CHƯƠNG 1: KHU COÂNG NGHEÄ CAO VAØ THU HUÙT VOÁN ÑAÀU TÖ PHAÙT 6 TRIEÅN KHU COÂNG NGHEÄ CAO 1. 1 MOÄT SOÁ VAÁN ÑEÀ CƠ BẢN VEÀ KHU COÂNG NGHEÄ CAO 6 1. Khaùi nieäm veà coâng ngheä cao, Khu coâng ngheä cao 6 1. Caùc loaïi hình Khu coâng ngheä cao 11 1.3 Chöùc naêng coâng nghieäp cuûa Khu coâng ngheä cao 21 1.4 Vai troø cuûa Khu coâng ngheä cao ñoái vôùi neàn kinh teá quoác daân 21 1.5 Ñieàu kieän ñeå xaây döïng vaø phaùt trieån Khu coâng ngheä cao 28 1.2 THU HUÙT VOÁN ÑAÀU TÖ PHAÙT TRIEÅN KHU COÂNG NGHEÄ CAO 32 1.1 Söï caàn thieát thu huùt voán đaàu tö phaùt trieån Khu coâng ngheä cao 32 1.2 Caùc nguoàn voán thu huùt ñaàu tö phaùt trieån Khu coâng ngheä cao 37 1.3 Nhaân toá aûnh höôûng ñeán thu huùt voán ñaàu tö phaùt trieån Khu 48 Coâng ngheä cao 1.3 THU HUÙT VOÁN ÑAÀU TÖ PHAÙT TRIEÅN KHU COÂNG NGHEÄ CAO 53 CUÛA MOÄT SOÁ NÖÔÙC CHAÂU AÙ - BAØI HOÏC CHO THAØNH PHOÁ HOÀ CHÍ MINH 1.1 Thu huùt voán ñaàu tö phaùt trieån Khu coâng ngheä cao cuûa moät soá 53 nöôùc Chaâu AÙ.2 Nhöõng baøi hoïc kinh nghieäm veà thu huùt voán ñaàu tö phaùt trieån 65 Khu coâng ngheä cao Thaønh phoá Hoà Chí Minh KEÁT LUAÄN CHÖÔNG 1 70 CHƯƠNG 2: THÖÏC TRAÏNG THU HUÙT VOÁN ÑAÀU TÖ PHAÙT TRIEÅN KHU 71 COÂNG NGHEÄ CAO THAØNH PHOÁ HOÀ CHÍ MINH 2.1 SÖÏ HÌNH THAØNH VAØ MOÂ HÌNH KHU COÂNG NGHEÄ CAO 71 THAØNH PHOÁ HOÀ CHÍ MINH 2.1 Söï hình thaønh Khu coâng ngheä cao Thaønh phoá Hoà Chí Minh 71 2.2 Moâ hình Khu coâng ngheä cao Thaønh phoá Hoà Chí Minh 72 2.2 THÖÏC TRAÏNG THU HUÙT VOÁN ÑAÀU TÖ PHAÙT TRIEÅN KHU 76 COÂNG NGHEÄ CAO THAØNH PHOÁ HOÀ CHÍ MINH 2.1 Moâi tröôøng thu huùt voán ñaàu tö phaùt trieån Khu coâng ngheä cao 76 Thaønh phoá Hoà Chí Minh 2.2 Thöïc traïng thu huùt voán ñaàu tö phaùt trieån Khu coâng ngheä cao 86 Thaønh phoá Hoà Chí Minh 2.3 NHÖÕNG THAØNH TỰU THU HUÙT VOÁN ÑAÀU TÖ PHAÙT TRIEÅN 98 KHU COÂNG NGHEÄ CAO THAØNH PHOÁ HOÀ CHÍ MINH 2.1 Nhöõng keát quaû ñaït ñöôïc 98 2.2 Haïn cheá vaø nguyeân nhaân 102 KEÁT LUAÄN CHÖÔNG 2 114 CHƯƠNG 3: GIAÛI PHAÙP THU HUÙT VOÁN ÑAÀU TÖ PHAÙT TRIEÅN KHU COÂNG 115 NGHEÄ CAO THAØNH PHOÁ HOÀ CHÍ MINH 3.1 ÑÒNH HÖÔÙNG VAØ MUÏC TIEÂU THU HUÙT VOÁN ÑAÀU TÖ PHAÙT 115 TRIEÅN KHU COÂNG NGHEÄ CAO THAØNH PHOÁ HOÀ CHÍ MINH 3.1 Ñònh höôùng phaùt trieån Kinh teá – xaõ hoäi 115 3.2 Ñònh höôùng phaùt trieån Khu coâng ngheä cao Thaønh phoá Hoà Chí 117 Minh z 3.3 Muïc tieâu phaùt trieån cuûa Khu coâng ngheä cao Thaønh phoá Hoà 119 Chí Minh 3.4 Döï baùo voán ñaàu tö vaøo Khu coâng ngheä cao Thaønh phoá Hoà Chí 121 Minh ñeán naêm 2020 3.2 GIAÛI PHAÙP THU HUÙT VOÁN ÑAÀU TÖ PHAÙT TRIEÅN KHU COÂNG 125 NGHEÄ CAO THAØNH PHOÁ HOÀ CHÍ MINH 3.1 Caûi thieän moâi tröôøng ñaàu tö thoâng thoaùng taïo ñieàu kieän thuaän 125 lôïi cho vieäc thu huùt voán ñaàu tö phaùt trieån Khu coâng ngheä cao 3.2 Xaây döïng loä trình chieán löôïc phaùt trieån Khu coâng ngheä cao 129 3.3 Xaây döïng cô cheá, chính saùch nhaèm thu huùt voán ñaàu tö phaùt 131 trieån Khu coâng ngheä cao 3.4 Ñoåi môùi coâng taùc quaûn lyù, quy hoaïch vaø nhaäp khaåu Coâng 137 ngheä cao 3.5 Xaùc ñònh danh muïc caùc loaïi coâng ngheä cao caàn ñöôïc öu tieân 139 phaùt trieån 3.6 Taêng cöôøng ñoä saâu cuûa voán ñaàu tö Ngaân saùch Nhaø nöôùc cho 142 Khu coâng ngheä cao 3.7 Ñaåy maïnh hoaït ñoäng xuùc tieán ñaàu tö, lieân keát vôùi caùc coâng ty 144 FDI ñeå xuaát khaåu haøng hoùa vaø töï do hoùa nhaäp khaåu saûn phaåm trung gian ñeå thu huùt voán ñaàu tö tröïc tieáp nöôùc ngoaøi.8 Thaønh laäp caùc Toå chöùc nhaèm thuùc ñaåy vieäc hình thaønh doanh 146 nghieäp coâng ngheä cao, huy ñoäng voán vaø ñaåy nhanh toác ñoä trieån khai döï aùn 3.9 Thieát laäp heä thoáng quaûn lyù vaø ñaøo taïo nguoàn nhaân löïc ñeå ñaùp 153 öùng nhu caàu phaùt trieån Khu coâng ngheä cao 3.1 Kieán nghò ñoái vôùi Nhaø nöôùc Vieät Nam 162 3.2 Kieán nghò ñoái vôùi NHNN Vieät Nam 177 z 3.3 Kieán nghò ñoái vôùi NHTM Vieät Nam 179 KEÁT LUAÄN CHÖÔNG 3 184 KEÁT LUAÄN 185 DANH MUÏC CAÙC COÂNG TRÌNH CUÛA TAÙC GIAÛ ÑAÕ COÂNG BOÁ TAØI LIEÄU THAM KHAÛO z -1- MÔÛ ÑAÀU 1.
TÍNH CAÁP THIEÁT CUÛA ÑEÀ TAØI Ngaøy nay, coâng ngheä laø chìa khoaù ñeå taïo lôïi theá caïnh tranh vaø chuùng ta ñang soáng trong moät theá giôùi vôùi nhòp ñoä thay ñoåi coâng ngheä nhanh choùng, chæ coù nhöõng nöôùc naém baét ñöôïc xu theá phaùt trieån coâng ngheä vaø coù khaû naêng quaûn lyù coâng ngheä cao thì môùi ñaåy nhanh tieán trình Coâng nghieäp hoùa – Hieän ñaïi hoùa ñaát nöôùc ñeå hoäi nhaäp. Trình ñoä coâng ngheä vaø tính hieäu quaû cuûa heä thoáng coâng ngheä laø thöôùc ño veà trình ñoä quaûn lyù, veà chaát löôïng cuûa Doanh nghieäp vaø neàn kinh teá. Do vaäy, lôïi theá caïnh tranh veà coâng ngheä coù aûnh höôûng quyeát ñònh tôùi söï thònh vöôïng cuûa moät quoác gia vaø Coâng ngheä laø moät nhaân toá coù tính quyeát ñònh ñeán khaû naêng caïnh tranh cuûa haøng hoaù treân thò trưôøng. Tuy nhieân, hieän nay coâng ngheä ñang söû duïng trong caùc Doanh nghieäp ôû nưôùc ta nhìn chung ñang ôû trình ñoä thaáp, thaäm chí ôû nhieàu doanh nghieäp coâng ngheä coøn laïc haäu neân chaát lưôïng saûn phaåm keùm, chi phí saûn xuaát lôùn, giaù thaønh cao daãn ñeán khaû naêng caïnh tranh treân thò tröôøng trong vaø ngoaøi nöôùc yeáu.
Muoán khaéc phuïc ñöôïïc tình traïng naøy, vaán ñeà maáu choát laø phaûi ñoåi môùi coâng ngheä, naâng cao naêng löïc saûn xuaát vaø tieáp caän trình ñoä quaûn lyù tieân tieán. Maët khaùc, do yeâu caàu phaùt trieån kinh teá beàn vöõng döïa treân neàn taûng coâng ngheä vaø naêng suaát lao ñoäng. Tröôùc yeâu caàu hoäi nhaäp kinh teá quoác teá, caïnh tranh chaát löôïng saûn phaåm laø yeáu toá quyeát ñònh, caùc Doanh nghieäp hoaït ñoäng trong lónh vöïc coâng ngheä cao môùi coù ñieàu kieän nghieân cöùu, öùng duïng Khoa hoïc - Kyû thuaät tieân tieán vaøo quaù trình saûn xuaát thì môùi naâng cao hieäu quaû saûn xuaát kinh doanh vaø ñöùng vöõng baèng chính nguoàn thu töø hoaït ñoäng cuûa mình. z -2- Ngoaøi ra, xu höôùng phaùt trieån kinh teá tri thöùc vôùi haøm löôïng coâng ngheä vaø chaát xaùm ngaøy caøng cao trong caáu thaønh saûn phaåm phuø hôïp vôùi thöïc teá nguoàn löïc töï nhieân khan hieám song song vôùi daân soá ngaøy caøng taêng.
Vì vaäy, vieäc tieáp caän, ñoùn ñaàu vaø söû duïng coâng ngheä môùi, coâng ngheä cao ñang laø muïc tieâu troïng yeáu cuûa Doanh nghieäp vaø caùc quoác gia. Phaùt trieån coâng ngheä cao seõ giuùp caùc nöôùc thu huùt ñöôïc ñaàu tö nöôùc ngoaøi veà voán vaø coâng ngheä döôùi nhieàu hình thöùc khaùc nhau nhö: Ñaàu tö tröïc tieáp, chuyeån giao coâng ngheä, nguoàn nhaân löïc…. Moät khi, Khu coâng ngheä cao ñöôïc hình thaønh vaø ñi vaøo hoaït ñoäng seõ giuùp quoác gia ñoù tieáp nhaän ñöôïc coâng ngheä kyõ thuaâït tieân tieán cuûa theá giôùi, hoïc taäp ñöôïc trình ñoä quaûn lyù hieän ñaïi, giaûi quyeát vieäïc laøm, taêng thu nhaäp cho ngöôøi lao ñoäng, töø ñoù taïo ñöôïc söï phaùt trieån toaøn dieän neàn kinh teá cuûa ñaát nöôùc. ÔÛ Vieät Nam noùi chung vaø Thaønh phoá Hoà Chí Minh noùi rieâng, ñang phaûi ñoái maët vôùi vaán ñeà taêng tröôûng kinh teá.
Vieäc giaûi quyeát baøi toaùn giöõa yeâu caàu taêng tröôûng vôùi chaát löôïng taêng tröôûng, vò trí caïnh tranh vaø caùc nhu caàu oån ñònh xaõ hoäi ñoøi hoûi phaûi taäp trung phaùt trieån Khu coâng ngheä cao coù khaû naêng nghieân cöùu phaùt trieån vaø chuyeån giao coâng ngheä môùi cho neàn kinh teá. Voán, quy hoaïch, phaùt trieån ngaønh phuï trôï vaø naêng löïc öùng duïng laø caùc vaán ñeà caàn song song giaûi quyeát ñeå coù theå phaùt trieån caùc khu CNC. Vì vaäy, moät trong nhöõng vaán ñeà caáp baùch laø ñoøi hoûi TP.HCM phaûi coù heä thoáng giaûi phaùp ñeå thu huùt voán ñaàu tö phaùt trieån Khu coâng ngheä cao. Töø thöïc tieãn treân, taùc giaû ñaõ choïn ñeà taøi: "Thu huùt voán ñaàu tö phaùt trieån Khu coâng ngheä cao Thaønh phoá Hoà Chí Minh " laøm ñeà taøi Luaän aùn tieán só.
Töø thöïc tieãn treân, taùc giaû ñaõ choïn ñeà taøi: "Thu huùt voán ñaàu tö phaùt trieån Khu coâng ngheä cao Thaønh phoá Hoà Chí Minh " laøm ñeà taøi Luaän aùn tieán só. TÌNH HÌNH NGHIEÂN CÖÙU ÑEÀ TAØI Lieân quan ñeán nhöõng vaán ñeà maø luaän aùn taäp trung phaân tích ñaõ coù moät soá coâng trình nghieân cöùu. Trong phạm vi taøi lieäu maø baûn thaân tieáp caän ñöôïc cho ñeán nay thì vaán ñeà coâng ngheä cao ñöôïc ñeà caäp treân moät soá taïp chí, baùo döôùi daïng ñeà caäp vaán ñeà, hoaëc neâu moät caùch toång quaùt veà söï caàn thieát phaûi xaây döïng coâng ngheä cao, hoaëc nghieân cöùu ñieån hình söï thaønh coâng cuûa moät vaøi khu CNC treân theá giôùi ñeå ruùt ra baøi hoïc xaây döïng coâng ngheä cao cho Vieät Nam. Treân baùo Saøi goøn ñaàu tö vaø xaây döïng soá 10/2006 coù moät soá baøi vieát ñeà caäp ñeán khu CNC nhö: “Khu coâng ngheä cao coâng trình troïng ñieåm trong keá hoaïch 5 naêm (2006 -2010) phaùt trieån kinh teá xaõ hoäi TP.2–3], hoaëc “Quy hoaïch Khu coâng ngheä cao TP.HCM töø yù töôûng ñeán hieän thöïc” [10, tr.
Treân trang web cuûa caùc Toå chöùc nhö: shtp.vn hoaëc www.vn cuõng coù nhieàu baøi vieát veà: Nguoàn nhaân löïc cho caùc khu CNC, vai troø quan troïng cuûa coâng ngheä cao trong giai ñoaïn hieän nay… Veà baûn thaân, cuõng ñaõ coù moät soá coâng trình nghieân cöùu veà coâng ngheä cao ñaêng treân Taïp chí ngaân haøng vaø Taïp chí Khoa hoïc & Ñaøo taïo Ngaân haøng. Rieâng veà nhöõng coâng trình nghieân cöùu lieân quan ñeán vaán ñeà thu huùt voán ñaàu tö vaø phaùt trieån Khu coâng ngheä cao thì coù moät soá nghieân cöùu sau: - Ñeà aùn: “Quy hoaïch toång theå vaø nghieân cööù khaû thi giai ñoaïn I cuûa Khu coâng ngheä cao TP.HCM” (2002) cuûa UÛy ban Nhaân daân Thaønh phoá HCM treân phöông dieän toång quaùt, trong moái quan heä taát yeáu, söï caàn thieát xaây döïng khu CNC, chuaån bò maët baèng, cô caáu quy hoaïch vaø döï kieán toång möùc ñaàu tö cho khu CNC TP. z -4- - Ñeà aùn: “Kinh nghieäm quoác teá veà xaây döïng vaø phaùt trieån caùc Khu coâng ngheä cao” (2006) cuûa Boä Khoa hoïc vaø Coâng ngheä ñaõ ñi saâu phaân tích söï thaønh coâng cuûa caùc khu CNC treân theá giôùi [tr. Ngoaøi ra, ñeà aùn chuû yeáu ñeà caäp ñeán caùc vaên baûn phaùp lyù coù lieân quan ñeán hoaït ñoäng vaø phaùt trieån caùc khu CNC cuûa Trung Quoác [tr.
Ñaët bieät trong thôøi gian gaàn ñaây, caùc baùo chí ñaõ xuaát hieän caùc cuoäc tranh luaän laø xaây döïng khu CNC nhö theá naøo ñeå phaùt trieån kinh teá ñaát nöôùc vaø phaùt trieån CNC theo höôùng naøo ñeå taêng tính hieäu quaû so vôùi caùc Khu coâng nghieäp.