái Tho,Huỳnh Yn Tan, Đền Bo quin bảo chia Đeo qg dn cia Bn pip 2018 va Bồ eed "ng Fh 7017, pinche ho ex 3 ien-danftey1602 da beeen Ao cee ‘heed pp 3013. bo hụh te a 20S a ey cập ng 310/013 8 POSTS. Phạm Hồng Hii cho rằng “Øuyển bao chữa trong TTHS a tổng hòn cde hành vi tổ hơng do người b tạm giữ, bị cơm, bị cáo, người bị kắt dn thực hin trên 0/26 phù hop với iy ảnh cũa pháp luật nhằm phủ nhận một phẩn lap toàn bổ sục thuộc tôi của cơ quan tiễn hành tS hung làm giãn nhe hoặc loại trừ trách nhiêm lành cv của mình trong VAHS"S. Theo quan điểm này, chủ thé cia quyền bảo chữa bao gồm: người bi am gi bị can bí cáo người bị kết án PGS TS.
NguyễnN gọc Chí lạ cho rằng "in bảo chữa làtẳng hợp các hành itd hong cũa bị cơm, by cáo trên cơ số phủ hợp với các qr Ảnh cũapháp uất nhằn .Ârara các chứng cử đễ bảo về các quyên và lot ich hợp pháp cita minh trước các cơ quam tiến hành tổ nang ‘Theo Giáo tình Luật tổ hạng hình sự Việt Nam thi: “Qurén bảo chữa rong BLTTHS là tổng hòa các hành vi tổ ng do người bi tam giữ bí cơm bị cáo, người by ết án thực hiện trên cơ sở phù hợp với qu dh của pháp luật nhằm phủ nhân xốtphẳn hay toàn bộ tự buộc tôi của cơ quan tiễn hành tổ nang làm giảm xe hoặc loại trừ trách nhiệm hình sự của minh trong PAHS'” C6 thể thấy liên quan đến khá niệm, đặc dim, nôi dụng phạm vi, chủ thể của quyền bảo chữn vẫn còn nhiễuý kiến, quan điểm khác nhau, chưa thẳng nhất Tuy hiên, dù có nhiễu quan điểm, tiên khác nhau thì suy cho cùng, mục iêu quan trong nhất mà bảo chữa hướng din à nhẫn chẳng lại sự bude tôi minh oan hoặc giêm nhe trích nhiệm hành ng báo về quyễn và loi ích hop pháp của bi can bí cáo trong giai đoạn xét xi sơ thim VAHS nói tng trong TTHS nói chừng: Vay, quyền bảo chữa của bi can, bi cáo trong giai đoạn xét xử sơ thêm vụ án. Hình ala gi? ĐỂ làn rõ khá niệm này rước hết cẫn phi hiểu thể nào là “quyền”, thế nàolà "bảo chữa” và khái niệm “bi can”, “bi cáo” lá gi? Dusi góc độ ngôn ng học "quyên" được hiễu la điều ma pháp uật hoặc xã hồi công nhân cho được hưởng, được làm, được dai héi®. Cũng ở đưới góc đô này, “bảo, chữa" được hiễu là ding lý 18 và ching có để bênh vực cho một bên đương sự nào ` Phạm Bằng Hồi 1999), o đâu quyển bào ciữ cña người bu tộc YO. Công miên din, BÀ Nội, 20-30 ° NgyỄn Ngoc Chi 2001), Giáo rà tude id ng Rink nc Gio win Đạihạc Quốc gà HÃ Nội ND.
Đạt "học Quốc ga, Bá Nội "hoa Luật Đi học Quốc ga Hi Nội 2013), Giáo ink Tết tổ ng Pinu Hộ mg Ne Bribe Quée ga Ha Nội, Hà NT ÐĐện gân ngibec— Thm tim Từ Dida học, an nắng Mit Neb Đì Ning, 2008 0.815, 9 đổ thuộc một VAHS hay din nr trước tòa án hoặc cho việc nào đó bị lân đi. Đây là cách hiểu bảo chữa theo nghĩa rông và v cơ bản đô chuẩn xác chưa thực sự bão dim và thừa nhận réng ri. Bis thuật ngữ "bảo chữa" thường được đặt rong mỗi quan hộ với việc "buộc ti" trong TTHS chữ không sở dụng trong tổ tang dân nự Em cho sắng bào chive là mốt thuật ngữ chỉ nên ding trong inh vục TTHS Theo đó bảo chữn là iệc dingy lễ và chúng cứ để bảo vỹ quyền vài ich hợp pháp cho bị can, bị cáo chống lạ ny buậc tội từ phía cơ quan có thêm quyển tần hành tổ tụng Bj can là người hoặc pháp nhân bị khối tổ về hình sơ” Bị cáo là người hoặc php nhân đã bị Tòa án quyết nh đơn ra xét xử! 6 trong giải đoạn xét xử sơ thậm VAHS, chủ thể được go là bị cn khi tham gia tổ tung từ thời đn Te án nhân hồ sơ vụ dn và quyết ảnh truy tổ từ VIKS chuyển sang cho dén khí có quyét đính của Thân phán đơn vụ án ra xế xử: Chủ thể được go là bị cáo kh them gja tổ tung tir thời điểm Thim phản chỗ tos phiên tòa ra quyết nh dua vụ ánra xát xỡ cho din khi ‘bin én, quyết nh sơ thim có hiệu lục pháp luật ĐỂ vụ án đoợc bio dim xác din sự thật khách quan, giải quyết công bảng, vô tư, đúng người, đúng tối thi pháp luật đã quy đính bị can, bị cáo co quyền bio chốn nhim báo về quyén vài ich hop pháp cũnhọ ding thời giúp giãi quyết vụ án công mảnh, nhanh chồng đúng pháp luật, tránh lâm oan người vô tô, bộ lo tội pham The vậy, trên cơ sở kế thừa và tp thu những hat nhân hop lý từ các quan điểm, Xhác nhao vỀ quyển bao chữa đã tham khảo, cin cử theo quy định của Hiển pháp, ghép luật TTHS cũng như đính ngiĩa đới góc độ ngôn ngữ học của tint ngữ “quyển, "bảo chốn" và khá niệm “bi ca, "bị cáo" đã phân tích nêu trên, em xin đơn ra khổ niệm về quyển bảo chữa cia bi cen, b cáo rong gia đoạn xit xổ so thẩm, VAHS như seu: Quyến bảo chữ cũa bi can, bt cáo trong giai đoạn xét sử sơ thin TAHSlà tông thể các quyễn mà pháp luật công nhận cho bị can bị cáo được cử dang “3Š bác bỏ một phần hoặc toàn bộ tự buộc tôi nhằm gỡ ôi hoặc làm giãn nhẹ tách nệm hình ic đồng thời bảo về các quyễn và lợ ch hep pháp khác của bt cơm bị co trong giai doom xét xt so thân TAH "Vannginagithoc — Tung tản Từ Điễn học, Từ anadng Öệt Neb Đì Nẵng, 2008 38 39.