MỞ ĐẦU 1. Lí do chọn đề tài: Từ xưa đến nay giải trí luôn là một nhu cầu thiết yếu, chính đáng của con người để lấy lại sự cân bằng, sức khoẻ và trí lực sau những giờ phút học tập, làm việc mệt mỏi, căng thẳng. Và sự giải trí của mỗi chúng ta bao giờ cũng gắn liền với những hình thức giải trí cụ thể của từng thời đại khác nhau vì hình thức giải trí là một thực thể động thay đổi theo thời gian, sự ra đời và phát triển của nó gắn liền với sự phát triển và tiến bộ của Xã hội, của khoa học kĩ thuật. Trước đây là những loại hình giải trí thường đơn giản, có sẵn trong tự nhiên nhưng đến ngày nay, trong thời đại Internet kỹ thuật số, hình thức giải trí đa dạng hơn nhiều: đua xe, cưỡi ngựa, bắn súng,.
bằng mô hình và gần đây nhất là sự ra đời của game với các loại hình vô cùng phong phú và đa dạng mà đỉnh cao của nó là Game online-trò chơi trực tuyến, trong đó đặc biệt là game nhập vai trực tuyến nhiều người chơi-massive multiplayer online role playing game (MMORPG). Hiện nay, game online đang trở thành vấn đề thời sự nóng bỏng trên các phương tiện thông tin đại chúng Việt Nam và trên Thế giới. “Cơn bão” game nhập vai trực tuyến nhiều người chơi không những chỉ quét qua các tụ điểm chơi game công cộng mà còn trở thành hiện tượng xã hội ảnh hưởng đến nền kinh tế của nhiều quốc gia trên thế giới. Tại khu vực Châu Á-Thái Bình Dương, chỉ tính riêng năm 2004, các nhà cung cấp game trực tuyến đã thu được 1,09 tỷ USD từ số lượng game thủ đăng kí chơi, tăng 30% so với toàn bộ doanh số của năm 2003.
Trong đó, thị trường game Hàn Quốc đạt giá trị lên đến 533,4 triệu USD, tăng trưởng với tỷ lệ 24,8%, đứng đầu danh sách các quốc gia chịu ảnh hưởng của cơn bão MMORPG. Trung Quốc theo sau với 298 triệu USD, còn Đài Loan đứng vị trí thứ ba với con số 190,9 triệu USD. Ngay cả thị trường non trẻ trong khu vực như Thái Lan, doanh thu cũng tăng gấp 3 lần so với năm 2003, đạt 22,9 triệu với tỷ lệ tăng trưởng hàng năm là 19,7%. Dự báo đến năm 2009, thị trường game trực tuyến Châu Á sẽ đạt được con số gấp đôi mức hiện tại.
Và Việt Nam, một nước đang phát triển cũng không nằm ngoài “cơn bão” MMORPG đó. 4 Game online có mặt tại Việt Nam từ năm 2003, bắt đầu bằng cơn sốt MU online. Cùng với sự phát triển của công nghệ số là sự ra đời của hàng loạt các loại game mới như: Võ lâm truyền kỳ, con đường tơ lụa. đã thu hút sự quan tâm của rất nhiều người dân thuộc các tầng lớp, nghề nghiệp, địa vị, lứa tuổi khác nhau trong xã hội.
Kể từ thời điểm xuất hiện đến nay, lượng người đến với các trò chơi nhập vai trực tuyến liên tục tăng, không những giới trẻ say mê mà thế hệ U30, U40, thậm chí U50 cũng tập tành “cày” game và cơn sốt này không hề có dấu hiệu hạ nhiệt. Nó cuốn hút cả những bậc “tiền bối”, giới tri thức và cả các doanh nhân nhập cuộc chứ không chỉ riêng giới trẻ mặc cho rất nhiều ý kiến phản ánh về các ảnh hưởng của nghiện game. Biểu hiện của cơn sốt này là số lượng các Fan của trò chơi nhập vai trực tuyến luôn luôn chật kín tại các cửa hàng Internet công cộng phục vụ 24/24h mặc cho sự nghiêm cấm của luật pháp cũng như số lượng người chơi tại nhà cũng ngày một gia tăng cùng với sự giảm giá liên tục của thuê bao ADSL. Đó là sự gia nhập vào đội ngũ những game thủ của hàng ngũ U30 có điều kiện online tại nhà nhằm đáp ứng nhu cầu giải trí cá nhân.
Tất nhiên, giải trí là một nhu cầu thiết yếu và chính đáng của mỗi con người, song để giải trí một cách lành mạnh và tích cực thì cần phải làm như thế nào, theo cách nào thì đó là một điều không hề đơn giản và không phải ai cũng biết. Theo quan sát ban đầu của tôi cũng như của rất nhiều người, có một thực tế dễ nhận thấy: khách hàng thường xuyên và chủ yếu của game online là thanh-thiếu niên, là những người trong độ tuổi học sinh và hiện đang tồn tại một luồng dư luận không tốt về game online. Rất nhiều người cho rằng đó là một trò chơi không tốt, thiếu lành mạnh khi con em họ là những khách hàng thường xuyên, trở thành những Fan cuồng nhiệt của trò chơi này, khi con em họ không kiểm soát được hành vi chơi của mình về thời gian, chi phí phải trả cũng như trong cách ứng xử trong và sau khi chơi game online làm ảnh hưởng rất nhiều đến tính cách, sức khoẻ, học tập, công việc. của bản thân.
Và trên thực tế, đa phần những khách hàng ruột của game online (nghiện game online) thường xuyên bỏ bê nhà cửa, chểnh mảng công việc gia đình, công việc học tập,. khi họ online 24/24h. Hơn nữa, với mức độ online đó họ cũng phải chi trả rất nhiều tiền cho trò chơi giải trí này trong khi đa số là những 5 người chưa có thu nhập riêng, phải xin tiền của gia đình, thậm chí lấy cắp của gia đình. Điều này đã dự báo những ảnh hưởng tiêu cực đến xã hội trong một tương lai không xa khi họ sẽ là lực lượng cơ bản, nòng cốt của sự tiến bộ xã hội.
Đây là một thực tế đáng buồn cần tới sự quan tâm không chỉ của các gia đình, nhà trường, đoàn thể mà còn của các cấp ngành quản lý có liên quan. Vậy game online có thực sự xấu như người ta vẫn nghĩ? Trên thực tế, loại hình giải trí nào cũng có tính hai mặt của nó, về bản chất game online cũng giống như nhiều trò chơi giải trí khác, nó không hề xấu mà chính sự lạm dụng, không có sự điều độ của người chơi đã phát huy mặt trái của game online, làm xuất hiện những tác động tiêu cực của nó đối với chính người chơi và đối với xã hội. Nhưng phải làm thế nào để phát huy tối đa tính tích cực và làm giảm tối thiểu những tác động tiêu cực của game online đối với những người chơi cũng như đối với xã hội để nó thực sự là một trò chơi giải trí hấp dẫn theo đúng nghĩa phục vụ cho nhu cầu giải trí của con người là một câu hỏi cần phải được giải đáp. Chúng ta cần phải có những con số cụ thể về mức độ tác động tích cực và tiêu cực của game online đối với người chơi, về những nguyên nhân chính tạo nên những tác động tiêu cực đối với người chơi, từ đó đưa ra những giải pháp hữu hiệu nhằm giảm thiểu tối đa những tác động tiêu cực về mặt xã hội cũng như phát huy tối đa giá trị giải trí đích thực của nó giúp cho người chơi có thể lấy lại sự cân bằng, trí lực và sức khoẻ sau những giờ phút học tập, làm việc mệt mỏi và căng thẳng.
Hiện nay, với những điều còn chưa thực sự rõ ràng và đầy đủ, còn gây nhiều tranh cãi trong dư luận xã hội về game online tốt hay xấu, về tính tích cực và tiêu cực của game online đối với những người chơi, đặc biệt là với các bạn học sinh nên tôi đã tiến hành nghiên cứu đề tài “Tác động của game online đối với việc học tập và nâng cao kiến thức của học sinh đô thị hiện nay”(nghiên cứu trường hợp thành phố Ninh Bình) nhằm đi tìm lời giải đáp cho câu hỏi đó. Tuy nhiên, với những hiểu biết và khả năng của mình tôi chỉ muốn tập trung tìm hiểu và nghiên cứu những tác động của game online đối với vấn đề học tập và nâng cao kiến thức trong nhóm đối tượng học sinh [những người chịu ảnh hưởng mạnh mẽ và trực tiếp nhất từ loại hình giải trí này] -một vấn đề bức thiết hiện đang là mối quan tâm không chỉ của gia đình, nhà trường mà của toàn xã hội nhằm có những con số thật cụ thể để có thể đưa 6 ra những kết luận chính xác nhất về một phần hệ quả của game online đối với những người chơi cũng như đưa ra một số những khuyến nghị mang tính khả thi đối với bản thân người chơi, các bậc cha mẹ, các nhà quản lý, các nhà hoạch định chính sách xã hội để game online thực sự là một trò chơi giải trí lành mạnh, hữu ích đối với đời sống xã hội. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn. Ý nghĩa lý luận, khoa học: Đề tài vận dụng một số lý thuyết xã hội học như: lý thuyết tương tác biểu trưng, lý thuyết trao đổi và sự lựa chọn hợp lý… để giải thích một vấn đề thực tế trong xã hội nhằm góp phần đưa ra một cách nhìn khoa học hơn về game online cho những cá nhân bởi trong thực tế xã hội vẫn còn nhiều người quan niệm sai lệch, không đúng về loại hình giải trí này.
Nghiên cứu lý thuyết của của đề tài sẽ cung cấp tri thức để điều chỉnh các quan niệm phiến diện, chưa đúng về game online để hình thành một quan niệm chính xác hơn, phù hợp hơn. Kết quả nghiên cứu phần nào giải thích được xu hướng lựa chọn và thực hiện hành vi chơi game của học sinh cũng như quy luật về sự tương tác, trao đổi và sự lựa chọn hợp lý của thanh thiếu niên. Ý nghĩa thực tiễn: Kết quả nghiên cứu của luận văn sẽ cung cấp những dữ liệu cụ thể làm sáng tỏ thực trạng chơi game online của học sinh trên địa bàn TPNB góp phần chỉ ra những tác động tích cực và tiêu cực của game online đối với những học sinh trực tiếp chơi game online nói riêng cũng như đối với xã hội nói chung. Kết quả nghiên cứu cũng góp phần dự báo xu hướng phát triển của game online trong thời gian tới và đưa ra được những khuyến nghị và giải pháp cho các nhà quản lý và hoạch định chính sách trong việc quản lý vấn đề này để việc quản lý thực sự có hiệu quả hơn trong tương lai.
Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu: 3. Mục đích nghiên cứu: Thông qua việc tìm hiểu thực trạng chơi game online của học sinh TPNB, nghiên cứu này nhằm phân tích những tác động tích cực và tiêu cực của game online đến vấn đề học tập và nâng cao kiến thức của học sinh đô thị hiện nay.