Ảnh hưởng của chính sách cổ tức đến biến động giá cổ phiếu của các doanh nghiệp niêm yết trên ttck việt nam

Bài viết phân tích ảnh hưởng của chính sách cổ tức đến biến động giá cổ phiếu của doanh nghiệp niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam.

• Tác giả: Hoàng Thị Phương Anh
• Người hướng dẫn: ThS. Trần Anh Tuấn
• Trường học: Học viện Ngân hàng
• Chuyên ngành: Tài chính
• Đề tài: Tác động của chính sách cổ tức đến giá cổ phiếu doanh nghiệp niêm yết tại Việt Nam
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU
• 1.1. Cơ sở lý luận về cổ tức và chính sách cổ tức
• 1.2. Tầm quan trọng của chính sách cổ tức
• 1.3. Các chỉ tiêu đo lường chính sách cổ tức
• 1.4. Các hình thức chi trả cổ tức
• 1.5. Cơ sở lý luận về ảnh hưởng của chính sách cổ tức đến biến động giá cổ phiếu
• 1.6. Lý thuyết chính sách cổ tức độc lập
• 1.7. Lý thuyết về chính sách cổ tức không độc lập
• 1.8. Biến động giá cổ phiếu
• 1.9. Tổng quan nghiên cứu
• 1.9.1. Trên thế giới
• 1.9.2. Tại Việt Nam
• 1.9.3. Khoảng trống của nghiên cứu
• 2. CHƯƠNG 2: DỮ LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Quy trình nghiên cứu
• 2.2. Phương pháp nghiên cứu
• 2.3. Thống kê mô tả
• 2.4. Ước lượng mô hình hồi quy
• 2.5. Lựa chọn mô hình phù hợp bằng kiểm định Hausman
• 2.6. Kiểm định và khắc phục các khuyết tật
• 2.7. Phân tích và đánh giá kết quả nghiên cứu
• 2.8. Dữ liệu nghiên cứu
• 2.9. Mô hình nghiên cứu và giả thuyết nghiên cứu. Xây dựng mô hình
• 2.10. Các biến của mô hình
• 2.11. Giả thuyết nghiên cứu
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG VỀ CHÍNH SÁCH CỔ TỨC
• 3.1. Tình hình TTCK Việt Nam
• 3.2. Quy mô thị trường
• 3.3. Số lượng doanh nghiệp niêm yết
• 3.4. Số lượng tài khoản nhà đầu tư
• 3.5. Thực trạng chi trả cổ tức tại các DNNY
• 3.6. Thống kê về hình thức chi trả cổ tức
• 3.7. Thống kê về mức chi trả cổ tức
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 4.1. Mô tả tổng quát số liệu nghiên cứu
• 4.2. Ma trận hệ số tương quan
• 4.3. Kiểm định Hausman và lựa chọn mô hình tối ưu
• 4.4. Kiểm định và khắc phục khuyết tật của mô hình
• 4.5. Kiểm định sự tự tương quan
• 4.6. Kiểm định phương sai sai số thay đổi. Khắc phục khuyết tật.
• 4.7. Đánh giá các kết quả nghiên cứu
• 5. CHƯƠNG 5: MỘT SỐ ĐỀ XUẤT VÀ KHUYẾN NGHỊ
• 5.1. Về phía doanh nghiệp
• 5.2. Về phía cổ đông, nhà đầu tư
• 5.3. Về phía các cơ quan quản lý
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về tác động của chính sách cổ tức đến giá cổ phiếu

Chính sách cổ tức là một yếu tố quan trọng trong quản trị tài chính doanh nghiệp. Nó không chỉ ảnh hưởng đến thu nhập của cổ đông mà còn tác động trực tiếp đến giá cổ phiếu trên thị trường chứng khoán. Việc hiểu rõ về mối quan hệ này giúp các doanh nghiệp đưa ra quyết định hợp lý trong việc chi trả cổ tức, từ đó tối ưu hóa giá trị cổ phiếu.

1.1. Khái niệm chính sách cổ tức và giá cổ phiếu

Chính sách cổ tức (CSCT) là quyết định của doanh nghiệp về việc phân phối lợi nhuận cho cổ đông. Giá cổ phiếu là giá trị mà nhà đầu tư sẵn sàng trả cho một cổ phần của doanh nghiệp. Mối quan hệ giữa hai yếu tố này rất phức tạp và cần được phân tích kỹ lưỡng.

1.2. Tầm quan trọng của chính sách cổ tức trong doanh nghiệp

Chính sách cổ tức không chỉ ảnh hưởng đến thu nhập hiện tại của cổ đông mà còn phản ánh sức khỏe tài chính của doanh nghiệp. Một chính sách cổ tức hợp lý có thể thu hút nhà đầu tư và tăng giá trị cổ phiếu.

II. Vấn đề và thách thức trong chính sách cổ tức tại Việt Nam

Mặc dù chính sách cổ tức có vai trò quan trọng, nhưng nhiều doanh nghiệp tại Việt Nam vẫn chưa nhận thức đúng đắn về nó. Việc thiếu chiến lược rõ ràng có thể dẫn đến những vấn đề nghiêm trọng trong quản lý tài chính và ảnh hưởng đến giá cổ phiếu.

2.1. Những khó khăn trong việc áp dụng chính sách cổ tức

Nhiều doanh nghiệp gặp khó khăn trong việc xác định tỷ lệ chi trả cổ tức hợp lý. Điều này có thể dẫn đến sự không đồng nhất trong quyết định chi trả cổ tức, gây hoang mang cho nhà đầu tư.

2.2. Tác động của chính sách cổ tức đến tâm lý nhà đầu tư

Chính sách cổ tức có thể ảnh hưởng đến tâm lý của nhà đầu tư. Một chính sách không rõ ràng có thể khiến nhà đầu tư cảm thấy không an tâm, từ đó ảnh hưởng đến quyết định đầu tư của họ.

III. Phương pháp nghiên cứu tác động của chính sách cổ tức đến giá cổ phiếu

Để nghiên cứu tác động của chính sách cổ tức đến giá cổ phiếu, cần áp dụng các phương pháp định lượng và định tính. Việc sử dụng mô hình hồi quy giúp phân tích mối quan hệ giữa các biến số một cách chính xác.

3.1. Mô hình hồi quy và các biến số nghiên cứu

Mô hình hồi quy được sử dụng để đo lường ảnh hưởng của chính sách cổ tức đến biến động giá cổ phiếu. Các biến số như tỷ lệ chi trả cổ tức, lợi nhuận doanh nghiệp và giá cổ phiếu sẽ được phân tích.

3.2. Phân tích dữ liệu và kết quả nghiên cứu

Dữ liệu thu thập từ các doanh nghiệp niêm yết sẽ được phân tích để đưa ra kết luận về tác động của chính sách cổ tức đến giá cổ phiếu. Kết quả sẽ giúp doanh nghiệp điều chỉnh chính sách cổ tức cho phù hợp.

IV. Ứng dụng thực tiễn của chính sách cổ tức trong doanh nghiệp

Việc áp dụng chính sách cổ tức hợp lý không chỉ giúp doanh nghiệp tối ưu hóa giá trị cổ phiếu mà còn tạo ra niềm tin cho nhà đầu tư. Các doanh nghiệp cần có chiến lược rõ ràng để thu hút và giữ chân nhà đầu tư.

4.1. Chiến lược chi trả cổ tức hiệu quả

Doanh nghiệp cần xây dựng chiến lược chi trả cổ tức rõ ràng, minh bạch để tạo niềm tin cho nhà đầu tư. Việc này không chỉ giúp tăng giá cổ phiếu mà còn cải thiện mối quan hệ với cổ đông.

4.2. Kết quả nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng chính sách cổ tức có tác động tích cực đến giá cổ phiếu. Doanh nghiệp cần áp dụng các kết quả này vào thực tiễn để tối ưu hóa lợi nhuận cho cổ đông.

V. Kết luận và tương lai của chính sách cổ tức tại Việt Nam

Chính sách cổ tức sẽ tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong việc định hình giá cổ phiếu của doanh nghiệp niêm yết tại Việt Nam. Các doanh nghiệp cần nhận thức rõ về tầm quan trọng của chính sách này để phát triển bền vững.

5.1. Tương lai của chính sách cổ tức trong doanh nghiệp

Chính sách cổ tức sẽ ngày càng trở nên quan trọng trong bối cảnh thị trường chứng khoán phát triển. Doanh nghiệp cần điều chỉnh chính sách để phù hợp với xu hướng thị trường.

5.2. Đề xuất cho các doanh nghiệp niêm yết

Các doanh nghiệp niêm yết cần xây dựng chính sách cổ tức rõ ràng, minh bạch và linh hoạt để thu hút nhà đầu tư. Việc này không chỉ giúp tăng giá cổ phiếu mà còn tạo ra giá trị bền vững cho doanh nghiệp.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Chính sách cổ tức giữ vai trò thiết yếu trong hoạt động quản trị tài chính doanh nghiệp, đại diện cho quyết định phân chia lợi nhuận sau thuế giữa việc chi trả thu nhập hiện tại cho cổ đông và việc giữ lại lợi nhuận nhằm tái đầu tư thúc đẩy tiềm năng tăng trưởng trong tương lai. Về mặt lý thuyết và thực tiễn thị trường, việc công bố hệ số chi trả và ngày chi trả cổ tức thường tác động trực tiếp đến thu nhập thực tế của cổ đông, làm thay đổi quan hệ cung cầu đối với cổ phiếu và dẫn tới sự dao động giá trên thị trường chứng khoán. Tuy nhiên, nhận thức và việc hoạch định chiến lược chính sách cổ tức tại nhiều doanh nghiệp niêm yết ở Việt Nam vẫn còn bộc lộ nhiều hạn chế; đồng thời, các nhà đầu tư—đặc biệt là nhà đầu tư cá nhân và nhà đầu tư mới—thường rơi vào thế bị động trước những biến động giá cổ phiếu do thiếu các phân tích bài bản về chính sách cổ tức.

Trước bối cảnh các trường phái lý thuyết tài chính kinh điển trên thế giới (tiêu biểu như Miller và Modigliani, Brennan, Baskin, Allen và Rachim, Hussainey) vẫn chưa đạt được sự đồng thuận tuyệt đối về bản chất mối liên hệ giữa chính sách cổ tức và sự biến động giá cổ phiếu, tác giả đã lựa chọn nghiên cứu đề tài này nhằm làm sáng tỏ thực tiễn trên thị trường chứng khoán Việt Nam.

Mục tiêu nghiên cứu tổng quát của khóa luận là phân tích ảnh hưởng của chính sách cổ tức đến biến động giá cổ phiếu của các doanh nghiệp niêm yết tại Sở Giao dịch Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh (HOSE), qua đó đề xuất các giải pháp giúp doanh nghiệp hoàn thiện chính sách cổ tức, tối đa hóa giá trị doanh nghiệp và hỗ trợ nhà đầu tư xây dựng chiến lược hiệu quả. Để hiện thực hóa mục tiêu tổng quát, tác giả xác định ba mục tiêu cụ thể được đánh số theo văn bản:

1. Đánh giá thực trạng chung về chính sách cổ tức của các doanh nghiệp trên thị trường chứng khoán Việt Nam.
2. Mô hình hóa ảnh hưởng của chính sách cổ tức đến biến động giá cổ phiếu của các doanh nghiệp niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam.
3. Đề xuất một số khuyến nghị giúp các nhà đầu tư có chiến lược đầu tư đúng đắn, đồng thời giúp doanh nghiệp đưa ra chính sách điều tiết để biến động giá diễn ra nhẹ nhàng, hài hòa hơn.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu được xác định cụ thể như sau:

• Đối tượng nghiên cứu: Ảnh hưởng của chính sách cổ tức đến biến động giá cổ phiếu của các doanh nghiệp niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam.
• Phạm vi không gian: 165 công ty cổ phần phi tài chính hiện đang niêm yết tại Sở Giao dịch Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh (HOSE).
• Phạm vi thời gian: Giai đoạn 11 năm, từ năm 2012 đến năm 2022.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khung lý thuyết của khóa luận được thiết lập dựa trên các căn cứ pháp lý và hệ thống lý thuyết tài chính doanh nghiệp:

• Căn cứ pháp lý: Khái niệm cổ tức được trích dẫn theo khoản 5, Điều 4, Luật Doanh nghiệp năm 2020, quy định cổ tức là khoản lợi nhuận ròng được trả cho mỗi cổ phần bằng tiền mặt hoặc bằng tài sản khác. Chính sách cổ tức được định nghĩa là chính sách thể hiện quyết định phân phối lợi nhuận sau thuế của công ty: bao nhiêu phần trăm chi trả cho cổ đông và bao nhiêu phần trăm giữ lại để tái đầu tư.
• Các chỉ tiêu đo lường chính sách cổ tức bao gồm: Cổ tức một cổ phần thường (Dividend per Share - DPS), Hệ số chi trả cổ tức (Dividend Payout Ratio - DPR) và Tỷ suất cổ tức (Dividend Yield - DY).
• Các lý thuyết nền tảng:
  • Lý thuyết chính sách cổ tức độc lập: Khởi xướng bởi Merton Miller và Franco Modigliani (1961), sau đó được ủng hộ bởi Brennan (1971), Black và Scholes (1974), Uddin và Chowdhury (2005). Lý thuyết này dựa trên các giả định thị trường vốn hoàn hảo (không có thuế thu nhập hoặc thuế cổ tức bằng thuế lãi vốn, không có chi phí giao dịch, không có chi phí phát hành, thông tin hoàn hảo và đối xứng) để khẳng định chính sách cổ tức không làm thay đổi giá trị công ty và không ảnh hưởng đến biến động giá cổ phiếu.
  • Lý thuyết chính sách cổ tức không độc lập: Nhóm lý thuyết khẳng định chính sách cổ tức có ảnh hưởng trực tiếp đến giá trị doanh nghiệp và giá cổ phiếu, bao gồm: Lý thuyết "chim trong tay" (Bird-in-the-hand Theory) của Lintner (1956) và Gordon (1963) nhấn mạnh cổ đông thích cổ tức chắc chắn ở hiện tại hơn lãi vốn kỳ vọng trong tương lai; Lý thuyết phát tín hiệu (Signaling Theory) của Ross (1977) và Kalay (1980) xem việc thay đổi chi trả cổ tức là tín hiệu truyền tải triển vọng tương lai của công ty nhằm giảm bất cân xứng thông tin; Lý thuyết chi phí đại diện (Agency Cost Theory) của Fama và Miller (1972), Jensen và Meckling (1976) phân tích giải quyết mâu thuẫn đại diện giữa cổ đông với nhà quản lý và giữa cổ đông với chủ nợ; Lý thuyết hiệu ứng nhóm khách hàng (Clientele Effect) giải thích phản ứng mua bán cổ phiếu dựa trên sở thích thu nhập và tình trạng thuế của các nhóm nhà đầu tư khác nhau.

Phương pháp nghiên cứu kết hợp giữa định tính và định lượng:

• Phương pháp định tính: Áp dụng phương pháp phân tích, tổng hợp tài liệu, thống kê mô tả, so sánh và đối chiếu dữ liệu thực tế tại thị trường chứng khoán Việt Nam.
• Phương pháp định lượng: Sử dụng phương pháp hồi quy dữ liệu bảng (Panel Data) trên phần mềm STATA 17. Tác giả thực hiện ước lượng qua hai mô hình là Mô hình tác động cố định (Fixed Effect Model - FEM) và Mô hình tác động ngẫu nhiên (Random Effect Model - REM). Quy trình kiểm định mô hình bao gồm:
  • Kiểm định Hausman để lựa chọn giữa FEM và REM (với giả thuyết H0: REM là phù hợp; nếu p-value < 0,05 thì bác bỏ H0 và chọn mô hình FEM).
  • Kiểm định các khuyết tật của mô hình kinh tế lượng gồm kiểm định hiện tượng tự tương quan (Autocorrelation) và kiểm định hiện tượng phương sai sai số thay đổi (Heteroskedasticity).
  • Áp dụng các biện pháp khắc phục khuyết tật nhằm đảm bảo các hệ số ước lượng thu được không bị chệch và đạt hiệu quả thống kê.
• Nguồn dữ liệu: Dữ liệu nghiên cứu được tác giả tổng hợp từ báo cáo tài chính thường niên đã kiểm toán và các thông báo chi trả cổ tức của 165 công ty phi tài chính niêm yết trên HOSE giai đoạn 2012–2022; dữ liệu giá cổ phiếu lịch sử (giá đóng cửa đã điều chỉnh) được thu thập từ trang thông tin tài chính cafef.vn.

Nội dung chính theo từng chương

Chương I: Cơ sở lý luận và tổng quan nghiên cứu

Chương I trình bày hệ thống hóa cơ sở lý luận về cổ tức, vai trò của chính sách cổ tức đối với sự phát triển doanh nghiệp và tài sản của cổ đông. Tác giả phân tích các hình thức chi trả cổ tức phổ biến gồm: chi trả bằng tiền mặt (tính theo mệnh giá quy định 10.000 đồng/cổ phiếu tại Việt Nam, ưu điểm mang lại nguồn thu chắc chắn nhưng có nhược điểm chịu thuế hai lần gồm thuế TNDN 20-22% và thuế TNCN 5%, đồng thời làm giảm dòng tiền mặt); chi trả bằng cổ phiếu (không làm suy giảm nguồn tiền và không đổi vốn chủ sở hữu nhưng gây hiện tượng pha loãng giá); chi trả bằng tài sản khác. Chương này cũng phân loại bốn chiến lược chính sách cổ tức: chính sách lợi nhuận giữ lại thụ động, chính sách ổn định cổ tức, chính sách cổ tức với tỷ lệ chi trả không đổi, và chính sách trả cổ tức nhỏ hàng quý cộng với cổ tức thưởng cuối năm.

Về mặt lý luận tác động, chương này đối chiếu hai trường phái đối lập: lý thuyết độc lập (Miller & Modigliani 1961, Black & Scholes 1974) và lý thuyết không độc lập (lý thuyết chim trong tay, lý thuyết tín hiệu, lý thuyết chi phí đại diện, lý thuyết nhóm khách hàng). Tổng quan nghiên cứu thực nghiệm được tổng hợp chi tiết từ các nghiên cứu quốc tế (Baskin 1989, Allen & Rachim 1996, Rashid & Rahman 2008, Hussainey và cộng sự 2011, Wang và cộng sự 2013, Song 2014, Hooi và cộng sự 2015, Singh & Tandon 2019) đến các nghiên cứu trong nước (Vũ Văn Lá 2013, Võ Xuân Vinh 2014, Đặng Thị Quỳnh Anh & Phạm Thị Yến Nhi 2015, Nguyễn Ngọc Huy & Trương Thị Mỹ Trâm 2016, Trần Thị Huyên 2018, Hồ Thị Lam & Hồ Thùy Phương Trâm 2020). Từ đó, tác giả chỉ ra khoảng trống nghiên cứu: các nghiên cứu trước đây tại Việt Nam thường có giới hạn về thời gian, mẫu quan sát nhỏ hoặc chỉ đo lường tác động đến thị giá cổ phiếu thay vì đo lường trực diện mức độ biến động giá (Price Volatility) với bộ dữ liệu cập nhật đến năm 2022.

Chương II: Dữ liệu và phương pháp nghiên cứu

Chương II thiết lập quy trình nghiên cứu chuẩn hóa qua năm bước: (1) Đọc, nghiên cứu tài liệu liên quan và xác định phương pháp; (2) Chọn biến và xây dựng mô hình; (3) Thu thập và xử lý dữ liệu; (4) Phân tích kết quả thực nghiệm; (5) Đưa ra kết luận và khuyến nghị.

Mô hình nghiên cứu được xây dựng trên cơ sở kế thừa mô hình của Baskin (1989), Allen & Rachim (1996) và biến đổi theo nghiên cứu của Võ Xuân Vinh (2014) tại Việt Nam:

$$PV_{it} = \alpha + \beta_1 DY_{it} + \beta_2 DPR_{it} + \beta_3 SIZE_{it} + \beta_4 DEBT_{it} + \beta_5 AEF_{it} + \beta_6 GA_{it}$$

Biến phụ thuộc là biến động giá cổ phiếu ($PV$), được tính toán dựa trên phương pháp của Parkinson (1980) thông qua mức giá đóng cửa điều chỉnh cao nhất ($H_i$) và thấp nhất ($L_i$) trong năm:

$$PV = \sqrt{\left(\frac{H_i - L_i}{\frac{H_i + L_i}{2}}\right)^2}$$

Hệ thống các biến trong mô hình được tóm tắt tại Bảng 2.1 của khóa luận:

Tên biến	Ký hiệu	Cách đo lường	Nguồn dữ liệu
Biến phụ thuộc
Biến động giá	$PV$	Căn bậc hai bình phương chênh lệch giá cao nhất và thấp nhất chia cho giá trung bình: $\sqrt{((H_i - L_i)/((H_i + L_i)/2))^2}$	Giá đóng cửa điều chỉnh trên cafef.vn
Biến độc lập (Chính sách cổ tức)
Tỷ suất cổ tức	$DY$	Mức cổ tức tiền mặt trên mỗi cổ phiếu / Giá trị trung bình thị trường cổ phiếu trong năm	BCTC và thông báo chi trả cổ tức
Hệ số chi trả cổ tức	$DPR$	Tổng cổ tức đã chi trả trong năm / Lợi nhuận sau thuế của công ty	BCTC và thông báo chi trả cổ tức
Biến kiểm soát
Quy mô doanh nghiệp	$SIZE$	Logarit tự nhiên của giá trị vốn hóa thị trường trung bình: $\ln(MV)_{it}$	Dữ liệu giá và số lượng cổ phiếu lưu hành
Tỷ lệ nợ dài hạn	$DEBT$	Nợ dài hạn của công ty $i$ năm $t$ / Tổng tài sản của công ty $i$ năm $t$	BCTC đã kiểm toán
Hiệu quả hoạt động	$AEF$	Tổng lợi nhuận trước thuế và lãi vay (EBIT) / Tổng tài sản	BCTC đã kiểm toán
Tăng trưởng tài sản	$GA$	(Tổng tài sản năm $t$ / Tổng tài sản năm $t-1$) - 1	BCTC đã kiểm toán

Chương này cũng thiết lập hai giả thuyết nghiên cứu chính:

• Giả thuyết 1: Tỷ suất cổ tức ($DY$) ảnh hưởng ngược chiều với biến động giá cổ phiếu.
• Giả thuyết 2: Hệ số chi trả cổ tức ($DPR$) ảnh hưởng ngược chiều với biến động giá cổ phiếu.

Chương III: Thực trạng về chính sách cổ tức

Chương III khái quát bối cảnh thực tế của thị trường chứng khoán Việt Nam và hoạt động chi trả cổ tức của các doanh nghiệp niêm yết:

• Diễn biến thị trường chứng khoán giai đoạn 2015 đến tháng 3/2023: Khóa luận phản ánh sự biến chuyển về quy mô vốn hóa thị trường (Biểu đồ 3.1), số lượng doanh nghiệp niêm yết và đăng ký giao dịch (Biểu đồ 3.2), cùng sự gia tăng số lượng tài khoản của nhà đầu tư trong nước (Biểu đồ 3.3) và nhà đầu tư nước ngoài (Biểu đồ 3.4).
• Thực trạng chi trả cổ tức tại các doanh nghiệp niêm yết trên HOSE: Tác giả phân tích cơ cấu các hình thức chi trả cổ tức qua Bảng 3.1 và Biểu đồ 3.5, làm rõ xu hướng doanh nghiệp lựa chọn giữa tiền mặt, cổ phiếu hoặc hình thức hỗn hợp. Đồng thời, chương trình bày chi tiết sự phân bổ về mức chi trả cổ tức bằng tiền mặt (Bảng 3.2, Biểu đồ 3.6) và mức chi trả cổ tức bằng cổ phiếu (Bảng 3.3, Biểu đồ 3.7) qua từng giai đoạn quan sát.

Chương IV: Kết quả nghiên cứu

Chương IV trình bày các phân tích định lượng thực nghiệm thu được từ phần mềm STATA 17:

• Thống kê mô tả số liệu nghiên cứu: Báo cáo các chỉ số tổng quát (giá trị trung bình, độ lệch chuẩn, giá trị nhỏ nhất, giá trị lớn nhất) của các biến $PV$, $DY$, $DPR$, $SIZE$, $DEBT$, $AEF$, $GA$ tại Bảng 4.1.
• Ma trận hệ số tương quan: Bảng 4.2 cung cấp hệ số tương quan giữa các biến nhằm kiểm tra mối liên hệ tuyến tính sơ bộ và đánh giá nguy cơ hiện tượng đa cộng tuyến trước khi hồi quy.
• Kiểm định lựa chọn mô hình: Trình bày kết quả kiểm định Hausman (Bảng 4.3) nhằm so sánh giữa Mô hình tác động cố định (FEM) và Mô hình tác động ngẫu nhiên (REM) (Bảng 4.4).
• Kiểm định và xử lý khuyết tật mô hình: Tiến hành kiểm tra hiện tượng tự tương quan (Bảng 4.5) và hiện tượng phương sai sai số thay đổi (Bảng 4.6), từ đó thực hiện các bước khắc phục khuyết tật để thu được kết quả ước lượng tối ưu.
• Đánh giá kết quả nghiên cứu: Bảng 4.7 tổng hợp kết quả hồi quy với các mức ý nghĩa thống kê, từ đó kiểm chứng hai giả thuyết nghiên cứu ban đầu về tác động của $DY$ và $DPR$, đồng thời phân tích vai trò của các biến kiểm soát quy mô ($SIZE$), nợ dài hạn ($DEBT$), hiệu quả hoạt động ($AEF$) và tăng trưởng tài sản ($GA$) đối với biến động giá cổ phiếu ($PV$).

Chương V: Một số đề xuất và khuyến nghị

Chương V xây dựng hệ thống giải pháp và khuyến nghị chính sách dựa trên các phát hiện thực nghiệm của khóa luận, phân loại theo ba nhóm đối tượng cụ thể:

• Về phía doanh nghiệp niêm yết: Khuyến nghị việc xây dựng một chính sách cổ tức minh bạch, hài hòa giữa tỷ lệ giữ lại lợi nhuận tái đầu tư và tỷ lệ chi trả cổ tức, tránh tạo ra những cú sốc thông tin làm giá cổ phiếu dao động bất thường trên thị trường.
• Về phía cổ đông và nhà đầu tư: Khuyến nghị các nhà đầu tư cần phân tích kỹ lưỡng các chỉ số cổ tức ($DY$, $DPR$) gắn liền với năng lực tài chính và đòn bẩy nợ của doanh nghiệp, tránh tâm lý bầy đàn trước các thông báo chi trả cổ tức ngắn hạn.
• Về phía cơ quan quản lý: Đề xuất các cơ quan quản lý (Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, các Sở Giao dịch) tiếp tục hoàn thiện khung khổ pháp lý về công bố thông tin, giám sát chặt chẽ hoạt động chi trả cổ tức bằng tiền và phát hành cổ phiếu trả cổ tức để bảo vệ quyền lợi hợp pháp của nhà đầu tư.

Kết quả và đóng góp

• Kết quả nghiên cứu chính: Khóa luận đã mô hình hóa và kiểm định định lượng thành công tác động của chính sách cổ tức lên biến động giá cổ phiếu thông qua việc hồi quy dữ liệu bảng của 165 công ty phi tài chính niêm yết trên HOSE trong giai đoạn 2012–2022. Mô hình đã kiểm chứng hai giả thuyết đặt ra: xác định chiều hướng tác động của tỷ suất cổ tức ($DY$) và hệ số chi trả cổ tức ($DPR$) lên độ biến động giá cổ phiếu ($PV$), kết hợp với việc phân tích mức độ tác động của các yếu tố nội tại doanh nghiệp gồm quy mô tài sản ($SIZE$), cơ cấu nợ dài hạn ($DEBT$), hiệu quả hoạt động ($AEF$) và tốc độ tăng trưởng tài sản ($GA$). Các khuyết tật mô hình về tự tương quan và phương sai sai số thay đổi đã được kiểm tra và xử lý bằng các quy trình kinh tế lượng trên STATA 17.
• Giải pháp và khuyến nghị: Đề tài đã đề xuất các giải pháp có tính phân loại rõ ràng cho ba nhóm chủ thể: doanh nghiệp (hoàn thiện chính sách phân phối lợi nhuận để bình ổn biến động giá), nhà đầu tư (hoạch định chiến lược đầu tư dựa trên phân tích chỉ số tài chính), và cơ quan quản lý nhà nước (tăng cường tính minh bạch và chuẩn mực công bố thông tin).
• Đóng góp khoa học do tác giả tự nêu:
  • Tính cập nhật của dữ liệu: Khóa luận sử dụng chuỗi dữ liệu bảng kéo dài 11 năm liên tục (2012–2022), cập nhật các số liệu tài chính mới hơn so với các công trình nghiên cứu trước đây tại thị trường chứng khoán Việt Nam (vốn chỉ dừng lại ở các giai đoạn như 2008–2012, 2009–2013 hoặc 2011–2015).
  • Góc độ tiếp cận mới về biến phụ thuộc: Trong khi nhiều nghiên cứu tại Việt Nam tập trung đo lường ảnh hưởng của chính sách cổ tức đến "giá cổ phiếu" hoặc "giá trị doanh nghiệp", khóa luận này tập trung trực diện vào việc đo lường mức độ "biến động của giá cổ phiếu" (Price Volatility - PV) theo công thức Parkinson, mang lại cơ sở thực nghiệm chuyên biệt cho việc quản trị rủi ro biến động giá.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận tự chỉ ra hai hạn chế chính xuất phát từ phạm vi và biến số nghiên cứu:

• Hạn chế về mẫu nghiên cứu: Mẫu khảo sát mới chỉ thu thập được 165 trên tổng số 415 doanh nghiệp niêm yết tại sàn HOSE và chỉ tập trung vào nhóm doanh nghiệp phi tài chính. Việc chưa bao quát toàn bộ các doanh nghiệp niêm yết trên sàn HNX và thị trường UPCoM có thể khiến kết quả nghiên cứu chưa phản ánh đầy đủ bức tranh của toàn bộ thị trường chứng khoán Việt Nam.
• Hạn chế về biến số mô hình: Số lượng biến đưa vào mô hình hồi quy chủ yếu tập trung vào các biến tài chính bên trong doanh nghiệp ($SIZE$, $DEBT$, $AEF$, $GA$), chưa tích hợp các biến số kinh tế vĩ mô bên ngoài (như lãi suất, lạm phát, tăng trưởng GDP) hoặc các yếu tố tâm lý thị trường vốn có tác động đáng kể đến sự biến động giá cổ phiếu.

Hướng nghiên cứu tiếp theo được tác giả đề xuất:

• Mở rộng tập dữ liệu nghiên cứu bằng cách thu thập toàn diện số liệu của các doanh nghiệp niêm yết trên cả ba sàn giao dịch (HOSE, HNX và UPCoM) để nâng cao tính đại diện cho thị trường.
• Bổ sung thêm các biến kiểm soát thuộc môi trường vĩ mô và các biến giả đặc trưng ngành vào mô hình nghiên cứu nhằm đưa ra cái nhìn tổng thể, đa chiều hơn về tác động của chính sách cổ tức đến biến động giá cổ phiếu.

Giá trị tham khảo

• Đối tượng thụ hưởng:
  • Sinh viên, học viên cao học chuyên ngành Tài chính - Ngân hàng, Kinh tế đầu tư và Quản trị kinh doanh có thể sử dụng khóa luận làm tài liệu tham khảo phương pháp luận nghiên cứu tài chính thực nghiệm.
  • Các nhà đầu tư trên thị trường chứng khoán cần tài liệu phân tích về vai trò của tỷ suất cổ tức và hệ số chi trả cổ tức trong việc dự báo mức độ rủi ro biến động giá.
  • Bộ phận quản trị tài chính tại các công ty cổ phần niêm yết cần cơ sở thực tiễn để hoạch định chính sách phân phối cổ tức phù hợp với quy mô và cơ cấu tài chính của đơn vị.
• Nội dung đáng tham khảo:
  • Khung phương pháp nghiên cứu định lượng sử dụng kỹ thuật hồi quy dữ liệu bảng (Panel Data) trên STATA 17, bao gồm quy trình thực hiện kiểm định Hausman để chọn lựa giữa mô hình FEM và REM, cùng quy trình kiểm định tự tương quan và phương sai sai số thay đổi.
  • Phương pháp đo lường biến động giá cổ phiếu ($PV$) dựa trên mô hình giá biên độ dao động cực đại - cực tiểu của Parkinson (1980).
  • Hệ thống tổng quan lý thuyết toàn diện về các trường phái chính sách cổ tức kinh điển và các chỉ tiêu tài chính ($DPS$, $DPR$, $DY$, $AEF$, $GA$).

Câu hỏi thường gặp

1. Biến phụ thuộc - biến động giá cổ phiếu ($PV$) trong khóa luận được đo lường bằng công thức nào? Khóa luận áp dụng phương pháp đo lường của Parkinson (1980) kế thừa từ Baskin (1989) và Allen & Rachim (1996), sử dụng giá đóng cửa điều chỉnh cao nhất ($H_i$) và thấp nhất ($L_i$) trong năm theo công thức:

   $$PV = \sqrt{\left(\frac{H_i - L_i}{\frac{H_i + L_i}{2}}\right)^2}$$

2. Dữ liệu thực nghiệm của khóa luận được thu thập từ những nguồn nào và trong giai đoạn nào? Dữ liệu được thu thập từ 165 công ty phi tài chính niêm yết trên sàn HOSE trong giai đoạn 11 năm (từ 2012 đến 2022). Nguồn dữ liệu bao gồm báo cáo tài chính đã kiểm toán, các thông báo chi trả cổ tức chính thức của doanh nghiệp và dữ liệu giá lịch sử trên trang thông tin tài chính cafef.vn.

3. Hai giả thuyết nghiên cứu chính được kiểm định trong khóa luận là gì? Khóa luận tập trung kiểm định hai giả thuyết:

   • Giả thuyết 1: Tỷ suất cổ tức ($DY$) ảnh hưởng ngược chiều với biến động giá cổ phiếu.
   • Giả thuyết 2: Hệ số chi trả cổ tức ($DPR$) ảnh hưởng ngược chiều với biến động giá cổ phiếu.

4. Mô hình kinh tế lượng của khóa luận sử dụng những biến kiểm soát nào? Mô hình đưa vào bốn biến kiểm soát gồm: Quy mô doanh nghiệp ($SIZE = \ln(MV)$), Tỷ lệ nợ dài hạn trên tổng tài sản ($DEBT$), Hiệu quả hoạt động tính bằng EBIT trên tổng tài sản ($AEF$), và Tốc độ tăng trưởng tài sản qua các năm ($GA$).

5. Điểm mới của khóa luận so với các công trình nghiên cứu trước đây tại Việt Nam là gì? Khóa luận có hai điểm mới chính do tác giả nêu: thứ nhất là tính cập nhật của bộ số liệu tài chính liên tục kéo dài 11 năm đến hết năm 2022; thứ hai là việc tập trung phân tích tác động trực diện đến sự "biến động của giá cổ phiếu" (Price Volatility) thay vì chỉ đo lường mức giá cổ phiếu hay giá trị doanh nghiệp.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Hoàng Thị Phương Anh đã cung cấp một công trình nghiên cứu thực nghiệm có hệ thống về tác động của chính sách cổ tức đến biến động giá cổ phiếu của 165 doanh nghiệp phi tài chính niêm yết trên sàn HOSE giai đoạn 2012–2022. Thông qua phương pháp hồi quy dữ liệu bảng (FEM/REM) trên phần mềm STATA 17 và thước đo biến động giá Parkinson, nghiên cứu đã kiểm chứng khoa học hai chỉ tiêu cốt lõi của chính sách cổ tức là tỷ suất cổ tức và hệ số chi trả cổ tức trong mối tương quan với các biến kiểm soát tài chính nội tại. Các kết quả và đề xuất trong khóa luận mang giá trị ứng dụng thực tiễn cho các nhà quản trị doanh nghiệp trong việc thiết lập chính sách phân phối lợi nhuận, đồng thời là tài liệu tham khảo tin cậy cho các nhà đầu tư và cơ quan quản lý thị trường chứng khoán Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 1. Cơ sở lý luận về cổ tức và chính sách cổ tức 1. Khái niệm - Cổ tức (Dividend): là khoản lợi nhuận ròng được trả cho mỗi cổ phần bằng tiền mặt hoặc bằng tài sản khác. (Theo khoản 5, Điều 4, Luật DN 2020) - Chính sách cổ tức (Dividend policy): là chính sách thể hiện quyết định giữa việc chia lợi nhuận sau thuế của công ty được đem ra phân phối như thế nào, bao nhiêu phần trăm dùng để chi trả cho cổ đông và bao nhiêu phần trăm được giữ lại để tái đầu tư vào công ty.

Cổ tức cung cấp cho nhà đầu tư nguồn thu nhập ở hiện tại, còn lợi nhuận giữ lại cung cấp cho nhà đầu tư về thu nhập tiềm năng tăng trưởng trong tương lai khi công ty tái đầu tư khoản lợi nhuận giữ lại. Tầm quan trọng của chính sách cổ tức Có thể nói chính sách cổ tức là biện pháp giải quyết mối quan hệ giữa thu nhập ở hiện tại và tiềm năng tăng trưởng trong tương lai của doanh nghiệp. Cổ tức cung cấp cho các cổ đông nguồn lợi nhuận hữu hình và là duy nhất có thể nhận ngay tại thời điểm hiện tại. Bởi việc chi trả cổ tức cao hay thấp, đều đặn hay không đều sẽ tác động đến thu nhập thực tế ở hiện tại, sự tăng trưởng thu nhập trong tương lai của cổ đông.

Bên cạnh đó còn ảnh hưởng đến quan điểm đầu tư của nhà đầu tư về doanh nghiệp, do đó nó có thể dẫn đến sự biến động giá trị cổ phiếu của công ty trên thị trường. Chính sách cổ tức có ảnh hưởng đến rủi ro và tỷ lệ tăng trưởng thu nhập của cổ tức trong tương lai của cổ đông. Nếu như công ty giữ lại lợi nhuận để tái đầu tư nhiều và vẫn duy trì được mức sinh lời trên một đồng vốn thì sẽ gia tăng được thu nhập và cổ tức cho cổ đông hiện hành. Mặt khác, nếu không đảm bảo được hiệu quả của việc sử dụng vốn thì khó có thể làm tăng thu nhập và cổ tức cho nhà đầu tư.

Chính sách cổ tức ảnh hưởng đến chính sách tài trợ của doanh nghiệp. Lợi nhuận giữ lại là một nguồn quan trọng cho việc tài trợ vốn cổ phần. Vì khi chi trả cổ tức thì các doanh nghiệp cần phải bổ sung lại nguồn vốn bị thiếu hụt do lợi nhuận giữ lại ít bằng 5 việc huy động vốn từ bên ngoài với nhiều thủ tục phức tạp và tốn kém thời gian, chi phí hơn so với việc có sẵn nguồn vốn từ nội bộ doanh nghiệp. Chính sách cổ tức ảnh hưởng đến chính sách đầu tư của công ty.

Chi phí sử dụng vốn thấp từ nguồn lợi nhuận giữ lại sẽ làm cho chi phí sử dụng vốn của doanh nghiệp ở mức tương đối thấp, từ đó doanh nghiệp có thể linh hoạt lựa chọn đầu tư vào các dự án, đặc biệt là các dự án có mức sinh lời cao. Chính sách cổ tức tác động trực tiếp đến giá trị tài sản thực tế của cổ đông. Như đã biết thì cổ tức là một khoản thu nhập chắc chắn cổ đông nhận được ở hiện tại, mặt khác chính sách cổ tức có thể làm ảnh hưởng đến thu nhập thực tế khi về đến tay của cổ đông do các yếu tố như thuế thu nhập, chi phí giao dịch. Ngoài ra thông qua việc trả cổ tức còn thể hiện được thông tin khả quan về hiệu quả hoạt động của công ty ra ngoài thị trường hay đến các nhà đầu tư khác.

Khi đó, nó sẽ tác động đến mối quan hệ giữa cung và cầu về cổ phiếu của công ty. Cho nên việc tăng giảm cổ tức của mỗi công ty có ảnh hưởng trực tiếp đến giá cổ phiếu của công ty trên thị trường. Các chỉ tiêu đo lường chính sách cổ tức 1. Cổ tức một cổ phần thường (Dividend per Share – DPS) Cổ tức một cổ phần là chỉ tiêu phản ánh mức thu nhập thực tế mà mỗi cổ phần được hưởng từ kết quả hoạt động kinh doanh.

Cổ tức một cổ phần được tính toán như sau: 𝑇ổ𝑛𝑔 𝑡ℎ𝑢 𝑛ℎậ𝑝 𝑐ổ 𝑝ℎầ𝑛 𝑡ℎườ𝑛𝑔 𝑑ù𝑛𝑔 để 𝑐ℎ𝑖 𝑡𝑟ả 𝑐ổ 𝑡ứ𝑐 DPS= 𝑇ổ𝑛𝑔 𝑠ố 𝑐ổ 𝑝ℎầ𝑛 𝑡ℎườ𝑛𝑔 Giá trị DPS trên mỗi cổ phần tăng lên thường mang hiệu ứng tốt trong tâm lý của các nhà đầu tư. Nhưng chỉ tiêu này chỉ cho nhà đầu tư biết họ được nhận bao nhiêu tiền cổ tức chứ không biết công ty trích bao nhiêu phần trăm từ lợi nhuận sau thuế để chi cổ tức và bao nhiêu phần trăm để giữ lại tái đầu tư. Vì vậy để phản ánh tỷ lệ doanh nghiệp giữ lại bao nhiêu lợi nhuận sau thuế để chi trả cổ tức, chính sách cổ tức còn được đo lường thông qua một tỷ lệ là hệ số chi trả cổ tức. Hệ số chi trả cổ tức (Dividend payout ratio - DPR) Hệ số chi trả cổ tức là tỷ lệ giữa tổng số cổ tức được trả cho cổ đông so với thu nhập ròng (LNST) của công ty, với cách tính toán như sau: 𝑇ổ𝑛𝑔 𝑐ổ 𝑡ứ𝑐 đã 𝑐ℎ𝑖 𝑡𝑟ả 𝑡𝑟𝑜𝑛𝑔 𝑛ă𝑚 DPR = 𝐿ợ𝑖 𝑛ℎ𝑢ậ𝑛 𝑠𝑎𝑢 𝑡ℎ𝑢ế 𝑐ủ𝑎 𝑐ô𝑛𝑔 𝑡𝑦 Phần lợi nhuận giữ lại được công ty dùng để trả nợ hoặc tái đầu tư vào hoạt động sản xuất kinh doanh.

Hệ số chi trả cổ tức càng cao phản ánh công ty đã sử dụng phần lớn lợi nhuận sau thuế để chi trả cổ tức cho các cổ đông, lợi nhuận giữ lại sẽ ít và ngược lại. Tỷ suất cổ tức (Dividend Yield - DY) Tỷ suất cổ tức là một tỷ lệ tài chính cho biết mức cổ tức bằng tiền mặt một cổ phiếu nhận được trong năm so với thị giá của cổ phiếu. Tỷ lệ này được biểu thị bằng công thức như sau: 𝐶ổ 𝑡ứ𝑐 đượ𝑐 𝑐ℎ𝑖 𝑡𝑟ả 𝑐ℎ𝑜 𝑚ỗ𝑖 𝑐ổ 𝑝ℎầ𝑛 𝑡ℎườ𝑛𝑔 ℎà𝑛𝑔 𝑛ă𝑚 DY = 𝐺𝑖á 𝑡𝑟ị 𝑡ℎị 𝑡𝑟ườ𝑛𝑔 𝑐ủ𝑎 𝑚ỗ𝑖 𝑐ổ 𝑝ℎầ𝑛 Đây là tỷ lệ phản ánh lợi nhuận chỉ dựa vào cổ tức của một khoản đầu tư cổ phiếu. Tuy nhiên nhà đầu tư cần lưu ý không phải lúc nào tỷ suất cổ tức cao cũng đồng nghĩa với khoản đầu tư hấp dẫn, tỷ suất cổ tức thấp chưa hẳn đã xấu, bởi tỷ suất cổ tức phụ thuộc vào cả hai yếu tố là mức cổ tức và giá thị trường.

Trường hợp nếu cổ tức không đổi, tỷ suất cổ tức sẽ tăng khi giá cổ phiếu giảm. Đôi lúc tỷ lệ cổ tức cao bất thường lại đến từ việc thị giá giảm mạnh, do đó tỷ suất cổ tức cao chưa hẳn đã hấp dẫn và ngược lại. Các hình thức chi trả cổ tức Hiện nay có nhiều hình thức để chi trả cổ tức cho cổ đông như chi trả cổ tức bằng tiền mặt, cổ phiếu hoặc bằng tài sản khác. Mỗi hình thức trả cổ tức khác nhau đều có những ảnh hưởng nhất định đến một số quyết định, chính sách của công ty và tại thị trường Việt Nam thì hình thức chi trả cổ tức bằng tiền mặt hay cổ phiếu được các doanh nghiệp áp dụng nhiều hơn.

Chi trả cổ tức bằng tiền mặt Chi trả cổ tức bằng tiền mặt là việc chi trả tiền mặt cho các cổ đông theo một tỷ lệ nhất định so với mệnh giá. Mệnh giá cổ phiếu là giá trị mà công ty cổ phần phát hành ấn định cho tờ cổ phiếu và giá trị mệnh giá cổ phiếu không liên quan đến giá trị của tờ cổ phiếu. Tại Việt Nam, mệnh giá cổ phiếu được quy định là 10. Thông thường một công ty làm ăn có lãi sẽ chi trả cổ tức cho cổ đông dưới dạng tiền mặt.

Khoản tiền này được trích từ lợi nhuận của doanh nghiệp sau khi đã trích lập các quỹ theo quy định của pháp luật doanh nghiệp, theo điều lệ của công ty và giữ lại một phần nhằm tái đầu tư phát triển sản xuất. Ưu điểm: - Mang lại cảm giác chắc chắn cho cổ đông khi tìm kiếm lợi nhuận trong đầu tư cổ phiếu bởi đây là nguồn thu nhập ngay trong hiện tại mà nhà đầu tư chắc chắn nhận được. - Là một trong những dấu hiệu thể hiện cho một công ty đang kinh doanh tốt, có dòng tiền vững mạnh, an toàn khi đầu tư, khả năng thanh toán được bảo đảm. Cần lưu ý xem xét thời gian chi trả trong thời gian dài, ổn định và có sự tăng trưởng cổ tức, cẩn thận với các công ty vay nợ để trả tiền cổ tức.

Nhược điểm: - Chịu thuế 2 lần. Lần đầu là thuế thu nhập doanh nghiệp (20-22%), tùy ngành nghề đặc thù vùng miền mà có những ưu đãi về thuế riêng. Thuế thứ 2 là thuế thu nhập cá nhân cho phần cổ tức (5%). - Có sự giảm đi về tài sản và nguồn vốn, ảnh hưởng đến khả năng tài trợ, nhu cầu thanh toán và nhu cầu tái đầu tư khiến doanh nghiệp thiếu hụt tiền để mở rộng sản xuất kinh doanh, ảnh hưởng đến sự phát triển của doanh nghiệp.

Ngoài ra cũng phát sinh thêm những chi phí tài chính cũng như các rủi ro về lãi suất, lạm phát. Trả cổ tức bằng cổ phiếu Là chi trả cổ phần thường cho các cổ đông đang nắm giữ cổ phần thường. Khi công ty có nhu cầu giữ lại lợi nhuận để đầu tư phát triển, hoặc muốn củng cố lượng tiền mặt đang có thì họ có thể sử dụng cổ phiếu được phép phát hành hay cổ phiếu quỹ (nếu có) để trả cổ tức. Khoản cổ tức cho mỗi cổ phiếu theo cách trả này là phần cổ phần thay cho khoản tiền.

Bên cạnh đó, hình thức này không làm thay đổi tỷ lệ nắm giữ cổ phần của cổ đông cũng như không làm thay đổi nguồn vốn chủ sở hữu. Ưu điểm: - Không phát sinh dòng tiền ra, đảm bảo khả năng chi trả thanh toán cũng như đáp ứng cho các nhu cầu dự án đầu tư phát sinh, mở rộng sản xuất, tạo cơ sở cho sự tăng trưởng và lợi nhuận trong tương lai. - NĐT tránh bị đánh thuế 2 lần so với thuế đánh vào cổ tức bằng tiền mặt. - Hạn chế bị chia sẻ quyền kiểm soát công ty, giúp tiết kiệm chi phí phát hành, giảm chi phí sử dụng vốn.

Nhược điểm: - Gây ra hiện tượng pha loãng giá cổ phiếu - Tạo áp lực cho các nhà quản lý trong tương lai nếu hiện tượng pha loãng giá sẽ xảy ra nếu liên tục trả cổ tức bằng cổ phiếu - Mất thời gian đợi cổ phiếu về tài khoản. Trong khoảng thời gian đó giá cổ phiếu có thể tăng hoặc giảm, nhà đầu tư có nguy cơ vụt mất cơ hội giao dịch đem lại lợi nhuận cao.