Luận văn thạc sĩ đảng bộ tỉnh quảng ninh lãnh đạo phong trào xây dựng nông thôn mới từ năm 2008 đến 2013

Luận văn thạc sĩ kỹ thuật nghiên cứu đảng bộ tỉnh quảng ninh lãnh đạo phong trào xây dựng nông thôn mới từ năm 2008 đến 2013, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên nhân, đề xuất

• Tác giả: Nguyễn Thị Nha Trang
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Thị Mai Hoa
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam
• Đề tài: Phong Trào Xây Dựng Nông Thôn Mới Tại Quảng Ninh (2008-2013)
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: NHỮNG YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN SỰ LÃNH ĐẠO CỦA ĐẢNG BỘ TỈNH QUẢNG NINH TRONG XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI (2008 -2013)
• 1.1. Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội
• 1.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 1.1.2. Điều kiện kinh tế - xã hội
• 1.2. Thực trạng nông thôn Quảng Ninh trước khi xây dựng nông thôn mới
• 1.2.1. Thực trạng nông thôn Quảng Ninh trước năm 2008
• 1.2.2. Nhận xét về thực trạng nông thôn Quảng Ninh
• 1.3. Chủ trương xây dựng nông thôn mới của Đảng
• 1.3.1. Hoàn cảnh lịch sử
• 1.3.2. Chủ trương của Đảng
• 1.4. Tiểu kết chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: CHỦ TRƯƠNG VÀ SỰ CHỈ ĐẠO CỦA ĐẢNG BỘ TỈNH QUẢNG NINH TRONG XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI TỪ NĂM 2008 ĐẾN NĂM 2013
• 2.1. Chủ trương của Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh
• 2.2. Về phương hướng, mục tiêu xây dựng nông thôn mới
• 2.3. Xác định chương trình hành động
• 2.4. Chỉ đạo thực hiện
• 2.5. Kiện toàn bộ máy chỉ đạo và hình thành Đề án xây dựng nông thôn mới
• 2.5.1. Phát triển kinh tế nông thôn
• 2.5.2. Phát triển kết cấu hạ tầng và đô thị hóa nông thôn
• 2.5.3. Phát triển văn hóa, giáo dục, y tế, bảo vệ môi trường sinh thái khu vực nông thôn
• 2.5.4. Nâng cao chất lượng hệ thống chính trị, đảm bảo an ninh trật tự và giải quyết các vấn đề xã hội
• 2.6. Tiểu kết chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: NHẬN XÉT VÀ KINH NGHIỆM
• 3.1. Hạn chế và nguyên nhân
• 3.2. Một số kinh nghiệm
• 3.2.1. Nhận thức xây dựng nông thôn mới là sự nghiệp của chính người nông dân trên cơ sở làm tốt công tác tuyên truyền, giáo dục
• 3.2.2. Bám sát đặc điểm, tình hình địa phương để xác định các biện pháp, giải pháp, tiêu chí xây dựng nông thôn mới trên cơ sở thực hiện tốt chính sách tam nông
• 3.2.3. Huy động tốt nguồn lực của địa phương, đồng thời tranh thủ nguồn vốn đầu tư của Nhà nước
• 3.2.4. Xây dựng đội ngũ cán bộ đáp ứng yêu cầu công việc và thực hiện tốt công tác thi đua, khen thưởng
• 3.3. Tiểu kết chương 3
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về phong trào xây dựng nông thôn mới tại Quảng Ninh 2008 2013

Phong trào xây dựng nông thôn mới tại Quảng Ninh từ năm 2008 đến 2013 đã trở thành một trong những chương trình quan trọng nhằm cải thiện đời sống nông dân và phát triển kinh tế nông thôn. Chương trình này không chỉ tập trung vào việc nâng cao cơ sở hạ tầng mà còn chú trọng đến việc phát triển văn hóa, giáo dục và bảo vệ môi trường. Sự lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh đã đóng vai trò quyết định trong việc triển khai các chính sách và chương trình hành động cụ thể.

1.1. Lịch sử hình thành phong trào xây dựng nông thôn mới

Phong trào xây dựng nông thôn mới tại Quảng Ninh bắt đầu từ năm 2008, khi Đảng và Nhà nước ban hành các nghị quyết nhằm thúc đẩy phát triển nông thôn. Các chính sách này đã tạo ra một nền tảng vững chắc cho việc triển khai các chương trình phát triển nông thôn, từ đó hình thành nên phong trào xây dựng nông thôn mới.

1.2. Mục tiêu và ý nghĩa của phong trào

Mục tiêu chính của phong trào xây dựng nông thôn mới là nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân nông thôn, cải thiện cơ sở hạ tầng và phát triển kinh tế bền vững. Phong trào này không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn góp phần xây dựng một xã hội văn minh, hiện đại.

II. Những thách thức trong quá trình xây dựng nông thôn mới tại Quảng Ninh

Trong quá trình triển khai phong trào xây dựng nông thôn mới, Quảng Ninh đã gặp phải nhiều thách thức. Đặc điểm địa hình miền núi và hải đảo đã tạo ra khó khăn trong việc đầu tư và phát triển cơ sở hạ tầng. Bên cạnh đó, nguồn lực tài chính hạn chế cũng là một yếu tố cản trở sự phát triển bền vững của phong trào.

2.1. Đặc điểm địa lý và kinh tế xã hội

Quảng Ninh có địa hình đa dạng với nhiều vùng núi và hải đảo, điều này gây khó khăn trong việc xây dựng và phát triển cơ sở hạ tầng. Hơn nữa, tình hình kinh tế xã hội của tỉnh cũng ảnh hưởng đến khả năng triển khai các chương trình phát triển nông thôn.

2.2. Nguồn lực tài chính và nhân lực

Nguồn lực tài chính hạn chế đã ảnh hưởng đến khả năng đầu tư cho các dự án xây dựng nông thôn mới. Bên cạnh đó, việc thiếu hụt nhân lực có trình độ chuyên môn cũng là một thách thức lớn trong quá trình thực hiện các chương trình phát triển.

III. Phương pháp và giải pháp xây dựng nông thôn mới hiệu quả

Để vượt qua những thách thức trong quá trình xây dựng nông thôn mới, Quảng Ninh đã áp dụng nhiều phương pháp và giải pháp khác nhau. Việc huy động nguồn lực từ cộng đồng và các tổ chức xã hội đã giúp tăng cường hiệu quả của phong trào.

3.1. Huy động nguồn lực từ cộng đồng

Huy động sự tham gia của cộng đồng là một trong những giải pháp quan trọng trong việc xây dựng nông thôn mới. Các tổ chức xã hội và người dân đã tích cực tham gia vào các hoạt động phát triển, từ đó tạo ra sự đồng thuận và hỗ trợ cho các chương trình.

3.2. Đầu tư vào cơ sở hạ tầng

Đầu tư vào cơ sở hạ tầng là một trong những yếu tố then chốt để phát triển nông thôn mới. Quảng Ninh đã chú trọng đến việc xây dựng đường giao thông, hệ thống điện và nước sạch, từ đó nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.

IV. Kết quả đạt được từ phong trào xây dựng nông thôn mới

Phong trào xây dựng nông thôn mới tại Quảng Ninh đã đạt được nhiều kết quả tích cực. Nhiều xã đã hoàn thành các tiêu chí nông thôn mới, góp phần nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của người dân. Sự phát triển này không chỉ thể hiện qua các chỉ số kinh tế mà còn qua sự thay đổi trong nhận thức và hành động của cộng đồng.

4.1. Cải thiện đời sống nông dân

Một trong những kết quả nổi bật của phong trào là sự cải thiện rõ rệt trong đời sống của người dân nông thôn. Nhiều hộ gia đình đã thoát nghèo và có điều kiện sống tốt hơn nhờ vào các chương trình hỗ trợ và phát triển kinh tế.

4.2. Phát triển văn hóa và giáo dục

Phong trào xây dựng nông thôn mới cũng đã góp phần nâng cao chất lượng giáo dục và văn hóa tại các xã. Nhiều hoạt động văn hóa, thể thao được tổ chức, tạo ra môi trường sống lành mạnh cho người dân.

V. Kết luận và hướng đi tương lai cho phong trào xây dựng nông thôn mới

Kết thúc giai đoạn 2008-2013, phong trào xây dựng nông thôn mới tại Quảng Ninh đã để lại nhiều bài học kinh nghiệm quý báu. Để tiếp tục phát triển, cần có sự đồng lòng của cả hệ thống chính trị và sự tham gia tích cực của cộng đồng. Hướng đi tương lai cần tập trung vào việc phát triển bền vững và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân.

5.1. Bài học kinh nghiệm từ phong trào

Phong trào xây dựng nông thôn mới đã rút ra nhiều bài học kinh nghiệm, từ việc huy động nguồn lực đến việc phát triển bền vững. Những kinh nghiệm này sẽ là nền tảng cho các chương trình phát triển trong tương lai.

5.2. Định hướng phát triển trong giai đoạn tiếp theo

Định hướng phát triển trong giai đoạn tiếp theo cần tập trung vào việc nâng cao chất lượng cuộc sống, bảo vệ môi trường và phát triển kinh tế bền vững. Cần có các chính sách hỗ trợ cụ thể để tiếp tục thúc đẩy phong trào xây dựng nông thôn mới.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Tỉnh Quảng Ninh, với diện tích tự nhiên 8.243 km² và dân số khoảng 1,6 triệu người (điều tra năm 2009), là một tỉnh miền núi, duyên hải có vị trí chiến lược trong vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ. Trước năm 2008, nông thôn Quảng Ninh đã có những bước phát triển nhất định với tốc độ tăng trưởng kinh tế khu vực nông, lâm, thủy sản bình quân 5,4%/năm, năng suất lúa đạt 44,7 tạ/ha, sản lượng thủy sản đạt gần 79 nghìn tấn năm 2008. Tuy nhiên, nông thôn vẫn còn nhiều hạn chế như sản xuất nông nghiệp manh mún, cơ sở hạ tầng chưa đồng bộ, tỷ lệ hộ nghèo còn cao (10,62% năm 2005), và môi trường sinh thái bị đe dọa.

Trong bối cảnh đó, từ năm 2008 đến 2013, Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh đã triển khai phong trào xây dựng nông thôn mới (NTM) nhằm phát triển kinh tế nông thôn toàn diện, nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của người dân, đồng thời góp phần đưa tỉnh trở thành tỉnh công nghiệp hiện đại vào năm 2015. Mục tiêu nghiên cứu là làm rõ vai trò lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh trong xây dựng NTM, đánh giá thành tựu, hạn chế và rút ra kinh nghiệm thực tiễn. Phạm vi nghiên cứu tập trung trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh trong giai đoạn 2008-2013, giai đoạn đầu triển khai chủ trương xây dựng NTM.

Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc cung cấp cơ sở lý luận và thực tiễn cho công tác lãnh đạo, chỉ đạo xây dựng NTM tại các địa phương miền núi, duyên hải có đặc thù tương tự, đồng thời góp phần nâng cao hiệu quả phát triển kinh tế - xã hội bền vững ở khu vực nông thôn.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình sau:

• Chủ nghĩa Mác – Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh: Là nền tảng tư tưởng cho việc xác định vai trò lãnh đạo của Đảng trong phát triển kinh tế - xã hội, đặc biệt là xây dựng nông thôn mới.
• Lý thuyết phát triển nông thôn bền vững: Nhấn mạnh sự phát triển toàn diện, hài hòa giữa kinh tế, xã hội và môi trường, phù hợp với đặc điểm địa phương.
• Mô hình xây dựng nông thôn mới theo Bộ tiêu chí quốc gia: Bao gồm 19 tiêu chí về kinh tế, hạ tầng, văn hóa, xã hội, môi trường và hệ thống chính trị, làm chuẩn mực đánh giá sự phát triển nông thôn.
• Các khái niệm chính: Nông thôn mới, công nghiệp hóa - hiện đại hóa (CNH-HĐH), phát triển bền vững, chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn, vai trò lãnh đạo của Đảng.

Phương pháp nghiên cứu

• Nguồn dữ liệu: Luận văn sử dụng dữ liệu thứ cấp từ các báo cáo thống kê của tỉnh Quảng Ninh, các văn bản pháp luật, nghị quyết của Đảng và Nhà nước, tài liệu nghiên cứu trong và ngoài nước về phát triển nông thôn.
• Phương pháp phân tích: Kết hợp phương pháp lịch sử để phân tích diễn biến chính sách và thực tiễn; phương pháp thống kê để xử lý số liệu kinh tế - xã hội; phương pháp so sánh để đối chiếu kết quả xây dựng NTM của Quảng Ninh với các địa phương khác; phương pháp khảo sát thực tiễn để đánh giá hiệu quả các chủ trương, chính sách.
• Cỡ mẫu và chọn mẫu: Tập trung phân tích toàn bộ các xã trên địa bàn tỉnh trong giai đoạn 2008-2013, đặc biệt chú trọng các xã đi đầu trong xây dựng NTM.
• Timeline nghiên cứu: Nghiên cứu diễn ra trong phạm vi thời gian từ năm 2008 (bắt đầu chủ trương xây dựng NTM) đến năm 2013 (ba năm sau khi thực hiện Nghị quyết 01-NQ/TU của Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh).

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Phát triển kinh tế nông thôn và chuyển dịch cơ cấu: Tốc độ tăng trưởng GDP của tỉnh duy trì ở mức cao, năm 2008 đạt 12,5%. Khu vực nông nghiệp tăng trưởng 3,8% năm 2007, tuy giảm so với trước nhưng vẫn ổn định. Cơ cấu kinh tế nông thôn chuyển dịch theo hướng giảm tỷ trọng nông nghiệp, tăng công nghiệp và dịch vụ. Đến năm 2010, thu nhập bình quân đầu người tăng gấp 1,5-2 lần so với năm 2008, tỷ lệ hộ nghèo giảm từ 10,62% năm 2005 xuống còn 4,09% năm 2010.

2. Cải thiện kết cấu hạ tầng nông thôn: Đến năm 2012, 100% xã có hệ thống điện, 100% trường học mầm non đạt chuẩn, 100% xã có nhà văn hóa và khu thể thao đạt chuẩn. Đường giao thông nông thôn được nhựa hóa hoặc bê tông hóa đạt trên 75% số xã, hệ thống kênh mương kiên cố hóa đạt 74%. Hệ thống y tế xã đạt chuẩn quốc gia với tỷ lệ tiếp cận dịch vụ y tế trên 92%.

3. Phát triển văn hóa, giáo dục và y tế: Tỷ lệ phổ cập giáo dục trung học cơ sở đạt 100%, tỷ lệ trẻ em dưới 1 tuổi được tiêm chủng đầy đủ đạt trên 94%. Tỷ lệ suy dinh dưỡng trẻ em dưới 5 tuổi giảm từ 24,3% năm 2005 xuống dưới 18% năm 2010. Các hoạt động văn hóa, thể thao được đẩy mạnh, góp phần nâng cao đời sống tinh thần.

4. Tăng cường vai trò lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh: Ban Chỉ đạo xây dựng NTM do Bí thư Tỉnh ủy làm Trưởng ban, phối hợp chặt chẽ với các sở, ngành và địa phương. Nghị quyết số 01-NQ/TU đề ra mục tiêu cụ thể, chương trình hành động rõ ràng, huy động sự tham gia của cộng đồng dân cư theo phương châm “dân biết, dân bàn, dân làm, dân hưởng thụ”.

Thảo luận kết quả

Kết quả xây dựng NTM tại Quảng Ninh giai đoạn 2008-2013 cho thấy sự chuyển biến tích cực trên nhiều mặt. Sự tăng trưởng kinh tế và chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn phù hợp với xu hướng CNH-HĐH của tỉnh và cả nước. Việc đầu tư đồng bộ kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội đã tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển sản xuất và nâng cao chất lượng cuộc sống.

So với các tỉnh miền núi, duyên hải khác, Quảng Ninh có lợi thế về vị trí địa lý, nguồn tài nguyên biển và rừng, được khai thác hiệu quả trong phát triển kinh tế nông thôn. Tuy nhiên, địa hình chia cắt, nguồn lực đầu tư hạn chế và đặc thù vùng miền vẫn là thách thức lớn. Việc huy động nguồn lực từ ngân sách nhà nước chỉ đáp ứng khoảng 40-60% nhu cầu thực tế, đòi hỏi sự chung tay của cộng đồng và doanh nghiệp.

Vai trò lãnh đạo của Đảng bộ tỉnh được khẳng định là nhân tố quyết định thành công của phong trào xây dựng NTM. Cơ chế chỉ đạo chặt chẽ, sự phối hợp đồng bộ giữa các cấp, ngành và sự tham gia tích cực của người dân đã tạo nên sức mạnh tổng hợp. Các số liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tăng trưởng GDP, tỷ lệ hộ nghèo giảm, tỷ lệ xã đạt chuẩn NTM theo từng năm để minh họa rõ nét tiến trình phát triển.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường huy động và sử dụng hiệu quả các nguồn lực đầu tư: Đẩy mạnh xã hội hóa, thu hút đầu tư từ doanh nghiệp và cộng đồng dân cư để bổ sung nguồn vốn cho xây dựng kết cấu hạ tầng nông thôn. Mục tiêu nâng tỷ lệ đầu tư ngoài ngân sách lên trên 50% trong vòng 3 năm tới. Chủ thể thực hiện: Ban Chỉ đạo xây dựng NTM tỉnh phối hợp với các sở ngành liên quan.

2. Đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông thôn theo hướng sản xuất hàng hóa quy mô lớn: Hỗ trợ phát triển hợp tác xã, tổ hợp tác, trang trại quy mô vừa và lớn, áp dụng khoa học kỹ thuật tiên tiến để nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm. Mục tiêu tăng giá trị sản phẩm nông nghiệp trên đơn vị diện tích lên 20% trong 5 năm. Chủ thể thực hiện: Sở Nông nghiệp & PTNT, UBND các huyện, xã.

3. Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực nông thôn: Tăng cường đào tạo nghề, bồi dưỡng kỹ năng quản lý, kỹ thuật cho nông dân và cán bộ cơ sở. Phấn đấu mỗi năm đào tạo nghề cho ít nhất 5.000 lao động nông thôn. Chủ thể thực hiện: Sở Lao động - Thương binh và Xã hội, các trung tâm dạy nghề.

4. Bảo vệ và phát triển môi trường sinh thái nông thôn: Triển khai các biện pháp xử lý chất thải, bảo vệ nguồn nước, trồng rừng phòng hộ ven biển và vùng núi. Mục tiêu giảm 30% các điểm ô nhiễm môi trường nông thôn trong 3 năm tới. Chủ thể thực hiện: Sở Tài nguyên và Môi trường, UBND các địa phương.

5. Tăng cường công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức và phát huy vai trò chủ thể của người dân: Đẩy mạnh công tác thông tin, vận động để người dân hiểu rõ quyền lợi và trách nhiệm trong xây dựng NTM, tạo sự đồng thuận và tự giác tham gia. Chủ thể thực hiện: Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể chính trị - xã hội.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cấp ủy, chính quyền địa phương: Đặc biệt là các tỉnh miền núi, duyên hải có đặc điểm tương tự Quảng Ninh, để tham khảo kinh nghiệm lãnh đạo, chỉ đạo xây dựng NTM phù hợp với điều kiện địa phương.

2. Các nhà nghiên cứu, giảng viên chuyên ngành lịch sử Đảng và phát triển nông thôn: Luận văn cung cấp hệ thống quan điểm, chủ trương của Đảng về xây dựng NTM và phân tích thực tiễn tại Quảng Ninh, làm tài liệu tham khảo bổ ích.

3. Các tổ chức, doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực phát triển nông nghiệp, nông thôn: Để hiểu rõ bối cảnh, chính sách và cơ hội đầu tư, hợp tác phát triển kinh tế nông thôn tại các tỉnh miền núi, duyên hải.

4. Sinh viên, học viên cao học chuyên ngành lịch sử Đảng, phát triển kinh tế - xã hội: Giúp nâng cao nhận thức về vai trò lãnh đạo của Đảng trong phát triển nông thôn, đồng thời cung cấp tư liệu thực tiễn phong phú.

Câu hỏi thường gặp

1. Phong trào xây dựng nông thôn mới tại Quảng Ninh bắt đầu từ khi nào?
   Phong trào xây dựng NTM tại Quảng Ninh chính thức bắt đầu từ năm 2008, sau khi Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa X ban hành Nghị quyết số 26 về nông nghiệp, nông dân, nông thôn và tỉnh ban hành Nghị quyết số 01-NQ/TU về xây dựng NTM đến năm 2020.

2. Vai trò của Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh trong xây dựng NTM là gì?
   Đảng bộ tỉnh giữ vai trò lãnh đạo, chỉ đạo toàn diện, thành lập Ban Chỉ đạo do Bí thư Tỉnh ủy làm Trưởng ban, phối hợp các sở ngành và địa phương triển khai đồng bộ các chương trình, chính sách xây dựng NTM.

3. Những thành tựu nổi bật của Quảng Ninh trong xây dựng NTM giai đoạn 2008-2013?
   Tỷ lệ hộ nghèo giảm từ 10,62% xuống 4,09%, 100% xã có điện lưới quốc gia, trường học đạt chuẩn, hệ thống y tế xã đạt chuẩn quốc gia, kết cấu hạ tầng giao thông nông thôn được cải thiện rõ rệt.

4. Những khó khăn, hạn chế trong xây dựng NTM tại Quảng Ninh?
   Nguồn lực đầu tư hạn chế, địa hình chia cắt phức tạp, sản xuất nông nghiệp còn manh mún, chuyển dịch cơ cấu lao động chưa đồng bộ, ô nhiễm môi trường nông thôn và năng lực cán bộ cơ sở còn yếu.

5. Làm thế nào để phát huy hiệu quả phong trào xây dựng NTM tại các tỉnh miền núi, duyên hải?
   Cần tăng cường huy động nguồn lực xã hội, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, phát triển sản xuất hàng hóa quy mô lớn, bảo vệ môi trường và phát huy vai trò chủ thể của người dân trong xây dựng NTM.

Kết luận

• Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh đã lãnh đạo hiệu quả phong trào xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2008-2013, góp phần nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của người dân nông thôn.
• Kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội nông thôn được cải thiện rõ rệt, tỷ lệ hộ nghèo giảm mạnh, hệ thống chính trị cơ sở được củng cố.
• Các hạn chế như nguồn lực đầu tư hạn chế, sản xuất nông nghiệp manh mún và ô nhiễm môi trường cần được khắc phục trong giai đoạn tiếp theo.
• Kinh nghiệm lãnh đạo, chỉ đạo đồng bộ, huy động sự tham gia của cộng đồng dân cư là bài học quý giá cho các địa phương khác.
• Đề xuất các giải pháp trọng tâm nhằm nâng cao hiệu quả xây dựng NTM, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững và hiện đại hóa nông thôn Quảng Ninh trong giai đoạn 2015-2020.

Tiếp theo, cần triển khai các giải pháp đề xuất, tăng cường giám sát, đánh giá kết quả thực hiện, đồng thời mở rộng nghiên cứu so sánh với các tỉnh miền núi, duyên hải khác để hoàn thiện chính sách xây dựng NTM.

Hành động ngay hôm nay: Các cấp ủy, chính quyền địa phương và các tổ chức liên quan cần phối hợp chặt chẽ, huy động mọi nguồn lực và phát huy vai trò chủ thể của người dân để xây dựng nông thôn mới bền vững, góp phần phát triển kinh tế - xã hội tỉnh Quảng Ninh.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Những yếu tố tác động đến sự lãnh đạo Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh trong xây dựng nông thôn mới (2008 – 2013) Chương 2: Chủ trương và sự chỉ đạo xây dựng nông thôn mới của Đảng bộ tỉnh Quảng Ninh (2008 – 2013) Chương 3: Nhận xét và kinh nghiệm 11 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Chƣơng 1 NHỮNG YẾU TỐ TÁC ĐỘNG ĐẾN SỰ LÃNH ĐẠO CỦA ĐẢNG BỘ TỈNH QUẢNG NINH TRONG XÂY DỰNG NÔNG THÔN MỚI (2008 -2013) 1. Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội 1. Điều kiện tự nhiên Tỉnh Quảng Ninh là tỉnh miền núi, nằm ở tọa độ địa lý 210 – 220 40’ vĩ độ Bắc, 1060 26’ – 1080 31’ kinh độ Đông, cách Thủ đô Hà Nội 150 km. Phía Bắc giáp tỉnh Quảng Tây của Trung Quốc.

Quảng Ninh có đường biên giới đất liền 132 km từ Tràng Vĩ (Móng Cái) đến giáp huyện Đình Lập (Lạng Sơn); phía Đông giáp Vịnh Bắc Bộ với 250 km bờ biển kéo dài từ cửa Bắc Luân (Trà Cổ) đến đảo Cát Bà (Hải Phòng); phía Tây giáp thành phố Hải Phòng, tỉnh Hải Dương, tỉnh Bắc Giang và tỉnh Lạng Sơn. Diện tích tự nhiên toàn tỉnh là 8.243 km2, trong đó, diện tích đất liền là 5.938 km2, vùng vịnh biển (nội thủy) là 2.853 km2, chiếm 1,8% diện tích cả nước. Quảng Ninh là tỉnh miền núi - duyên hải. Hơn 80% đất đai là đồi núi.

Hơn hai nghìn hòn đảo nổi trên mặt biển cũng đều là các quả núi. Vùng núi chia làm hai miền: Vùng núi miền Đông từ Tiên Yên qua Bình Liêu, Hải Hà, Đầm Hà đến Móng Cái. Đây là vùng nối tiếp của vùng núi Thập Vạn Đại Sơn từ Trung Quốc, hướng chủ đạo là đông bắc - tây nam. Có hai dãy núi chính: dãy Quảng Nam Châu (1.507 m) và Cao Xiêm (1.330 m) chiếm phần lớn diện tích tự nhiên các huyện Bình Liêu, Hải Hà, Đầm Hà, dãy Ngàn Chi (1.166 m) ở phía bắc huyện Tiên Yên.

Vùng núi miền tây từ Tiên Yên qua Ba Chẽ, Hoành Bồ, phía bắc thị xã Uông Bí và thấp dần xuống ở phía bắc huyện Đông Triều. Vùng núi này là những dãy nối tiếp hơi uốn cong nên thường được gọi là cánh cung núi Đông Triều với đỉnh Yên Tử (1.068 m) trên đất Uông Bí và đỉnh Am Váp (1.094 m) trên đất Hoành Bồ. 12 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Vùng trung du và đồng bằng ven biển gồm những dải đồi thấp bị phong hoá và xâm thực tạo nên những cánh đồng từ các chân núi thấp dần xuống các triền sông và bờ biển. Đó là vùng Đông Triều, Uông Bí, bắc Yên Hưng, nam Tiên Yên, Đầm Hà, Hải Hà và một phần Móng Cái.

Ở các cửa sông, các vùng bồi lắng phù sa tạo nên những cánh đồng và bãi triều thấp. Đó là vùng nam Uông Bí, nam Yên Hưng (đảo Hà Nam), đông Yên Hưng, Đồng Rui (Tiên Yên), nam Đầm Hà, đông nam Hải Hà, nam Móng Cái. Tuy có diện tích hẹp và bị chia cắt nhưng vùng trung du và đồng bằng ven biển thuận tiện cho nông nghiệp và giao thông nên đang là những vùng dân cư trù phú của Quảng Ninh. Vùng biển và hải đảo của Quảng Ninh là một vùng địa hình độc đáo.

Hơn hai nghìn hòn đảo chiếm hơn 2/3 số đảo cả nước (2078/ 2779), đảo trải dài theo đường ven biển hơn 250 km chia thành nhiều lớp. Có những đảo rất lớn như đảo Cái Bầu, Bản Sen, lại có đảo chỉ như một hòn non bộ. Có hai huyện hoàn toàn là đảo là huyện Vân Đồn và huyện Cô Tô. Trên vịnh Hạ Long và Bái Tử Long có hàng ngàn đảo đá vôi nguyên là vùng địa hình karst bị nước bào mòn tạo nên muôn nghìn hình dáng bên ngoài và trong lòng là những hang động kỳ thú.

Vùng ven biển và hải đảo Quảng Ninh ngoài những bãi bồi phù sa còn những bãi cát trắng táp lên từ sóng biển. Có nơi thành mỏ cát trắng làm nguyên liệu cho công nghệ thuỷ tinh (Vân Hải), có nơi thành bãi tắm tuyệt vời (như Trà Cổ, Quan Lạn, Minh Châu, Ngọc Vừng.) Địa hình đáy biển Quảng Ninh, không bằng phẳng, độ sâu trung bình là 20 m. Có những lạch sâu là di tích các dòng chảy cổ và có những dải đá ngầm làm nơi sinh trưởng các rạn san hô rất đa dạng. Các dòng chảy hiện nay nối với các lạch sâu đáy biển còn tạo nên hàng loạt luồng lạch và hải cảng trên dải bờ biển khúc khuỷu kín gió nhờ những hành lang đảo che chắn, tạo nên một tiềm năng cảng biển và giao thông đường thuỷ rất lớn.

13 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Khí hậu Quảng Ninh tiêu biểu cho khí hậu các tỉnh miền Bắc Việt Nam vừa có nét riêng của một tỉnh miền núi ven biển. Các quần đảo ở huyện Cô Tô và Vân Đồn. có đặc trưng của khí hậu đại dương. Quảng Ninh nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới có một mùa hạ nóng ẩm, mưa nhiều; một mùa đông lạnh, ít mưa và tính nhiệt đới nóng ẩm là bao trùm nhất.

Do nằm trong vành đai nhiệt đới nên hàng năm có hai lần mặt trời qua thiên đỉnh, tiềm năng về bức xạ và nhiệt độ rất phong phú. Ảnh hưởng bởi hoàn lưu gió mùa Đông Nam Á nên khí hậu bị phân hoá thành hai mùa: mùa hạ nóng ẩm với mùa mưa, mùa đông lạnh với mùa khô. Về nhiệt độ: được xác định có mùa đông lạnh, nhiệt độ không khí trung bình ổn định dưới 20oC. Mùa nóng có nhiệt độ trung bình ổn định trên 25oC.

Về mưa: theo quy ước chung, thời kỳ có lượng mưa ổn định trên 100 mm là mùa mưa; còn mùa khô là mùa có lượng mưa tháng ổn định dưới 100 mm. Theo số liệu quan trắc, mùa lạnh ở Quảng Ninh bắt đầu từ hạ tuần tháng 11 và kết thúc vào cuối tháng 3 năm sau, mùa nóng bắt đầu từ tháng 5 và kết thúc vào đầu tháng 10. Mùa ít mưa bắt đầu từ tháng 11 cho đến tháng 4 năm sau, mùa mưa nhiều bắt đầu từ tháng 5 và kết thúc vào đầu tháng 10. Giữa hai mùa lạnh và mùa nóng, hai mùa khô và mùa mưa là hai thời kỳ chuyển tiếp khí hậu, mỗi thời kỳ khoảng một tháng (tháng 4 và tháng 10).

Sự chênh lệch về nhiệt độ trung bình của tháng tiêu biểu cho mùa đông (tháng 1) thấp hơn nhiệt độ trung bình của tháng tiêu biểu cho mùa hạ (tháng 7) là 120C và thấp hơn nhiệt độ trung bình của tháng 1 theo tiêu chuẩn nhiệt độ cùng vĩ tuyến là 5,10C. Nhìn chung, khí hậu Quảng Ninh mát mẻ, ấm áp, thuận lợi cho phát triển nông nghiệp, lâm nghiệp và nhiều ngành kinh tế khác. 14 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Tỉnh Quảng Ninh có 589.957 ha diện tích đất tự nhiên, diện tích đất nông nghiệp là 56.550ha, chiếm 9,58%; diện tích đất lâm nghiệp có rừng là 228.682ha, chiếm 38,76%; diện tich đất chuyên dùng là 23.798ha, chiếm 4,03%; diện tích đất ở là 6.444ha, chiếm 1,09%; diện tích đất chưa sử dụng và sông suối đá là 274. Trong đất nông nghiệp, diện tích đất trồng cây hàng năm là 34.287 ha, chiếm 60,63%, riêng đất lúa chiếm 49,8%, gieo trồng hai vụ; diện tích đất trồng cây lâu năm là 5.563 ha, chiếm 9,8%; đất có mặt nước nuôi trồng thủy sản là 12.

Diện tích đất trống đồi núi trọc cần phủ xanh là 195.559 ha; diện tích đất bằng chưa sử dụng là 26.968 ha; diện tích có mặt nước chưa sử dụng là 16. Tỉnh Quảng Ninh có 162 nghìn ha rừng, trong đó có 124 ha rừng tự nhiên. Một điều đặc biệt hơn là tất cả các địa phương trong tỉnh Quảng Ninh đều có rừng. Ngoài những khu rừng quý như đinh, lim, sếu, táu, sồi… thì ở các huyện, thị xã Quảng Ninh còn có nhiều khu rừng đặc sản có giá trị kinh tế cao, kể cả rừng tự nhiên và rừng trồng.

Điển hình như huyện Bình Liều có tới ba loại cây đặc sản: quế, sồi, hồi. Hoa hồi và tinh dầu hồi là một mặt hàng xuất khẩu có giá trị cao. Ngoài gỗ, rừng Quảng Ninh còn có nhiều chim thú rừng, đó là tắc kè, ba kích và các dược liệu có trá trị khác. Quảng Ninh là một tỉnh miền núi, hải đảo, là miền rừng vàng cũng là miền biển bạc.

Tỉnh có trên 6000 km2 bờ biển, thuận lợi cho khai thác thủy sản và duc lịch, nhiều ngư trường với nhiều loại thủy hải sản phong phú, trữ lượng có thể khai thác hàng năm 3-4 vạn tấn. Có thể nói, nguồn lợi thủy sản ở Quảng Ninh rất phong phú và đa dạng. Có rất nhiều giống loài có giá trị kinh tế cao, phục vụ cho nhu cầu tiêu thụ trong nước và xuất khẩu. Trong tổng số 15 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 555 loài động vật vùng biển Quảng Ninh, có nhiều loài sản lượng lớn và giá trị kinh tế cao như: cá song, cá mú, cá hồng, vược… Nguồn lợi nhuyễn thể như bào ngư, hàu, trai, sò, ngán, tu hài… phát triển tập trung ở vùng bãi triều ven biển và quanh các đảo.

Về nguồn lợi giáp xác, giống loài phong phú và nhiều loài có giá trị cao như tôm he, cua biển, ghẹ xanh. Ngoài ra biển Quảng Ninh còn có nhiều hải sản quý hiếm có giá trị dinh dưỡng cao như cá ghim, sá sùng, hải sâm. Điều kiện kinh tế - xã hội Quảng Ninh là tỉnh có vị trí quan trọng trong vùng kinh tế trọng điểm Bắc Bộ (Hà Nội – Hải Phòng – Quảng Ninh), được xem như một phần quan trọng trong tăng trưởng kinh tế phía Bắc. Hướng phát triển của Quảng Ninh được chính phủ xác đinh: Hình thành các trung tâm lớn có ý nghĩa tới vùng và giao lưu quốc tế, hỗ trợ cho các tỉnh Nam vùng đồng bằng sông Hồng, hình thành các trung tâm công nghiệp lớn, phát triển các ngành công nghiệp cao thuộc các lĩnh vực điện tử, tin học, sản xuất vật liệu mới, sản xuất hàng tiêu dùng, chế biến thực phẩm, kinh tế cảng biển và đi đầu trong hợp tác quốc tế, thu hút đầu tư nước ngoài.

Để phát triển kinh tế, xã hội, Quảng Ninh đã tích cực chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng tăng tỉ trọng công nghiệp – xây dựng, dịch vụ - du lịch theo hướng CNH, HĐH và giảm dần tỷ trọng các ngành nông – lâm – ngư nghiệp. Nhờ đó mà tăng trưởng kinh tế toàn tỉnh ngày càng khởi sắc. Tốc độ tăng GDP năm 2005 là 12,5%, năm 2006 là 13% và năm 2007 tăng 13,17%. Trong đó, nông – lâm – ngư nghiệp tăng 3,8%, công nghiệp - xây dựng tăng 18%, dịch vụ tăng 11%.

GDP bình quân đầu người đạt 1.