Thực trạng huy động vốn tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Agribank – Chi nhánh Bắc Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam

Khóa luận: Thực trạng hoạt động huy động vốn tại Agribank Chi nhánh Bắc Điện Bàn Quảng Nam

• Tác giả: Hà Thị Như Quỳnh
• Người hướng dẫn: ThS. Nguyễn Tiến Nhật
• Trường học: Trường Đại học Kinh tế – Đại học Huế
• Chuyên ngành: Tài chính
• Đề tài: Thực trạng huy động vốn tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Agribank – Chi nhánh Bắc Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2025
• Địa điểm: Huế

Tóm tắt

I. Tổng quan huy động vốn tại Agribank Chi nhánh Bắc Điện Bàn

Hoạt động huy động vốn giữ vai trò huyết mạch trong chu trình kinh doanh ngân hàng thương mại. Nguồn vốn này quyết định quy mô cấp tín dụng và năng lực cung ứng dịch vụ tài chính. Tại thị xã Điện Bàn thuộc tỉnh Quảng Nam, kinh tế địa phương phát triển nhanh với nhiều cụm công nghiệp và làng nghề truyền thống. Nhu cầu giao dịch tài chính của các hộ sản xuất và doanh nghiệp tư nhân ngày càng mở rộng. Agribank Chi nhánh Bắc Điện Bàn xác định công tác huy động vốn là nhiệm vụ trọng tâm hàng đầu. Đơn vị chủ động triển khai mạng lưới giao dịch rộng khắp khu vực nông thôn và thành thị. Cơ cấu huy động bao gồm tiền gửi dân cư, tiền gửi doanh nghiệp và các công cụ giấy tờ có giá. Sự ổn định của nguồn vốn tạo nền tảng vững chắc cho hoạt động đầu tư tín dụng nông nghiệp. Ngân hàng liên tục đổi mới phương thức tiếp cận khách hàng. Uy tín thương hiệu Agribank củng cố niềm tin vững chắc của người gửi tiền qua từng thời kỳ. Dòng tiền nhàn rỗi trong xã hội được luân chuyển hiệu quả vào sản xuất kinh doanh.

1.1. Vai trò của nguồn vốn đối với hoạt động ngân hàng

Vốn là điều kiện tiên quyết giúp ngân hàng thương mại duy trì hoạt động kinh doanh. Nguồn vốn huy động chiếm tỷ trọng lớn nhất trong tổng nguồn vốn hoạt động của Agribank Chi nhánh Bắc Điện Bàn. Nguồn vốn dồi dào giúp chi nhánh mở rộng quy mô tín dụng và tài trợ các dự án kinh tế địa phương. Ngân hàng đảm bảo khả năng thanh toán thường xuyên và đối phó rủi ro thanh khoản. Khả năng huy động vốn tốt cũng tạo lợi thế cạnh tranh về chi phí vốn. Chi nhánh có thể áp dụng mức lãi suất cho vay cạnh tranh hơn trên thị trường. Nguồn vốn ổn định giúp chi nhánh phát triển thêm nhiều sản phẩm dịch vụ tài chính hiện đại. Đây là nền tảng cốt lõi thúc đẩy tăng trưởng tài chính bền vững.

1.2. Các hình thức huy động vốn cơ bản tại Agribank

Agribank Chi nhánh Bắc Điện Bàn triển khai đa dạng các hình thức huy động vốn. Tiền gửi tiết kiệm dân cư đóng vai trò truyền thống và mang tính chủ lực. Hình thức này gồm tiết kiệm có kỳ hạn và không kỳ hạn. Tiền gửi thanh toán từ doanh nghiệp đáp ứng nhu cầu giao dịch hàng ngày. Chi nhánh cũng phát hành giấy tờ có giá như kỳ phiếu, trái phiếu và chứng chỉ tiền gửi. Các công cụ này giúp ngân hàng thu hút nguồn vốn trung và dài hạn rất hiệu quả. Mức lãi suất được điều chỉnh linh hoạt theo từng kỳ hạn và biến động của thị trường. Nhờ đó, chi nhánh đáp ứng tối đa nhu cầu tích lũy đa dạng của khách hàng cá nhân lẫn doanh nghiệp.

II. Thực trạng huy động vốn tại Agribank Chi nhánh Bắc Điện Bàn

Giai đoạn 2021-2023 ghi nhận sự chuyển biến tích cực trong hoạt động huy động vốn tại Agribank Chi nhánh Bắc Điện Bàn. Tổng vốn huy động năm 2021 đạt 741.055 triệu đồng với tốc độ tăng trưởng 8%. Đến năm 2023, tốc độ tăng trưởng đạt khoảng 5%, cho thấy xu hướng tích lũy nguồn vốn tương đối ổn định. Tiền gửi dân cư vẫn chiếm tỷ trọng chi phối trong tổng nguồn vốn của đơn vị. Nguồn tiền gửi ngoại tệ cũng có dấu hiệu tăng trưởng khá ấn tượng. Tuy nhiên, cơ cấu kỳ hạn vốn huy động vẫn chưa thực sự cân đối. Nguồn vốn ngắn hạn chiếm tỷ lệ áp đảo so với vốn trung và dài hạn. Tình trạng này tạo áp lực nhất định lên khả năng cân đối kỳ hạn cho vay. Áp lực cạnh tranh lãi suất từ các ngân hàng thương mại cổ phần trên địa bàn diễn ra gay gắt. Một số bộ phận khách hàng trẻ có xu hướng chuyển dòng tiền sang các kênh đầu tư số hoặc ngân hàng thương mại khác. Chất lượng dịch vụ ngân hàng điện tử tại khu vực nông thôn vẫn còn nhiều dư địa cải thiện.

2.1. Phân tích cơ cấu nguồn vốn huy động theo kỳ hạn

Cơ cấu nguồn vốn huy động theo kỳ hạn tại chi nhánh bộc lộ sự chênh lệch rõ rệt. Nguồn tiền gửi không kỳ hạn và ngắn hạn dưới 12 tháng luôn chiếm tỷ lệ cao. Khách hàng cá nhân thường ưa chuộng gửi tiền ngắn hạn để duy trì tính linh hoạt tài chính. Trong khi đó, nguồn vốn trung và dài hạn trên 12 tháng chiếm tỷ trọng tương đối khiêm tốn. Điều này gây nên sự mất cân đối giữa nguồn vốn huy động và nhu cầu giải ngân dài hạn. Chi phí trả lãi cho các khoản tiền gửi dài hạn cũng có xu hướng gia tăng. Ngân hàng gặp khó khăn nhất định trong việc duy trì biên lãi ròng ổn định. Việc tái cơ cấu kỳ hạn nguồn vốn đang đặt ra yêu cầu cấp thiết.

2.2. Những rào cản và thách thức cạnh tranh tại địa bàn

Thị trường tài chính tại thị xã Điện Bàn chứng kiến sự cạnh tranh quyết liệt. Nhiều ngân hàng thương mại cổ phần mở rộng phòng giao dịch với chính sách lãi suất hấp dẫn. Họ liên tục tung ra các gói quà tặng và chương trình khuyến mãi quy mô lớn. Ngoài ra, thói quen tiêu dùng tiền mặt của người dân vùng nông thôn chuyển biến chậm. Ứng dụng công nghệ ngân hàng số của chi nhánh đôi khi gặp trục trặc kỹ thuật hoặc chưa tối ưu trải nghiệm. Công tác tiếp thị và chăm sóc khách hàng còn mang tính thụ động. Nhân sự ngân hàng chịu áp lực chỉ tiêu kinh doanh tương đối nặng nề. Sự biến động của thị trường bất động sản và lạm phát cũng ảnh hưởng tiêu cực tới dòng tiền nhàn rỗi.

III. Giải pháp huy động vốn tại Agribank Chi nhánh Bắc Điện Bàn

Để tăng cường năng lực tài chính, Agribank Chi nhánh Bắc Điện Bàn cần triển khai đồng bộ các giải pháp chiến lược. Việc đổi mới chính sách lãi suất đóng vai trò then chốt trong thu hút dòng tiền. Chi nhánh cần áp dụng biểu lãi suất bậc thang linh hoạt theo số dư gửi và kỳ hạn tiền gửi. Ngân hàng đồng thời chủ động phát triển các gói sản phẩm tiền gửi tích lũy và gửi tiền trực tuyến. Đẩy mạnh chuyển đổi số thông qua ứng dụng Agribank E-Mobile Banking giúp gia tăng tỷ trọng tiền gửi không kỳ hạn giá rẻ CASA. Công tác marketing địa phương cần được thực hiện bài bản và tiếp cận trực tiếp từng cụm dân cư. Chi nhánh nên nâng cao văn hóa phục vụ và chuẩn hóa quy trình giao dịch tại quầy. Đội ngũ giao dịch viên cần được đào tạo kỹ năng tư vấn chuyên nghiệp và lắng nghe khách hàng. Hệ thống quản trị rủi ro thanh khoản và rủi ro ngoại hối phải được vận hành chặt chẽ nhằm bảo đảm an toàn nguồn vốn.

3.1. Đa dạng hóa sản phẩm và ứng dụng ngân hàng số

Chi nhánh cần tập trung hoàn thiện hệ sinh thái dịch vụ ngân hàng hiện đại. Các sản phẩm tiền gửi trực tuyến trên ứng dụng số cần được cộng thêm lãi suất ưu đãi. Giao diện ứng dụng di động phải thân thiện và thao tác thuận tiện cho người cao tuổi tại nông thôn. Ngân hàng nên tích hợp thêm các tiện ích gửi tiết kiệm tích lũy định kỳ và tiết kiệm học đường. Việc liên kết mở tài khoản thanh toán lương cho các doanh nghiệp trong khu công nghiệp Điện Nam - Điện Ngọc là hướng đi tiềm năng. Giải pháp này giúp gia tăng nhanh chóng lượng tiền gửi thanh toán chi phí thấp. Khách hàng giao dịch số được nhận nhiều mã giảm giá và dịch vụ tiện ích đi kèm.

3.2. Nâng cao chất lượng dịch vụ và quản trị rủi ro

Chất lượng dịch vụ khách hàng là yếu tố then chốt tạo dựng niềm tin bền vững. Agribank Chi nhánh Bắc Điện Bàn cần nâng cấp không gian giao dịch khang trang và văn minh. Quy trình tiếp nhận và xử lý hồ sơ tiền gửi phải được rút ngắn tối đa thời gian chờ đợi. Cán bộ nhân viên cần thể hiện thái độ niềm nở, tận tình và chuyên nghiệp trong giao tiếp. Bên cạnh đó, công tác quản trị rủi ro ngoại hối và lãi suất phải được thực hiện nghiêm ngặt. Chi nhánh cần chủ động giám sát biến động tỷ giá và thanh khoản từng ngày. Việc ban hành quy trình giám sát nội bộ giúp phòng ngừa thất thoát và bảo đảm an toàn dòng vốn huy động của mọi đối tượng khách hàng.

IV. Định hướng huy động vốn tại Agribank Chi nhánh Bắc Điện Bàn

Huy động vốn tiếp tục là trụ cột sống còn đối với Agribank Chi nhánh Bắc Điện Bàn trong tương lai. Nguồn vốn dồi dào và ổn định tạo tiền đề cho chi nhánh thúc đẩy tín dụng tam nông. Kinh tế thị xã Điện Bàn đang trên đà công nghiệp hóa và hiện đại hóa mạnh mẽ. Dòng vốn đầu tư và thu nhập bình quân đầu người tại địa phương không ngừng tăng lên. Chi nhánh cần tận dụng tối đa lợi thế mạng lưới và thương hiệu quốc doanh để củng cố thị phần. Các ứng dụng công nghệ tài chính hiện đại sẽ thu hẹp khoảng cách tiếp cận dịch vụ giữa nông thôn và thành thị. Ngân hàng phải cân bằng hợp lý giữa bài toán chi phí trả lãi và tỷ lệ an toàn thanh khoản. Việc triển khai đồng bộ các giải pháp huy động vốn bảo đảm tăng trưởng tài chính lành mạnh. Đây cũng là bước đi mang tính ứng dụng cao giúp chi nhánh hoàn thành xuất sắc các mục tiêu kinh doanh đã đề ra.

4.1. Ý nghĩa của huy động vốn đối với phát triển kinh tế

Hoạt động huy động vốn hiệu quả mang lại giá trị to lớn cho nền kinh tế địa phương. Nguồn tiền gửi nhàn rỗi được chuyển hóa trực tiếp thành vốn sản xuất kinh doanh. Các trang trại, hợp tác xã và doanh nghiệp nhỏ tại Điện Bàn có thêm cơ hội tiếp cận dòng vốn ưu đãi. Sự hỗ trợ kịp thời từ ngân hàng thúc đẩy kinh tế nông thôn chuyển dịch theo hướng hiện đại. Đời sống người dân được cải thiện nhờ thu nhập từ sản xuất và lãi tiền gửi ngân hàng. Đồng thời, nguồn vốn dồi dào góp phần ổn định an sinh xã hội và giảm thiểu tín dụng đen. Đây là đòn bẩy tài chính quan trọng cho mục tiêu phát triển bền vững của địa phương.

4.2. Khuyến nghị ứng dụng thực tiễn cho chi nhánh

Để hiện thực hóa các mục tiêu, ban lãnh đạo chi nhánh cần tập trung triển khai các khuyến nghị cụ thể. Thứ nhất, hoàn thiện cơ chế đánh giá hiệu quả công việc KPI cho nhân viên phụ trách huy động vốn. Thứ hai, tăng cường mối quan hệ hợp tác với các tổ chức đoàn thể địa phương như hội nông dân và hội phụ nữ. Kênh liên kết này giúp ngân hàng tiếp cận sâu sát từng hộ gia đình nông thôn. Thứ ba, ngân hàng cần định kỳ khảo sát ý kiến khách hàng về lãi suất và chất lượng phục vụ. Các ý kiến phản hồi sẽ là cơ sở điều chỉnh chính sách kinh doanh phù hợp. Sự nhạy bén trước biến động thị trường sẽ giúp đơn vị duy trì tăng trưởng vốn vững chắc.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Khóa luận tốt nghiệp ngành Tài chính của tác giả Hà Thị Như Quỳnh (Trường Đại học Kinh tế – Đại học Huế, niên khóa 2021 – 2025, dưới sự hướng dẫn của ThS. Nguyễn Tiến Nhật) nghiên cứu về đề tài: "Thực trạng huy động vốn tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Agribank – Chi nhánh Bắc Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam". Bối cảnh thực tiễn của đề tài được đặt trong giai đoạn nền kinh tế toàn cầu và Việt Nam đối mặt với nhiều biến động phức tạp, đặc biệt là giai đoạn phục hồi kinh tế vĩ mô sau đại dịch COVID-19. Dưới tác động trực tiếp từ các chính sách tiền tệ và tín dụng của Ngân hàng Nhà nước (như điều hành dự trữ bắt buộc, dự trữ thanh toán, lãi suất tái chiết khấu và các gói hỗ trợ tín dụng), các ngân hàng thương mại nói chung và hệ thống Agribank nói riêng chịu sức ép lớn trong việc cân đối nguồn vốn ổn định phục vụ đầu tư sản xuất kinh doanh.

Tại địa bàn thị xã Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam, môi trường hoạt động tài chính có tính đặc thù cao. Chi nhánh Agribank Bắc Điện Bàn đặt trụ sở trên tuyến Quốc lộ 1A thuộc xã Điện Thắng Bắc – khu vực tiếp giáp trực tiếp với thành phố Đà Nẵng, trung tâm thị xã Điện Bàn và Khu công nghiệp Điện Nam – Điện Ngọc. Vị trí địa lý này tạo điều kiện thuận lợi về lưu chuyển kinh tế nhưng cũng tạo ra sự cạnh tranh khốc liệt giữa Agribank với các ngân hàng thương mại cổ phần và quỹ tín dụng nhân dân trên địa bàn. Sự cạnh tranh diễn ra mạnh mẽ ở các phương diện: chính sách lãi suất đầu vào, tính linh hoạt của sản phẩm tài chính, tốc độ chuyển đổi số và chất lượng dịch vụ khách hàng. Thực tế này đòi hỏi chi nhánh phải có đánh giá khoa học về thực trạng cơ cấu nguồn vốn để đưa ra các biện pháp nâng cao hiệu quả hoạt động huy động.

Mục tiêu nghiên cứu của khóa luận được phân định rõ ràng:

• Mục tiêu chung: Phân tích, đánh giá thực trạng hoạt động huy động vốn tại Agribank Chi nhánh Bắc Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam; trên cơ sở đó đề xuất một số giải pháp hoàn thiện và nâng cao chất lượng huy động vốn tại đơn vị.
• Mục tiêu cụ thể:
  1. Hệ thống hóa cơ sở lý luận về hoạt động huy động vốn của ngân hàng thương mại.
  2. Phân tích, đánh giá thực trạng công tác huy động vốn tại Agribank Chi nhánh Bắc Điện Bàn trong giai đoạn 2021 – 2023.
  3. Đề xuất các giải pháp hoàn thiện hoạt động huy động vốn tại Agribank Chi nhánh Bắc Điện Bàn nhằm đảm bảo việc quản lý, sử dụng vốn chặt chẽ, hợp lý, đúng quy định và đạt hiệu quả cao.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Thực trạng hoạt động huy động vốn và các yếu tố ảnh hưởng đến huy động vốn tại Agribank Chi nhánh Bắc Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam.
• Đối tượng khảo sát: Khách hàng đang có quan hệ giao dịch gửi tiền và cán bộ nhân viên trực tiếp làm việc tại chi nhánh.
• Phạm vi không gian: Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam – Chi nhánh Bắc Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam (địa chỉ: Quốc lộ 1A, thôn Viêm Tây 2, xã Điện Thắng Bắc, thị xã Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam).
• Phạm vi thời gian: Số liệu thứ cấp được thu thập và phân tích trong giai đoạn 3 năm từ 2021 đến 2023; số liệu sơ cấp được thu thập trong thời gian thực tập tốt nghiệp kéo dài 3 tháng tại đơn vị.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận xây dựng hệ thống cơ sở lý thuyết dựa trên quy định của Luật Các tổ chức tín dụng số 47/2010/QH12 (đã được sửa đổi, bổ sung năm 2017) tại Điều 4, Khoản 2 và Khoản 3 về bản chất của ngân hàng thương mại và hoạt động ngân hàng. Tác giả làm rõ ba chức năng cốt lõi của ngân hàng thương mại: chức năng trung gian tín dụng (cầu nối điều tiết giữa chủ thể dư thừa vốn và chủ thể có nhu cầu vốn), chức năng trung gian thanh toán (quản lý tài khoản, trích chuyển tiền tệ phục vụ giao thương hàng hóa, dịch vụ), và chức năng trung gian thực hiện chính sách kinh tế quốc gia (tuân thủ định hướng của Ngân hàng Trung ương nhằm kiểm soát lượng tiền tệ lưu thông và định hướng dòng vốn vào các ngành kinh tế trọng điểm).

Về mặt nghiệp vụ, khóa luận phân loại các hình thức huy động vốn cơ bản của ngân hàng thương mại:

• Tiền gửi của khách hàng: Bao gồm tiền gửi không kỳ hạn (tiền gửi thanh toán phục vụ nhu cầu chi trả), tiền gửi có kỳ hạn (khoản tiền tích lũy hưởng lãi suất theo thỏa thuận thời gian) và tiền gửi tiết kiệm (tiết kiệm không kỳ hạn và có kỳ hạn nhằm mục tiêu sinh lời và an toàn tài sản).
• Phát hành giấy tờ có giá: Các công cụ nợ do ngân hàng phát hành như trái phiếu (trung và dài hạn), kỳ phiếu và chứng chỉ tiền gửi với các kỳ hạn linh hoạt.
• Vốn vay: Vay tái cấp vốn hoặc tái chiết khấu từ Ngân hàng Nhà nước; vay mượn lẫn nhau giữa các tổ chức tín dụng trên thị trường liên ngân hàng nhằm giải quyết thanh khoản tức thời.

Hệ thống chỉ tiêu đánh giá chất lượng huy động vốn được tác giả xác định thông qua:

• Cơ cấu nguồn vốn: Tính toán tỷ trọng (%) của từng khoản mục theo hình thức huy động, theo kỳ hạn (không kỳ hạn, dưới 12 tháng, từ 12 đến dưới 24 tháng) và theo loại tiền tệ (VNĐ và USD).
• Quy mô và tốc độ tăng trưởng vốn huy động qua các năm: $$\text{Tốc độ tăng trưởng VHĐ} = \frac{\text{Tổng VHĐ năm nay} - \text{Tổng VHĐ năm trước}}{\text{Tổng VHĐ năm trước}} \times 100%$$
• Vòng quay huy động vốn: $$\text{Vòng quay huy động vốn} = \frac{\text{Tổng thu nhập}}{\text{Tổng nguồn vốn huy động}}$$
• Chi phí huy động vốn: $$\text{Tỷ lệ chi phí huy động} = \frac{\text{Tổng số tiền lãi trả cho KH}}{\text{Tổng nguồn VHĐ}} \times 100%$$

Phương pháp nghiên cứu thực tế được kết hợp giữa thu thập dữ liệu thứ cấp và dữ liệu sơ cấp:

• Dữ liệu thứ cấp: Thu thập từ báo cáo tài chính, báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh, báo cáo công tác cán bộ nội bộ do phòng Kế toán Quỹ của Agribank Chi nhánh Bắc Điện Bàn cung cấp giai đoạn 2021 – 2023, cùng các văn bản quy phạm pháp luật và thông tư của Ngân hàng Nhà nước.
• Dữ liệu sơ cấp: Thu thập bằng phiếu khảo sát thiết kế sẵn gửi trực tiếp đến khách hàng giao dịch tại chi nhánh. Quy mô mẫu khảo sát được xác định bằng công thức Cochran (1977) đối với quần thể không xác định: $$n = \frac{Z^2 \cdot p \cdot q}{e^2}$$ Trong đó: hệ số tin cậy $Z = 1{,}96$ (tương ứng độ tin cậy 95%); tỷ lệ chọn mẫu dự kiến $p = 0{,}5$; $q = 1 - p = 0{,}5$; sai số cho phép $e = 10%$ ($0{,}10$). Kích thước mẫu tối thiểu theo tính toán lý thuyết là $n = \frac{1{,}96^2 \cdot 0{,}5 \cdot 0{,}5}{0{,}10^2} = 96{,}04$ mẫu. Để bù đắp rủi ro sai sót và đảm bảo tỷ lệ phản hồi, tác giả đã quyết định chọn kích thước mẫu thực tế là 110 mẫu khảo sát khách hàng.
• Phương pháp phân tích và công cụ xử lý: Dùng phương pháp thống kê mô tả, phương pháp so sánh (tuyệt đối và tương đối), phân tích tổng hợp. Toàn bộ số liệu thu thập được xử lý trên phần mềm Microsoft Excel.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý luận và thực tiễn về huy động vốn tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Agribank

Chương 1 hệ thống hóa các khái niệm nền tảng về tổ chức tín dụng, bản chất hoạt động ngân hàng thương mại và vai trò then chốt của nguồn vốn đối với sự tồn tại của ngân hàng. Tác giả phân tích cụ thể các hoạt động kinh doanh chủ yếu của ngân hàng thương mại, bao gồm: hoạt động huy động vốn (tạo lập vốn nợ từ tiền gửi dân cư, tổ chức kinh tế, phát hành giấy tờ có giá, vay liên ngân hàng); hoạt động tín dụng (cho vay ngắn, trung, dài hạn; chiết khấu và tái chiết khấu giấy tờ có giá; bảo lãnh ngân hàng; cho thuê tài chính); dịch vụ thanh toán và ngân quỹ; và các hoạt động đầu tư tài chính khác.

Bên cạnh đó, chương này phân tích các nhóm yếu tố tác động đến hoạt động huy động vốn của ngân hàng thương mại:

1. Yếu tố kinh tế - xã hội: Tốc độ tăng trưởng kinh tế, lạm phát, thu nhập và tâm lý người gửi tiền trong việc lựa chọn kênh tích lũy (ngân hàng, vàng, bất động sản).
2. Yếu tố khách hàng: Sự khác biệt giữa khách hàng khu vực thành thị (tiếp cận công nghệ tốt, nhạy cảm với lãi suất) và khu vực nông thôn (thói quen tích lũy truyền thống, khả năng tiếp cận dịch vụ trực tuyến hạn chế).
3. Yếu tố lãi suất: Chính sách điều hành lãi suất huy động có tính cạnh tranh, trực tiếp chi phối sự dịch chuyển dòng tiền nhàn rỗi.
4. Yếu tố tổ chức quản lý và nguồn nhân lực: Năng lực quản trị, trình độ chuyên môn và tác phong phục vụ của đội ngũ giao dịch viên, tín dụng viên.
5. Yếu tố đối thủ cạnh tranh: Áp lực từ các ngân hàng thương mại cổ phần và các định chế tài chính khác trong việc cạnh tranh thu hút tiền gửi.

Chương 2: Thực trạng huy động vốn tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Agribank – Chi nhánh Bắc Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam

Chương 2 trình bày tổng quan về lịch sử hình thành, cơ cấu tổ chức và phân tích chi tiết dữ liệu thực nghiệm về hoạt động kinh doanh cũng như công tác huy động vốn của chi nhánh giai đoạn 2021 – 2023.

Agribank Chi nhánh Bắc Điện Bàn được thành lập theo Quyết định số 165/2001/TCCB-ĐT ngày 04/5/2001 của Giám đốc Agribank Chi nhánh tỉnh Quảng Nam, đóng trên địa bàn xã Điện Thắng Bắc, thị xã Điện Bàn. Về cơ cấu bộ máy, tính đến thời điểm lập báo cáo năm 2023 (và cập nhật đến 31/10/2024), tổng số cán bộ công nhân viên trong biên chế của chi nhánh gồm 13 người, được bố trí tại 3 bộ phận:

• Ban Giám đốc: 02 cán bộ (01 Giám đốc điều hành chung, 01 Phó Giám đốc phụ trách các mảng nghiệp vụ).
• Phòng Kế hoạch Kinh doanh: 06 cán bộ (Trưởng phòng, Phó phòng, chuyên viên tín dụng và chuyên viên khách hàng).
• Phòng Kế toán Ngân quỹ: 05 cán bộ (Trưởng phòng, chuyên viên kế toán, giao dịch viên và tổ kho quỹ).

Về chất lượng và đặc điểm nhân sự, cơ cấu trình độ gồm 4 cán bộ có trình độ sau đại học (chiếm tỷ lệ từ 30,76% đến 36,36%) và 9 cán bộ có trình độ đại học (chiếm từ 63,64% đến 69,24%). Về giới tính, nhân sự nữ chiếm ưu thế lớn với 10 người (chiếm từ 76,93% đến 81,82%), nhân sự nam gồm 3 người (chiếm từ 17,18% đến 23,07%).

Chỉ tiêu tài chính	Năm 2021	Năm 2022	Năm 2023	Tăng trưởng 2022/2021 (%)	Tăng trưởng 2023/2022 (%)
Tổng nguồn vốn (triệu đồng)	741.055	—	—	7,00%	6,00%
Tổng thu nhập (triệu đồng)	60.432	66.298	78.910	9,70%	19,00%
Tổng chi phí (triệu đồng)	37.736	40.800	49.092	8,11%	20,32%
Tổng lợi nhuận (triệu đồng)	22.696	25.498	29.818	12,35%	16,90%

Về thực trạng huy động vốn, tổng lượng vốn huy động của chi nhánh năm 2021 đạt 741.055 triệu đồng, tốc độ tăng trưởng vốn huy động đạt 8% trong năm 2022 và tiếp tục tăng 5% trong năm 2023. Tác giả tiến hành bóc tách cơ cấu vốn huy động theo 3 góc độ:

1. Theo hình thức huy động (Bảng 2.6): Năm 2021, tiền gửi dân cư đạt 725.950 triệu đồng, chiếm ưu thế áp đảo; tiền gửi của pháp nhân chỉ đạt 16.627 triệu đồng (tổng cộng 741.578 triệu đồng). Sang năm 2022, tiền gửi dân cư tăng 3%, trong khi tiền gửi pháp nhân có mức tăng đột biến 106%. Năm 2023, tổng nguồn vốn huy động tăng 5%, trong đó tiền gửi dân cư vẫn là trụ cột cung cấp vốn chính cho chi nhánh.
2. Theo kỳ hạn (Bảng 2.7): Năm 2021, tiền gửi không kỳ hạn đạt 62.646 triệu đồng; tiền gửi có kỳ hạn dưới 12 tháng đạt 233.622 triệu đồng; tiền gửi có kỳ hạn từ 12 đến dưới 24 tháng đạt 445.602 triệu đồng (chiếm tỷ trọng cao nhất). Đến năm 2023, tiền gửi không kỳ hạn giảm 20%, tiền gửi kỳ hạn dưới 12 tháng tăng 12%, và tiền gửi kỳ hạn từ 12 đến dưới 24 tháng duy trì mức tăng 7%.
3. Theo loại tiền tệ (Bảng 2.8): Năm 2021, vốn huy động bằng VNĐ đạt 741.027 triệu đồng; vốn huy động bằng USD đạt 511 triệu đồng. Năm 2022, vốn huy động ngoại tệ tăng mạnh lên mức 5.615 triệu đồng. Năm 2023, vốn VNĐ tăng 5%, trong khi vốn USD giảm 49% do ảnh hưởng từ chính sách lãi suất và sự chuyển dịch tiền gửi của khách hàng.

Khóa luận đồng thời sử dụng kết quả điều tra 110 khách hàng (các Bảng từ 2.12 đến 2.17) để đánh giá sự hài lòng và ý kiến của các bên liên quan xoay quanh 5 khía cạnh: sản phẩm dịch vụ huy động, chính sách lãi suất huy động, chất lượng nguồn nhân lực phục vụ, cơ sở vật chất - mạng lưới phòng giao dịch, và mức độ hiệu quả của các biện pháp thu hút khách hàng.

Chương 3: Định hướng và giải pháp hoàn thiện huy động vốn tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Agribank – Chi nhánh Bắc Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam

Dựa trên các hạn chế về áp lực cạnh tranh lãi suất, chi phí trả lãi tiền gửi gia tăng trong năm 2023 và sự thiếu hụt các sản phẩm huy động linh hoạt, chương 3 vạch ra định hướng phát triển của Agribank và đề xuất 6 nhóm giải pháp thực thi tại chi nhánh:

1. Đa dạng hóa các hình thức huy động vốn: Thiết kế các gói tiết kiệm tích lũy, tiết kiệm gửi góp, chứng chỉ tiền gửi với các mốc thời gian linh hoạt hướng tới nhóm đối tượng dân cư tiểu thương và cán bộ công nhân viên tại các cụm công nghiệp phụ cận.
2. Xây dựng chính sách lãi suất linh hoạt: Áp dụng chính sách lãi suất bậc thang theo số dư gửi và biểu lãi suất cạnh tranh phù hợp với từng phân khúc khách hàng nhằm giữ chân các nguồn tiền lớn mà vẫn kiểm soát được chi phí huy động.
3. Nâng cao hiệu quả mạng lưới cơ quan tổ chức quản lý và sử dụng vốn: Tối ưu hóa chu trình phối hợp giữa phòng Kế hoạch Kinh doanh và phòng Kế toán Ngân quỹ, điều hòa lượng vốn huy động khớp với hạn mức giải ngân tín dụng để tránh đọng vốn cục bộ.
4. Tăng cường Marketing các dịch vụ ngân hàng: Đẩy mạnh tiếp thị trực tiếp tại địa bàn thôn, xã; phát tờ rơi, truyền thông về các chương trình ưu đãi tiền gửi và dịch vụ ngân hàng số.
5. Hiện đại hóa quy trình công nghệ ngân hàng: Khuyến khích và hướng dẫn khách hàng mở tài khoản tiền gửi trực tuyến qua ứng dụng ngân hàng số của Agribank, rút ngắn thời gian giao dịch tại quầy.
6. Nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ: Đào tạo kỹ năng tư vấn, văn hóa giao tiếp và nghiệp vụ chăm sóc khách hàng cho đội ngũ giao dịch viên, kế toán ngân quỹ.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã tổng hợp và lượng hóa được các kết quả cụ thể về hoạt động kinh doanh và huy động vốn của Agribank Chi nhánh Bắc Điện Bàn giai đoạn 2021 – 2023:

• Nguồn vốn hoạt động duy trì tốc độ tăng trưởng ổn định với mức tăng trung bình 6,5%/năm (năm 2022 tăng 7% và năm 2023 tăng 6% so với năm trước).
• Tổng thu nhập của chi nhánh tăng trưởng bình quân trên 14%/năm, từ 60.432 triệu đồng (2021) lên 66.298 triệu đồng (2022, tăng 9,70%) và đạt 78.910 triệu đồng (2023, tăng 19,00%).
• Tổng chi phí tăng từ 37.736 triệu đồng (2021) lên 40.800 triệu đồng (2022, tăng 8,11%) và lên 49.092 triệu đồng (2023, tăng 20,32%), trong đó chi phí trả lãi tiền gửi chiếm tỷ trọng chi phối và tăng mạnh trong năm 2023.
• Tổng lợi nhuận ghi nhận mức tăng trưởng đều đặn: năm 2021 đạt 22.696 triệu đồng; năm 2022 tăng 2.802 triệu đồng (đạt 25.498 triệu đồng, tương ứng tăng 12,35%); năm 2023 tăng 4.320 triệu đồng (đạt 29.818 triệu đồng, tương ứng tăng 16,90%).
• Cơ cấu vốn huy động bộc lộ rõ tính chất địa phương: tiền gửi dân cư chiếm tỷ trọng áp đảo trên 97% tổng lượng vốn huy động (đạt 725.950 triệu đồng trên tổng số 741.578 triệu đồng năm 2021). Vốn huy động bằng nội tệ VNĐ giữ vai trò chủ lực (741.027 triệu đồng năm 2021), trong khi ngoại tệ USD có sự biến động mạnh từ 511 triệu đồng (2021) tăng vọt lên 5.615 triệu đồng (2022) rồi suy giảm 49% trong năm 2023.

Đóng góp của khóa luận được thể hiện qua việc cung cấp bộ dữ liệu thực tế và phân tích toàn diện về hoạt động huy động vốn tại một chi nhánh ngân hàng nông nghiệp cấp cơ sở giáp ranh khu công nghiệp và đô thị lớn. Tác giả đã đưa ra hệ thống kiến nghị 3 cấp tại Phần III của khóa luận:

• Đối với Nhà nước và Ngân hàng Nhà nước: Tiếp tục hoàn thiện khuôn khổ pháp lý về tiền tệ, duy trì sự ổn định của tỷ giá và lãi suất điều hành, tạo điều kiện thuận lợi cho các ngân hàng thương mại phát triển công nghệ ngân hàng số.
• Đối với Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam: Cải tiến hệ thống phần mềm quản trị tập trung, đa dạng hóa các sản phẩm tiền gửi trực tuyến, và phân bổ hạn mức chi phí linh hoạt cho các chi nhánh cấp huyện, cơ sở.
• Đối với Agribank Chi nhánh Bắc Điện Bàn: Tập trung triển khai 6 nhóm giải pháp về đa dạng hóa sản phẩm, chính sách lãi suất linh hoạt, tăng cường marketing, đẩy mạnh chuyển đổi quy trình công nghệ và bồi dưỡng kỹ năng cho đội ngũ cán bộ.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận tồn tại một số giới hạn gắn liền với phạm vi và điều kiện thực hiện nghiên cứu:

• Phạm vi thời gian nghiên cứu thực địa chỉ diễn ra trong vòng 3 tháng thực tập tốt nghiệp của sinh viên, dữ liệu chuỗi thời gian phân tích dừng lại ở giai đoạn 2021 – 2023; do đó chưa cập nhật được các tác động từ biến động kinh tế vĩ mô và chính sách điều hành tín dụng trong các năm sau 2023.
• Cỡ mẫu khảo sát sơ cấp dừng lại ở 110 khách hàng tại một điểm giao dịch cấp cơ sở, chưa bao quát được toàn diện hành vi gửi tiền của các đối tượng doanh nghiệp lớn trong các khu công nghiệp lân cận.
• Hướng nghiên cứu tiếp theo có thể mở rộng khảo sát so sánh đa chi nhánh của hệ thống Agribank trên địa bàn tỉnh Quảng Nam, đồng thời ứng dụng các mô hình kinh tế lượng để đo lường mức độ tác động của lãi suất, thương hiệu và công nghệ số đến quyết định gửi tiền của khách hàng.

Giá trị tham khảo

Bản khóa luận là tài liệu học thuật có giá trị tham khảo cụ thể cho:

• Sinh viên ngành Tài chính – Ngân hàng và Quản trị Kinh doanh: Có thể tham khảo phương pháp tiếp cận nghiên cứu thực tế tại chi nhánh ngân hàng thương mại, đặc biệt là quy trình áp dụng công thức Cochran (1977) để xác định kích thước mẫu khảo sát xã hội học trong kinh tế học thực nghiệm.
• Cán bộ quản lý và nhân viên tại các chi nhánh Agribank hoặc các tổ chức tín dụng cấp cơ sở: Cung cấp nguồn tài liệu chi tiết về phương pháp bóc tách cơ cấu nguồn vốn 3 chiều (theo kỳ hạn, hình thức sở hữu và loại tiền tệ), cùng cách thức đánh giá sự cân đối giữa chi phí trả lãi và khả năng sinh lời từ quy mô vốn huy động.
• Người làm nghiên cứu về kinh tế địa phương: Khóa luận cung cấp các số liệu thực tế về đặc điểm phân bổ dòng tiền tiết kiệm của khu vực dân cư và doanh nghiệp trên địa bàn thị xã Điện Bàn, tỉnh Quảng Nam.

Câu hỏi thường gặp

1. Cơ cấu nhân sự và mạng lưới tổ chức của Agribank Chi nhánh Bắc Điện Bàn có đặc điểm gì nổi bật?
Chi nhánh có quy mô nhân sự gồm 13 cán bộ nhân viên, phân bổ tại 3 bộ phận: Ban Giám đốc (02 người), Phòng Kế hoạch Kinh doanh (06 người) và Phòng Kế toán Ngân quỹ (05 người). Về cơ cấu chuyên môn, cán bộ có trình độ đại học chiếm 63,64% – 69,24% và sau đại học chiếm 30,76% – 36,36%. Nhân sự nữ chiếm tỷ trọng vượt trội (76,93% – 81,82%), trong khi nhân sự nam chiếm 17,18% – 23,07%.

2. Tốc độ tăng trưởng nguồn vốn và lợi nhuận của chi nhánh trong giai đoạn 2021 – 2023 đạt mức nào?
Nguồn vốn hoạt động của chi nhánh tăng trưởng bình quân 6,5%/năm (năm 2022 tăng 7% và năm 2023 tăng 6%). Tổng lợi nhuận tăng trưởng đều qua các năm: năm 2021 đạt 22.696 triệu đồng, năm 2022 đạt 25.498 triệu đồng (tăng 12,35%) và năm 2023 đạt 29.818 triệu đồng (tăng 16,90%).

3. Cơ cấu vốn huy động theo hình thức và loại tiền tệ của chi nhánh thể hiện điều gì?
Tiền gửi dân cư chiếm tỷ trọng áp đảo trên 97% nguồn vốn huy động (đạt 725.950 triệu đồng trên tổng số 741.578 triệu đồng năm 2021), trong khi tiền gửi của các tổ chức kinh tế/pháp nhân chiếm tỷ trọng rất nhỏ (16.627 triệu đồng năm 2021). Vốn huy động bằng nội tệ VNĐ giữ vai trò chủ lực (741.027 triệu đồng năm 2021), trong khi vốn ngoại tệ USD chiếm giá trị nhỏ (511 triệu đồng năm 2021, tăng lên 5.615 triệu đồng năm 2022 và giảm 49% trong năm 2023).

4. Tác giả đã sử dụng công thức nào để xác định quy mô mẫu khảo sát khách hàng?
Tác giả áp dụng công thức xác định cỡ mẫu của Cochran (1977): $n = \frac{Z^2 \cdot p \cdot q}{e^2}$ với độ tin cậy 95% ($Z = 1{,}96$), tỷ lệ ước lượng tối đa $p = 0{,}5$, $q = 0{,}5$, và sai số cho phép $e = 10%$. Kích thước mẫu tính toán lý thuyết tối thiểu là 96 mẫu; trên thực tế tác giả đã phát và thu thập 110 phiếu khảo sát khách hàng.

5. Chi phí hoạt động của chi nhánh biến động ra sao trong giai đoạn nghiên cứu?
Tổng chi phí của chi nhánh tăng liên tục từ 37.736 triệu đồng (năm 2021) lên 40.800 triệu đồng (năm 2022, tăng 8,11%) và đạt 49.092 triệu đồng (năm 2023, tăng 20,32%). Tốc độ tăng chi phí năm 2023 diễn ra mạnh chủ yếu do sự gia tăng của chi phí trả lãi tiền gửi và chi phí nhân viên phục vụ mở rộng kinh doanh.

Kết luận

Khóa luận của tác giả Hà Thị Như Quỳnh đã hoàn thành việc hệ thống hóa cơ sở lý luận và phản ánh chi tiết thực trạng huy động vốn tại Agribank Chi nhánh Bắc Điện Bàn trong giai đoạn 2021 – 2023. Thông qua việc phân tích chuỗi dữ liệu thứ cấp và xử lý 110 mẫu khảo sát thực địa, công trình đã chỉ rõ nguồn vốn của chi nhánh phụ thuộc lớn vào tiền gửi dân cư và đang chịu sức ép cạnh tranh lãi suất gay gắt trên địa bàn thị xã Điện Bàn. Hệ thống 6 nhóm giải pháp và các kiến nghị 3 cấp được đề xuất có căn cứ thực tế, góp phần hỗ trợ chi nhánh nâng cao năng lực quản trị nguồn vốn và phát triển bền vững trong môi trường kinh doanh tài chính ngân hàng hiện nay.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ HUY ĐỘNG VỐN TẠI NGÂN HÀNG NÔNG NGHIỆP VÀ PHÁT TRIỂN NÔNG THÔN AGRIBANK 1. Cơ sở lý luận về hoạt động huy động vốn của ngân hàng Thương mại 1. Khái niệm về hoạt động của Ngân hàng thương mại. -Khái niệm: Theo Luật các Tổ chức Tín dụng (TCTD) đã được Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam ban hành Luật số 47/2010/QH12 có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/2011 tại Điều 4, Khoản 2, Khoản 3 đã nêu rõ: “Ngân hàng (NH) là loại hình tổ chức tín dụng (TCTD) có thể được thực hiện tất cả các hoạt động ngân hàng theo quy định của luật này.Theo tính chất và mục tiêu hoạt động, có các loại hình ngân hàng bao gồm: Ngân hàng thương mại, Ngân hàng chính sách, Ngân hàng hợp tác xã.” [1] Ngân hàng thương mại là tổ chức tài chính hoạt động chủ yếu bằng vốn huy động từ khách hàng, không phải vốn chủ sở hữu.

Vốn là yếu tố quan trọng trong hoạt động của ngân hàng, vừa là phương tiện để thực hiện giao dịch, vừa là đối tượng kinh doanh chính. Các ngân hàng thương mại cung cấp nhiều dịch vụ tài chính cho các đối tượng khách hàng khác nhau, bao gồm cá nhân, doanh nghiệp và các tổ chức tài chính, từ đó tạo ra lợi nhuận. Tuy nhiên, hoạt động ngân hàng cũng đối mặt với nhiều rủi ro, bao gồm rủi ro tín dụng (khi khách hàng không trả nợ), rủi ro lãi suất (thay đổi lãi suất ảnh hưởng đến lợi nhuận), rủi ro thanh khoản (khó duy trì nguồn tiền thanh toán khi có yêu cầu rút tiền lớn), và rủi ro thị trường (biến động tài chính, tỷ giá). Do đó, ngân hàng cần có chiến lược quản lý rủi ro hiệu quả để bảo vệ hoạt động và duy trì lợi nhuận bền vững.

Chức năng của Ngân hàng thương mại 1. Chức năng trung gian tín dụng Ngân hàng thương mại (NHTM) hoạt động chủ yếu dựa vào việc huy động vốn từ các tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân, hộ gia đình có nguồn tiền nhàn rỗi và sau đó cho vay lại cho những đối tượng có nhu cầu bổ sung vốn để phát triển sản xuất, kinh doanh, hay tiêu dùng. Điều này chứng tỏ rằng một trong những chức năng quan trọng và cốt lõi của NHTM chính là vai trò trung gian tín dụng. Cụ thể, NHTM sẽ thu hút các khoản tiền nhàn rỗi từ nhiều nguồn khác nhau trong xã hội, từ đó tập trung lại và 7 cung cấp nguồn vốn cho các cá nhân, doanh nghiệp hay tổ chức có nhu cầu vay.

Việc này không chỉ tạo ra lợi ích cho ba bên: người gửi tiền, người vay và ngân hàng, mà còn giúp ngân hàng thu được lợi nhuận từ sự chênh lệch giữa lãi suất huy động và lãi suất cho vay. Đây chính là yếu tố chính tạo ra giá trị cho hoạt động của ngân hàng và là nền tảng đảm bảo sự tồn tại và phát triển bền vững của ngân hàng trong môi trường tài chính đầy cạnh tranh. Nhờ vào khả năng điều tiết vốn trong nền kinh tế, ngân hàng thương mại đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sự ổn định và phát triển của nền kinh tế, đồng thời hỗ trợ các doanh nghiệp, tổ chức và cá nhân trong việc tìm kiếm và tiếp cận nguồn vốn cần thiết để thực hiện các mục tiêu tài chính của mình. NGƯỜI DƯ GỬI TIỀN NGÂN CHO VAY NGƯỜI THỪA VỐN HÀNG CẦN VỐN Sơ đồ 1.1: Sơ đồ thể hiện chức năng trung gian tín dụng của NH (Nguồn: Chức năng ngân hàng thương mại Việt Nam) Thông qua chức năng tín dụng , NHTM góp phần tạo lợi ích cho tất cả các chủ thể tham gia vì lợi ích chung của nền kinh tế.

- Đối với người gửi tiền: họ thu được lợi từ khoản vốn nhàn rỗi dưới hình thức nhận lãi tiền gửi mà NH trả cho họ. Hơn nữa, NH còn đảm bảo cho họ sự an toàn về khoản tiền gửi và cung cấp dịch vụ thanh toán tiện lợi. - Đối với người đi vay: Họ sẽ thỏa mãn được nhu cầu vốn để kinh doanh, tiêu dùng, thanh toán mà không phải chịu nhiều chi phí. - Đối với NHTM: Họ sẽ tìm kiếm lợi nhuận từ chênh lệch giữa lãi suất cho vay và lãi suất tiền gửi.

- Đối với nên kinh tế: NHTM có vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Chức năng trung gian thanh toán Ngân hàng thương mại (NHTM) đóng vai trò là trung gian thanh toán khi thực hiện các giao dịch thanh toán theo yêu cầu của khách hàng, chẳng hạn như trích tiền từ tài khoản tiền gửi để thanh toán tiền hàng hóa, dịch vụ hoặc chuyển khoản vào tài khoản thu theo lệnh của khách hàng. Trong trường hợp này, NHTM thực chất là người quản lý quỹ cho doanh nghiệp và cá nhân, vì ngân hàng giữ tài khoản của họ. 8 NHTM thực hiện chức năng trung gian thanh toán dựa trên nền tảng của chức năng trung gian tín dụng.

Khi nhận tiền gửi, ngân hàng sẽ mở tài khoản cho khách hàng để theo dõi các khoản thu, chi của họ. Đây chính là cơ sở để khách hàng thực hiện các giao dịch thanh toán qua ngân hàng, từ đó ngân hàng trở thành cầu nối quan trọng trong việc thực hiện các giao dịch tài chính của xã hội. NHTM trung gian thực hiện chính sách kinh tế quốc gia Mặc dù hệ thống ngân hàng thương mại (NHTM) hoạt động độc lập, nhưng nó luôn chịu sự giám sát và quản lý chặt chẽ từ Ngân hàng Trung ương (NHTW) trên mọi phương diện. Cụ thể, NHTM phải tuân thủ các quyết định của NHTW về chính sách tiền tệ nhằm ổn định giá trị đồng tiền và điều chỉnh lượng tiền cung ứng trong nền kinh tế sao cho phù hợp với nhu cầu thực tế của xã hội.

Để đạt được điều này, việc thu hút vốn từ cả trong và ngoài nước qua các NHTM cần được sử dụng đúng mục đích, phù hợp với yêu cầu phát triển kinh tế. Đồng thời, tín dụng từ các ngân hàng thương mại phải được phân bổ hợp lý, tập trung vào các khoản vay phục vụ mở rộng sản xuất, phát triển các ngành nghề, tạo ra công ăn việc làm cho người lao động, qua đó góp phần vào việc thực hiện các mục tiêu và chính sách xã hội của đất nước. Các hoạt động chủ yếu của Ngân hàng thương mại. Hoạt động huy động vốn Theo quy định của Luật Các tổ chức tín dụng 2010, các hoạt động của ngân hàng thương mại, bao gồm: Huy động vốn là một trong những hoạt động cốt lõi của ngân hàng thương mại (NHTM), giúp ngân hàng tạo ra nguồn tài chính cần thiết để thực hiện các hoạt động tín dụng, đầu tư và phát triển kinh doanh.

Việc huy động vốn có tác động trực tiếp đến khả năng hoạt động và sự ổn định của ngân hàng. Dưới đây là các hình thức huy động vốn chủ yếu của ngân hàng thương mại: Nhận tiền gửi của các tổ chức, cá nhân và các TCTD khác: Ngân hàng nhận tiền gửi từ các tổ chức, cá nhân và các tổ chức tín dụng khác dưới nhiều hình thức như tiền gửi không kỳ hạn, tiền gửi có kỳ hạn và các loại tiền gửi khác. Các loại tiền gửi này có thể bằng đồng Việt Nam, ngoại tệ, hoặc vàng, giúp ngân hàng có nguồn vốn để cho vay và thực hiện các hoạt động kinh doanh khác. Phát hành chứng chỉ tiền gửi, trái phiếu và các giấy tờ có giá trị khác: Ngân hàng có thể phát hành chứng chỉ tiền gửi, trái phiếu hoặc các giấy tờ có giá 9 trị khác để huy động vốn từ các tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước.

Các hình thức này phải được Thống đốc Ngân hàng Nhà nước (NHNN) chấp thuận, giúp ngân hàng thu hút thêm nguồn vốn dài hạn. Vay vốn từ các tổ chức tín dụng khác: Ngân hàng có thể vay vốn từ các tổ chức tín dụng khác hoạt động tại Việt Nam hoặc các tổ chức tín dụng nước ngoài. Việc vay vốn này giúp ngân hàng bổ sung vốn cho các nhu cầu tài chính trong ngắn hạn hoặc trung hạn. Vay vốn ngắn hạn từ Ngân hàng Nhà nước (NHNN): Ngân hàng thương mại có thể vay vốn ngắn hạn từ NHNN dưới hình thức tái cấp vốn, giúp duy trì thanh khoản và đảm bảo hoạt động ổn định trong các trường hợp khẩn cấp hoặc thiếu hụt tạm thời về vốn.

Các hình thức huy động vốn khác: Ngoài các hình thức trên, ngân hàng có thể huy động vốn thông qua các phương thức khác theo quy định của NHNN, như bán cổ phiếu, chứng khoán, hoặc các sản phẩm tài chính sáng tạo khác. Mỗi hình thức huy động vốn này đều có những đặc điểm riêng và ảnh hưởng đến chiến lược tài chính của ngân hàng, từ việc giảm chi phí huy động đến tối ưu hóa cơ cấu vốn để phát triển bền vững. Hoạt động tín dụng Hoạt động tín dụng là một trong những hoạt động chủ chốt và cơ bản của ngân hàng, đóng vai trò sinh lời quan trọng và luôn chiếm tỉ trọng lớn trong tổng tài sản của các ngân hàng thương mại (NHTM). Với mục tiêu tạo ra lợi nhuận và hỗ trợ phát triển nền kinh tế, hoạt động tín dụng có ảnh hưởng sâu rộng đến sự phát triển của ngân hàng và nền kinh tế nói chung.

Dưới đây là các hình thức tín dụng mà NHTM thực hiện: Cho vay: Các ngân hàng thương mại cung cấp vốn vay cho các cá nhân, tổ chức, hộ gia đình dưới nhiều hình thức khác nhau, bao gồm cho vay ngắn hạn, trung hạn và dài hạn. Mỗi loại vay này phục vụ các mục đích sử dụng vốn khác nhau, từ nhu cầu tiêu dùng, đầu tư đến sản xuất kinh doanh. Ngoài các hình thức vay thông thường, ngân hàng cũng có thể thực hiện cho vay theo các quyết định của Chính phủ trong các trường hợp cần thiết, như hỗ trợ các 10 ngành, lĩnh vực ưu tiên hoặc khi nền kinh tế gặp khó khăn. Chiết khấu thương phiếu và các giấy tờ có giá ngắn hạn khác: Ngân hàng thực hiện chiết khấu các công cụ tài chính ngắn hạn như thương phiếu, trái phiếu và các giấy tờ có giá khác đối với các cá nhân, tổ chức.

Đây là một dịch vụ giúp khách hàng có thể chuyển nhượng các giấy tờ có giá để thu hồi vốn nhanh chóng. o Ngân hàng cũng thực hiện nghĩa vụ tái chiết khấu đối với các tổ chức tín dụng khác, hỗ trợ các ngân hàng hoặc tổ chức tài chính khi cần thanh khoản trong ngắn hạn.