Sách giáo khoa Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 7 - Bộ Cánh Diều

Khám phá sách giáo khoa Hoạt động trải nghiệm hướng nghiệp 7 Cánh diều đầy đủ mục lục, nội dung bài học và gợi ý phương pháp học tập hiệu quả.

• Tác giả: Nguyễn Dục Quang
• Địa điểm: TP Hồ Chí Minh
• Trường học: Trường Đại học Sư phạm TP Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp
• Đề tài: Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 7
• Loại tài liệu: Sách giáo khoa
• Năm xuất bản: 2022

Tóm tắt

I. Tổng quan về SGK Hoạt động trải nghiệm hướng nghiệp 7 Cánh Diều

Sách giáo khoa Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 7 Cánh Diều là tài liệu học tập chuẩn mực trong hệ thống giáo dục phổ thông hiện nay. Cuốn sách được biên soạn bởi Nhà xuất bản Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh theo Chương trình Giáo dục phổ thông 2018. Bộ Giáo dục và Đào tạo đã phê duyệt tài liệu tại Quyết định số 441/QĐ-BGDĐT ngày 28/01/2022. Nội dung cuốn sách đóng vai trò định hướng phát triển toàn diện cho học sinh lớp 7. Học sinh bước vào giai đoạn trung học cơ sở với nhiều thay đổi tâm sinh lý. Sách cung cấp hệ thống hoạt động thực tiễn phong phú. Học sinh được khuyến khích khám phá bản thân và rèn luyện tính tự lập. Tài liệu giúp kết nối tri thức liên môn vào đời sống thường ngày. Người học hình thành thói quen tư duy độc lập và hành động có trách nhiệm. Cấu trúc tài liệu được thiết kế mở và hiện đại. Mỗi bài học đều có mục tiêu cụ thể, nội dung trải nghiệm, phần chuẩn bị và tiêu chí đánh giá. Các yêu cầu trong sách mang tính gợi mở cao. Học sinh dễ dàng tự đánh giá mức độ tham gia và kết quả đạt được sau mỗi hoạt động.

1.1. Mục tiêu và định hướng Chương trình GDPT 2018

Chương trình Giáo dục phổ thông 2018 xác định Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp là môn học bắt buộc. Mục tiêu chính là hình thành các phẩm chất chủ yếu và năng lực cốt lõi cho học sinh. Học sinh lớp 7 được trang bị kỹ năng thích ứng linh hoạt với môi trường học đường mới. Cuốn sách tạo không gian cho học sinh thực hành xử lý các tình huống thực tế. Các chủ đề định hướng người học biết quan tâm đến gia đình, thầy cô và bạn học. Học sinh cũng nâng cao ý thức giữ gìn vệ sinh chung và bảo vệ môi trường tự nhiên xung quanh. Qua từng bài học, tinh thần tự giác và trách nhiệm xã hội được bồi dưỡng sâu sắc.

1.2. Đội ngũ tác giả và đơn vị xuất bản uy tín

Cuốn sách được xây dựng bởi đội ngũ chuyên gia giáo dục giàu kinh nghiệm. Tổng Chủ biên là Giáo sư Nguyễn Dục Quang cùng Chủ biên là Phó Giáo sư Nguyễn Dục Sơn. Các tác giả tham gia biên soạn gồm Đàm Thị Vân Anh, Nguyễn Thúy Quỳnh và Bùi Thanh Xuân. Đây là những nhà khoa học có chuyên môn sâu về tâm lý học lứa tuổi và phương pháp giáo dục hiện đại. Đơn vị phát hành là Nhà xuất bản Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh. Toàn bộ nội dung sách đã qua quy trình thẩm định nghiêm ngặt trước khi Bộ Giáo dục và Đào tạo phê duyệt ban hành rộng rãi trên toàn quốc.

II. Phân tích cấu trúc SGK Hoạt động trải nghiệm 7 Cánh Diều

Sách giáo khoa Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 7 Cánh Diều sở hữu cấu trúc khoa học và chặt chẽ. Toàn bộ chương trình gồm 9 chủ đề lớn bao quát các khía cạnh đời sống học sinh. Mỗi chủ đề đều tích hợp bốn thành phần cơ bản: mục tiêu bài học, phần chuẩn bị, gợi ý triển khai và hệ thống tiểu chủ đề. Các tiểu chủ đề cung cấp hoạt động thực hành cụ thể đi kèm thông điệp ý nghĩa. Phần cuối mỗi chủ đề luôn có phiếu tiêu chí tự đánh giá năng lực rõ ràng. Chương trình giải quyết tốt những khó khăn tâm lý thường gặp của lứa tuổi dậy thì. Học sinh lớp 7 thường đối mặt với xung đột trong giao tiếp và áp lực học tập. Cấu trúc bài học phân chia hợp lý giúp người học tháo gỡ từng vướng mắc thực tiễn. Những nội dung về ứng xử với thầy cô, bạn học hay quản lý chi tiêu gia đình được trình bày rất trực quan. Hình ảnh minh họa tình huống sinh động, gần gũi và giàu tính giáo dục. Học sinh dễ dàng quan sát, phân tích hành vi và rút ra bài học ứng xử chuẩn mực cho bản thân.

2.1. Bốn mạch nội dung cốt lõi của chương trình

Nội dung sách được phân bổ đều khắp qua bốn mạch hoạt động cốt lõi. Mạch hướng vào bản thân tập trung phát triển hình ảnh cá nhân, tính tự chủ và tư duy độc lập. Mạch hướng đến xã hội rèn luyện văn hóa giao tiếp, xây dựng tinh thần đoàn kết và tôn sư trọng đạo. Mạch hướng đến tự nhiên giáo dục tình yêu quê hương, ý thức bảo vệ cảnh quan và di tích lịch sử địa phương. Mạch hướng nghiệp giúp học sinh tìm hiểu các ngành nghề truyền thống, rèn luyện kỹ năng lao động gia đình và bước đầu quản lý tài chính cá nhân một cách khoa học.

2.2. Các loại hình hoạt động giáo dục đặc thù

Chương trình triển khai kiến thức thông qua bốn loại hình giáo dục đặc thù. Sinh hoạt dưới cờ tạo cơ hội tham gia các diễn đàn tập thể, triển lãm tranh ảnh và phát động phong trào thi đua toàn trường. Hoạt động giáo dục theo chủ đề tổ chức các buổi thảo luận, sắm vai và giải quyết tình huống trên lớp. Sinh hoạt lớp là không gian chia sẻ trải nghiệm cá nhân, tổng kết tuần học và lập kế hoạch rèn luyện nhóm. Cuối cùng, hoạt động câu lạc bộ khuyến khích phát huy sở thích cá nhân, đam mê sáng tạo khoa học nghệ thuật và tăng cường khả năng làm việc nhóm.

III. Phương pháp dạy SGK Hoạt động trải nghiệm 7 Cánh Diều

Phương pháp giảng dạy sách giáo khoa Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 7 Cánh Diều đòi hỏi sự đổi mới toàn diện từ giáo viên. Thay vì truyền thụ một chiều, giáo viên giữ vai trò người hướng dẫn, tổ chức và điều phối hoạt động. Học sinh trở thành trung tâm của quá trình tiếp nhận và vận dụng tri thức. Các phương pháp dạy học tích cực như đóng vai, thảo luận nhóm, giải quyết vấn đề thực tế và làm dự án học tập cần được áp dụng thường xuyên. Không gian lớp học cần được mở rộng linh hoạt ra ngoài khuôn khổ truyền thống. Giáo viên có thể tổ chức cho học sinh khảo sát di tích địa phương, chăm sóc khuôn viên trường học hoặc tham quan các làng nghề. Việc giao nhiệm vụ chuẩn bị trước giờ học giúp học sinh nâng cao tinh thần tự học. Nhà trường cần phối hợp chặt chẽ với cha mẹ học sinh để hỗ trợ quá trình trải nghiệm tại gia đình. Cách tiếp cận này bảo đảm học sinh tiếp thu kỹ năng một cách tự nhiên và bền vững.

3.1. Phương thức tổ chức hoạt động trải nghiệm linh hoạt

Tổ chức hoạt động trải nghiệm cần kết hợp hài hòa giữa lý thuyết và thực hành. Giáo viên thiết kế các kịch bản tình huống mô phỏng để học sinh tương tác trực tiếp. Học sinh được chia thành các nhóm nhỏ để cùng nhau phân tích vấn đề và tìm giải pháp. Các hình thức sân khấu hóa, trò chơi nhập vai và diễn đàn trao đổi giúp tăng sự hào hứng. Giáo viên cũng hướng dẫn học sinh lập kế hoạch cụ thể cho từng hoạt động ngoại khóa. Việc phân công công việc công bằng tạo điều kiện cho mọi học sinh phát huy thế mạnh cá nhân và gắn kết tập thể.

3.2. Tiêu chí đánh giá kết quả rèn luyện học sinh

Đánh giá trong môn học chú trọng vào sự tiến bộ về thái độ và hành vi thực tế. Cuốn sách cung cấp bảng tiêu chí rõ ràng với ba mức độ: rất tích cực, tích cực và chưa tích cực. Học sinh thực hiện tự đánh giá bản thân sau mỗi chủ đề đã hoàn thành. Đồng thời, các thành viên trong lớp tham gia đánh giá chéo để đảm bảo tính khách quan. Giáo viên tổng hợp kết quả dựa trên hồ sơ học tập, sản phẩm sáng tạo và mức độ tham gia. Phụ huynh cũng đóng góp ý kiến thông qua việc quan sát hành vi tự phục vụ và lao động của con em tại gia đình.

IV. Ứng dụng thực tiễn SGK Hoạt động trải nghiệm 7 Cánh Diều

Sách giáo khoa Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 7 Cánh Diều mang lại giá trị ứng dụng cao cho đời sống thực tiễn. Những bài học không dừng lại trên trang sách mà đi thẳng vào sinh hoạt hàng ngày của học sinh. Người học hình thành nền nếp ngăn nắp, gọn gàng và tự giác chăm sóc bản thân tại trường cũng như ở nhà. Kỹ năng giao tiếp ứng xử với thầy cô, cha mẹ và bạn học được cải thiện rõ rệt. Học sinh biết lắng nghe tích cực, thể hiện lòng biết ơn và biết sẻ chia khó khăn với mọi người. Bên cạnh đó, chương trình còn đặt nền móng vững chắc cho tư duy tài chính và định hướng nghề nghiệp sớm. Học sinh nắm bắt được phương pháp lập kế hoạch chi tiêu hợp lý và tiết kiệm tiền bạc. Các hoạt động lao động gia đình giúp người học thấu hiểu giá trị của sức lao động. Những chuyến tham quan di tích lịch sử và cảnh quan thiên nhiên khơi dậy lòng tự hào dân tộc. Cuốn sách thực sự là công cụ đắc lực giúp học sinh phát triển nhân cách toàn diện và tự tin hội nhập.

4.1. Rèn luyện kỹ năng sống và định hình phẩm chất

Cuốn sách đóng vai trò quan trọng trong việc hoàn thiện nhân cách học sinh trung học cơ sở. Các bài tập thực hành rèn luyện thói quen ngăn nắp, giữ gìn vệ sinh chung nơi công cộng. Học sinh học được cách kiểm soát cảm xúc, giải quyết bất đồng một cách hòa bình và tôn trọng sự khác biệt. Tinh thần đoàn kết và trách nhiệm cộng đồng được hình thành qua từng dự án nhóm. Những giá trị đạo đức nền tảng như lòng biết ơn, sự sẻ chia và lòng trung thực được củng cố tự nhiên qua các tình huống thực tế thường nhật.

4.2. Khám phá nghề nghiệp và định hướng tương lai

Mảng hoạt động hướng nghiệp giúp học sinh bước đầu nhận diện năng lực và sở thích bản thân. Người học được tìm hiểu các ngành nghề truyền thống tại địa phương và những ngành nghề phổ biến trong xã hội hiện đại. Sách hướng dẫn học sinh lập kế hoạch tài chính cá nhân, quản lý tiền tiết kiệm và tham gia lao động gia đình. Qua các buổi giao lưu nghề nghiệp, học sinh hình thành thái độ tôn trọng mọi ngành nghề chân chính. Đây là bước chuẩn bị cần thiết giúp học sinh có định hướng đúng đắn cho các bậc học tiếp theo.

Nội dung chính

TỔNG QUAN VỀ SÁCH GIÁO KHOA HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM, HƯỚNG NGHIỆP 7

Tổng quan về giáo trình (250-300 từ)

Sách giáo khoa Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 7 là tài liệu giáo dục bắt buộc trong Chương trình Giáo dục phổ thông 2018 (ban hành theo Quyết định số 441/QĐ-BGDĐT ngày 28/01/2022 của Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo). Sách do Nhà xuất bản Đại học Sư phạm Thành phố Hồ Chí Minh ấn hành, được biên soạn bởi tập thể tác giả: Nguyễn Dục Quang (Tổng Chủ biên), Nguyễn Dục Sơn (Chủ biên), Đàm Thị Vân Anh, Nguyễn Thúy Quỳnh và Bùi Thanh Xuân.

Về mặt vị trí trong chương trình đào tạo, tài liệu đóng vai trò kết nối kiến thức liên môn của cấp Trung học cơ sở với việc giải quyết các vấn đề thực tiễn. Mục tiêu học tập cốt lõi của sách là hình thành, phát triển các năng lực thích ứng với cuộc sống, năng lực thiết kế và tổ chức hoạt động, năng lực định hướng nghề nghiệp; đồng thời bồi dưỡng các phẩm chất nhân ái, chăm chỉ, trung thực và trách nhiệm cho học sinh lớp 7.

Cấu trúc tổng thể của cuốn sách bao gồm 9 chủ đề, bao quát 4 mạch nội dung hoạt động quy chuẩn:

1. Hoạt động hướng vào bản thân
2. Hoạt động hướng đến xã hội
3. Hoạt động hướng đến tự nhiên
4. Hoạt động hướng nghiệp

Sách được thiết kế đồng bộ thông qua 4 loại hình tổ chức chính: Sinh hoạt dưới cờ, Hoạt động giáo dục theo chủ đề, Sinh hoạt lớp và Hoạt động câu lạc bộ. Mỗi chủ đề đều có kết cấu thống nhất gồm: mục tiêu, giới thiệu khái quát nội dung trải nghiệm, phần chuẩn bị, gợi ý tổ chức hoạt động, các tiểu chủ đề đi kèm thông điệp cốt lõi và hệ thống tiêu chí tự đánh giá kết quả rèn luyện.

---

Nội dung kiến thức cốt lõi (500-600 từ)

                              HOẠT ĐỘNG TRẢI NGHIỆM, HƯỚNG NGHIỆP 7
[HƯỚNG VÀO BẢN THÂN]   [HƯỚNG ĐẾN XÃ HỘI]                       [HƯỚNG ĐẾN TỰ NHIÊN]      [HƯỚNG NGHIỆP & GIA ĐÌNH]
 - Khám phá bản thân    - Trường học của em                      - Vẻ đẹp cảnh quan       - Tập làm chủ gia đình
 - Kiểm soát cảm xúc    - Thầy cô - Người bạn đồng hành          - Bảo vệ di tích          (lao động, chi tiêu,
                        - Tiếp nối truyền thống                                            chăm sóc người thân)

Các chương/chủ đề chính

Căn cứ vào văn bản sách, các chủ đề cốt lõi được xây dựng theo tiến trình phát triển tâm lý lứa tuổi học sinh lớp 7:

• Chủ đề 1: Trường học của em: Tập trung vào tìm hiểu truyền thống nhà trường (lịch sử, sự kiện nổi bật, tấm gương dạy và học, phong trào văn nghệ - thể thao); rèn luyện thói quen ngăn nắp, gọn gàng, vệ sinh trường lớp; xây dựng mối quan hệ hòa đồng và phát triển kỹ năng hợp tác xử lý mâu thuẫn nhóm thông qua quy trình giải quyết bất đồng 4 bước và thiết kế "Sổ tay niềm vui tình bạn".
• Chủ đề 2: Khám phá bản thân và nhận biết khả năng kiểm soát cảm xúc: Hướng dẫn học sinh nhận diện điểm mạnh, điểm hạn chế trong học tập lẫn đời sống; lập kế hoạch cải thiện bản thân; rèn luyện đức tính kiên trì, chăm chỉ; tôn trọng sự khác biệt (giới tính, dân tộc, địa vị xã hội); xác định 3 mức độ kiểm soát cảm xúc (cao, trung bình, yếu) và thực hành điều chỉnh các trạng thái tâm lý tiêu cực.
• Chủ đề 3: Thầy cô – Người bạn đồng hành: Xác định các chuẩn mực giao tiếp, ứng xử đúng mực với giáo viên; chia sẻ kỳ vọng hai chiều giữa thầy và trò; rèn luyện cách thức hợp tác giải quyết các vấn đề nảy sinh trong lớp học (như trường hợp học sinh sa sút học tập) và hình thức gửi gắm tâm tư qua hộp thư "Điều em muốn nói".
• Chủ đề 4: Tiếp nối truyền thống: Tổ chức hoạt động thiện nguyện, nhân đạo (như dự án "Cuốn sách yêu thương", "Xe đạp yêu thương"); thực hành văn hóa giao tiếp, ứng xử tại nơi công cộng và các lễ hội địa phương; bảo tồn các giá trị di sản văn hóa phi vật thể (ví dụ: dân ca Quan họ).
• Chủ đề 5: Vẻ đẹp cảnh quan thiên nhiên và bảo vệ di tích, danh lam thắng cảnh: Hướng dẫn thiết kế sản phẩm thuyết minh, tổ chức triển lãm giới thiệu cảnh quan quê hương; mô phỏng phiên họp bàn tròn đa bên (nhà trường, gia đình, đoàn thể, cơ quan quản lý văn hóa) nhằm xây dựng giải pháp bảo tồn di tích.
• Chủ đề 6: Tập làm chủ gia đình: Rèn luyện kỹ năng lao động gia đình; kỹ năng chăm sóc người thân khi ốm mệt; phương pháp lắng nghe tích cực giữa các thành viên; quản lý tài chính cá nhân thông qua kiểm soát chi tiêu và lập kế hoạch tiết kiệm tiền.

Kiến thức nền tảng được xây dựng

Nội dung giáo trình hình thành các khung lý thuyết và nguyên tắc hành vi ứng dụng:

• Khung quy trình giải quyết vấn đề 4 bước: (1) Phân tích tình huống, xác định mâu thuẫn $\rightarrow$ (2) Cùng nhau đưa ra phương án giải quyết $\rightarrow$ (3) Lựa chọn phương án, cùng nhau thực hiện $\rightarrow$ (4) Đánh giá kết quả hợp tác.
• Khung phân loại mức độ kiểm soát cảm xúc: Xác lập 3 bậc đánh giá hành vi từ tự chủ hoàn toàn, kiểm soát trung bình đến phản ứng tức thời (kiểm soát yếu) trước các tình huống xung đột hoặc thất bại.
• Quy trình quản lý dự án xã hội quy mô nhỏ: Lập kế hoạch hoạt động thiện nguyện gồm 6 thành tố: Tên hoạt động $\rightarrow$ Thông điệp $\rightarrow$ Mục đích $\rightarrow$ Thành phần tham gia $\rightarrow$ Phân công nhiệm vụ $\rightarrow$ Dự kiến thời gian thực hiện.

Kỹ năng phát triển

• Kỹ năng kỹ thuật và thao tác: Thiết kế ấn phẩm truyền thông (áp phích, kịch bản tiểu phẩm, tập san, video giới thiệu di tích); lập bảng biểu theo dõi chi tiêu và kế hoạch lao động cá nhân.
• Kỹ năng phân tích và đánh giá: Nhận diện nguyên nhân của các hành vi thiếu nền nếp; phân tích tâm lý cá nhân và bầu không khí lớp học; đánh giá mức độ tương tác trong hoạt động nhóm.
• Năng lực thực tiễn: Tổ chức tọa đàm, điều hành phiên họp bàn tròn; thuyết trình trước đám đông; vận động người thân và cộng đồng tham gia các dự án thiện nguyện; giải quyết bất đồng quan điểm giữa các cá nhân.

---

Phương pháp giảng dạy và học tập (300-350 từ)

Sách giáo khoa Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 7 áp dụng phương pháp dạy học tương tác và giáo dục dựa trên trải nghiệm thực chứng (Experiential Learning Cycle). Quy trình học tập không truyền thụ lý thuyết một chiều mà tổ chức cho học sinh trực tiếp trải nghiệm qua chuỗi hoạt động: Khám phá $\rightarrow$ Kết nối $\rightarrow$ Thực hành $\rightarrow$ Vận dụng.

Hệ thống bài tập trong tài liệu được thiết kế dưới dạng tình huống thực tế và dự án hành động:

• Nghiên cứu tình huống và sắm vai: Đóng vai xử lý xung đột ý kiến trong nhóm (tình huống bạn Hải); đóng vai giáo viên và học sinh đối thoại về mong đợi trong học tập; xử lý tình huống ứng xử khi thầy cô phê bình hoặc hiểu nhầm.
• Bài tập dự án và hồ sơ học tập: Thiết kế "Sổ tay niềm vui tình bạn"; tổ chức tuần lễ thi đua giữ gìn trường lớp xanh - sạch - đẹp; triển khai các phong trào quyên góp sách vở, xe đạp cho học sinh hoàn cảnh khó khăn.
• Quy mô triển khai đa cấp độ:
  • Quy mô toàn trường/khối: Diễn ra trong các tiết Sinh hoạt dưới cờ (văn nghệ, tọa đàm thế hệ, triển lãm ảnh).
  • Quy mô tập thể lớp/nhóm nhỏ: Thực hiện trong các tiết Sinh hoạt lớp và Hoạt động giáo dục theo chủ đề (thảo luận, tranh biện, họp bàn tròn).

Về phương pháp đánh giá, sách cung cấp công cụ tự đánh giá và đánh giá đồng đẳng ở cuối mỗi chủ đề dựa trên bảng kiểm hai tiêu chí:

1. Đánh giá mức độ tham gia: Gồm 3 mức: Rất tích cực, Tích cực, Chưa tích cực.
2. Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ: Gồm 3 mức: Hoàn thành tốt, Hoàn thành, Cần cố gắng.

---

Điểm nổi bật và cập nhật (250-300 từ)

Giáo trình Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 7 thể hiện các điểm cập nhật mang tính quy chuẩn của Chương trình Giáo dục phổ thông 2018 so với các chương trình trước đây:

• Chuyển đổi từ hoạt động ngoài giờ lên lớp sang môn học/hoạt động giáo dục bắt buộc: Toàn bộ nội dung rèn luyện được chuẩn hóa thành hệ thống mục tiêu năng lực rõ ràng, có tiêu chí đánh giá kết quả cụ thể thay vì mang tính chất phong trào bề nổi.
• Mô hình hóa các kỹ năng hành vi cụ thể: Sách không dừng lại ở các bài học đạo đức trừu tượng mà chuyển hóa thành các bước thực hành rõ ràng. Ví dụ: xây dựng quy trình 3 bước hợp tác với giáo viên để giúp đỡ bạn học sa sút; phân định các bước lập kế hoạch chi tiêu gia đình.
• Tích hợp các vấn đề xã hội đương đại: Đưa vào nội dung giáo dục về tôn trọng sự khác biệt, chống định kiến và phân biệt đối xử dựa trên giới tính, dân tộc, địa vị xã hội; tích hợp kỹ năng quản lý tài chính cá nhân từ sớm.
• Gắn kết trách nhiệm đa bên: Thiết lập cơ chế phối hợp chặt chẽ giữa 3 môi trường giáo dục: Nhà trường – Gia đình – Xã hội thông qua các hoạt động như phiên họp bàn tròn bảo vệ di tích hoặc kế hoạch lao động, chăm sóc người thân tại gia đình.

---

Đối tượng sử dụng giáo trình (200-250 từ)

• Đối tượng học sinh: Học sinh lớp 7 tại các trường Trung học cơ sở trên toàn quốc. Yêu cầu kiến thức tiên quyết là học sinh đã hoàn thành chương trình lớp 6, nắm được các kỹ năng tự phục vụ và giao tiếp cơ bản ở cấp học.
• Đối tượng giáo viên: Giáo viên chủ nhiệm, giáo viên bộ môn được phân công phụ trách hoạt động trải nghiệm, Tổng phụ trách Đội Thiếu niên Tiền phong Hồ Chí Minh. Giáo viên sử dụng tài liệu làm khung định hướng để thiết kế kế hoạch bài dạy (giáo án) cho các tiết Hoạt động trải nghiệm, Sinh hoạt lớp và Sinh hoạt dưới cờ.
• Cán bộ quản lý và phụ huynh học sinh: Ban giám hiệu nhà trường sử dụng để xây dựng kế hoạch giáo dục nhà trường; cha mẹ học sinh dùng để theo dõi, phối hợp hướng dẫn con em thực hiện các nhiệm vụ rèn luyện tại gia đình và cộng đồng.
• Nghiên cứu và đào tạo sư phạm: Sinh viên, học viên cao học ngành Sư phạm, Quản lý giáo dục, Tâm lý học trường học sử dụng làm tài liệu tham khảo thực chứng về phương pháp tổ chức hoạt động trải nghiệm trong trường phổ thông.

---

Câu hỏi thường gặp (250-300 từ)

1. Giáo trình này phù hợp với ai?

Tài liệu được biên soạn phục vụ trực tiếp cho học sinh lớp 7 thuộc hệ thống giáo dục phổ thông Việt Nam, đồng thời là tài liệu giảng dạy chuẩn mực cho giáo viên phụ trách hoạt động trải nghiệm và cán bộ phụ trách công tác Đội.

2. Cần kiến thức nền nào để học?

Học sinh cần nắm vững các kỹ năng giao tiếp cơ bản, kỹ năng làm việc nhóm đã được hình thành ở lớp 6 và khả năng vận dụng kiến thức các môn học: Ngữ văn, Giáo dục công dân, Khoa học tự nhiên, Lịch sử và Địa lý lớp 7 vào thực tiễn đời sống.

3. Điểm khác biệt với giáo trình khác?

Sách tích hợp 4 mạch nội dung (Bản thân, Xã hội, Tự nhiên, Hướng nghiệp) vào một hệ thống 9 chủ đề liền mạch; tích hợp trực tiếp bảng tiêu chí tự đánh giá năng lực cuối mỗi chủ đề và liên kết chặt chẽ 4 loại hình hoạt động trường học.

4. Làm sao để tự học hiệu quả?

Học sinh cần đọc trước mục tiêu và phần "Em cần chuẩn bị những gì?" trước mỗi chủ đề; chủ động ghi chép nhật ký hoạt động, thực hiện các dự án theo nhóm và sử dụng bảng kiểm để tự đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ sau mỗi bài học.

5. Có tài liệu bổ trợ nào kèm theo?

Đi kèm với sách giáo khoa là sách giáo viên hướng dẫn tổ chức hoạt động, các biểu mẫu kế hoạch hoạt động nhóm, phiếu khảo sát và hệ thống tình huống bổ trợ được đăng tải trên cổng thông tin của Nhà xuất bản Đại học Sư phạm TP.HCM.

---

Kết luận (150 từ)

Sách giáo khoa Hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 7 (Tổng Chủ biên Nguyễn Dục Quang, Chủ biên Nguyễn Dục Sơn) cung cấp hệ thống hoạt động giáo dục có cấu trúc khoa học, bám sát các yêu cầu cần đạt của Chương trình Giáo dục phổ thông 2018. Thông qua 9 chủ đề trải nghiệm mang tính hệ thống, tài liệu định hướng học sinh chuyển hóa tri thức thành hành vi thực tế trong nhà trường, gia đình và xã hội. Lộ trình rèn luyện đi từ nhận thức bản thân, thiết lập mối quan hệ với thầy cô, bạn bè đến việc tham gia giải quyết các vấn đề cộng đồng và bảo vệ cảnh quan thiên nhiên. Đây là căn cứ tài liệu chính thống phục vụ công tác giảng dạy, học tập và đánh giá phẩm chất, năng lực học sinh lớp 7 trong cơ sở giáo dục phổ thông.

Trích đoạn nội dung tài liệu

211) hướng nghiệp NGUYEN DUC QUANG (Téng Chu bién) - NGUYEN DUC SƠN (Chủ biên) ĐÀM THỊ VÂN ANH - NGUYỄN THUÝ QUỲNH - BÙI THANH XUÂN trái nghiệm hướng nghiệp (Sách đã được Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo phê duyệt sử dụng trong cơ sở giáo duc phố thông tại Quyết định số 441/QĐ-BGDĐT ngày 28/01/2022) (SP) NHÀ XUẤT BẢN so N5. ĐẠI HỌC SƯ PHẠM TP HỒ CHÍ MINH Các em học sinh thân mến! Bước vòo lớp 7, các em đã quen với trường lớp, thầy cô va ban bè. Các em cũng đã thích nghi được với môi trường hoc tap ở trường trung học cơ sở vò có đủ tự tin để phát huy sự sóng †go, chủ động của minh trong cdc giờ học vò các hoạt động trải nghiệm, hướng nghiệp. Hoạt động trỏi nghiệm, hướng nghiệp là hot động gido dyc bốt buộc.

Sách giáo khoa #Woạt động trải nghiệm, hướng nghiệp 7 duọc biên soạn theo Chương trình Giứo dục phổ thông 2018. Các chủ dé trong sách bgo quót bốn mạch nội dung hoạt động: hướng vào bản thôn, hướng đến xð hội, hướng đến tự nhiên, hướng nghiệp và được thực hiện thông qua các loại hình hoạt động chủ yếu là Sinh hoạt dưới cờ, Hoọt động gio dục theo chủ đề, Sinh hoọt lớp, Hoạt động cau lạc bộ. Thực hiện các hoợt động trong sdch, cdc em có cơ hội vận dụng kiến thức đã học trong các môn học khóc để giải quyết những vốn đề thực tiễn, đồng thời có thể khám phá kiến thức vò kinh nghiệm mới trong nhiều †ình huống củd cuộc sống. Cuốn sách bao gồm 9 chủ đề.

Mỗi chủ để bao gồm: mục tiêu, giới thiệu khói quót cóc nội dung em sẽ trải nghiệm; những việc em cần chuẩn bị; gợi ý nội dung, hình thức tổ chuc hoat động sinh hoạt dưới cờ, sinh hoạt lớp va các tiểu chủ đề. Mỗi tiểu chủ để bqo gồm: các hoợt động vò thông điệp. Cuối chủ đề là hướng dẫn đánh giá kết quả tham gia hoọt động của em vò cóc bạn. Chúc các em thành công! Các tác giả KÍ HIỆU SỬ DỤNG TRONG SÁCH Ø ^ ĐÁNH GIÁ à TRƯƠI)G) HỌG; CÚA E ox NHUNG DIEU EM TRAI NGHIEM truong em ` Hoà đồng và hợp tác với các bạn gọn gàng, sach dep Ok Truyền thống và những nét nổi bat của nhà trường Cách thức phớt huy truyền thống nha trudéng Thói quen ngăn nắp, gọn gòng, sọch sẽ ở trường Cóch khắc phục những hành vi chu thể hiện thói quen ngăn nắp, gọn gòng, sạch sẽ ở trường Tình bạn và mối quan hệ bạn bè Ứng xử phù hợp với bạn Cóch thức phót triển mối quan hệ hoà đồng với bạn Cách thức hợp tóc với bạn để thực hiện cóc nhiệm vụ chung vò giải quyết vốn đề nảy sinh trong các hoạt động » GỢI Ý HOẠT ĐỘNG SINH HOẠT DƯỚI CỜ » Biểu diễn văn nghệ với chủ đề Mái trường mến yêu.

Phát động tuần lễ thi đua G¡ữ gìn trường lớp sạch đẹp. Sáng tác về chủ đề Những người bạn quanh tôi. Triển lãm tranh, ảnh về những khoảnh khắc đẹp của tình bạn. Chia sẻ những câu chuyện hay về tình bạn.

GỢI Ý HOẠT ĐỘNG SINH HOẠT LỚP > Chia sẻ những mong muôn của em trong năm học mới. Chia sẻ kinh nghiệm và kết quả rèn luyện thói quen ngăn nắp, gọn gàng, sạch sẽ ở trường của em. Chia sẻ về tình bạn của em. Kể những câu chuyện thể hiện sự hoà đồng và hợp tác với các bạn.

Chia sẻ ý nghĩa của sự hoà đồng và hợp tác. Em cần chuẩn bị những gì? Tự hào trường em -_ Tìm đọc, ghi lại những thông tin nôi bật của nhà trường trong các hoạt động dạy và học, văn nghệ, thê dục = thê thao trên website của trường, ở phòng truyên thông, qua trao đôi với thây cô,. - Tìm hiểu về các tắm gương thầy cô, học sinh có kết quả nổi bật trong hoạt động dạy, học, văn nghệ, thê dục — thê thao,. Giữ gìn trường lớp gọn gàng, sạch đẹp -_ Ghi lại các hành vi thể hiện và không thể hiện sự ngăn nắp, gọn gàng, sạch sẽ ở lớp, ở trường của các bạn.

* Ghi chép kết quả thực hiện hành vi ngăn nắp, gon gàng, sạch sẽ của nhóm trong tuân vừa qua. Hoà đồng và hợp tác với các bạn Tìm đọc những câu chuyện, tình huống về mối quan hệ bạn bè. TỰ HÀO TRƯỜNG EM @ Tìm hiểu truyền thống nhà trường — __ Nêu những điều em tự hào về nhà trường. Gợi ý: Lịch sử nhà trường Tắm gương thầy cô, học sinh “es a ° Tén truong e Trong hoạt động dạy và học * Các dấu mốc thời gian « Trong hoạt động văn quan trọng trong lịch sử nghệ, thể dục — thể thao Duden a Đáp chớ e Trong các hoạt động khác ° Sự kiện nôi bật liên quan : (nghiên cứu khoa học, đền trường hoạt động cộng đông.) — __ Chia sẻ điều em tự hào nhất về nhà trường.

7 & Điều em Vi sao em Em can _ tự hào nhốt cam thay lam gi dé eee tu hao? lan tod niém tựhỏo đó? — Giéi thiệu những truyền thống, nét nồi bật, tự hào về nhà trường thông qua sản phâm của em. Gợi ý hình thức tiến hành: + Trưng bày sản phẩm; + Thuyết trình; + Biểu diễn nghệ thuật;. — __ Chia sẻ cảm xúc về việc tìm hiểu truyền thống nhà trường và các sản phẩm của em cùng các bạn. 2) Phát huy truyền thống nhà trường — _ Thảo luận, xây dựng và tổ chức thực hiện kế hoạch buỗi toạ đàm với chủ đề Phái huy truyền thông nhà trường.

Gợi ý: + Mục tiêu của buổi toa dam: « Nâng cao hiểu biết về truyền thống nhà trường; « Tăng thêm niềm tự hào về truyền thống nhà trường; * Tích cực đề xuất những việc làm cụ thé đề phát huy truyền thống nhà trường:. + Những nội dung chính của buôi toạ đàm: « Ý nghĩa của việc phát huy truyền thống nhà trường; « Chia sẻ ý kiến cá nhân theo các vai trò khác nhau về cách thức phát huy truyền thống nhà trường: Ban gidm hiệu nhỏ trường —ẳẮ‹Ầ @ Ban chỉ huy Liên đội Thiếu niê ° an chi huy Liên đội Thiếu niên ` Tiên phong Hồ Chí Minh 6 ® Học sinh — @ Chính quyền địa phương —_ oO See — Chia sé cam nghĩ của em sau khi tham dự buổi toạ đàm. _——m= - Mỗi trường đều có những truyền thống, thành tích nỗi bật trong các hoạt động dạy và học, văn nghệ, thể dục — thể thao,. mà học sinh cảm thấy tự hào.

- Kết quả học tập và rèn luyện mà các em đạt được góp phan phat huy truyền thông nhà trường — nơi mà các em đang theo học. GIỮ GÌN TRƯỜNG LỚP GON GANG, SACH DEP 4) Ngăn nắp, gọn gàng, sạch sẽ ở trường Chia sẻ những hành vi thê hiện và không thể hiện sự ngăn nắp, gọn gàng, sạch sẽ của học sinh trong các hoạt động của nhà trường. Gợi ý: Bọc sóch vở Để sách vở can than bừa bộn 2 Vit rac dế oe không đúng đo cỡ nơi quy định ? ⁄ | ? — __ Chia sẻ cảm xúc, suy nghĩ của em về những hành vi đó. 2) Đánh giá việc rèn luyện thói quen ngăn nắp, gọn gàng, sạch sẽ ở trường Đánh giá việc rèn luyện thói quen ngăn nắp, gọn gàng, sạch sẽ của em ở trường theo các mức độ sau: ` = = Thuong | Thinh | Chưa | xuyén thoang bao giờ | Goi y: Hành vi thể hiện thói quen ngăn nắp, gọn gàng, sạch sé ở trường - Sắp xếp bàn ghế ngay ngắn, gọn gàng - Để đồ dùng cá nhân (cặp sách, sách vở, xe đạp,.) đúng nơi quy định + Không viết, vẽ lên bàn học + Làm trực nhật * Bỏ rác đúng nơi quy định 10 ©Q Cách khắc phục những hành vi chưa ngăn nắp, gọn gàng, sạch sẽ — _ Thảo luận về cách khắc phục những hành vi chưa ngăn nắp, gọn gàng, sạch sẽ ở trường.

Hanh vi = : a Cách { : | ) chưa ngăn nắp, O2 Nguyên @ ; gon gang, sach » nhan ROG AYE — __ Trao đồi cách rèn luyện thói quen ngăn nắp, gọn gàng, sạch sẽ. Gợi ý: CA fan 5 R ¬ 5 inl EN LUYỆN THÓI QUEN SỰ: thực hiện sáp xếp hân squ mỗi tt học; @ Hành động đẹp - thói quen tốt Thực hiện thường xuyên các việc làm: + Chăm sóc bồn hoa, cây cảnh của trường; + Vệ sinh lớp học; + Tham gia làm sạch đẹp sân trường. Thông điệp - Ngăn nắp, gọn gàng, sạch sẽ ở trường góp phần xây dựng nhà _ trường xanh — sạch — đẹp. - Ngăn nắp, gọn gàng, sạch sẽ là những thói quen rất cần thiết của mỗi cá nhân, giúp các em duy trì được sức khoẻ tốt và đạt hiệu quả cao trong qua trinh hoc tap.

11 HOÀ ĐỒNG VÀ HỢP TÁC VỚI CÁC BẠN @ Hoà đồng với các bạn — _ Chia sẻ một tình huống mà em đã thể hiện sự hoà đồng với các bạn. Gợi ý: + Trong giao tiếp; + Trong học tập; + Trong các hoạt động tập thé. — __ Nêu biểu hiện của sự hoà đồng với các bạn trong các tình huống đã chia sẻ. Gợi ý: © Thể hiện mối quan hệ hoa đồng với các bạn — __ Thảo luận về cách thể hiện sự hoà đồng với các bạn trong những trường hợp sau: ¿ Tình hudng 1: Dau năm học, lớp em có một bạn học sinh mới chuyên đên.

Bạn chưa quen nên hâu như không nói chuyện với ai. ` Tình huống 2: Lớp em tổ chức buổi tham quan dã ngoại. Một số bạn không muốn tham gia. Tình huống 3: Cô giáo chia lớp thành các nhóm, giao cho mỗi nhóm một dự án học tập và báo cáo kêt quả sau một tuân.

Trong nhóm em, một sô bạn muôn hoàn thành dự án mà không cân sự tham gia của các , 1 1 ' ' 1 ' ' 1 | ' 1 \ ` — _ Thực hành thể hiện sự hoà đồng với các bạn trong học tập, giao tiếp và các hoạt động chung. 12 © Hop tac voi cac ban — __ Tìm hiểu biểu hiện hợp tác của các bạn lớp 7C trong tình huống sau: Nhà trường phát động tuần lễ hướng đến kỉ niệm ngày Nhà giáo Việt Nam 20-11. Tất cả các bạn trong lớp đều hào hứng tham gia. Cả lớp thống nhất thi đua học tốt, giành nhiều hoa điểm 10.

Mỗi tổ đều chủ động nhận các nhiệm vụ: Tổ 1 lam báo tường và đã họp cả tổ để lên ý tưởng, sau đó thông báo dé ca lớp cùng sưu tầm bài thơ, bài hát, hay tự viết các bài cảm nghĩ, câu chuyện về tình thầy trò,. Ba ngày sau khi thông báo, các bạn đã nộp lại rất nhiều bài hay và ý nghĩa.