BOÄ GIAÙO DUÏC VAØ ÑAØO TAÏO TRÖÔØNG ÑAÏI HOÏC LUAÄT TP.HCM KHOA LUAÄT HÌNH SÖÏ ---------------- NGUYEÃN HUYØNH TRUÙC VAI TROØ CUÛA TOÅ CHÖÙC CAÛNH SAÙT HÌNH SÖÏ QUOÁC TEÁ (INTERPOL) TRONG ÑAÁU TRANH PHOØNG CHOÁNG TOÄI PHAÏM KHOÙA LUAÄN TOÁT NGHIEÄP CÖÛ NHAÂN LUAÄT K27 Nieân khoùa : 2002 – 2006 GVHD : Thaïc syõ LEÂ NGUYEÂN THANH Giaûng vieân khoa luaät hình söï TP.HCM – 2006 MUÏC LUÏC .Trang Lôøi noùi ñaàu .1 Chöông 1: Nhaän thöùc chung veà toå chöùc caûnh saùt hình söï quoác teá Interpol.1 Söï ra ñôøi vaø hoaït ñoäng cuûa Toå chöùc caûnh saùt hình söï quoác teá .2 Ñieàu chænh phaùp luaät ñoái vôùi hoaït ñoäng cuûa Interpol.3 Qui cheá thaønh vieân Interpol .4 Muïc tieâu vaø nhieäm vuï cuûa Interpol .5 Nguyeân taéc hoaït ñoäng quoác teá trong hoaït ñoäng cuûa Interpol .6 Cô caáu toå chöùc cuûa Interpol .7 Caùc thieát cheá hoã trôï hoaït ñoäng cuûa Interpol .8 Interpol Vieät Nam .39 Chöông 2: Caùc hoaït ñoäng cuûa Toå chöùc caûnh saùt hình söï quoác teá (Interpol) .1 Hoaït ñoäng chung cuûa Interpol.2 Hoaït ñoäng cuûa ñoái vôùi caùc nhoùm toäi phaïm cuï theå .3 Toång keát chung hoaït ñoäng cuûa Interpol .4 Hoaït ñoäng Vaên phoøng Interpol Vieät Nam .91 Danh muïc taøi lieäu tham khaûo Phuï luïc Vai troø cuûa Interpol trong ñaáu tranh phoøng choáng toäi phaïm LVCN LÔØI NOÙI ÑAÀU Tính caáp thieát cuûa ñeà taøi : Tình hình toäi phaïm noùi chung vaø toäi phaïm mang tính quoác teá noùi rieâng ñang coù chieàu höôùng dieãn bieán phöùc taïp, gia taêng veà soá löôïng, tính chaát vaø möùc ñoä nguy hieåm cho xaõ hoäi, daãn tôùi caùc nöôùc treân theá giôùi ngaøy caøng taêng cöôøng giao löu, hôïp taùc quoác teá trong hoaït ñoäng ñaáu tranh phoøng choáng toäi phaïm. Do ñoù, hôïp taùc quoác teá ñaáu tranh phoøng choáng toäi phaïm trôû thaønh xu höôùng taát yeáu, ngaøy caøng caáp thieát vaø nhaän ñöôïc söï quan taâm cuûa nhieàu quoác gia, toå chöùc quoác teá. Hôïp taùc quoác teá ñaáu tranh phoøng choáng toäi phaïm coù theå dieãn ra döôùi hình thöùc: caùc chuû theå kyù keát caùc ñieàu öôùc quoác teá ña phöông hoaëc song phöông quy ñònh veà thuû tuïc, phaïm vi, noäi dung hoaït ñoäng hôïp taùc hoaëc coù theå döôùi hình thöùc phoái hôïp qua toå chöùc quoác teá ñaáu tranh phoøng choáng toäi phaïm. Toå chöùc caûnh saùt hình söï quoác teá, maø ngaøy nay thöôøng goïi taét laø Interpol, laø moät trong nhöõng toå chöùc ñöôïc thaønh laäp vôùi muïc tieâu taêng cöôøng vaø ñaûm baûo söï phoái hôïp cuûa caùc quoác gia trong hoaït ñoäng ñaáu tranh phoøng choáng toäi phaïm.
Trong thôøi gian qua, Toå chöùc caûnh saùt hình söï quoác teá ñaõ tham gia trong nhieàu hoaït ñoäng ñieàu tra toäi phaïm, Hoäi nghò quoác teá chuyeân ñeà veà toäi phaïm, tham gia ñieàu phoái quaù trình hôïp taùc ñieàu tra, khaùm phaù nhieàu vuï aùn quoác teá lôùn, nghieâm troïng vaø goùp phaàn ngaên ngöøa söï môû roäng phaïm vi taùc ñoäng cuûa toäi phaïm. Do ñoù vò trí, vai troø cuûa Toå chöùc naøy ngaøy caøng ñuôïc naâng leân. Nhieàu quoác gia ñaõ gia nhaäp Toå chöùc caûnh saùt hình söï quoác teá. Hôn nöõa, Vieät Nam cuõng ñaõ trôû thaønh vieân chính thöùc cuûa Toå chöùc caûnh saùt hình söï quoác teá vaøo naêm 1993.
Qua Interpol, Caûnh saùt Vieät Nam ñaõ tieáp nhaän vaø ñaùp öùng nhieàu yeâu caàu phoái hôïp ñieàu tra, truy naõ toäi phaïm vôùi caûnh saùt caùc nöôùc laùng gieàng vaø caùc khu vöïc treân theá giôùi. Nguyeãn Huyønh Truùc Trang 1 Vai troø cuûa Interpol trong ñaáu tranh phoøng choáng toäi phaïm LVCN Tuy vaäy, beân caïnh nhöõng thaønh quaû ñaït ñöôïc, hôïp taùc quoác teá ñaáu tranh phoøng choáng toäi phaïm qua Interpol vaãn toàn taïi moät soá baát caäp, khoù khaên daãn ñeán hieäu quaû ñaáu tranh phoøng choáng toäi phaïm coøn haïn cheá ôû moät soá maët. Nhu caàu nhaän thöùc ñaày ñuû veà Toå chöùc caûnh saùt hình söï quoác teá ôû Vieät Nam cuõng nhö nöôùc ngoaøi laø raát cao ñeå töø ñoù coù theå nhaän thöùc, ñaùnh giaù vaø taän duïng khaû naêng phoái hôïp qua Interpol, trang bò nhöõng kieán thöùc ñaáu tranh phoøng choáng toäi phaïm. Do ñoù, vieäc tìm hieåu vai troø cuûa Interpol trong ñaáu tranh phoøng choáng toäi phaïm ñang nhaän ñöôïc söï quan taâm cuûa nhieàu nhaø nghieân cöùu khoa hoïc hình söï, nhaø toäi phaïm hoïc, caùc cô quan hoaïch ñònh chính saùch phoøng choáng toäi phaïm, cô quan baûo veä phaùp luaät, caùc ñieàu tra vieân… Vieät Nam vaø coäng ñoàng quoác teá.
Interpol ñöôïc nhaéc ñeán khaù nhieàu trong caùc saùch baùo, taïp chí, taøi lieäu nöôùc ngoaøi vaø Vieät Nam gaén vôùi nhöõng vuï aùn maø coù söï tham gia cuûa Interpol. Nhìn chung, taøi lieäu nghieân cöùu veà Interpol baèng tieáng nöôùc ngoaøi khaù nhieàu, nhöng vieäc tìm hieåu moät caùch toång quaùt, coù heä thoáng vaø ñaày ñuû veà Toå chöùc caûnh saùt hình söï quoác teá ôû Vieät Nam vaãn laø vaán ñeà môùi chöa coù nhieàu coâng trình nghieân cöùu moät caùch chuyeân khaûo. Vì theá, nhaèm cung caáp thoâng tin tham khaûo ôû daïng coù heä thoáng hôn veà Interpol töø ñoù hoaøn thieän coâng taùc phoøng choáng toäi phaïm, chuùng toâi löïa choïn ñeà taøi “Vai troø cuûa Toå chöùc caûnh saùt hình söï quoác teá trong ñaáu tranh phoøng choáng toäi phaïm” laøm ñeà taøi nghieân cöùu cho khoùa luaän cöû nhaân luaät. Tình hình nghieân cöùu ñeà taøi: Treân theá giôùi coù khaù nhieàu baøi baùo, baøi nghieân cöùu veà Toå chöùc caûnh saùt hình söï quoác teá baèng caùc ngoân ngöõ khaùc nhau.
ÔÛ Vieät Nam, Interpol chuû yeáu ñöôïc nhaéc tôùi nhö moät chuû theå ñaáu tranh phoøng choáng toäi phaïm trong caùc ñeà taøi nghieân cöùu caùc toäi phaïm vaø bieän phaùp ñaáu tranh phoøng choáng toäi phaïm vaø hieän vaãn chöa coù moät coâng trình nghieân cöùu chuyeân khaûo, toaøn dieän, saâu saéc vaø coù heä thoáng hoaøn chænh veà Interpol. ‚Con nheän xaùm Interpol‛ cuûa Nguyeân Xuaân Yeâm xuaát baûn naêm 1992 vaø ‚Daãn ñoä toäi phaïm, töông trôï tö phaùp hình söï vaø chuyeån giao phaïm nhaân quoác teá trong ñaáu tranh phoøng choáng toäi phaïm‛ cuûa taùc giaû Nguyeân Xuaân Yeâm xuaát baûn naêm 2000 laø hai coâng trình khoa hoïc ñieån hình coù noùi ñeán Interpol nhöng ôû ñaây hoaëc laø nhöõng thoâng tin cuõ khoâng coøn phuø hôïp vôùi nhöõng Nguyeãn Huyønh Truùc Trang 2 Vai troø cuûa Interpol trong ñaáu tranh phoøng choáng toäi phaïm LVCN thay ñoåi khaù nhieàu hieän nay cuûa Interpol hoaëc chæ ñeà caäp moät caùch taûn maïn, chöa toaøn dieän chi tieát. Do ñoù, nhöõng taøi lieäu naøy chöa theå ñaùp öùng ñöôïc nhu caà u thöïc teá hieän nay. Nguyeãn Huyønh Truùc Trang 3 Vai troø cuûa Interpol trong ñaáu tranh phoøng choáng toäi phaïm LVCN Phaïm vi nghieân cöùu: Ñeà taøi chæ taäp trung ñeà caäp ñeán nhöõng noäi dung nhö quaù trình hình thaønh, cô caáu toå chöùc, muïc tieâu, nguyeân taéc hoaït ñoäng vaø thöïc tieãn hoaït ñoäng cuûa cuï theå cuûa Toå chöùc caûnh saùt hình söï quoác teá ñoái vôùi moät soá toäi phaïm ñaùng chuù yù hieän nay chuû yeáu trong thôøi gian gaàn ñaây ñeå qua ñoù hieåu roõ hôn vai troø cuûa Interpol trong ñaáu tranh phoøng choáng toäi phaïm.
Cuøng vôùi vieäc tìm hieåu Interpol quoác teá, ñeà taøi cuõng ñeà caäp moät phaàn lieân quan ñeán Interpol Vieät Nam vaø moät soá hoaït ñoäng hôïp taùc ñieàu tra toäi phaïm qua Vaên Phoøng Interpol Vieät Nam. Ñoàng thôøi, noäi dung khoùa luaän cuõng ñöa ra moät soá ñaùnh giaù chung veà hoaït ñoäng cuûa Interpol vaø quaù trình hôïp taùc quoác teá ñaáu tranh phoøng choáng toäi phaïm. Muïc ñích, nhieäm vuï cuûa ñeà taøi: Ngöôøi vieát hi voïng qua khoùa luaän naøy seõ heä thoáng hoùa thoâng tin cô baûn veà caùc vaán ñeà chung vaø thöïc tieãn hoaït ñoäng cuûa Toå chöùc caûnh saùt hình söï quoác teá, treân cô sôû ñoù hieåu roõ hôn vai troø cuûa Toå chöùc trong hoaït ñoäng phoøng choáng toäi phaïm. Ñoàng thôøi, ñeà taøi coù theå mang laïi thoâng tin laøm taøi lieäu tham khaûo phuïc vuï cho vieäc tìm hieåu nghieân cöùu saâu hôn sau naøy veà hoaït ñoäng phoøng choáng toäi phaïm cuûa Interpol.
YÙ nghóa khoa hoïc vaø thöïc tieãn: Ñeà taøi cung caáp thoâng tin veà muïc tieâu, nhieäm vuï vaø nguyeân taéc hoaït ñoäng cuõng nhö hoaït ñoäng chính cuûa Interpol vôùi toäi phaïm, qua ñoù giuùp chuùng ta coù caùi nhìn toaøn dieän hôn veà khaû naêng hôïp taùc quoác teá ñaáu tranh phoøng choáng toäi phaïm qua Interpol; giuùp caùc nhaø nghieân cöùu quan taâm hôn ñeán khaû naêng söû duïng Interpol nhö moät coâng cuï hoã trôï ñaéc löïc trong coâng taùc phoøng choáng toäi phaïm; hoaøn thieän heä thoáng phaùp luaät vaø cô caáu hoaït ñoäng cuûa caùc cô quan chöùc naêng trong moãi quoác gia ñeå phoái hôïp nhòp nhaøng vôùi caùc nöôùc khaùc. Cô sôû lyù luaän vaø phöông phaùp nghieân cöùu: Treân cô sôû nghieân cöùu caùc nguyeân taéc cô baûn cuûa luaät quoác teá vaø vaên baûn phaùp lyù quoác teá, ñieån hình laø Hieán chöông Toå chöùc caûnh saùt hình söï quoác teá vaø caùc Nguyeãn Huyønh Truùc Trang 4 Vai troø cuûa Interpol trong ñaáu tranh phoøng choáng toäi phaïm LVCN coâng öôùc choáng toäi phaïm quoác teá, cuøng vôùi phöông phaùp luaän chuû nghóa duy vaät bieän chöùng vaø chuû nghóa duy vaät lòch söû, ñeà taøi ñaõ söû duïng phöông phaùp nghieân cöùu lòch söû, thoáng keâ hình söï, phaân tích, toång hôïp, so saùnh caùc nguoàn taøi lieäu khaùc ñeå laøm saùng toû vaán ñeà. Boá cuïc cuûa khoùa luaän: Khoùa luaän, ngoaøi lôøi noùi ñaàu, keát luaän vaø danh muïc taøi lieäu tham khaûo, noäi dung ñöôïc keát caáu thaønh hai chöông. Chöông 1: Nhöõng nhaän thöùc chung veà Toå chöùc caûnh saùt hình söï quoác teá (Interpol).
Chöông 2: Caùc hoaït ñoäng Toå chöùc caûnh saùt hình söï quoác teá (Interpol). Do haïn cheá nhaát ñònh trong laàn ñaàu nghieân cöùu khoa hoïc, thôøi gian nghieân cöùu haïn heïp, baûn thaân taùc giaû thieáu kinh nghieäm thöïc teá vaø vieäc tìm kieám taøi lieäu gaëp nhieàu khoù khaên vì ñaây laø moät ñeà taøi môùi, khoùa luaän khoâng traùnh khoûi nhöõng ñieåm thieáu xoùt, chöa hoaøn chænh. Taùc giaû mong nhaän ñöôïc söï boå sung, goùp yù cuûa quyù thaày coâ vaø baïn ñoïc ñeå ñeà taøi hoaøn thieän, ñaày ñuû hôn. Nguyeãn Huyønh Truùc Trang 5 Vai troø cuûa Interpol trong ñaáu tranh phoøng choáng toäi phaïm LVCN Chöông 1 NHAÄN THÖÙC CHUNG VEÀ TOÅ CHÖÙC CAÛNH SAÙT HÌNH SÖÏ QUOÁC TEÁ (INTERPOL) 1.1 Söï ra ñôøi vaø hoaït ñoäng cuûa Toå chöùc caûnh saùt hình söï quoác teá.1 Lòch söû hình thaønh vaø phaùt trieån.
Toå chöùc caûnh saùt hình söï quoác teá laø toå chöùc hôïp taùc quoác teá cuûa caûnh saùt caùc nöôùc treân theá giôùi vôùi 184 quoác gia thaønh vieân, ñöôïc thaønh laäp vaøo naêm 1923, vôùi muïc tieâu laøm cho söï phoái hôïp caûnh saùt caùc nöôùc treân theá giôùi ñöôïc deã daøng vaø thuaän lôïi hôn. YÙ töôûng thaønh laäp moät thieát cheá hôïp taùc giöõa caùc nöôùc ñeå phoái hôïp ñieàu tra, khaùm phaù caùc vuï aùn hình söï coù tính chaát xuyeân quoác gia - ñaëc bieät laø toäi phaïm coù toå chöùc, caùc taäp ñoaøn toäi phaïm mafia, gaêngxtô – ñang xuaát hieän ngaøy nhieàu vaø coù xu höôùng phaùt trieån treân khaép theá giôùi, ñöôïc khôûi xöôùng töø ñaàu theá kæ XX.