CHƯƠNG 1: CO SO LY THUYET VE NHẬP KHẨU HÀNG HÓA 1. Nhập khẩu hàng hóa và hợp đông nhập khẩu hàng hóa 1. Nhập khâu hàng hóa là gì? Nhập khâu là hoạt động kinh đoanh buôn bán trên phạm vi quốc tế, là quá trình trao đổi hàng hóa giữa các quốc gia dựa trên nguyên tắc trao đối ngang giá lấy tiền tệ làm môi giới. Nó không phải là hành vi buôn bán riêng lẻ mà là hệ thống các quan hệ buôn bán trong một nền kinh tế có cả tổ chức bên trong và bên ngoài.
Theo khoản 2, điều 28, chương II Luật thương mại Việt Nam năm 2005 định nghĩa: “Nhập khâu hàng hóa là việc hàng hóa được đưa vào lãnh thổ Việt Nam từ nước ngoài hoặc từ khu vực đặc biệt nằm trên lãnh thổ Việt Nam được coi là khu vực hải quan riêng theo quy định của pháp luật.” Vậy thực chất kinh doanh nhập khâu là nhập khẩu từ các tổ chức kinh tế, các công ty nước ngoài, tiến hành tiêu thụ hàng hóa, vật tư ở thị trường nội địa hoặc tải xuất với mục tiêu lợi nhuận và nối liền sản xuất giữa các quốc gia với nhau. Mục tiêu hoạt động kinh đoanh nhập khâu là sử dụng hiệu quả nguồn ngoại tệ đề nhập khâu vật tư, thiết bị kỹ thuật và dịch vụ, phục vụ cho quá trình tái sản xuất mở rộng, nâng cao năng suất lao động, tăng giá trị ngày công và giải quyết sự khan hiếm hàng hóa, vật tư trên thị trường nội địa. Mặt khác, nhập khâu đảm bảo sự phát triển ôn định của các ngành kinh tế mũi nhọn của mỗi nước mà khả năng sản xuất trong nước chưa đảm bảo vật tư, thiết bị kỹ thuật đáp ứng nhu cầu phát triển, khai thác triệt đề lợi thế so sánh của quốc gia, góp phần thực hiện chuyên môn hóa trong phân công lao động quốc tế, kết hợp hài hòa và có hiệu quả giữa nhập khâu và cải thiện cán cân thanh toán. Hợp đồng nhập khâu hàng hóa Hợp đồng xuất nhập khẩu là một hợp đồng mua bán quốc tế, là sự thỏa thuận giữa bên mua và bên bán ở hai nước khác nhau.
Trong đó quy định: bên bán phải cung cấp hàng hóa, chuyên giao quyên sở hữu và các chứng từ có liên quan đến hàng hóa, còn bên mua phải thanh toán tiền hàng và nhận hàng. Hợp đồng nhập khâu là một thỏa thuận ràng buộc pháp lý giữa các bên vạch ra các điều khoản và điều kiện để nhập khẩu hàng hóa từ quốc gia này sang quốc gia khác. Hợp đồng nhập khâu đặt ra các điều khoản và điều kiện mua hàng tiêu chuẩn, bao gồm các điều khoản: giá cả, thanh toán, giao hàng, hợp đồng phụ, quyên sở hữu và rủi ro, 4 đóng gói, kiểm tra, bồi thường, bảo mật và chấm dứt hợp đồng. Bản chất, mục tiêu và đặc điểm của nhập khẩu 1.
Bản chất của nhập khâu Nhập khâu là việc mua hàng hoá từ các tô chức kinh tê, các công ty nước ngoài vả tiến hành tiêu thụ hàng hoá nhập khâu tại thị trường nội địa hoặc tái xuất khẩu với mục đích thu lợi nhuận và nồi liên sản xuât với tiêu dùng. Mục tiêu của nhập khâu Nhập khâu đảm bảo sự phát triển ôn định kinh tế, phục vụ sản xuất kinh doanh và nâng cao đời sống nhân dân. Bên cạnh đó, nhập khâu phải đảm bảo phát triển liên tục, nâng cao năng suất lao động, bảo vệ các ngành sản xuât trong nước vả giải quyết sự khan hiếm ở thị trường nội địa. Đặc điểm của nhập khâu Hoạt động nhập khẩu là hoạt động phức tạp so với hoạt động kinh doanh trong nước vả có những đặc điệm sau: » Hoạt động nhập khâu chịu sự điều chỉnh của nhiều nguồn lực như: Điều ước quốc tế, luật quốc gia, tập quán Thương mại quốc tế.
» Các phương thức giao dịch mua bán trên thị trường quốc tế rất phong phú: giao dịch thông thường, giao địch qua trung gian, giao dich tại hội chợ triển lãm. » Các phương thức thanh toán rất đa dạng: chuyền tiền, nhờ thu, hàng đổi hàng, LIC. « Tiền tệ dùng trong thanh toán thường là ngoại tệ mạnh có sức chuyên đổi cao như: USD, GBP. » Điều kiện cơ sở giao hàng: có nhiều hình thức nhưng phổ biến là nhập khâu theo điều kiện CIE, EOB.
- Kinh đoanh nhập khẩu là kinh doanh trên phạm vi quốc tế nên địa bàn rộng, thủ tục phức tạp, thời gian thực hiện lâu. + Kinh doanh nhập khâu phụ thuộc vảo kiến thức kinh doanh, trình độ quản lý, trinh độ nghiệp vụ ngoại thương và sự nhanh nhạy nắm bắt thông tin. » Hoạt động nhập khẩu là cơ hội để các doanh nghiệp ở các nước khác nhau hợp tác lâu đài. Thương mại quốc tế có ảnh hưởng trực tiếp đến quan hệ kinh tế - chính trị của các nước, góp phân phát triển kinh tế đối ngoại.
Vai trò của nhập khẩu 1. Đối với nền kinh tế Nhập khâu là một hoạt động quan trọng trong thương mại quốc tế, tác động trực tiếp đến quá trình sản xuất và đời sống của một quốc gia. Đối với một nền kinh tế, hoạt động nhập khâu thường nhằm mục đích: - Bố sung các hàng hoá mà trong nước không sản xuất được hoặc sản xuất trong nước không đáp ứng đủ nhu cầu. - Thay thế những hàng hoá mà sản xuất trong nước không có lợi bằng nhập khâu.
Hoạt động nhập khâu nều được tô chức tốt, hợp lý với nhu cầu và khả năng sản xuất trong nước sẽ tác động tích cực đến sự phát triển cân đối của nền kinh tế. Trong đó, cân đối trực tiếp ba yếu tổ của sản xuất: công cụ lao động, đối tượng lao động và lao động. Trong nên kinh tế thị trường ở nước ta hiện nay, hoạt động nhập khâu đang ngày càng phát triển và thé hiện vai trò quan trọng. Thế hiện ở các khía cạnh: » Nhập khẩu tạo điều kiện đây nhanh quá trình chuyên dịch cơ cầu kinh tế theo hướng công nghiệp hoá - hiện đại hóa đất nước.
+ Nhap khâu góp phần cải thiện và nâng cao mức sống của nhân dân. Đố; với người tiếu dùng, nhập khâu mang lại sự phong phú về mặt hàng, chủng loại, quy cách, mẫu mã, chất lượng các loại hàng hóa hiện đại và giá thành thấp hơn so với hàng sản xuất trong nước. Đối với sản xuất, nhập khâu là nguồn đảm bảo đầu vào cho hoạt động sản xuất, đảm bảo về công nghệ và thiết bị cho quá trình hiện đại hoá sản xuất, tạo việc làm ôn định cho người lao động. - Nhập khâu có vai trò tích cực thúc đây hoạt động xuất khâu.
Với những tư liệu sản xuất mà nhập khâu mang về sẽ làm tăng chất lượng hàng, làm cho hàng hóa xuất khẩu của nước ta đến gần hơn với nhu cầu của thê giới, tạo điều kiện thuận lợi để hàng hoá Việt Nam có thể xuất khâu ra thị trường thế giới mạnh mẽ hơn. » Ngoài ra, nhập khâu cũng tạo cơ sở để nước ta mở rộng quan hệ với các quốc gia khác trong khu vực và trên thế giới. Đối với doanh nghiệp Hoạt động nhập khâu là một trong những khâu quan trọng của quá trình kinh doanh của doanh nghiệp, góp phần cung cấp yếu tô đầu vào cho quá trình sản xuất. Đồng thời, nếu hoạt động nhập khâu được thực hiện tốt sẽ giúp cho doanh nghiệp tiết kiệm chi phí sản xuất, từ đó hạ giá thành sản phẩm, làm tăng lợi nhuận và tăng sức cạnh tranh trên thị trường.
Từ hoạt động nhập khâu, các doanh nghiệp có thê nâng cao, đôi mới công nghệ giúp tăng hiệu quả sản xuất. Hoạt động nhập khâu rất phức tạp do có sự tham gia của nhiều nền kinh tế khác nhau, đòi hỏi doanh nghiệp phải luôn hoàn thiện và nâng cao công tác quản trị. Mỗi cá nhân trong doanh nghiệp cần tự giác học hỏi, tích luỹ kinh nghiệm, nâng cao nghiệp vụ chuyên môn. Hoạt động nhập khâu tạo điều kiện cho các doanh nghiệp liên kết với nhau, liên kết với các doanh nghiệp nước ngoài.
Các hình thức nhập khẩu hàng hóa 1. Nhập khâu trực tiếp Nhập khâu trực tiếp chỉ hình thức nhập khâu độc lập của một đoanh nghiệp khi trực tiếp nhập khâu hàng hóa, địch vụ mà không thông qua bất kỳ tô chức trung gian nào khác, họ phải trực tiếp làm mọi khâu của quá trình nhập khâu. Khi sử dụng hình thức này, các doanh nghiệp phải hoàn toàn chịu trách nhiệm đối với các hoạt động của mình. Độ rủi ro của nhập khâu trực tiếp cao hơn nhưng cũng mang lại lợi nhuận cao hơn so với các hình thức khác.
Nhập khâu ủy thác Nhập khẩu uỷ thác là hoạt động hình thành giữa một doanh nghiệp trong nước có vốn ngoại tệ riêng và nhu cầu nhập khâu một số loại hàng hoá nhưng không có quyền tham gia hoặc không có khả năng tham gia hoặc tham gia không đạt hiệu quả, khi đó sẽ uy nhiệm cho một doanh nghiệp khác làm nhiệm vụ giao dịch trực tiếp và nhập khâu theo yêu cầu của mình. Đây là hoạt động mà đoanh nghiệp nhập khâu đóng vai trò trung gian nhập khâu. Bên uỷ thác sẽ trả tiền phí cho bên nhận uý thác. Bên nhận uỷ thác không được sử đụng hạn ngạch hoặc giấy phép do Bộ Thương mại cấp cho mình để nhận uy thác nhập khâu.
Nhập khâu hàng đổi hàng Nhập khâu hàng đổi hàng cùng trao đổi bù trừ hai nghiệp vụ chủ yếu của buôn bán đôi lưu, đây là hình thức nhập khẩu đi đôi với xuất khâu. Phương tiện thanh toán trong hoạt động này không phải là tiền mà là hàng hoá. Mục đích là vừa thu lãi từ hoạt động kinh doanh nhập khâu vừa xuất khẩu được hàng hoá ra thị trường. Người nhập khâu đồng thời cũng là người xuất khẩu.
Hàng hoá nhập và xuất phải có giá trị tương đương, đảm bảo điều kiện cân bằng về mặt giá cả, điều kiện giao hàng và tông giá trị hàng hoá trao đôi. Tạm nhập tải xuất Tạm nhập tái xuất là hình thức doanh nghiệp nhập khâu hàng hoá nhưng không phải đề tiêu thụ ở thị trường trong nước mà đề xuất khâu sang một nước thứ ba nhằm thu lợi nhuận. Những mặt hàng này không được gia công hoặc chế biến tại nơi tái xuất. Hình thức này thu hút ít nhất ba nước tham gia: nước xuất khâu, nước nhập khâu và nước tái xuất.
Hàng hoá phải vừa làm thủ tục nhập khâu vừa làm thủ tục xuất khâu sau đó. Quy trình nhập khẩu hàng hóa 1. Quy trình nhập khâu hàng hóa Quy trình nhập khẩu là một quá trình bao gồm các bước phải thực hiện để mua hàng hoá từ nước ngoài vào trong nước. Mỗi bước là một mắc xích quan trọng trong quy trình.