Ứng Dụng Công Nghệ GIS Trong Phân Vùng Đất Đai Phát Triển Đô Thị Tại Phường Quan Triều, Thái Nguyên

Luận văn phân tích ứng dụng công nghệ GIS trong phân vùng đất đai tại phường Quan Triều, TP Thái Nguyên, phục vụ phát triển đô thị.

• Tác giả: Trần Huyền Trang
• Người hướng dẫn: ThS. Nguyễn Văn Hiểu
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Địa chính Môi trường
• Đề tài: Ứng Dụng Công Nghệ GIS Để Phân Vùng Đất Đai Phát Triển Đô Thị Tại Phường Quan Triều, Thái Nguyên
• Loại tài liệu: khóa luận thực tập tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. PHẦN 1: MỞ ĐẦU
• 1.1. Mục đích và yêu cầu của đề tài
• 1.2. Ý nghĩa của đề tài
• 1.2.1. Ý nghĩa khoa học
• 1.2.2. Ý nghĩa thực tiễn
• 2. PHẦN 2: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Cơ sở pháp lý trong lựa chọn đất xây dựng đô thị
• 2.2. Các tiêu chuẩn, quy chuẩn Việt Nam
• 2.3. Một số khái niệm
• 2.4. Hệ thống phân loại đất
• 2.5. Các nguyên tắc cơ bản trong lựa chọn đất xây dựng
• 2.6. Các yêu cầu đất đai trong xây dựng đô thị
• 2.7. Công nghệ GIS trong phân tích và lựa chọn đất
• 2.8. Cơ sở thực tiễn
• 2.9. Một số nghiên cứu trong nước
• 2.10. Một số nghiên cứu trên thế giới
• 3. PHẦN 3: ĐỐI TƯỢNG, NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đối tượng nghiên cứu
• 3.2. Phạm vi nghiên cứu
• 3.3. Nội dung nghiên cứu
• 3.4. Phương pháp nghiên cứu
• 3.4.1. Phương pháp thu thập và chọn lọc số liệu
• 3.4.2. Phương pháp kế thừa
• 3.4.3. Phương pháp phân tích đa tiêu chí
• 3.4.4. Phương pháp phân tích không gian
• 4. PHẦN 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội khu vực nghiên cứu
• 4.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 4.1.2. Điều kiện kinh tế xã hội
• 4.2. Hiện trạng sử dụng đất, cơ cấu sử dụng đất hiện tại trong khu vực nghiên cứu
• 4.3. Đánh giá đa tiêu chí cho việc phân vùng đất đai tối ưu cho đầu tư xây dựng khu dân cư, đô thị
• 4.3.1. Xây dựng các tiêu chí đánh giá
• 4.3.2. Xây dựng các thang điểm cho các tiêu chí đánh giá
• 4.3.3. Ứng dụng công nghệ GIS trong đánh giá đa tiêu chí phân vùng tối ưu cho
• 4.3.3.1. Xây dựng cơ sở dữ liệu
• 4.3.3.2. Phân tích dữ liệu
• 5. PHẦN 5: KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Ứng Dụng GIS Phân Vùng Đất Đai Đô Thị Quan Triều

Quá trình đô thị hóa diễn ra nhanh chóng ở Việt Nam, đặc biệt tại các thành phố lớn như Thái Nguyên. Việc quản lý và quy hoạch đô thị hiệu quả trở nên cấp thiết để giải quyết các vấn đề về cơ sở hạ tầng, môi trường và phát triển kinh tế - xã hội. Công nghệ GIS đóng vai trò quan trọng trong việc phân vùng đất đai một cách khoa học và chính xác, hỗ trợ phát triển đô thị bền vững. Phường Quan Triều, TP Thái Nguyên, với tốc độ phát triển kinh tế và gia tăng dân số nhanh chóng, cần có một hệ thống quản lý đất đai hiệu quả để đảm bảo sự phát triển cân đối và bền vững. Nghiên cứu này tập trung vào việc ứng dụng GIS để phân vùng đất đai phù hợp cho phát triển đô thị tại phường Quan Triều, góp phần vào công tác quy hoạch và quản lý đô thị hiệu quả hơn.

1.1. Vai trò của GIS trong quản lý đất đai đô thị

GIS (Hệ thống thông tin địa lý) cung cấp các công cụ mạnh mẽ để thu thập, lưu trữ, phân tích và hiển thị dữ liệu không gian. Trong quản lý đất đai đô thị, GIS giúp tạo ra các bản đồ số, quản lý thông tin về quyền sử dụng đất, quy hoạch sử dụng đất và các thông tin liên quan khác. Ứng dụng GIS giúp các nhà quản lý đưa ra quyết định chính xác và kịp thời, nâng cao hiệu quả quản lý và sử dụng đất đai. Theo nghiên cứu, GIS không chỉ nâng cao chất lượng quy hoạch mà còn góp phần nâng cao hiệu quả công tác trong quá trình triển khai thực hiện quy hoạch, quản lý phát triển đô thị sau này.

1.2. Tầm quan trọng của phân vùng đất đai cho phát triển đô thị

Phân vùng đất đai là quá trình chia khu vực nghiên cứu thành các vùng khác nhau dựa trên các tiêu chí nhất định, như mục đích sử dụng đất, điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội. Trong phát triển đô thị, phân vùng đất đai giúp xác định các khu vực phù hợp cho xây dựng nhà ở, khu công nghiệp, khu thương mại, khu vui chơi giải trí, v.v. Việc phân vùng đất đai hợp lý giúp đảm bảo sự cân đối giữa các khu chức năng, tạo ra một môi trường sống và làm việc tốt cho người dân. Theo Luật Đất đai, việc sử dụng đất phải đảm bảo nguyên tắc tiết kiệm, có hiệu quả và bảo vệ môi trường.

II. Thách Thức Giải Pháp Phân Vùng Đất Đai Đô Thị Bền Vững

Mặc dù công nghệ GIS mang lại nhiều lợi ích, việc phân vùng đất đai cho phát triển đô thị vẫn đối mặt với nhiều thách thức. Dữ liệu đầu vào không đầy đủ và chính xác, thiếu các tiêu chí đánh giá phù hợp, và sự phối hợp giữa các bên liên quan còn hạn chế là những rào cản lớn. Để giải quyết những thách thức này, cần có một phương pháp tiếp cận toàn diện, kết hợp công nghệ GIS với các phương pháp phân tích đa tiêu chí, phân tích không gian và sự tham gia của cộng đồng. Mục tiêu là tạo ra một quy trình phân vùng đất đai minh bạch, công bằng và bền vững, đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội và bảo vệ môi trường.

2.1. Các thách thức trong phân vùng đất đai đô thị hiện nay

Một trong những thách thức lớn nhất là sự thiếu hụt dữ liệu chất lượng cao. Dữ liệu về hiện trạng sử dụng đất, điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội thường không đầy đủ, không chính xác hoặc không được cập nhật thường xuyên. Điều này gây khó khăn cho việc phân tích và đánh giá, dẫn đến các quyết định quy hoạch không chính xác. Ngoài ra, việc thiếu các tiêu chí đánh giá phù hợp và sự phối hợp giữa các bên liên quan cũng là những rào cản lớn. Theo nghiên cứu, việc phát triển đô thị đòi hỏi sự xem xét cẩn trọng tổng hợp nhiều yếu tố hướng tới phát triển bền vững; đảm bảo an ninh lương thực; sử dụng hợp lý tài nguyên thiên nhiên, đất đai; phát triển đồng bộ hạ tầng kỹ thuật; đảm bảo cân bằng sinh thái và phát triển môi trường.

2.2. Giải pháp ứng dụng GIS và phân tích đa tiêu chí

GIS cung cấp các công cụ để xử lý và phân tích dữ liệu không gian, giúp tạo ra các bản đồ và mô hình trực quan. Phân tích đa tiêu chí (MCDM) là một phương pháp đánh giá và so sánh các lựa chọn khác nhau dựa trên nhiều tiêu chí khác nhau. Kết hợp GIS và MCDM giúp các nhà quy hoạch đưa ra quyết định dựa trên các bằng chứng khoa học và các yếu tố kinh tế - xã hội. Các phương pháp phân tích như phân tích đa tiêu chí, phân tích tầng bậc, phân tích thành phần chính, logic mờ kết hợp các phân tích không gian trong môi trường GIS là cần thiết.

III. Phương Pháp Ứng Dụng GIS Phân Vùng Đất Đai Quan Triều

Nghiên cứu này sử dụng một quy trình phân vùng đất đai dựa trên công nghệ GIS và phân tích đa tiêu chí. Quy trình bao gồm các bước sau: (1) Thu thập và xử lý dữ liệu; (2) Xây dựng các tiêu chí đánh giá; (3) Gán trọng số cho các tiêu chí; (4) Phân tích không gian và đánh giá các khu vực khác nhau; (5) Xây dựng bản đồ phân vùng đất đai; (6) Đánh giá và điều chỉnh bản đồ phân vùng. Các phần mềm GIS như ArcGIS và QGIS được sử dụng để thực hiện các phân tích không gian và tạo ra các bản đồ.

3.1. Thu thập và xử lý dữ liệu GIS cho phường Quan Triều

Dữ liệu được thu thập từ nhiều nguồn khác nhau, bao gồm dữ liệu địa chính, dữ liệu quy hoạch, dữ liệu điều tra kinh tế - xã hội, dữ liệu viễn thám và dữ liệu từ các cơ quan quản lý nhà nước. Dữ liệu được xử lý và chuẩn hóa để đảm bảo tính tương thích và chính xác. Cơ sở dữ liệu GIS được xây dựng để lưu trữ và quản lý dữ liệu. Theo thông tư số 10/2010/TT-BXD ngày 11/8/2010 của Bộ Xây dựng quy định hồ sơ từng loại quy hoạch đô thị. điều 10 quy định nội dung sơ đồ án quy hoạch chung; theo đó yêu cầu các bản đồ hiện trạng gồm: hiện trạng sử dụng đất, kiến trúc cảnh quan, giao thông, cấp điện, và chiếu sáng đô thị, cấp nước, cao độ nền và thoát nước mưa, thoát nước ngầm, thu gom rác thải rắn, nghĩa trang, môi trường, đánh giá tổng hợp và lựa chọn đất xây dựng.

3.2. Xây dựng tiêu chí đánh giá và gán trọng số

Các tiêu chí đánh giá được xây dựng dựa trên các yếu tố tự nhiên, kinh tế - xã hội và môi trường. Các tiêu chí bao gồm: (1) Điều kiện địa hình; (2) Khả năng tiếp cận giao thông; (3) Khả năng tiếp cận cơ sở hạ tầng; (4) Mức độ ô nhiễm môi trường; (5) Tiềm năng phát triển kinh tế. Trọng số cho các tiêu chí được gán dựa trên mức độ quan trọng của từng tiêu chí. Vấn đề đánh giá tổng hợp đất đai được hướng dẫn trong các tiêu chuẩn, quy chuẩn như: QCVN:01/2008/BXD quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về quy hoạch xây dựng.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Phân Vùng Đất Đai Tối Ưu Quan Triều

Kết quả nghiên cứu cho thấy công nghệ GIS là một công cụ hiệu quả để phân vùng đất đai cho phát triển đô thị. Bản đồ phân vùng đất đai được tạo ra cho phường Quan Triều, xác định các khu vực phù hợp cho xây dựng nhà ở, khu công nghiệp, khu thương mại và các khu chức năng khác. Bản đồ này cung cấp thông tin quan trọng cho các nhà quy hoạch và quản lý đô thị, giúp họ đưa ra các quyết định chính xác và hiệu quả. Việc ứng dụng GIS trong phân vùng đất đai không chỉ giúp nâng cao chất lượng quy hoạch mà còn góp phần vào sự phát triển bền vững của phường Quan Triều.

4.1. Bản đồ phân vùng đất đai cho xây dựng đô thị

Bản đồ phân vùng đất đai được tạo ra bằng cách chồng ghép các lớp dữ liệu khác nhau, bao gồm dữ liệu về điều kiện địa hình, khả năng tiếp cận giao thông, khả năng tiếp cận cơ sở hạ tầng, mức độ ô nhiễm môi trường và tiềm năng phát triển kinh tế. Các khu vực khác nhau được phân loại dựa trên mức độ phù hợp cho từng mục đích sử dụng đất. Bản đồ này cung cấp một cái nhìn tổng quan về tiềm năng sử dụng đất của phường Quan Triều.

4.2. Đánh giá hiệu quả của ứng dụng GIS trong phân vùng

Việc ứng dụng GIS trong phân vùng đất đai mang lại nhiều lợi ích, bao gồm: (1) Nâng cao độ chính xác và hiệu quả của quy trình quy hoạch; (2) Cung cấp thông tin trực quan và dễ hiểu cho các bên liên quan; (3) Hỗ trợ việc ra quyết định dựa trên các bằng chứng khoa học; (4) Góp phần vào sự phát triển bền vững của phường Quan Triều. Việc ứng dụng GIS trong phân tích lựa chọn đất xây dựng đô thị không chỉ góp phần nâng cao chất lượng phương án quy hoạch mà còn góp phần nâng cao hiệu quả công tác trong quá trình triển khai thực hiện quy hoạch, quản lý phát triển đô thị sau này.

V. Kết Luận Kiến Nghị Phát Triển Đô Thị Bền Vững Với GIS

Nghiên cứu này đã chứng minh tính hiệu quả của công nghệ GIS trong việc phân vùng đất đai cho phát triển đô thị tại phường Quan Triều. Kết quả nghiên cứu cung cấp thông tin quan trọng cho các nhà quy hoạch và quản lý đô thị, giúp họ đưa ra các quyết định chính xác và hiệu quả. Để phát huy tối đa tiềm năng của GIS, cần có sự đầu tư vào cơ sở hạ tầng, đào tạo nhân lực và xây dựng các quy trình quản lý dữ liệu hiệu quả. Đồng thời, cần tăng cường sự phối hợp giữa các bên liên quan để đảm bảo sự thành công của các dự án quy hoạch và phát triển đô thị.

5.1. Tóm tắt kết quả và ý nghĩa của nghiên cứu

Nghiên cứu đã thành công trong việc xây dựng bản đồ phân vùng đất đai cho phường Quan Triều, xác định các khu vực phù hợp cho xây dựng nhà ở, khu công nghiệp, khu thương mại và các khu chức năng khác. Bản đồ này cung cấp thông tin quan trọng cho các nhà quy hoạch và quản lý đô thị, giúp họ đưa ra các quyết định chính xác và hiệu quả. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc hỗ trợ phát triển đô thị bền vững tại phường Quan Triều.

5.2. Các kiến nghị để ứng dụng GIS hiệu quả hơn

Để ứng dụng GIS hiệu quả hơn trong quản lý đất đai và phát triển đô thị, cần có sự đầu tư vào cơ sở hạ tầng, đào tạo nhân lực và xây dựng các quy trình quản lý dữ liệu hiệu quả. Đồng thời, cần tăng cường sự phối hợp giữa các bên liên quan để đảm bảo sự thành công của các dự án quy hoạch và phát triển đô thị. Cần có chính sách hỗ trợ và khuyến khích việc ứng dụng GIS trong các hoạt động quản lý nhà nước và phát triển kinh tế - xã hội.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Những quy định chung Chương 2: Quy hoạch không gian Chương 3: Quy hoạch chuẩn bị kỹ thuật đô thị Chương 4: Quy hoạch giao thông Chương 5: Quy hoạch cấp nước Chương 6: Quy hoạch thoát nước thải, quản lý chất thải rắn và nghĩa trang Chương 7: Quy hoạch cấp điện Phạm vi áp dụng: Quy chuẩn xây dựng Việt Nam về quy hoạch xây dựng là những quy định bắt buộc phải tuân thủ trong quá trình lập, thẩm định và phê duyệt các đồ án quy hoạch xây dựng; là cơ sở pháp lý để quản lý việc ban hành, áp dụng các tiêu chuẩn quy hoạch xây dựng và các quy định về quản lý xây dựng theo quy hoạch tại địa phương. - TCVN4449-1987 tiêu chuẩn thiết kế quy hoạch đô thị Tiêu chuẩn Việt Nam về thiết kế quy hoạch đô thị (TCVN4449-1987) áp dụng để thiết kế quy hoạch xây dựng các đô thị mới, cải tạo các đô thị hiện có của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam. Bộ Tiêu chuẩn này trình bày chi tiết về thiết kế quy hoạch cụ thể cho từng hệ thống cơ sở hạ tầng kỹ thuật độ thị. Nội dung bao gồm 14 phần và hệ thống phụ lục.

[2] Phần 1: Nguyên tắc chung Phần 2: Chọn đất xây dựng đô thị và xác định dân số đô thị Phần 3: Quy hoạch khu công nghiệp và kho tàng công cộng Phần 4: Quy hoạch giao thông đối ngoại Phần 5: Quy hoạch khu dân dụng Phần 6: Quy hoạch hệ thống công trình phục vụ công cộng Phần 7: Quy hoạch cây xanh đô thị Phần 8: Hệ thống giao thông trong đô thị Phần 9: Cấp điện Phần 10: Cấp nước Phần 11: Thoát nước Phần 12: Mạng lưới công trình ngầm Phần 13: Chuẩn bị kĩ thuật khu đất xây dựng đô thị Phần 14: Quy hoạch vùng ngoại thị 2. Một số khái niệm a) Đất đai Đất đai là một khoảng không gian có thời hạn theo chiều thẳng đứng (gồm khí hậu của bầu khí quyển, lớp đất phủ bề mặt, thảm động thực vật, nước mặt, nước ngầm và tài nguyên khoáng sản trong lòng đất) theo chiều ngang - trên mặt đất (là sự kết hợp giữa thổ nhưỡng, địa hình, thủy văn cùng nhiều thành phần khác) giữ vai trò quan trọng và có ý nghĩa to lớn đối với hoạt động sản xuất cũng như cuộc sống của xã hội loài người. [10] Trong Hội nghị quốc tế về Môi trường ở Rio de Janerio, Brazil, 1993 có đưa ra khái niệm đất đai: “Đất đai là một diện tích cụ thể của bề mặt trái đất bao gồm tất cả các cấu thành của môi trường sinh thái ngay trên và dưới bề mặt đó như: khí hậu bề mặt, thổ nhưỡng, dạng địa hình, mặt nước, các lớp trầm tích sát bề mặt cùng với nước ngầm và khoáng sản trong lòng đất, tập đoàn động thực vật, trạng thái định cư của con người, những kết quả của con người trong quá khứ và hiện tại để lại (san nền, hồ chứa nước hay hệ thống tiêu thoát nước, đường xã, nhà cửa.” Luật Đất đai 2003 của Việt Nam quy định: Đất đai là tài nguyên quốc gia vô cùng quý giá, là tư liệu sản xuất đặt biệt, là thành phần quan trọng hàng đầu của môi trường sống, là địa bàn phân bố các khu dân cư, xây dựng các cơ sở kinh tế, văn hóa, xã hội, an ninh và quốc phòng.[1] Theo luật đất đai, đất ở là đất ở tại đô thị và nông thôn. [13] c) Đất ở đô thị Là đất nội thành phố, đất nội thị xã và thị trấn; đất ngoại thành, ngoại thị đã có quy hoạch và được các cơ quan nhà nước có thẩm quyền phê duyệt về phát triển đô thị, được quản lý như đất đô thị.

[1] d) Đô thị và khu đô thị Đô thị : Là điểm dân cư tập trung, có vai trò thúc đẩy sự phát triển kinh tế, xã hội của một vùng lãnh thổ, có cơ sở hạ tầng đô thị thích hợp và có quy mô dân số thành thị tối thiểu là 4.000 người (đối với miền núi tối thiểu là 2.800 người) với tỷ lệ lao động phi nông nghiệp tối thiểu là 65%. Đô thị gồm các loại: thành phố, thị xã và thị trấn. Đô thị bao gồm các khu chức năng đô thị.[1] Khu đô thị : Là khu vực xây dựng một hay nhiều khu chức năng của đô thị, được giới hạn bởi các ranh giới tự nhiên, ranh giới nhân tạo hoặc các đường chính đô thị. Khu đô thị bao gồm: các đơn vị ở; các công trình dịch vụ cho bản thân khu đô thị đó; có thể có các công trình dịch vụ chung của toàn đô thị hoặc cấp vùng.

Đất dự phòng phát triển, đất nông lâm nghiệp trong đô thị và các loại đất không phục vụ cho hoạt động của các chức năng đô thị không phải là đất xây dựng đô thị. [1] f) Quy hoạch xây dựng; quy hoạch xây dựng đô thị Quy hoạch xây dựng: Là việc tổ chức hoặc định hướng tổ chức không gian vùng, không gian đô thị và điểm dân cư, hệ thống công trình hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội, tạo lập môi trường sống thích hợp cho người dân sống tại các vùng lãnh thổ đó, đảm bảo kết hợp hài hòa giữa lợi ích quốc gia và lợi ích cộng đồng, đáp ứng được các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh và bảo vệ môi trường.[1] Quy hoạch đô thị: Là việc tổ chức không gian, kiến trúc, cảnh quan đô thị, hệ thống công trình hạ tầng kỹ thuật, công trình hạ tầng xã hội và nhà ở để tạo lập môi trường sống thích hợp cho người dân sống trong đô thị, được thể hiện thông qua đồ án quy hoạch đô thị.[1] g) Phân tích lựa trọn đất xây dựng đô thị Phân tích lưạ chọn đất xây dựng độ thị là việc phân tích tổng hợp các yếu tố hiện trạng của khu đất từ đó xác định và đánh giá tiềm năng của khu đất đó cho mục đích phát triển đô thị. Hệ thống phân loại đất Hệ thống phân loại sử dụng đất Tại Việt Nam, các vấn đề liên quan đến quản lý sử dụng đất và sử dụng đất đất đai được điều tiết bởi luật đất đai. Theo luật đất đai 2003, đất đai được chia thành những loại sau: i) đất nông nghiệp (trồng cây hàng năm, trồng cây lâu năm, rừng sản xuất, rừng phòng hộ, rừng đặc dụng, nuôi trồng thuỷ sản, làm muối và đất nông nghiệp khác); ii) đất phi nông nghiệp (đất ở tại đô thị và nông thôn, trụ sở cơ quan, công trình sự nghiệp, an ninh quốc phòng, sản xuất phi nông nghệp, mục đích công cộng, tôn giáo, di tích nghĩa trang, sông ngòi, mặt nước chuyên dùng, phi nông nghiệp khác); iii) nhóm đất chưa sử dụng.

[13] Hệ thống phân loại đất trong xây dựng đô thị Đất đai xây dựng đô thị được đánh giá tổng hợp từ các yếu tố: điều kiện tự nhiên, giá trị kinh tế đất, kinh tế xã hội, hạ tầng xã hội, hạ tầng kỹ thuật và môi trường. Theo TCVN 4449-1987, đất đai xây dựng đô thị được đánh giá và phân loại theo mức độ thuận lợi: Xây dựng thuận lợi, xây dựng ít thuận lợi, xây dựng không thuận lợi và không được phép xây dựng. Đất đai xây dựng đô thị đảm bảo thuận lợi hoặc ít thuận lợi, đủ diện tích xây dựng đô thị trong giai đoạn quy hoạch, đảm bảo chất lượng về nguồn nước và khối lượng, không nằm trong phạm vi bị ô nhiễm nặng và không nằm trong phạm vi bị cấm xây dựng. Như vậy, đất đai được phân thành hai khu vực chính: khu vực cấm xây dựng và khu vực được xem xét xây dựng; từ đó khu vực xem xét xây dựng được chia thành ba loại: thuận lợi, ít thuận lợi và không thuận lợi.

Các nguyên tắc cơ bản trong lựa chọn đất xây dựng. Theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về quy hoạch xây dựng (QCXDVN 01:2008/BXD); khi lựa chọn đất xây dựng cần đảm bảo các nguyên tắc sau: [1] 1) Đảm bảo khai thác và sử dụng hợp lý tài nguyên thiên nhiên và đất đai. 2) Tận dụng địa hình, cây xanh, mặt nước và các điều kiện thiên nhiên nơi quy hoạch. 3) Khai thác tối ưu khả năng cung cấp và phục vụ của hệ thống hạ tầng đô thị.

4) Đảm bảo cân bằng sinh thái và bảo vệ môi trường. 5) Không nằm trong phạm vi cấm xây dựng hay hạn chế phát triển đô thị. 6) Có tính khả thị cao về khía cạnh kinh tế để triển khai thực hiện. Các yêu cầu đất đai trong xây dựng đô thị.

Cũng theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về quy hoạch xây dựng (QCXDVN 01:2008/BXD); khi lựa chọn đất xây dựng cần đảm bảo các yêu cầu sau. [1] Có năm nhóm yêu cầu chính với các yêu cầu cụ thể về lựa trọn đất xây dựng đô thị: 1) Yêu cầu về điều kiện tự nhiên: - Yêu cầu về độ dốc địa hình thuận lợi. - Yêu cầu đảm bảo địa chất ổn định. - Yêu cầu tránh lũ lụt.

- Yêu cầu khí hậu ít bị ảnh hưởng nguy hại đến sức khoẻ con người và sản xuất. - Yêu cầu về khả năng chịu nén của đất. 2) Yêu cầu tài nguyên đất đai: - Yêu cầu sử dụng đất hợp lý. - Yêu cầu bảo vệ đất nông nghiệp.

3) Yêu cầu về vị trí không gian: - Yêu cầu khoảng cách đến đô thị đã phát triển. - Yêu cầu khoảng cách đến hạ tầng công cộng đô thị. - Yêu câù về khoảng cách đến hạ tầng kỹ thuật đô thị. 4) Yêu cầu về môi trường, cảnh quan thiên nhiên và di tích văn hoá lịch sử: - Yêu cầu không nằm trong khu vực có nguy cơ gây ô nhiễm nặng.

- Yêu cầu bảo vệ nguồn nước, khu vực tầng ngầm nước, bổ cập nước. - Yêu cầu về bảo vệ môi trường sinh thái, cảnh quan thiên nhiên và di tích văn hoá lịch sử. 5) Yêu cầu về ứng phó và thích ứng với biến đổi khí hậu. Công nghệ GIS trong phân tích và lựa chọn đất.

Hệ thống thông tin địa lý (GIS) Khái niệm về GIS: Hệ thống thông tin địa lý là một hệ thống kết hợp giữa con người và hệ thống máy tính cùng các thiết bị ngoại vi để lưu trữ, phân tích, xử lý, hiển thị các thông tin địa lý nhằm phục vụ một mục đích nghiên cứu và quản lý nhất định. Có thể được hiểu GIS là một công nghệ xử lý tích hợp dữ liệu có toạ độ (bản đồ) với các dữ liệu khác để biến chúng thành thông tin hữu ích cho nghiên cứu và quản lý. Các thành phần của GIS: GIS được kết hợp bởi năm thành phần chính: phần cứng, phần mềm, dữ liệu, con người và phương pháp.