phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo luận văn có kết cấu gồm 4 chƣơng, cụ thể nhƣ sau : Chƣơng 1: Cơ sở lý luận và tổng quan tài liệu Chƣơng 2 : Phương pháp nghiên cứu Chƣơng 3: Thực trạng việc thực hiện VHKD của CTKD các dịch vụ phục vụ LHTT trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh Chƣơng 4: Giải pháp và kiến nghị nhằm nâng cao việc thực hiện VHKD của các CTKD các dịch vụ phục vụ LHTT trên địa bàn tỉnh Bắc Ninh. 15 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Chƣơng 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ TỔNG QUAN TÀI LIỆU 1. Một số cơ sở lý luận liên quan đến vấn đề nghiên cứu 1. Văn hóa kinh doanh và văn hóa kinh doanh trong các LHTT 1.
Khái niệm văn hóa kinh doanh VHKD theo quan điểm của tác giả Nguyển Văn Diễn trong tác phẩm “ Khái niệm văn hóa trong kinh doanh” cho rằng “VHKD là việc sử dụng các nhân tố văn hóa vào hoạt động kinh doanh của chủ thể, là cái văn hóa mà các chủ thể kinh doanh tạo ra trong quá trình kinh doanh, hình thành nên những kiểu kinh doanh ổn đinh và đặc thù của họ. Vì vậy việc sử dụng các nhân tố văn hoá vào các hoạt động kinh doanh (HĐKD) sẽ đem lại cho CTKD một sứ mạng cao cả - sứ mạng phát triển con ngƣời, đem lại sự phồn thịnh và hạnh phúc cho con ngƣời, sự phồn vinh, vững mạnh cho đất nƣớc, sự vẻ vang cho dân tộc. Nhận thức đƣợc sứ mạng đó con ngƣời sẽ hăng say lao động, không ngại khó khăn, gian khổ, thậm chí dám hy sinh cả lợi ích riêng của mình đóng góp vào lợi ích chung của đất nƣớc, của xã hội. Do vậy, VHKD là bộ phận cấu thành của nền văn hóa dân tộc, phản ánh trình độ của con ngƣời trong lĩnh vực kinh doanh.
Bản chất của VHKD là làm cho cái lợi gắn chặt chẽ với cái đúng, cái tốt, cái đẹp. Cái lợi tuân theo cái tốt, cái đúng, cái đẹp. Ngƣợc lại, cái đúng, cái tốt, cái đẹp là cơ sở bền vững cho hoạt động sinh ra cái lợi. VHKD của các nhà kinh doanh đƣợc nhận biết qua hai phƣơng diện chính: 16 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Thứ nhất, các nhân tố văn hóa (hệ giá trị, triết lý sống, tâm lý) đƣợc vận dụng vào quá trình kinh doanh để tạo ra các sản phẩm hàng hóa về dịch vụ phù hợp với nhu cầu và thị hiếu của khách hàng có văn hóa.
Đó chính là kiểu kinh doanh có văn hóa, kiểu kinh doanh phù hợp với nét đẹp của văn hóa dân tộc. Thứ hai, các giá trị, sản phẩm văn hóa nhƣ hệ giá trị, triết lý, tập tục, nghệ thuật kinh doanh riêng mà CTKD tạo ra trong quá trình hoạt động và hành nghề kinh doanh của họ, có tác dụng cổ vũ biểu dƣơng đối với kiểu kinh doanh có văn hóa mà họ đang theo đuổi. Đó chính là lối hoạt động, lối sống có văn hóa của CTKD. Nội dung của Văn hóa kinh doanh Nhƣ vậy có thể thấy, VHKD là những giá trị văn hóa gắn liền với HĐKD thể hiện: - Trong hình thức, mẫu mã sản phẩm; - Trong quảng bá, truyền thông, quảng cáo về sản phẩm; - Trong cách bài trí, bày bán, giới thiệu về sản phẩm và cả về cách chọn, bố trí máy móc, dây truyền công nghệ; - Trong cách thức tổ chức bộ máy nhân sự; - Trong quan hệ giao tiếp ứng xử của ngƣời bán với ngƣời mua; - Trong tâm lý và thị hiếu tiêu dùng… Hiểu rộng ra là trong quá trình tổ chức sản xuất kinh doanh, phƣơng thức tiến hành kinh doanh, phƣơng thức quản lý kinh doanh với toàn bộ các khâu các điều kiện liên quan của nó nhằm tạo ra hiệu quả kinh doanh nhất định.
VHKD là một phƣơng diện của văn hóa trong xã hội, kinh doanh có văn hóa đòi hỏi CTKD không chỉ đặt mục tiêu lợi nhuận của cá nhân lên hàng đầu mà còn mang đến cái lợi, cái thiện, cái đẹp cho khách hàng, cho đối tác và cả xã hội. CTKD cần áp dụng trong HĐKD của doanh nghiệp và cả trong hành vi ứng xử với khách hàng. Từ các quan điểm trên có thể thấy rằng, VHKD là văn hóa của nghề kinh doanh, là văn hóa của cộng đồng kinh doanh, là văn hóa của giới doanh nhân. 17 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Nghiên cứu về VHKD đang là một trong những vấn đề quan trọng và cấp thiết đối với doanh nhân Việt Nam.
Vấn đề này đƣợc đề cập ở khắp các lĩnh vực của kinh doanh. Trong thực tế, chúng ta mới chỉ quan tâm nhiều đến việc xây dựng VHKD, văn hóa doanh nhân của các công ty, tập đoàn, doanh nghiệp….nhƣng đối với các CTKD tại các lễ hội (LH) mang tính đặc thù hình thái kinh doanh khác với doanh nghiệp, thể hiện nét văn hóa đặc trƣng riêng tại các lễ hội truyền thống (LHTT) của ngƣời Việt Nam còn vẫn là vấn đề bỏ ngỏ chƣa đƣợc quan tâm. Đặc trƣng của văn hóa kinh doanh VHKD theo tác giả Dƣơng Thị Liễu trong giáo trình “Văn hóa kinh doanh” có những đặc trƣng cơ bản sau:VHKD có tính tập quán, VHKD có tính cộng đồng, VHKD mang tính dân tộc, VHKD mang tính chủ quan, VHKD mang tính khách quan, VHKD mang tính kế thừa, VHKD mang tính học hỏi, VHKD mang tính tiến hóa. Ngoài các đặc trƣng trên VHKD còn có những nét riêng để phân biệt VHKD với văn hóa ở các lĩnh vực khác thông qua hai đặc trƣng cơ bản sau: - VHKD xuất hiện cùng với sự xuất hiện của thị trƣờng vì VHKD chỉ ra đời khi nền sản xuất hàng hoá phát triển đến mức kinh doanh trở thành hoạt động phổ biến và chính thức trở thành một nghề, xã hội ra đời một tầng lớp mới, đó là tầng lớp doanh nhân.
Vì vậy ở bất kì một xã hội nào khi có HĐKD đều có VHKD dù các thành viên trong xã hội có ý thức đƣợc sự tồn tại của nó hay không. VHKD đƣợc hình thành cho một hệ thống những giá trị, những cách cƣ xử đặc trƣng cho các thành viên trong lĩnh vực kinh doanh. - VHKD phải phù hợp với trình độ kinh doanh của CTKD, vì đó là sự thể hiện tài năng, phong cách, thói quen, sự thành công của các CTKD đó. Ví dụ: thái độ, phong cách, quan điểm làm việc của doanh nhân Việt Nam thời kinh tế nông nghiệp, tự cung, tự cấp sẽ không thể nhanh nhạy, sắc bén và cập nhật thông tin nhƣ trong điều kiện kinh tế thị trƣờng hiện nay.
Tác phong của họ nhiều khi chậm chạp, lề mề, tùy tiện. Thói quen sử dụng ngƣời thân trong gia đình vào các vị trí quan trọng hơn là quan tâm đến phát triển năng lực toàn diện cho nhân viên. 18 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Về cơ bản trình độ phát triển của VHKD là do sự phát triển của kinh tế hàng hóa qui định. Trong một nền kinh tế hàng hóa đã phát triển- nơi mà ở đó các quan hệ kinhh doanh đã đi vào chiều sâu, các CTKD đã biết thực hiện mục đích tìm kiếm lợi nhuận một cách có văn hóa thì các giá trị tốt đẹp sẽ đƣợc thể hiện ngay từ ý thức, quan điểm kinh doanh cho đến những tri thức về sự lựa chọn mặt hàng, lựa chọn phƣơng thức hoạt động từ hình thức, nội dung của quảng cáo cho đến phong cách giao tiếp ứng xử trong mọi mối quan hệ.
Ngƣợc lại, ở các quốc gia nền kinh tế chƣa phát triển, kinh doanh vẫn mang tính tự phát, vấn đề nghiên cứu về VHKD là điều vô cùng quan trọng để các CTKD trên con đƣờng tìm kiếm lợi nhuận cho bản thân phải quan tâm tới các yếu tố cốt lõi để hoạt động kinh doanh phát triển bền vững. Khái niệm văn hóa kinh doanh trong lễ hội truyền thống VHKD trong LHTT có thể đƣợc định nghĩa từ những khái niệm về VHKD nhƣ sau: “Văn hóa kinh doanh trong lễ hội truyền thống là toàn bộ các giá trị văn hóa được chủ thể kinh doanh chọn lọc tạo ra và sử dụng trong các hoạt động kinh doanh tại các lễ hội truyền thống tạo nên bản sắc kinh doanh của chủ thể đó. VHKD trong các LHTT đƣợc thể hiện qua loại hàng hóa, mẫu mã, chất lƣợng sản phẩm, việc trƣng bày, quảng bá, phƣơng thức, chủng loại sản phẩm, trong cả cách cung ứng và cách giao tiếp ứng xử với ngƣời mua, cách thức cung cấp dịch vụ hậu mãi đối với khách hàng và cả cách ứng xử, giao tiếp với đồng nghiệp- ngƣời cùng kinh doanh trong LH nhƣ mình và thậm chí với cả những ngƣời quản lý việc kinh doanh trong LHTT… VHKD trong LH vì vậy có những tập tục, qui ƣớc thói quen đặc trƣng tùy theo từng vùng miền, từng LH ở Việt nam. Vì vậy kinh doanh trong các LHTT, CTKD không chỉ và không thể chỉ đặt mục tiêu lợi nhuận cá nhân trƣớc mắt lên hàng đầu mà còn phải thể hiện VHKD đẹp đẽ thể hiện nét truyền thống của địa phƣơng, giữ gìn truyền thống lịch sử, đặc trƣng văn hóa của địa phƣơng nói riêng và niềm tự hào của cả dân tộc trong việc kinh doanh của mình.
Điều này cũng là cách thức để nâng tầm kinh doanh của bản thân, nâng cao lợi nhuận lâu bền của bản thân một cách bền vững thông qua việc ứng xử, đối 19 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com đãi, giao tiếp kiên trì, lịch sự, nhã nhặn, gần gũi với khách hàng, trong việc giữ gìn đạo đức kinh doanh (ĐĐKD) thể hiện ở việc đảm bảo chất lƣợng sản phẩm, chữ tín trong kinh doanh dịch vụ cung ứng đảm bảo thời gian, chất lƣợng, nguồn gốc, xuất xứ của sản phẩm… dịch vụ bảo hành, bảo đảm, dịch vụ hậu mãi để đảm bảo vừa bán đƣợc sản phẩm vừa thể hiện và tuyên truyền đƣợc nét đẹp truyền thống của LH cho du khách. Qua đó nâng cao các giá trị nhân văn giàu bản sắc văn hóa, quảng bá nét đẹp về con ngƣời, văn hóa, lịch sử, nâng tầm giá trị VHKD tại các LH ngày càng thu hút đƣợc đông đảo du khách trong và ngoài nƣớc. Đặc trưng của VHKD trong các LHTT. Hoạt động kinh doanh trong LHTT là hoạt động kinh doanh có những nét đặc trƣng riêng.
Đó là hoạt động kinh doanh ngắn ngày, mang tính thời vụ và khác với các hoạt động kinh doanh thông thƣờng ở các đặc tính sau: Hoạt động kinh doanh trong các LHTT mang tính cộng đồng: LH chỉ đƣợc sinh ra, tồn tại và phát triển khi nó trở thành nhu cầu tự nguyện của một cộng đồng ngƣời. Cộng đồng đó lớn thì phạm vi của LH cũng lớn.