phần mở đầu, kết luận, phụ lục, danh mục tài liệu tham khảo, nội dung của luận văn đƣợc chia làm 3 chƣơng: - Chƣơng 1. Cơ sở lý luận về công tác quản lý nhà nƣớc đối với doanh nghiệp lữ hành nội địa. Hiện trạng về công tác quản lý nhà nƣớc của Sở Du lịch Hà Nội đối với doanh ngiệp lữ hành nội địa trên địa bàn Hà Nội. Một số giải pháp và kiến nghị nhằm hoàn thiện công tác quản lý nhà nƣớc của Sở Du lịch Hà Nội đối với doanh nghiệp lữ hành nội địa.
9 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com CHƢƠNG 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CÔNG TÁC QUẢN LÝ NHÀ NƢỚC ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP LỮ HÀNH NỘI ĐỊA 1. Một số vấn đề về quản lý nhà nƣớc về du lịch 1. Quản lý nhà nước Khái niệm quản lý nhà nƣớc (QLNN) chỉ xuất hiện và tồn tại cùng với sự ra đời và tồn tại của Nhà nƣớc.
Theo Giáo trình Quản lý hành chính nhà nƣớc, tập 1, trang 407: “Quản lý nhà nước là sự tác động có tổ chức điều chỉnh bằng quyền lực Nhà nước đối với các quá trình xã hội và hành vi hoạt động của con người để duy trì và phát triển các mối quan hệ xã hội và trật tự pháp luật nhằm thực hiện những chức năng và nhiệm vụ của Nhà nước trong công cuộc xây dựng CNXH và bảo vệ Tổ quốc XHCN” 6, tr 407 Nhƣ vậy, QLNN là hoạt động mang tính chất quyền lực nhà nƣớc, đƣợc sử dụng quyền lực của nhà nƣớc để điều chỉnh các quan hệ xã hội. QLNN đƣợc xem là một hoạt động chức năng của nhà nƣớc trong quản lý xã hội và có thể xem là hoạt động chức năng đặc biệt. QLNN đƣợc hiểu theo hai nghĩa: Theo nghĩa rộng, QLNN là hoạt động tổ chức, điều hành của cả bộ máy nhà nƣớc, là sự tác động, tổ chức của quyền lực nhà nƣớc trên các phƣơng diện lập pháp, hành pháp và tƣ pháp. Theo cách hiểu này, QLNN là hoạt động của cả ba hệ thống cơ quan nhà nƣớc: cơ quan lập pháp, cơ quan hành pháp, cơ quan tƣ pháp.
QLNN có các đặc điểm sau đây: – Chủ thể QLNN là các cơ quan, công chức trong bộ máy nhà nƣớc đƣợc trao quyền lực công gồm: quyền lập pháp, quyền hành pháp và quyền tƣ pháp. – Đối tƣợng QLNN là tất cả các cá nhân, tổ chức sinh sống và hoạt động trong phạm vi lãnh thổ quốc gia. – QLNN có tính toàn diện trên tất cả các lĩnh vực của đời sống xã hội: chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội, an ninh, quốc phòng, ngoại giao… Mục tiêu của QLNN là phục vụ nhân dân, duy trì sự ổn định và phát triển bền vững trong xã hội. 10 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Theo nghĩa hẹp, QLNN chủ yếu là quá trình tổ chức, điều hành của hệ thống cơ quan hành chính nhà nƣớc đối với các quá trình xã hội và hành vi hoạt động của con ngƣời theo pháp luật nhằm đạt đƣợc những mục tiêu yêu cầu nhiệm vụ quản lý nhà nƣớc.
Đồng thời, các cơ quan nhà nƣớc nói chung còn thực hiện các hoạt động có tính chất chấp hành, điều hành, tính chất hành chính nhà nƣớc nhằm xây dựng tổ chức bộ máy và củng cố chế độ công tác nội bộ của mình, chẳng hạn ra quyết định thành lập, chia tách, sát nhập các đơn vị tổ chức thuộc bộ máy của mình; đề bạt, khen thƣởng, kỷ luật cán bộ, công chức, ban hành quy chế làm việc nội bộ… 1. Quản lý nhà nước về du lịch 1. Khái niệm QLNN đối với hoạt động du lịch là quá trình tác động của Nhà nƣớc tới du lịch thông qua hệ thống cơ quan quản lý nhà nƣớc, hệ thống chính sách pháp luật với mục tiêu phát triển du lịch đúng định hƣớng của Nhà nƣớc, tạo nên trật tự trong hoạt động du lịch làm cho du lịch thực sự là một ngành kinh tế mũi nhọn. Đối tƣợng của sự quản lý đó chính là hoạt động du lịch, hoạt động kinh doanh dịch vụ du lịch và cả chính các du khách.
Đây là khái niệm đƣợc học viên lựa chọn làm cơ sở lý luận thống nhất cho toàn bộ luận văn của mình. Khái niệm này bao hàm những nội dung cơ bản nhƣ Nhà nƣớc (cơ quan lập pháp, hành pháp, tƣ pháp) là chủ thể quản lý, các cơ quan xã hội vận động và phát triển trong lĩnh vực du lịch là đối tƣợng quản lý và pháp luật là cơ sở và là công cụ để Nhà nƣớc thực hiện sự quản lý. Chủ thể QLNN là tập hợp các cơ quan nhà nƣớc, tổ chức chính trị, xã hội đƣợc Nhà nƣớc ủy quyền. Trong các cơ quan, tổ chức, cán bộ đó, công chức Nhà nƣớc có quyền, nghĩa vụ đƣợc xác định cụ thể, rõ ràng.
Với tƣ cách là chủ thể quản lý, Nhà nƣớc phải thực hiện hàng loạt các nhiệm vụ từ việc xây dựng, ban hành pháp luật đến việc tổ chức, thực hiện pháp luật đồng thời Nhà nƣớc còn thực hiện sự kiểm tra, kiểm soát và tiến hành xử lý những vi phạm pháp luật đối với hoạt động du lịch. Là đối tƣợng quản lý, hoạt động kinh 11 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com doanh dịch vụ du lịch phải đƣợc tổ chức và vận động trên cơ sở các quy định của pháp luật và chịu sự kiểm tra, giảm sát của các cơ quan Nhà nƣớc có thẩm quyền. Với tƣ cách là cơ sở và là công cụ để Nhà nƣớc thực hiện sự quản lý, pháp luật phải đƣợc xây dựng trên cơ sở đảm bảo sự chính xác, đầy đủ, thống nhất, là những chuẩn mực để đối tƣợng bị quản lý dựa vào đó vận động, phát triển và để chủ thể quản lý thực hiện sự kiểm tra, giám sát đối tƣợng quản lý. Sự cần thiết quản lý nhà nước về du lịch Thực tế bất kì lĩnh vực nào cũng cần có sự quản lý chặt chẽ của Nhà nƣớc.
Hoạt động du lịch cũng nằm trong số đó. Việc thành công hay thất bại của ngành du lịch phụ thuộc rất lớn vào chính sách, pháp luật về du lịch phù hợp với trình độ và điều kiện phát triển của đất nƣớc. Do vậy, vấn đề QLNN về du lịch nói chung và doanh nghiệp lữ hành nói riêng là vô cùng cần thiết và đƣợc đặt lên hàng đầu. Có rất nhiều nguyên nhân, nhƣng tựu trung lại có 5 nguyên nhân quan trọng lý giải tại sao ngành du lịch trong nền kinh tế thị trƣờng cần phải có sự quản lý của Nhà nƣớc: 1) Hoạt động du lịch mang tính phức tạp và nhạy cảm, chính vì vậy cần phải có một chủ thể có tiềm lực về mọi mặt đứng ra tổ chức, điều hành, chủ thể ấy không ai khác chính là Nhà nƣớc - vừa là ngƣời quản lý, vừa là ngƣời tổ chức hoạt động du lịch; 2) Sự quản lý nhà nƣớc đảm bảo hoạt động du lịch có tính tổ chức cao, ổn định, công bằng và có tính định hƣớng rõ rệt.
Đồng thời ngăn chặn và xử lý những đột biến xấu, tạo môi trƣờng thuận lợi cho hoạt động du lịch phát triển; 3) Du lịch hiện nay đƣợc đánh giá là ngành kinh tế mũi nhọn, góp phần dịch chuyển cơ cấu kinh tế, đóng góp tích cực cho sự phát triển của xã hội. Để làm đƣợc điều này, ngoài sự nỗ lực của các cơ sở du lịch, sự quản lý, định hƣớng đúng đắn của Nhà nƣớc ở mỗi giai đoạn khác nhau và thực hiện triệt để trong thực tế là điều kiện tiên quyết; 4) Nếu không có sự QLNN, thì ngành du lịch nói riêng, kinh tế nói chung sẽ không tạo ra sự thống nhất trong tổ chức. Đồng thời, chỉ có sự QLNN về du lịch mới có thể điều hòa mối quan hệ giữa ngành du lịch với các ngành, các 12 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com lĩnh vực có liên quan; 5) Chỉ có sự quản lý nhà nƣớc mới giúp cho việc khai thác các thế mạnh của từng vùng, từng địa phƣơng đạt kết quả cao, đồng thời tạo ra mối quan hệ giữa ngành du lịch với các ngành, các lĩnh vực có liên quan. Hơn nữa lại phát huy lợi thế so sánh của quốc gia trong phát triển du lịch quốc tế.
Chức năng của quản lý nhà nước về du lịch a. Chức năng hoạch định: Nhà nƣớc thực hiện chức năng hoạt định để định hƣớng hoạt động du lịch, bao gồm các nội dung cơ bản nhƣ hoạch định chiến lƣợc, kế hoạch phát triển du lịch nói chung và phát triển các doanh nghiệp du lịch nói riêng, phân tích và xây dựng các chính sách về du lịch, quy hoạch và định hƣớng phát triển thị trƣờng, xây dựng hệ thống luật pháp có liên quan tới du lịch. Xác lập các chƣơng trình, dự án cụ thể hóa chiến lƣợc, đặc biệt là các lộ trình hội nhập khu vực và quốc tế; 2) Thiết lập khuôn khổ pháp lý thông qua việc ban hành và tổ chức thực hiện các văn bản quy phạm pháp luật về du lịch, tạo ra môi trƣờng pháp lý cho hoạt động du lịch của các doanh nghiệp du lịch; 3) Chức năng hoạch định giúp cho các doanh nghiệp du lịch có phƣơng hƣớng hình thức phƣơng án chiến lƣợc, kế hoạch kinh doanh. Nó vừa giúp tạo lập môi trƣờng kinh doanh, vừa cho phép Nhà nƣớc có thể kiểm soát hoạt động của các doanh nghiệp và các chủ thể kinh doanh du lịch trên thị trƣờng.
Chức năng tổ chức và phối hợp: 1) Nhà nƣớc bằng việc tạo lập các cơ quan và hệ thống tổ chức quản lý về du lịch, sử dụng bộ máy này để hoạch định các chiến lƣợc, quy hoạch, chính sách, các văn bản quy phạm pháp luật…Đồng thời sử dụng sức mạnh của bộ máy tổ chức để thực hiện những vấn đề thuộc về QLNN, nhằm đƣa ra những chính sách phù hợp về du lịch vào thực tiễn, biến quy hoạch, kế hoạch thành hiện thực, tạo điều kiện cho du lịch và cho các doanh nghiệp du lịch phát triển; 2) Hình thành cơ chế phối hợp hiện hữu giữa cơ quản QLNN về du lịch với các cơ quan có liên quan trong hệ thống các cơ quan quản lý nhà nƣớc từ Trung ƣơng tới địa 13 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.