CHƯƠNG 1 Rờ Kơi là một xã vừng sâu, vừng xã và vừng biên giới, đa phần là thuần nông, xuất phát điểm về kinh tế nghèo nàn, thu ngân sách thấp; cơ sở vật chất, hạ tầng KTXH còn thấp kém, dân số đông, đại bộ phận là người dân tộc thiểu số, có một số ít là người Kinh nên nhận thức về công tác CCHC còn hạn chế, đa số hộ nghèo và cận nghèo lớn; đời sống CBCC và nhân dân còn nhiều khó khăn; trụ sở, điều kiện, trang thiết bị phục vụ làm việc còn thiếu thốn, lạc hậu; chất lượng cán bộ, công chức xã chưa đáp ứng được yêu cầu thực tiễn về CCHC. Kết quả nghiên cứu cho thấy, trong những năm từ 2011 đến nay, chính quyền xã đã thực hiện đầy đủ nội dung của các chương trình CCHC. Cụ thể, về cải cách thể chế đã tiến hành công tác rà soát và ban hành văn bản quy phạm pháp luật; thực hiện cải cách thủ tục hành chính, qua đó góp phần giảm thiểu các quy trình cho người dân và doanh nghiệp; Về cải cách tổ chức bộ máy, tính đến nay xã đã 3 lần sắp xếp lại tổ chức bộ máy các cơ quan chuyên môn cấp xã. Đối với cán bộ, công chức xã đã thực hiện chính sách tinh giảm biên chế, thực hiện chính sách thu hút nguồn nhân lực tại địa phương, đào tạo, bồi dưỡng, xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức ở các thôn, làng.
Qua đó, thấy rằng đội ngũ cán bộ, công chức hiện tại có chất lượng khá cao. Chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã được nâng lên rõ rệt. Về cải cách tài chính công: đã thực hiện quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm về tài chính tại một số cơ quan hành chính, đơn vị sự nghiệp nhưng kết quả còn hạn chế. Để hiện đại hóa nền hành hính, hiện nay tỉnh đã ứng dụng CNTT trong các cơ quan, đơn vị xã, thị trấn đã áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn ISO 9001:2008, và cải tiến lề lối làm việc, tăng cường kỷ luật, kỷ cương hành chính, tăng cường cơ sở vật chất trong các cơ quan hành chính nhà nước từ tỉnh, huyện đến các xã, thị trấn.
Tuy đã có nhiều chuyển biến, tiến bộ trong công tác CCHC nhưng nhìn chung vẫn chưa đáp ứng yêu cầu của thời cuộc, và còn nhiều tồn tại, hạn chế. Ví dụ như: thủ tục hành chính còn rườm rà, phức tạp, chồng chéo, chưa công khai minh bạch rõ ràng; tổ chức bộ máy vẫn còn xu hướng gia tăng đầu mối các tổ chức trung gian; cán bộ, công chức xã, thị trấn còn yếu về năng lực và trình độ; nguồn tài chính đầu tư để cho cơ sở vật chất khá lớn nhưng việc sử dụng còn nhiều lãng phí. Thực trạng như hiện nay do nhiều nguyên nhân, cả chủ quan lẫn khách quan, nhưng nguyên nhân chủ yếu nhất vẫn là do con người. Do đó, công tác CCHC cần phải thực hiện quyết liệt hơn, tiến hành đồng bộ, phối hợp chặt chẽ ở các cấp, các ban ngành từ tỉnh đến các xã, thị trấn trên địa bàn huyện Sa thầy.
Tóm lại, việc thực hiện CCHC ở xã trên địa bàn huyện sa thầy, tỉnh kon tum vẫn là công việc còn mới mẻ, chưa có kinh nghiệm, nhất là trong năm đầu thực hiện. Tuy nhiên cấp chính quyền địa phương đã nỗ lực hết sức để đạt được những kết quả đáng ghi nhận. Những kết quả này cùng với những hạn chế, tồn tại đã được phân tích để xã thực hiện tốt chương trình CCHC trong thời gian đến. 12 CHƯƠNG 2 MỘT SỐ VẤN ĐỀ CƠ BẢN VÀ QUY ĐỊNH PHÁP LUẬT VỀ THỦ TỤC HÀNH CHÍNH THEO CƠ CHẾ MỘT CỬA TẠI UBND CẤP XÃ 2.
KHÁI QUÁT CHUNG VỀ THỦ TỤC HÀNH CHÍNH THEO CƠ CHẾ MỘT CỬA TẠI UBND CẤP XÃ 2. Khái niệm, đặc điểm thủ tục hành chính theo cơ chế một cửa tại UBND cấp xã a. Khái niệm thủ tục hành chính Thực tế, để thực hiện có hiệu quả một công việc nhất định cần tiến hành một loạt các hoạt động theo thứ tự trước sau và cách thức thực hiện từng bước theo những quy định chặt chẽ, thống nhất. Theo nghĩa chung nhất, thủ tục là phương thức, cách thức giải quyết công việc theo một trình tự nhất định, một thể lệ thống nhất, gồm một loạt nhiệm vụ liên quan chặt chẽ với nhau nhằm đạt được kết quả mong muốn.
Hoạt động của các cơ quan nhà nước cần phải tuân theo pháp luật, trong đó có những quy định về trình tự, cách thức sử dụng thẩm quyền của từng cơ quan để giải quyết công việc theo chức năng nhiệm vụ được giao. Khoa học pháp lý gọi đó là những quy phạm thủ tục. Quy phạm này quy định về các loại thủ tục trong hoạt động quản lý nhà nước như: thủ tục lập pháp, thủ tục tố tụng tư pháp, thủ tục hành chính. Về mặt nguyên tắc, để tiến hành quản lý hành chính nhà nước có hiệu quả, cơ quan hành chính phải đảm bảo tuân thủ một cách nghiêm túc những quy tắc, chế độ, phép tắc được pháp luật quy định.
Những quy tắc, chế độ, phép tắc đó chính là những quy định về trình tự, cách thức sử dụng thẩm quyền của cơ quan hành chính khi thực hiện chức năng quản lý hành chính công. Những quy định trên còn được gọi là thủ tục hành chính. Vậy, thủ tục hành chính là”Trình tự, cách thức giải quyết công việc của cơ quan hành chính nhà nước có thẩm quyền trong mối quan hệ nội bộ hành chính và mối quan hệ giữa cơ quan hành chính nhà nước với tổ chức công dân”. Thủ tục hành chính được quy định để các cơ quan nhà nước có thể thực hiện các hoạt động quản lý nhà nước, bao gồm: trình tự thành lập các công sở; trình tự bổ nhiệm, bãi nhiệm, điều động cán bộ, công chức; trình tự lập quy, áp dụng quy phạm pháp luật để đảm bảo các quyền chủ thể, trình tự điều hành, tổ chức các tác nghiệp hành chính.
Thủ tục hành chính có vai trò quan trọng trong đời sống xã hội, ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp và đời sống nhân dân. Thông qua thủ tục hành chính, các cá nhân, tổ chức thực hiện được quyền lợi, nghĩa vụ của mình đồng thời các cơ quan hành chính nhà nước thực hiện chức năng quản lý nhà nước. Theo khoản 1 điều 3 Nghị định số 63/2010/NĐ-CP về kiểm soát thủ tục hành chính đưa ra khái niệm như sau: “Thủ tục hành chính là trình tự, cách thức thực hiện, hồ sơ và yêu cầu, điều kiện do cơ quan nhà nước, người có thẩm quyền quy định để giải quyết một công việc cụ thể liên quan đến cá nhân, tổ chức. Khái niệm thủ tục hành chính theo cơ chế một cửa Khái niệm quy chế “một cửa” lần đầu tiên được sử dụng trong Quyết định số 366/HĐBT ngày 7/11/1991 của Hôi đồng Bộ trưởng (nay là Chính phủ) về việc ban hành quy chế thẩm định các dự án có vốn đầu tư trực tiếp của nước ngoài.
Theo Quyết định số 93/QĐ/2007/QĐ-TTg ngày 22 tháng 06 năm 2007 của Thủ Tướng Chính Phủ: Cơ chế “một cửa” là cơ chế giải quyết công việc của tổ chức, cá nhân (bao gồm cả tổ chức, cá nhân nước ngoài) thuộc trách nhiệm, thẩm quyền của một cơ quan hành chính nhà nước từ hướng dẫn, tiếp nhận giấy tờ, hồ sơ, giải quyết đến trả kết quả thực hiện tại một đầu mối là “Bộ phận tiếp nhận và trả kết quả” của Cơ quan hành chính nhà nước đó. Theo Quyết định số 09/QĐ/2015/QĐ - TTg, ngày 25 tháng 03 năm 2015 của Thủ tướng Chính phủ: “Cơ chế một cửa là cách thức giải quyết công việc của cá nhân, tổ chức thuộc trách nhiệm, thẩm quyền của một cơ quan hành chính Nhà nước trong việc công khai, hướng dẫn thủ tục hành chính, tiếp nhận hồ sơ, giải quyết và trả kết quả được thực hiện tại một đầu mối là Bộ phận tiếp nhận và trả kết quả của cơ quan hành chính nhà nước". Trong những năm gần đây, cải cách thủ tục hành chính trở thành một yêu cầu bức xúc của cả xã hội. Một trong những biểu hiện rõ nét của công cuộc cải cách này là sự ra đời của cơ chế ‘một cửa” mà từ năm 2003 Chính phủ đã quyết định áp dụng quy chế này trên phạm vi cả nước.
Đặc điểm thủ tục hành chính theo cơ chế một cửa Thứ nhất, được thực hiện bởi các chủ thể quản lí hành chính nhà nước Các hoạt động quản lí diễn ra trong lĩnh vực nào được thực hiện theo thủ tục pháp luật quy định trong lĩnh vực đó. Quản lí hành chính nhà nước được thực hiện bởi các cơ quan nhà nước, các tổ chức xã hội, cá nhân được nhà nước trao quyền, trong đó quan trọng nhất phải kể đến các cơ quan hành chính, các cán bộ, công chức trong hệ thống cơ quan này. Ngoài cơ quan hành chính, các cơ quan nhà nước khác cũng tiến hành các thủ tục hành chính. Như khi các cơ quan đó xây dựng, củng cố chế độ công tác nội bộ; các cơ quan, tổ chức, cá nhân thực hiện thủ tục hành chính khi tiến hành các hoạt động quản lí hành chính được Nhà nước trao quyền trong những trường hợp cụ thể do pháp luật quy định.
Các chủ thể nói trên, trong quá trình thực hiện chức năng, nhiêm vụ, quyền hạn của mình, khi tiến hành. Thứ hai, có tính mềm dẻo, linh hoạt Hoạt động quản lí hành chính nhà nước vốn phong phú, đa dạng. Nội dung và cách thức tiến hành từng hoạt động cụ thể chịu sự tác động của rất nhiều yếu tố khác nhau. Ví như thẩm quyền, năng lực của chủ thể quản lí… Mỗi yếu tố đó lại chịu sự tác động đan xen phức tạp của các yếu tố kinh tế, chính tri, văn hoá-xã hội.
Thủ tục hành chính với tính chất là cách thức tổ chức thực hiện các hoạt động quản lí đương nhiên phải linh hoạt mới có thể tạo nên quy trình hợp lí cho từng hoạt động quản lí cụ thể; do vậy, không thể có một 14 thủ tục hành chính duy nhất cho toàn bộ hoạt động quản lí hành chính nhà nước mà có rất nhiều thủ tục hành chính. Thậm chí để giải quyết một loại công việc nhất định cũng có thể cần các thủ tục hành chính khác nhau. Thứ ba, chỉ cơ quan, tổ chức, cá nhân có thẩm quyền mới có quyền thực hiện và thực hiện trong phạm vi thẩm quyền do pháp luật quy định Xét dưởi góc độ quyền lực, thực hiện thủ tục hành chính là hoạt động sử dụng quyền lực nhà nước.