Nghiên cứu tác động của vốn luân chuyển và tiền mặt đến khả năng sinh lợi của công ty tại Việt Nam

Nghiên cứu tác động của vốn luân chuyển và nắm giữ tiền mặt đến khả năng sinh lợi của công ty tại Việt Nam. Kết quả thực nghiệm đáng chú ý.

• Tác giả: Phạm Hoàng Yến
• Người hướng dẫn: PGS. Lê Phan Thị Diệu Thảo
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Thành Phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng
• Đề tài: Tác Động Của Vốn Luân Chuyển Và Việc Nắm Giữ Tiền Mặt Đến Khả Năng Sinh Lợi Của Công Ty – Bằng Chứng Thực Nghiệm Tại Việt Nam
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Tp. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: Lý do chọn đề tài
• 1.1. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.2. Câu hỏi nghiên cứu
• 1.3. Dữ liệu và phương pháp nghiên cứu
• 1.4. Nội dung nghiên cứu
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ TỔNG QUAN CÁC NGHIÊN CỨU TRƯỚC ĐÂY
• 2.1. Lý thuyết
• 2.2. Tổng quan các nghiên cứu trước đây
• 3. CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về tác động của vốn luân chuyển và tiền mặt đến lợi nhuận

Vốn luân chuyển và tiền mặt là hai yếu tố quan trọng trong quản lý tài chính của doanh nghiệp. Chúng không chỉ ảnh hưởng đến khả năng thanh khoản mà còn tác động trực tiếp đến khả năng sinh lợi của công ty. Nghiên cứu này sẽ phân tích mối quan hệ giữa hai yếu tố này và lợi nhuận của doanh nghiệp, đặc biệt trong bối cảnh kinh tế Việt Nam.

1.1. Định nghĩa vốn luân chuyển và tiền mặt

Vốn luân chuyển được định nghĩa là chênh lệch giữa tài sản ngắn hạn và nợ ngắn hạn. Tiền mặt là tài sản có tính thanh khoản cao nhất, nhưng khả năng sinh lợi thấp nhất. Việc quản lý hiệu quả hai yếu tố này là rất quan trọng để tối đa hóa lợi nhuận.

1.2. Tầm quan trọng của việc quản lý vốn luân chuyển

Quản lý vốn luân chuyển không chỉ giúp doanh nghiệp duy trì tính thanh khoản mà còn tạo ra lợi nhuận. Các nhà quản lý tài chính cần cân nhắc kỹ lưỡng giữa việc đầu tư vào tài sản ngắn hạn và sử dụng nguồn vốn để tài trợ cho vốn luân chuyển.

II. Vấn đề và thách thức trong quản lý vốn luân chuyển và tiền mặt

Mặc dù vốn luân chuyển và tiền mặt đóng vai trò quan trọng, nhưng việc quản lý chúng không hề đơn giản. Nhiều doanh nghiệp gặp khó khăn trong việc duy trì sự cân bằng giữa lợi nhuận và tính thanh khoản.

2.1. Những thách thức trong việc duy trì vốn luân chuyển

Doanh nghiệp thường phải đối mặt với các vấn đề như chi phí tài chính cao khi duy trì vốn luân chuyển lớn, dẫn đến giảm lợi nhuận. Việc quản lý không hiệu quả có thể dẫn đến tình trạng thiếu hụt tiền mặt.

2.2. Rủi ro từ việc nắm giữ tiền mặt

Mặc dù tiền mặt giúp duy trì tính thanh khoản, nhưng việc nắm giữ quá nhiều tiền mặt có thể dẫn đến chi phí cơ hội cao. Doanh nghiệp cần tìm ra mức độ tiền mặt tối ưu để đảm bảo lợi nhuận.

III. Phương pháp nghiên cứu tác động của vốn luân chuyển và tiền mặt đến lợi nhuận

Nghiên cứu này sử dụng phương pháp phân tích hồi quy để xác định mối quan hệ giữa vốn luân chuyển, tiền mặt và khả năng sinh lợi của doanh nghiệp. Dữ liệu được thu thập từ các công ty phi tài chính niêm yết tại Việt Nam.

3.1. Dữ liệu và mẫu nghiên cứu

Dữ liệu được thu thập từ 317 công ty phi tài chính niêm yết trên Sở Giao dịch Chứng khoán TP.HCM và Hà Nội trong giai đoạn 2009-2015. Mẫu nghiên cứu được phân chia thành hai nhóm: vốn luân chuyển dương và âm.

3.2. Phương pháp phân tích

Nghiên cứu sử dụng các mô hình hồi quy như OLS, Fixed Effects và GMM để phân tích mối quan hệ giữa các biến. Phương pháp này giúp xác định tác động của vốn luân chuyển và tiền mặt đến khả năng sinh lợi.

IV. Kết quả nghiên cứu về tác động của vốn luân chuyển và tiền mặt đến lợi nhuận

Kết quả nghiên cứu cho thấy có mối quan hệ phi tuyến giữa vốn luân chuyển và khả năng sinh lợi. Việc nắm giữ tiền mặt có tác động đáng kể đến mối quan hệ này, đặc biệt là đối với các công ty có vốn luân chuyển dương.

4.1. Mối quan hệ giữa vốn luân chuyển và lợi nhuận

Nghiên cứu phát hiện rằng vốn luân chuyển dương có thể ảnh hưởng tiêu cực đến lợi nhuận, trong khi vốn luân chuyển âm lại có tác động tích cực. Điều này cho thấy cần có chiến lược quản lý vốn luân chuyển hợp lý.

4.2. Vai trò của tiền mặt trong mối quan hệ này

Tiền mặt đóng vai trò quan trọng trong việc điều chỉnh mối quan hệ giữa vốn luân chuyển và lợi nhuận. Mức tiền mặt dương có thể làm tăng mối quan hệ ngược chiều giữa vốn luân chuyển và khả năng sinh lợi.

V. Kết luận và hướng phát triển trong quản lý vốn luân chuyển và tiền mặt

Nghiên cứu này cung cấp cái nhìn sâu sắc về tác động của vốn luân chuyển và tiền mặt đến khả năng sinh lợi của doanh nghiệp. Các nhà quản lý cần chú trọng đến việc tối ưu hóa vốn luân chuyển và tiền mặt để gia tăng lợi nhuận.

5.1. Ý nghĩa của nghiên cứu

Nghiên cứu này không chỉ đóng góp vào lý thuyết mà còn cung cấp các khuyến nghị thực tiễn cho các doanh nghiệp trong việc quản lý vốn luân chuyển và tiền mặt.

5.2. Hướng nghiên cứu tiếp theo

Cần có thêm nhiều nghiên cứu để xác định các yếu tố khác ảnh hưởng đến mối quan hệ giữa vốn luân chuyển, tiền mặt và khả năng sinh lợi, từ đó phát triển các chiến lược quản lý hiệu quả hơn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong cấu trúc tài chính của doanh nghiệp, tài sản ngắn hạn thường chiếm tỷ trọng lớn từ 40% đến 60% tổng tài sản, đóng vai trò trực tiếp quyết định khả năng thanh toán và tính liên tục của các hoạt động kinh doanh. Tại thị trường Việt Nam giai đoạn hậu khủng hoảng kinh tế, việc cân bằng giữa an toàn thanh khoản và tối ưu hóa lợi nhuận luôn là bài toán nan giải đối với các nhà quản trị. Việc duy trì vốn luân chuyển quá cao hoặc tích trữ lượng tiền mặt vượt mức cần thiết sẽ làm phát sinh chi phí cơ hội và gia tăng chi phí tài chính, trong khi sự thiếu hụt thanh khoản lại đẩy doanh nghiệp vào nguy cơ kiệt quệ tài chính nghiêm trọng.

Nghiên cứu chuyên ngành Tài chính – Ngân hàng của tác giả Phạm Hoàng Yến được thực hiện nhằm mục tiêu phân tích chuyên sâu tác động của vốn luân chuyển và lượng tiền mặt nắm giữ đến tỷ suất sinh lợi trên tổng tài sản của các doanh nghiệp. Nghiên cứu khai thác không gian dữ liệu bảng toàn diện gồm 317 công ty phi tài chính niêm yết trên hai Sở Giao dịch Chứng khoán HOSE và HNX trong giai đoạn 7 năm liên tục từ 2009 đến 2015, tương ứng với 2.219 quan sát thực nghiệm.

Ý nghĩa cốt lõi của công trình là xác lập bằng chứng thực nghiệm về mối quan hệ phi tuyến, định vị điểm cân bằng vốn luân chuyển tối ưu nhằm hỗ trợ các nhà quản trị nâng cao tỷ suất sinh lợi từ mức 10,6% ở nhóm vốn luân chuyển âm lên mức 14,6% ở nhóm vốn luân chuyển dương, đồng thời duy trì tỷ lệ tiền mặt an toàn bình quân khoảng 8,32% để bảo toàn dòng tiền và gia tăng tối đa giá trị doanh nghiệp.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên sự tích hợp của các lý thuyết tài chính doanh nghiệp hiện đại:

• Lý thuyết đánh đổi tĩnh và Lý thuyết chi phí giao dịch của Keynes năm 1934, kết hợp mô hình quản lý tiền tệ của Miller và Orr năm 1966: Giải thích động cơ nắm giữ tài sản thanh khoản nhằm giảm thiểu chi phí phát hành vốn từ bên ngoài, cân đối hài hòa giữa lợi ích giảm thiểu rủi ro gián đoạn kinh doanh và chi phí cơ hội do dòng vốn nhàn rỗi tạo ra.
• Lý thuyết trật tự phân hạng của Myers và Majluf năm 1984 cùng Lý thuyết đại diện của Jensen và Meckling năm 1976: Phân tích dòng tiền tự do và xung đột lợi ích giữa nhà quản lý và cổ đông khi tích lũy lượng tiền mặt quá lớn.

Mô hình nghiên cứu thiết lập phương trình hồi quy đa biến xem xét tác động phi tuyến bậc hai của tỷ lệ vốn luân chuyển cùng biến tương tác tiền mặt đến hiệu quả hoạt động. Các khái niệm cốt lõi bao gồm: Tỷ suất sinh lợi trên tổng tài sản đo bằng EBITDA trên tổng tài sản, Tỷ lệ vốn luân chuyển đo bằng vốn luân chuyển trên doanh thu thuần, Tỷ lệ tiền mặt nắm giữ ròng so với nợ ngắn hạn, Đòn bẩy tài chính và Quy mô doanh nghiệp.

Phương pháp nghiên cứu

Mẫu nghiên cứu được chọn lọc từ toàn bộ các công ty niêm yết trên HOSE và HNX giai đoạn 2009 đến 2015. Tác giả tiến hành loại bỏ các định chế tài chính gồm ngân hàng, bảo hiểm, chứng khoán và các doanh nghiệp có số liệu bất thường, hình thành mẫu chuẩn gồm 317 công ty với 2.219 quan sát.

Về phương pháp phân tích, nghiên cứu áp dụng phương pháp ước lượng GMM hệ thống hai bước làm công cụ định lượng trung tâm, bên cạnh các phương pháp hồi quy OLS gộp, mô hình tác động cố định, tác động ngẫu nhiên và mô hình sai phân bậc nhất. Lý do lựa chọn GMM hệ thống hai bước là nhằm xử lý triệt để hiện tượng nội sinh tiềm ẩn giữa vốn luân chuyển và khả năng sinh lợi, đồng thời khắc phục hoàn toàn khuyết tật phương sai thay đổi và tự tương quan chuỗi trong dữ liệu tài chính bảng, đảm bảo các hệ số ước lượng thu được đạt tính vững và hiệu quả cao nhất.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Nghiên cứu mang lại 4 phát hiện quan trọng có giá trị thực tiễn cao:

• Tồn tại mối quan hệ phi tuyến hình chữ U ngược có ý nghĩa thống kê giữa tỷ lệ vốn luân chuyển và khả năng sinh lợi của công ty. Khi tỷ lệ vốn luân chuyển ở mức thấp, việc tăng vốn luân chuyển giúp tăng trưởng doanh thu và lợi nhuận; tuy nhiên khi vượt qua ngưỡng tối ưu, vốn luân chuyển gia tăng sẽ kéo giảm tỷ suất sinh lợi.
• Có sự phân hóa rõ rệt theo trạng thái vốn luân chuyển: Tại 1.097 quan sát có vốn luân chuyển dương, vốn luân chuyển tác động nghịch chiều đến tỷ suất sinh lợi; ngược lại, tại 1.122 quan sát có vốn luân chuyển âm, vốn luân chuyển lại tác động cùng chiều đến tỷ suất sinh lợi. Tỷ suất sinh lợi bình quân của nhóm vốn luân chuyển dương đạt 14,6%, cao hơn đáng kể so với mức 10,6% của nhóm vốn luân chuyển âm.
• Lượng tiền mặt nắm giữ đóng vai trò tương tác điều tiết mạnh mẽ. Đối với nhóm doanh nghiệp có vốn luân chuyển dương, việc nắm giữ lượng tiền mặt dương làm sâu sắc thêm tác động tiêu cực của vốn luân chuyển lên tỷ suất sinh lợi; trong khi mức tiền mặt âm lại giúp cải thiện mối quan hệ này.
• Tính vững của mô hình được bảo toàn khi phân chia mẫu theo 160 công ty quy mô nhỏ, 157 công ty quy mô lớn, 152 công ty đòn bẩy thấp với tỷ lệ nợ bình quân 43,7% và 165 công ty đòn bẩy cao với tỷ lệ nợ bình quân 67,2%.

Thảo luận kết quả

Kết quả hồi quy phản ánh thực tế rằng việc duy trì vốn luân chuyển quá mức buộc doanh nghiệp phải chịu chi phí tài chính cao và lãng phí chi phí cơ hội do tồn đọng tài sản phi tiền mặt hoặc tiền mặt nhàn rỗi. Tình trạng này khiến dòng tiền không được phân bổ vào các dự án đầu tư có giá trị hiện tại thuần dương. Ngược lại, việc thiếu hụt vốn luân chuyển nghiêm trọng khiến doanh nghiệp chịu áp lực thanh khoản lớn, hạn chế khả năng cung cấp chính sách tín dụng thương mại cho khách hàng.

Phát hiện về đường cong phi tuyến tương đồng với kết luận của các nghiên cứu quốc tế tiêu biểu như nghiên cứu của Banos-Caballero và cộng sự năm 2014 tại Anh và nghiên cứu của Jang và Mun năm 2015 tại Mỹ, đồng thời mở rộng các phân tích tuyến tính trước đây tại Việt Nam. Về mặt trình bày trực quan, mối quan hệ này được thể hiện rõ nét qua biểu đồ parabol úp ngược của tỷ suất sinh lợi theo tỷ lệ vốn luân chuyển, kết hợp cùng bảng ma trận phân phối 4 góc phần tư giữa trạng thái vốn luân chuyển và mức độ nắm giữ tiền mặt, giúp nhà quản trị dễ dàng định vị thực trạng tài chính của doanh nghiệp.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả thực nghiệm, 4 nhóm giải pháp chiến lược được đề xuất:

• Tối ưu hóa chu kỳ luân chuyển vốn ngắn hạn: Ban Giám đốc và Phòng Tài chính cần chủ động tái cấu trúc vốn luân chuyển, duy trì tỷ lệ vốn luân chuyển trên doanh thu trong ngưỡng tối ưu từ 2,4% đến 4,0%, tránh tình trạng duy trì tỷ lệ vốn luân chuyển bình quân quá cao ở mức 29,1% gây lãng phí nguồn lực tài chính, thực hiện rà soát định kỳ mỗi 6 tháng.
• Quản trị lượng tiền mặt nắm giữ hiệu quả: Bộ phận Quản lý dòng tiền cần duy trì tỷ trọng tiền mặt và tương đương tiền mục tiêu ở mức từ 8,0% đến 8,5% tổng tài sản. Doanh nghiệp cần ứng dụng các mô hình dự báo ngân quỹ hiện đại để điều hòa thu chi hàng quý, ngăn chặn việc ứ đọng tiền mặt gây suy giảm hiệu quả sinh lời.
• Hoàn thiện chính sách tín dụng thương mại và hàng tồn kho: Phòng Bán hàng và Kế toán nợ phải thu cần phối hợp rút ngắn kỳ thu tiền khách hàng xuống dưới 45 ngày, đồng thời cải thiện vòng quay kho hàng nhằm giảm ít nhất 15% chi phí tài trợ ngắn hạn trong lộ trình 12 tháng.
• Kiểm soát đòn bẩy tài chính theo đặc thù quy mô: Hội đồng quản trị của các công ty có tỷ lệ nợ cao vượt mức trung bình 55,6% cần xây dựng kế hoạch cơ cấu nợ trong thời hạn từ 18 đến 24 tháng, đưa đòn bẩy về ngưỡng an toàn dưới 50,0% để giảm tải chi phí lãi vay và bảo vệ tỷ suất sinh lợi.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang lại giá trị ứng dụng thiết thực cho 4 nhóm đối tượng:

• Giám đốc Tài chính và Kế toán trưởng doanh nghiệp: Nắm bắt phương pháp xác định ngưỡng vốn luân chuyển tối ưu và mức độ tiền mặt an toàn, từ đó xây dựng kế hoạch quản trị vốn lưu động và hoạch định dòng tiền tác nghiệp chính xác.
• Chuyên viên phân tích đầu tư và Quản lý quỹ: Ứng dụng các chỉ số vốn luân chuyển và tiền mặt ròng để đánh giá chất lượng quản trị tài chính nội bộ của 317 doanh nghiệp niêm yết trên HOSE và HNX, tạo cơ sở đưa ra các khuyến nghị đầu tư cổ phiếu chuẩn xác.
• Chuyên viên thẩm định tín dụng ngân hàng: Sử dụng các tiêu chí về tỷ lệ vốn luân chuyển và tỷ lệ nợ với ngưỡng chuẩn 55,6% để nhận diện sớm rủi ro thanh khoản, phục vụ việc phê duyệt hạn mức vốn lưu động an toàn cho doanh nghiệp vay vốn.
• Giảng viên, nghiên cứu sinh và học viên cao học: Tiếp cận khung nghiên cứu học thuật chuẩn mực, quy trình xử lý dữ liệu bảng với 2.219 quan sát và kỹ thuật ước lượng GMM hệ thống hai bước chuyên sâu trên phần mềm Stata.

Câu hỏi thường gặp

Doanh nghiệp duy trì vốn luân chuyển dương có luôn tốt hơn vốn luân chuyển âm không?
Không hoàn toàn. Dữ liệu thực nghiệm trên 1.097 quan sát vốn luân chuyển dương chứng minh rằng khi vượt qua ngưỡng tối ưu, vốn luân chuyển gia tăng sẽ làm giảm tỷ suất sinh lợi do phát sinh chi phí cơ hội và ứ đọng vốn. Doanh nghiệp có vốn luân chuyển âm nếu quản trị tốt vòng quay tiền vẫn có thể tối ưu hóa hiệu quả hoạt động.

Tại sao việc nắm giữ quá nhiều tiền mặt lại làm giảm tỷ suất sinh lợi của công ty?
Tiền mặt là tài sản có tính thanh khoản cao nhất nhưng khả năng sinh lời thấp nhất. Khi doanh nghiệp tích lũy tiền mặt vượt mức bình quân 8,32% tổng tài sản, chi phí cơ hội của dòng vốn nhàn rỗi sẽ tăng cao, trực tiếp làm suy giảm hiệu suất sinh lợi trên tổng tài sản.

Phương pháp ước lượng GMM hệ thống hai bước đem lại ưu thế gì vượt trội?
Phương pháp GMM hệ thống hai bước sử dụng các biến công cụ trễ để giải quyết triệt để vấn đề nội sinh hai chiều giữa vốn luân chuyển và lợi nhuận, đồng thời kiểm soát sai số phương sai thay đổi và tự tương quan trong 2.219 quan sát, tạo ra kết quả ước lượng không chệch.

Quy mô công ty có làm thay đổi mối quan hệ giữa vốn luân chuyển và khả năng sinh lợi không?
Kiểm định thực nghiệm trên 160 công ty quy mô nhỏ và 157 công ty quy mô lớn cho thấy mối quan hệ phi tuyến hình chữ U ngược vẫn được duy trì nhất quán, không có sự sai biệt đáng kể giữa các phân khúc quy mô trên thị trường chứng khoán.

Doanh nghiệp nên thiết lập tỷ lệ vốn luân chuyển và tỷ lệ tiền mặt ở mức bao nhiêu?
Doanh nghiệp nên duy trì tỷ lệ vốn luân chuyển trên doanh thu trong khoảng từ 2,4% đến 4,0% và tỷ trọng tiền mặt nắm giữ trong biên độ từ 8,0% đến 8,5% tổng tài sản để vừa đảm bảo thanh khoản vừa tối đa hóa tỷ suất sinh lợi.

Kết luận

• Xác lập bằng chứng thực nghiệm vững chắc về mối quan hệ phi tuyến hình chữ U ngược giữa vốn luân chuyển và khả năng sinh lợi tại Việt Nam.
• Chứng minh sự tác động trái chiều giữa nhóm doanh nghiệp có vốn luân chuyển dương và nhóm có vốn luân chuyển âm.
• Khẳng định vai trò tương tác quan trọng của lượng tiền mặt nắm giữ trong việc điều tiết hiệu quả sử dụng vốn lưu động.
• Cung cấp mô hình ước lượng GMM hai bước chuẩn xác trên mẫu 317 công ty niêm yết với 2.219 quan sát trong giai đoạn 7 năm.
• Đề xuất hệ thống giải pháp tài chính đồng bộ giúp doanh nghiệp cân bằng giữa tính thanh khoản và khả năng sinh lời.

Về kế hoạch triển khai, các doanh nghiệp cần thực hiện rà soát cơ cấu vốn lưu động trong quý 1, thiết lập ngưỡng tiền mặt an toàn trong quý 2 và hoàn thiện quy chế quản trị thanh khoản toàn diện trong lộ trình 12 tháng. Hãy chủ động tối ưu hóa chính sách quản trị vốn luân chuyển và dòng tiền ngay hôm nay để nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Giới thiệu Chương này đưa ra lý do chọn đề tài, các mục tiêu và câu hỏi nghiên cứu, phương pháp nghiên cứu, đóng góp của nghiên cứu và giới thiệu nội dung bài nghiên cứu. Chương 2: Cơ sở lý thuyết và tổng quan các nghiên cứu trước đây Chương này giới thiệu lý thuyết về vốn luân chuyển, sự cần thiết quản trị vốn luân chuyển hiệu quả và vai trò của lượng tiền mặt nắm giữ đến khả năng sinh lợi của công ty. Sau đó trình bày phân tích và tổng hợp các kết quả nghiên cứu trong và ngoài nước, từ đó đưa ra lỗ hổng nghiên cứu của các bài nghiên cứu trước đây. Nội dung chương ập hướng khác biệt cùng một.

Đây là cơ sở lý luận quan trọng trong việc tiến hành thực hiện đề tài này tại Việt Nam. TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 5 Chương 3: Phương pháp nghiên cứu Chương này ệ ệ , đưa ra cách đo lư , cơ sở xây dự ối cùng trình bày ph ợng. Chương 4: Kết quả nghiên cứu Chương này trình bày chi tiết kết quả nghiên cứu thực nghiệm, ệ ủa mô hình. Đồng thời so sánh với các giả thiết nghiên cứu và một số thảo luận xoay quanh các kết quả ước lượng dựa vào phương pháp ước lượng được đề cập trong Chương 3.

Chương 5: Kết luận Chương này tóm tắt lại các kết quả nghiên cứu củ ận , các tương lai. Ý nghĩa đề tài Bài nghiên cứu đóng góp cả về mặt lý luận và mặt thực tiễn: mặt lý luận, b ộng của vốn luân chuyển đến khả năng sinh lợi của công ty, nhất là tại Việt Nam, số lư ẫn còn khá khiêm tốn và chưa đi sâu vào sự ảnh hưởng của mức độ nắm giữ tiền mặt trong tương tác giữa vốn luân chuyển và khả năng sinh lợi. Ngoài ra, để gia tăng tính vững chắc của các kết quả, nghiên cứu còn tiến hành phân nhóm theo đặc điểm quy mô và đòn bẩy của các công ty trong mẫu nghiên cứu, đây cũng là điểm mới cho đóng góp của kết quả nghiên cứu tại Việt Nam. ặt , việc tìm ra bằng chứng mối quan hệ phi tuyến hình chữ U ngược giữa vốn luân chuyển và khả năng sinh lợi cũng như xác định mức vốn luân chuyển tối ưu cho các công ty góp phần giúp cho các nhà quản trị, chủ doanh nghiệp và các nhà nghiên cứu về tài chính có quan tâm đến vấn đề này tìm thấy được sự hữu ích của việc quản trị vốn luân chuyển và tiền mặt – một trong các TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 6 chiến lược tài chính quan trọng cần thực thiện để tối đa hoá giá trị công ty, đặc biệt trong bối cảnh tài chính khó khăn và cạnh tranh khốc liệt như hiện nay.

Qua đó có thể tham chiếu để xây dựng chiến lược duy trì mức vốn luân chuyển phù hợp với đặc điểm và khả năng của công ty, đồng thời đạt hiệu quả sinh lợi cao. Hơn nữa, những nhà quản trị cũng không thể không chú ý đến vai trò quan trọng và tác động đáng kể của lượng tiền mặt nắm giữ trong tương tác giữa vốn luân chuyển và khả năng sinh lợi, từ đó có thể lựa chọn hướng điều chỉnh tốt nhất nhằm mục đích gia tăng lợi nhuận cho công ty. Như vậy những phát hiện trong luận văn này được kỳ vọng sẽ giúp cho Ban quản trị công ty quan tâm nhiều hơn đến hoạt động quản trị tiền mặt và quản trị vốn luân chuyển của công ty. Riêng đối với nhà đầu tư cũng có thể dựa vào những kết quả của bài nghiên cứu để chú ý nhiều hơn vào lượng tiền mặt công ty nắm giữ và hiệu quả quản trị vốn luân chuyển của công ty để có thể đưa ra một quyết định đầu tư đúng đắn nhất.

TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 7 CHƢƠNG 2. CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ TỔNG QUAN CÁC NGHIÊN CỨU TRƢỚC ĐÂY 2. Lý thuyết Vốn luân chuyển được định nghĩa là chênh lệch giữa tài sản ngắn hạn và nợ ngắn hạn phải trả. Theo nghĩa rộng, vốn luân chuyển là giá trị của toàn bộ tài sản ngắn hạn, những tài sản gắn liền với chu kỳ kinh doanh của công ty.

Trong mỗi chu kỳ kinh doanh, chúng chuyển hoá qua tất cả các dạng - tồn tại từ tiền mặt đến hàng tồn kho, khoản phải thu và trở về hình thái cơ bản ban đầu là tiền mặt (Guthmann và Dougall (1948). Các thành phần của vốn luân chuyển bao gồm tiền mặt, các khoản phải thu, hàng tồn kho, các khoản phải trả và nợ ngắn hạn của công ty. Nhiệm vụ của các nhà quản trị tài chính là đáp ứng đầy đủ nhu cầu vốn cho vốn luân chuyển, thúc đẩy sự chuyển hóa nhanh chóng các hình thái tồn tại của tài sản ngắn hạn. Các chính sách quản trị vốn luân chuyển cần giải quyết hai vấn đề lớn: thứ nhất đầu tư bao nhiêu vào tài sản ngắn hạn và đầu tư vào tài sản nào; thứ hai sử dụng nguồn vốn nào để tài trợ cho vốn luân chuyển.

Hai vấn đề này đều có tác động trực tiếp và tổng hợp lên tính sinh lợi cũng như rủi ro của doanh nghiệp. Vốn luân chuyển đo lường sức khỏe tài chính của một doanh nghiệp và nó đóng một vai trò quan trọng trong việc tối đa hóa tài sản của cổ đông. Mỗi ngày các nhà quản lý tài chính dành phần lớn thời gian để cân bằng các thành phần của vốn luân chuyển, điều này để đáp ứng những nghĩa vụ trong ngắn hạn của công ty. Theo Rafuse (1996), phần lớn các doanh nghiệp bị thua lỗ là do không quản trị các thành phần vốn luân chuyển tốt, điều đó dẫn tới số ngày tồn kho và số ngày phải thu cao dẫn đến kỳ luân chuyển tiền mặt dài.

Quản trị vốn luân chuyển có thể làm giảm chi phí và tạo ra thêm lợi nhuận cho công ty (Brealey và cộng sự, 2006). Q ệu ẽ giúp các công ty í ộc , thêm vào đó, việc ặ ó ư trong tương lai sẽ ơn và TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 8 ăng khả năng sinh lợi ch ư ă ,. Ngư ặ ộ ện ặ n, hiệu qu cao hơn như ặt n. Quản trị vốn luân chuyển còn cực kì quan trọng đối với một công ty không có khả năng giải quyết các khoản nợ.

Danh sách các tài sản ngắn hạn chiếm phần lớn so với tổng tài sản đối với các doanh nghiệp sản xuất và thương mại. Mặc dù công ty làm ăn có lãi nhưng thực sự khoản lãi này bị trói buộc vào khoản phải thu và công ty phải đi vay mượn thêm hoặc mua nợ hàng tồn kho. Vì vậy dẫn đến viễn cảnh khi công ty cần tiền mặt để mua hàng hóa, họ phải gánh thêm một khoản chi phí. Do đó, lợi nhuận và tính thanh khoản phải được quản lý một cách cẩn thận, khoản đầu tư vào hàng tồn kho là cần thiết và nếu nó được cân bằng một cách hợp lý, đúng lúc thì sẽ tạo ra cơ hội tốt để bán được hàng hóa, thông qua đó sẽ cải thiện lợi nhuận và thanh khoản của doanh nghiệp.

Một thư thường được sử dụng để đánh giá hiệu ặt (CCC) i thiệ Laughlin (1980). Về mặt lý thuyết, CCC chỉ ra quyết định của công ty liên quan đến việc sử dụng bao nhiêu tiền cho hàng tồn kho và cho khách hàng, bao nhiêu tiền cho các khoản nợ nhà cung cấp vì nó đại diện cho sự khác biệt khi một công ty thu tiền từ khách hàng và khi nó trả tiền cho nhà cung cấp. Nói chung, CCC có thể được xem là đại diện cho mức độ quản lý vốn luân chuyển, , ngư TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Việc kiểm soát chặt chẽ ặt của một công ty sẽ mang lại hiệu quả hoạt độ hiệu u.

Vốn luân chuyển thường được sử dụng để đo lường tính thanh khoản của công ty. Tính thanh khoản là một điều kiện tiên quyết để đảm bảo rằng công ty có thể đáp ứng các nghĩa vụ nợ ngắn hạn của nó. Sự thiếu tính thanh khoản có thể dẫn đến phá sản (Dunn và Cheatham, 1993). Tuy nhiên, tính thanh khoản quá cao có thể gây bất lợi cho khả năng sinh lợi của công ty (Bhattacharya, 2001).

Trong các thành phần của vốn luân chuyển, tiền mặt là tài sản có tính thanh khoản cao nhất nhưng khả năng sinh lợi thấp nhất. Nếu tình hình kinh tế tăng trưởng tốt, các công ty sẽ không nắm giữ nhiều tiền mặt do chi phí cơ hội cao. Ngược lại, các công ty thường nắm giữ tiền mặt nhiều hơn để sẵn sàng đối phó với những rủi ro tiềm tàng khi nền kinh tế rơi vào trạng thái bất ổn. Trong ngắn hạn, tiền mặt được xem là chìa khóa để quản lý tính thanh khoản.

T ặ tác độn ệu ệu , việc ặt ột ó khă trị. Một mặ ặ , ao, công ty sẽ có mà không làm tăng chi phí tài. Mặt khác, việc ặ ện chi phí kiệt quệ ộ mà à ặt cò ệ hộ ặ ặ th ng tr nói chung ặt nói riêng đều có khả năng sinh lợi của công ty. TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.

Tổng quan các nghiên cứu trƣớc đây Tác động của vốn luân chuyển đến khả năng sinh lợi của công ty là chủ đề của nhiều nghiên cứu thực nghiệm và lý thuyết trong nhiều năm qua ở những quốc gia khác nhau. Đã có nhiều kết luận được phân tích và rút ra từ những kết quả nghiên cứu thực tế, có rất nhiều nghiên cứu cho kết quả đồng thuận tuy nhiên cũng có một số kết quả trái chiều. Trong đó, một số ít các nghiên cứu cũng đã chú trọng đến vai trò của việc nắm giữ tiền mặt trong thành phần vốn luân chuyển ảnh hưởng đến lợi nhuận hoạt động của các công ty. Các nghiên cứu thực nghiệm cho kết quả tương quan âm giữa vốn luân chuyển và khả năng sinh lợi Các nghiên cứu trước đây (Jose và các cộng sự, 1996;.

Shin và Soenen, 1998; Deloof, 2003; Padachi, 2006; Garcia-Teruel và Martinez-Solano, 2007; Raheman và Nasr, 2007) đã nghiên cứu ảnh hưởng của vốn luân chuyển đến lợi nhuận công ty dựa trên chu CCC, trong đó đề cập đến phải mất bao lâu để chuyển đổi các khoản phải thu, hàng tồn kho và các khoản phải trả thành tiền mặt mà không phải phương pháp đo lường vốn luân chuyển truyền thống. Tuy nhiên, CCC chỉ phản ánh mặt hoạt động của một công ty (các khoản phải thu, khoản phải trả và hàng tồn kho), trong khi cách đo lường vốn luân chuyển truyền thống nắm bắt các khía cạnh tài chính của một công ty tốt hơn (chẳng hạn tiền mặt và các khoản nợ hiện hành).