Phát Triển Xuất Khẩu Hàng Nông Sản Tại Tỉnh Hải Dương

Tỉnh Hải Dương, nằm trong vùng kinh tế trọng điểm phía Bắc, có tiềm năng lớn trong việc phát triển xuất… 146 trang · Trường Đại Học Kinh Tế Quốc Dân · 2006.

• Tác giả: Ho Thi Thuy
• Người hướng dẫn: PGS.TS Hoang Minh Duong
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Quốc Dân
• Chuyên ngành: Quản Trị Kinh Doanh
• Đề tài: Phát Triển Xuất Khẩu Hàng Nông Sản Tại Tỉnh Hải Dương
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sỹ
• Năm xuất bản: 2006
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: XUẤT KHẨU HÀNG NÔNG SẢN VÀ VAI TRÒ XUẤT KHẨU HÀNG NÔNG SẢN ĐỐI VỚI PHÁT TRIỂN KINH TẾ HẢI DƯƠNG
• 1.1. Giới thiệu khai quát về tỉnh Hải Dương
• 1.2. Tình hình sản xuất công, nông nghiệp và thương mại dịch vụ tỉnh Hải Dương
• 1.3. Lý luận chung về hàng nông sản
• 1.3.1. Khái niệm, phân loại và đặc điểm hàng nông sản
• 1.4. Nội dung xuất khẩu hàng nông sản
• 1.4.1. Nghiên cứu thị trường xuất khẩu hàng nông sản
• 1.4.2. Tổ chức thu mua và tạo nguồn hàng nông sản xuất khẩu
• 1.4.3. Thực hiện giao dịch, đàm phán và ký kết hợp đồng xuất khẩu hàng nông sản
• 1.4.4. Thực hiện hợp đồng xuất khẩu hàng nông sản
• 1.4.5. Các hình thức xuất khẩu hàng nông sản cơ bản hiện nay
• 1.4.5.1. Xuất khẩu trực tiếp hàng nông sản cho thương nhân nước ngoài
• 1.4.5.2. Giao dịch tại sở giao dịch hàng nông sản
• 1.4.5.3. Gia công, chế biến hàng nông sản cho thương nhân nước ngoài
• 1.4.5.4. Xuất khẩu ủy thác hàng nông sản
• 1.4.5.5. Xuất khẩu hàng nông sản đổi hàng
• 1.4.5.6. Tạm nhập tái xuất hàng nông sản
• 1.4.5.7. Xuất khẩu hàng nông sản tại chỗ
• 1.5. Các chỉ tiêu đánh giá tình hình xuất khẩu hàng nông sản của doanh nghiệp
• 1.6. Các nhân tố ảnh hưởng đến xuất khẩu hàng nông sản
• 1.6.1. Nguồn hàng nông sản xuất khẩu
• 1.6.2. Cầu hàng nông sản xuất khẩu
• 1.6.3. Giá cả hàng nông sản
• 1.6.4. Năng lực sản xuất và xuất khẩu hàng nông sản của doanh nghiệp
• 1.6.5. Chất lượng và thương hiệu hàng nông sản
• 1.6.6. Tỷ giá hối đoái
• 2. CHƯƠNG 2: PHÂN TÍCH THỰC TRẠNG XUẤT KHẨU HÀNG NÔNG SẢN CỦA CÁC DOANH NGHIỆP TỈNH HẢI DƯƠNG
• 2.1. Tình hình sản xuất và tiềm năng sản xuất hàng nông sản xuất khẩu của các doanh nghiệp tỉnh Hải Dương
• 2.2. Tình hình sản xuất hàng nông sản xuất khẩu của các doanh nghiệp tỉnh Hải Dương
• 2.3. Tiềm năng sản xuất hàng nông sản xuất khẩu của các doanh nghiệp tỉnh Hải Dương
• 2.4. Thực trạng xuất khẩu hàng nông sản của các doanh nghiệp tỉnh Hải Dương
• 2.5. Các doanh nghiệp sản xuất kinh doanh hàng nông sản xuất khẩu điển hình
• 2.6. Đánh giá thực trạng xuất khẩu hàng nông sản của các doanh nghiệp tỉnh Hải Dương
• 2.7. Những kết quả đạt được trong xuất khẩu hàng nông sản của các doanh nghiệp tỉnh Hải Dương
• 2.8. Những hạn chế trong xuất khẩu hàng nông sản của các doanh nghiệp tỉnh Hải Dương
• 2.9. Nguyên nhân của những hạn chế trong xuất khẩu hàng nông sản của các doanh nghiệp tỉnh Hải Dương
• 2.9.1. Nguyên nhân khách quan
• 2.9.2. Nguyên nhân chủ quan
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP THÚC ĐẨY XUẤT KHẨU HÀNG NÔNG SẢN CỦA CÁC DOANH NGHIỆP TỈNH HẢI DƯƠNG
• 3.1. Mục tiêu, quan điểm, phương hướng phát triển ngành nông nghiệp Hải Dương nói chung và nhóm hàng nông sản xuất khẩu nói riêng
• 3.2. Quan điểm phát triển
• 3.3. Mục tiêu chiến lược
• 3.4. Định hướng phát triển
• 3.5. Giải pháp thúc đẩy xuất khẩu hàng nông sản của các doanh nghiệp tỉnh Hải Dương
• 3.5.1. Giải pháp liên quan đến tổ chức nguồn hàng
• 3.5.2. Nghiên cứu, phát triển sản phẩm hàng nông sản chế biến mới phù hợp thị hiếu người tiêu dùng xuất khẩu
• 3.5.3. Khai thác và mở rộng thị trường xuất khẩu
• 3.5.4. Nâng cao chất lượng hàng nông sản xuất khẩu, tăng tỷ trọng chế biến
• 3.5.5. Đầu tư, đổi mới và áp dụng khoa học công nghệ hiện đại vào chế biến hàng nông sản xuất khẩu
• 3.5.6. Nâng cao trình độ cán bộ công nhân viên
• 3.5.7. Xây dựng và phát triển thương hiệu hàng nông sản xuất khẩu
• 3.5.8. Đẩy mạnh xuất khẩu tại chỗ
• 3.5.9. Các giải pháp hỗ trợ từ cơ quan quản lý Nhà nước
• 3.5.10. Kiến nghị với các cơ quan quản lý nhà nước nhằm thúc đẩy xuất khẩu hàng nông sản của các doanh nghiệp tỉnh Hải Dương
• 3.5.11. Kiến nghị đối với chính sách thương mại nông nghiệp
• 3.5.12. Kiến nghị đối với chính sách đào tạo, nâng cao trình độ nghề nông cho nông dân
• 3.5.13. Kiến nghị đối với chính sách thu hút các doanh nghiệp đầu tư phát triển công nghiệp chế biến nông sản xuất khẩu
• 3.5.14. Tỉnh cần có quy hoạch vùng sản xuất nông sản xuất khẩu tập trung
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Phát Triển Xuất Khẩu Hàng Nông Sản Tại Tỉnh Hải Dương

Tỉnh Hải Dương, nằm trong vùng kinh tế trọng điểm phía Bắc, có tiềm năng lớn trong việc phát triển xuất khẩu hàng nông sản. Với diện tích đất nông nghiệp chiếm 62,62% tổng diện tích tự nhiên, Hải Dương có điều kiện thuận lợi cho sản xuất nông nghiệp. Hàng nông sản, đặc biệt là rau quả, đã trở thành mặt hàng xuất khẩu chủ lực, đóng góp đáng kể vào kim ngạch xuất khẩu của tỉnh.

1.1. Tình Hình Sản Xuất Nông Nghiệp Tại Hải Dương

Sản xuất nông nghiệp tại Hải Dương đã có những bước phát triển mạnh mẽ trong những năm qua. Tỉnh đã áp dụng nhiều công nghệ mới vào sản xuất, giúp nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Đặc biệt, rau quả vụ đông là một trong những sản phẩm chủ lực, chiếm tỷ lệ cao trong tổng kim ngạch xuất khẩu.

1.2. Vai Trò Của Xuất Khẩu Hàng Nông Sản Đối Với Kinh Tế Tỉnh

Xuất khẩu hàng nông sản không chỉ giúp tăng thu nhập cho nông dân mà còn góp phần vào sự phát triển kinh tế chung của tỉnh. Kim ngạch xuất khẩu hàng nông sản đã tăng trưởng ổn định, tạo ra nhiều việc làm và nâng cao đời sống cho người dân.

II. Những Thách Thức Trong Phát Triển Xuất Khẩu Hàng Nông Sản Tại Hải Dương

Mặc dù có nhiều tiềm năng, nhưng việc phát triển xuất khẩu hàng nông sản tại Hải Dương cũng gặp không ít thách thức. Các vấn đề như chất lượng sản phẩm, thị trường tiêu thụ và chính sách hỗ trợ từ nhà nước cần được giải quyết để nâng cao hiệu quả xuất khẩu.

2.1. Chất Lượng Sản Phẩm Xuất Khẩu

Chất lượng hàng nông sản xuất khẩu là yếu tố quyết định đến khả năng cạnh tranh trên thị trường quốc tế. Nhiều sản phẩm vẫn chưa đạt tiêu chuẩn quốc tế, gây khó khăn trong việc thâm nhập vào các thị trường khó tính.

2.2. Thị Trường Xuất Khẩu Bất Ổn

Thị trường xuất khẩu hàng nông sản thường xuyên biến động, ảnh hưởng đến kế hoạch sản xuất và tiêu thụ của doanh nghiệp. Việc tìm kiếm thị trường ổn định và bền vững là một thách thức lớn cho các doanh nghiệp tại Hải Dương.

III. Phương Pháp Nâng Cao Hiệu Quả Xuất Khẩu Hàng Nông Sản Tại Hải Dương

Để nâng cao hiệu quả xuất khẩu hàng nông sản, Hải Dương cần áp dụng nhiều phương pháp khác nhau. Từ việc cải thiện chất lượng sản phẩm đến việc mở rộng thị trường tiêu thụ, các doanh nghiệp cần có chiến lược rõ ràng và hiệu quả.

3.1. Đầu Tư Vào Công Nghệ Chế Biến

Đầu tư vào công nghệ chế biến hiện đại sẽ giúp nâng cao chất lượng sản phẩm và tăng giá trị gia tăng cho hàng nông sản. Các doanh nghiệp cần chú trọng đến việc áp dụng công nghệ mới trong sản xuất và chế biến.

3.2. Tăng Cường Hợp Tác Quốc Tế

Hợp tác quốc tế trong lĩnh vực xuất khẩu hàng nông sản sẽ mở ra nhiều cơ hội mới cho các doanh nghiệp. Việc tham gia vào các hiệp định thương mại tự do sẽ giúp giảm thuế và mở rộng thị trường tiêu thụ.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Trong Phát Triển Xuất Khẩu Hàng Nông Sản Tại Hải Dương

Nhiều doanh nghiệp tại Hải Dương đã áp dụng thành công các giải pháp trong phát triển xuất khẩu hàng nông sản. Những mô hình sản xuất hiệu quả và chiến lược marketing thông minh đã giúp họ gia tăng kim ngạch xuất khẩu.

4.1. Mô Hình Hợp Tác Xã Trong Sản Xuất

Mô hình hợp tác xã đã giúp nông dân giảm chi phí sản xuất và nâng cao chất lượng sản phẩm. Các hợp tác xã cũng đóng vai trò quan trọng trong việc kết nối nông dân với thị trường.

4.2. Chiến Lược Marketing Hiệu Quả

Các doanh nghiệp cần xây dựng chiến lược marketing hiệu quả để quảng bá sản phẩm ra thị trường quốc tế. Việc tham gia các hội chợ thương mại và triển lãm sẽ giúp nâng cao nhận thức về thương hiệu và sản phẩm.

V. Kết Luận Về Tương Lai Xuất Khẩu Hàng Nông Sản Tại Hải Dương

Tương lai của xuất khẩu hàng nông sản tại Hải Dương rất hứa hẹn. Với những chính sách hỗ trợ từ nhà nước và sự nỗ lực của các doanh nghiệp, Hải Dương có thể trở thành một trong những trung tâm xuất khẩu hàng nông sản lớn của cả nước.

5.1. Chính Sách Hỗ Trợ Từ Nhà Nước

Chính phủ cần có những chính sách hỗ trợ cụ thể cho ngành nông nghiệp, đặc biệt là trong việc xuất khẩu hàng nông sản. Các chương trình đào tạo và hỗ trợ tài chính sẽ giúp doanh nghiệp phát triển bền vững.

5.2. Tăng Cường Nghiên Cứu Và Phát Triển

Nghiên cứu và phát triển là yếu tố quan trọng giúp nâng cao chất lượng sản phẩm và mở rộng thị trường. Các doanh nghiệp cần đầu tư vào nghiên cứu để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Tỉnh Hải Dương sở hữu tổng diện tích tự nhiên 166.222 ha, trong đó đất nông nghiệp chiếm 62,62% cùng nguồn lao động nông thôn dồi dào chiếm gần 70% tổng nhân lực toàn tỉnh. Trong giai đoạn 2001-2005, kinh tế địa phương đạt bước chuyển mình mạnh mẽ với tổng kim ngạch xuất khẩu toàn tỉnh năm 2005 đạt 109,85 triệu USD, hoàn thành lũy kế 5 năm đạt 392,98 triệu USD và vượt 31% so với kế hoạch ban đầu là 300 triệu USD. Mặc dù vậy, giá trị xuất khẩu hàng nông sản vẫn bộc lộ sự bất cập lớn: năm 2004 kim ngạch nông sản đạt 12,38 triệu USD (chiếm khoảng 9,2% tổng kim ngạch) và sang năm 2005 sụt giảm xuống còn 10,12 triệu USD (chiếm chưa đầy 9,3%). Thực trạng này cho thấy hoạt động xuất khẩu nông sản chưa tương xứng với tiềm năng vùng đất phù sa sông Thái Bình màu mỡ.

Vấn đề cốt lõi đặt ra là làm thế nào để tháo gỡ các điểm nghẽn về tính phân tán, tỷ lệ sơ chế thô cao và thị trường tiêu thụ thiếu bền vững của các doanh nghiệp trên địa bàn. Mục tiêu nghiên cứu tập trung hệ thống hóa lý luận quản trị thương mại quốc tế đối với nông sản, phân tích thực trạng hoạt động xuất khẩu giai đoạn 2001-2005, từ đó xây dựng hệ thống giải pháp nâng cao kim ngạch xuất khẩu và mở rộng thị trường hướng tới năm 2010.

Phạm vi không gian tập trung vào cộng đồng doanh nghiệp xuất khẩu nông sản tỉnh Hải Dương, phạm vi thời gian phân tích chuỗi dữ liệu 2001-2005 và định hướng đến 2010. Nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn sâu sắc, cung cấp căn cứ chiến lược giúp chuyển dịch cơ cấu kinh tế địa phương, nâng giá trị sản xuất bình quân từ 37,2 triệu đồng/ha lên trên 50 triệu đồng/ha và tạo thêm sinh kế bền vững cho hơn 1,1 triệu lao động nông nghiệp.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng lý thuyết Lợi thế so sánh của David Ricardo và lý thuyết Tỷ lệ các yếu tố sản xuất của Heckscher-Ohlin nhằm giải thích lợi thế xuất khẩu của các mặt hàng nông sản thâm dụng đất đai và lao động tại các nước đang phát triển. Đồng thời, mô hình chuỗi giá trị và lý thuyết tích hợp dọc trong kinh doanh thương mại được khai thác để phân tích liên kết cung ứng từ hộ nông dân đến đơn vị chế biến xuất khẩu.

Khung phân tích tập trung vào các khái niệm trọng tâm:

• Hàng nông sản theo nghĩa hẹp: Sản phẩm của ngành trồng trọt, chăn nuôi và dịch vụ nông nghiệp với 5 đặc trưng cơ bản gồm tính thời vụ cao, tính khu vực, tính phân tán, tính tươi sống dễ suy giảm chất lượng và tính không ổn định về sản lượng.
• Các hình thức xuất khẩu: Xuất khẩu trực tiếp, gia công chế biến cho thương nhân nước ngoài, xuất khẩu ủy thác và xuất khẩu tại chỗ phục vụ các khu công nghiệp.
• Chỉ số đo lường hiệu quả xuất khẩu: Quy mô kim ngach xuất khẩu, tốc độ tăng trưởng doanh thu ngoại tệ, cơ cấu mặt hàng qua chế biến và chỉ số thâm nhập thị trường quốc tế.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu thứ cấp được thu thập từ Cục Thống kê tỉnh Hải Dương, Sở Công Thương, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cùng báo cáo tài chính giai đoạn 2001-2005 của 13 doanh nghiệp xuất khẩu trên địa bàn. Timeline khảo sát tập trung vào chu kỳ phát triển 5 năm từ năm 2001 đến hết năm 2005.

Cỡ mẫu nghiên cứu chuyên sâu gồm 5 trên tổng số 13 doanh nghiệp xuất khẩu nông sản chủ lực của tỉnh. Phương pháp chọn mẫu có chủ đích (purposive sampling) được áp dụng để bao quát đầy đủ 3 loại hình sở hữu: 1 doanh nghiệp cổ phần có vốn nhà nước (Công ty Cổ phần Chế biến nông sản thực phẩm xuất khẩu Hải Dương), 2 doanh nghiệp FDI (Công ty TNHH Thực phẩm Vạn Đắc Phúc, Công ty Châu Á Thái Bình Dương) và 2 doanh nghiệp tư nhân (tiêu biểu như Công ty TNHH Thắng Lợi).

Lý do lựa chọn phương pháp phân tích thống kê mô tả, so sánh tỷ lệ phần trăm và tổng hợp chuỗi thời gian là nhằm phản ánh chân thực cơ cấu biến động kim ngạch, bóc tách đặc thù từng nhóm doanh nghiệp chiếm trên 85% tổng giá trị xuất khẩu nông sản toàn tỉnh, đảm bảo tính đại diện và độ tin cậy khoa học cao cho các kết luận.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, quy mô kim ngạch xuất khẩu nông sản có sự tăng trưởng nhưng thiếu tính ổn định qua các năm. Giai đoạn 2001-2004, tốc độ tăng trưởng xuất khẩu bình quân toàn tỉnh đạt 21,65%/năm. Kim ngạch nông sản tăng từ 10,28 triệu USD năm 2003 lên 12,38 triệu USD năm 2004 (tăng trưởng 20,4%), nhưng đến năm 2005 lại giảm 18,3% xuống còn 10,12 triệu USD do tác động bất lợi của biến động giá cả và sự thay đổi chính sách kiểm dịch của các đối tác nhập khẩu.

Thứ hai, cơ cấu thành phần kinh tế có sự phân hóa rõ rệt. Toàn tỉnh có 13 doanh nghiệp xuất khẩu nông sản, trong đó khối doanh nghiệp dân doanh chiếm 54% về số lượng (7 doanh nghiệp) nhưng đóng góp từ 50% đến 75% tổng giá trị kim ngạch xuất khẩu nông sản. Khối doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài FDI có 4 đơn vị (chiếm 31% số lượng) đóng góp kim ngạch khoảng 2,5 triệu USD, còn khối doanh nghiệp nhà nước chiếm 15% (2 đơn vị).

Thứ ba, cơ cấu sản phẩm xuất khẩu còn nặng về sơ chế thô với giá trị gia tăng thấp. Nhóm hàng xuất khẩu chủ lực gồm dưa chuột, dưa bao tử, dưa gang muối, ớt, hành tỏi và thịt lợn cấp đông. Sản phẩm chế biến sâu đóng lọ thủy tinh chỉ chiếm tỷ trọng dưới 15% tổng giá trị xuất khẩu của toàn tỉnh.

Thứ tư, thị trường xuất khẩu bị thu hẹp vào khu vực truyền thống. Hơn 65% kim ngạch tập trung tại các thị trường châu Á như Đài Loan, Hồng Kông, Nhật Bản và Trung Quốc. Việc thâm nhập vào các thị trường lớn có sức mua cao như Hoa Kỳ và EU còn gặp nhiều rào cản kỹ thuật khắt khe.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân căn bản của các hạn chế trên xuất phát từ nền sản xuất nông nghiệp nhỏ lẻ, manh mún. Việc thu gom nguyên liệu phân tán khiến chất lượng nông sản không đồng đều và dư lượng bảo vệ thực vật chưa được kiểm soát triệt để theo tiêu chuẩn Hiệp định SPS của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO). Bên cạnh đó, phần lớn doanh nghiệp thiếu vốn đổi mới công nghệ và chưa xây dựng được thương hiệu riêng mà chủ yếu làm gia công nhãn hàng cho công ty mẹ ở nước ngoài.

Trong các báo cáo phân tích kinh tế, toàn bộ dữ liệu thực trạng xuất khẩu 2001-2005 được mô hình hóa trực quan thông qua biểu đồ cột kép so sánh kim ngạch xuất khẩu nông sản với tổng kim ngạch toàn tỉnh, kết hợp bảng cơ cấu tỷ trọng theo thành phần sở hữu (54% dân doanh, 31% FDI, 15% nhà nước) và biểu đồ tròn phân bổ thị trường xuất khẩu. Cách trình bày này làm nổi bật sự tụt hậu về giá trị gia tăng của nông sản so với mức tăng trưởng công nghiệp 21%/năm của tỉnh, khẳng định nhu cầu cấp bách phải tái cấu trúc chuỗi giá trị nông nghiệp.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm thúc đẩy xuất khẩu hàng nông sản bền vững giai đoạn đến năm 2010, bốn nhóm giải pháp hành động cụ thể được đề xuất:

Thứ nhất, tổ chức lại chuỗi cung ứng nguồn nguyên liệu theo Quyết định số 80/2002/QĐ-TTg về liên kết 4 nhà (Nhà nước - Nhà nông - Nhà khoa học - Doanh nghiệp). Doanh nghiệp chế biến chủ động đầu tư vùng nguyên liệu hoặc ký hợp đồng liên kết bao tiêu trực tiếp với hợp tác xã nông nghiệp. Mục tiêu nâng diện tích gieo trồng rau màu vụ đông chuyên canh lên trên 35.000 ha vào năm 2010, bảo đảm 100% nguồn nông sản đạt tiêu chuẩn an toàn sinh học.

Thứ hai, đổi mới công nghệ chế biến sâu và quản lý chất lượng. Doanh nghiệp cần dành ít nhất 15-20% vốn đầu tư hàng năm để hiện đại hóa dây chuyền đóng hộp tiệt trùng, kho lạnh bảo quản nông sản và phòng kiểm nghiệm vi sinh. Timeline triển khai trong 24 tháng nhằm chuyển dịch cơ cấu sản phẩm chế biến sâu đạt tỷ trọng trên 40%, đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn kỹ thuật quốc tế như ISO, HACCP và rào cản SPS/TBT.

Thứ ba, đa dạng hóa thị trường và phát triển thương hiệu nông sản đặc sản. Song song với việc củng cố các thị trường truyền thống (Đài Loan, Nhật Bản), doanh nghiệp cần xúc tiến thương mại sang Đông Âu, Nga, EU và Hoa Kỳ. Ủy ban nhân dân tỉnh cần hỗ trợ đăng ký bảo hộ chỉ dẫn địa lý và nhãn hiệu tập thể cho các sản phẩm thế mạnh như tỏi Kinh Môn, vải thiều Thanh Hà trong giai đoạn 2007-2008.

Thứ tư, hoàn thiện chính sách hỗ trợ từ cơ quan quản lý nhà nước. Tỉnh Hải Dương cần ban hành gói chính sách ưu đãi miễn giảm tiền thuê đất cho các dự án nhà máy chế biến nông sản xuất khẩu, đồng thời hỗ trợ 50% kinh phí đào tạo nghiệp vụ ngoại thương, marketing quốc tế và luật thương mại WTO cho đội ngũ cán bộ quản lý doanh nghiệp.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung và khung giải pháp của công trình nghiên cứu mang lại giá trị thực tiễn cho 4 nhóm đối tượng chính:

• Ban lãnh đạo và cán bộ quản lý doanh nghiệp xuất khẩu nông sản: Vận dụng mô hình liên kết vùng nguyên liệu, quy trình đàm phán hợp đồng 6 bước (hỏi giá, phát giá, đặt hàng, hoàn giá, chấp nhận, xác nhận) và chiến lược định vị sản phẩm chế biến sâu để nâng kim ngạch xuất khẩu doanh nghiệp từ 15% đến 25%/năm.
• Cơ quan quản lý nhà nước cấp tỉnh và sở ban ngành (Sở Công Thương, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn): Sử dụng kho số liệu về 166.222 ha đất tự nhiên và mô hình 13 doanh nghiệp xuất khẩu để xây dựng quy hoạch 35.000 ha vùng sản xuất hàng hóa tập trung và ban hành các chính sách khuyến nông phù hợp.
• Giảng viên, nghiên cứu viên và học viên cao học khối ngành Kinh tế - Quản trị kinh doanh: Khai thác khung lý thuyết kinh doanh thương mại nông sản, phương pháp chọn mẫu điển hình 5 doanh nghiệp và hệ thống dữ liệu thực nghiệm giai đoạn 2001-2005 làm tài liệu tham khảo chất lượng cao.
• Ban chủ nhiệm hợp tác xã và các chủ trang trại nông nghiệp: Tiếp cận phương thức canh tác an toàn sinh học, mô hình góp vốn bằng quyền sử dụng đất với doanh nghiệp chế biến nhằm gia tăng giá trị sản xuất vượt ngưỡng 50 triệu đồng/ha.

Câu hỏi thường gặp

Điểm nghẽn lớn nhất trong xuất khẩu nông sản của Hải Dương giai đoạn 2001-2005 là gì?

Điểm nghẽn cốt lõi là nền sản xuất còn manh mún khiến chất lượng không đồng đều và tỷ lệ chế biến sâu đạt dưới 15%. Mặc dù tổng kim ngạch xuất khẩu toàn tỉnh năm 2005 đạt 109,85 triệu USD, xuất khẩu nông sản chỉ đạt 10,12 triệu USD do chủ yếu dừng lại ở dạng thô và sơ chế muối nén, hạn chế khả năng cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

Khối doanh nghiệp nào giữ vai trò chủ đạo trong hoạt động xuất khẩu nông sản địa phương?

Khối doanh nghiệp dân doanh đóng vai trò nòng cốt khi chiếm 54% số lượng (7/13 doanh nghiệp) và tạo ra từ 50% đến 75% tổng giá trị kim ngạch xuất khẩu nông sản toàn tỉnh. Khối FDI gồm 4 doanh nghiệp chiếm 31% số lượng, giữ thế mạnh về chế biến đóng lọ thủy tinh và xuất khẩu rau quả sang thị trường Đông Á.

Mô hình liên kết 4 nhà theo Quyết định số 80/2002/QĐ-TTg được cụ thể hóa như thế nào?

Doanh nghiệp chế biến giữ vị trí trung tâm, trực tiếp ký hợp đồng bao tiêu sản lượng hoặc liên kết cổ phần hóa bằng giá trị quyền sử dụng đất với hộ nông dân. Mô hình này giúp chuẩn hóa quy trình bón phân, phòng trừ sâu bệnh an toàn sinh học trên toàn bộ diện tích 35.000 ha rau vụ đông chuyên canh của tỉnh.

Thị trường xuất khẩu chính của nông sản Hải Dương gồm những quốc gia nào?

Thị trường truyền thống tập trung chủ yếu tại châu Á gồm Đài Loan, Hồng Kông, Nhật Bản và Trung Quốc, chiếm khoảng 60% đến 70% tổng kim ngạch. Các thị trường tiềm năng có yêu cầu khắt khe như EU và Hoa Kỳ chưa được khai thác mạnh do rào cản kỹ thuật kiểm dịch thực vật SPS.

Mục tiêu phát triển nông nghiệp của tỉnh Hải Dương đến năm 2010 được xác định ra sao?

Tỉnh đề ra mục tiêu tăng trưởng giá trị sản xuất nông nghiệp bình quân 4,5-5,0%/năm; chuyển dịch cơ cấu trồng trọt - chăn nuôi - dịch vụ đạt tỷ lệ 54% - 39% - 7%; bảo đảm sản lượng lương thực bình quân 490 kg/người/năm và mở rộng diện tích sản xuất đạt doanh thu trên 50 triệu đồng/ha.

Kết luận

• Hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận về đặc thù thương mại nông sản và các hình thức xuất khẩu trực tiếp, gia công chế biến, ủy thác trong bối cảnh hội nhập quốc tế.
• Phân tích bức tranh thực tiễn 13 doanh nghiệp xuất khẩu nông sản Hải Dương giai đoạn 2001-2005 trong tổng hòa kim ngạch xuất khẩu 392,98 triệu USD của địa phương.
• Chỉ rõ các nút thắt về cơ cấu sản phẩm sơ chế chiếm trên 85%, sự thiếu hụt thương hiệu quốc tế và rủi ro từ việc phụ thuộc vào thị trường tiểu ngạch.
• Hoạch định 4 nhóm giải pháp chiến lược gắn liền với chuỗi liên kết 4 nhà, đổi mới công nghệ chế biến sâu và mở rộng 35.000 ha vùng sản xuất vụ đông tập trung.
• Đề xuất chính sách đồng bộ về mặt bằng kho bãi, đào tạo nguồn nhân lực ngoại thương và xúc tiến thương mại quốc tế theo chuẩn mực WTO hướng đến năm 2010.

Đóng góp của luận văn là luận cứ khoa học sắc bén giúp cộng đồng doanh nghiệp và các nhà hoạch định chính sách địa phương tối ưu hóa chuỗi giá trị nông sản. Các cơ quan quản lý và doanh nghiệp cần bắt tay triển khai ngay các đề án chuẩn hóa vùng nguyên liệu an toàn để đón đầu cơ hội hội nhập kinh tế toàn cầu.

Trích đoạn nội dung tài liệu

!• fl TRUONG DAI ■ HOC ■ KINH TE QUOC DAN ------- — K) < G&--------- HOTHI THUY THUG DAY XUAT KHAU HANG NdNG SAN ODA GAG DOANH NGHIEP s. TINH HAIDlRJNG HA NQI - 2006 I TRUCJNG DAI HOC KINH II QUOC DAN H6 Thi Thuy DAI HOC KTQD TRUNGTAM a THONG TIN THUVIEN THUC DAY XU AT KHAU HANG NONG SAN CUA CAC DOANH NGHIEP TINH HAI DUONG Chuyen nganh: Quan tri kinh doanh Thircrng mai LU AN VAN THAC SY QUAN TRI KINH DOANH NGlfCfl HlfONG DAN KHOA HOC: PGS.TS HOANG MINH DUONG DAI HOC KTQD TRUNGTAlfK THONG TIN THUVIEN w Ha noi, Nam 2006 • LUC MUC • Danh muc cac ch(r viet tat Danh muc bang Danh muc so- do Danh muc bieu do Tom tat luan van MO DAU. 1 Chu’o’ng 1-XUAT KHAU HANG NONG SAN VA VAI TRO XUAT KHAU HANG NONG SAN DOI VOI PHAT TRIEN KINH TE HAI DlfONG. Gidi thieu khai quat tinh Hai Duong.

Vai net ve tinh Hai Duong. Tinh hinh san xuat cong, nong nghiep va thuong mai dich vu tinh Hai Duong. Ly luan chung ve xuat khau hang nong san.1 Khai niem, phan loai va dac diem hang nong san.2 Noi dung xuat khau hang nong san. Nghien cuu thi truong xuat khau hang nong san.

To chuc thu mua va tao nguon hang nong san xuat khau. Thue hien giao dich, dam phan va ky ket hop dong xuat khau hang nong san. Thue hien hop dong xuat khau hang nong san. Cac hinh thuc xuat khau hang nong san co ban hien nay.

Xuat khau true tiep hang nong san cho thuong nhan nunc ngoai. Giao dich tai so giao dich hang nong san. Gia cong, che bien hang nong san cho thuong nhan nuac ngoai. Xuat khau uy thac hang nong san.

Xuat khau hang nong san doi hang. Tam nhap tai xuat hang nong san. Xuat khau hang nong san tai cho.3 Cac chi tieu danh gia tinh hinh xuat khau hang nong san cua doanh nghiep. Cac nhan to anh hirong den xuat khau hang nong san 23 1.

Nguon hang nong san xuat khau. Cau hang nong san xuat khau. Gia ca hang nong san xuat khau. Nang lire san xuat va xuat khau hang nong san cua doanh nghiep.5 Chat luong va thirorig hieu hang nong san.

Ty gia hoi doai. Chinh sach thuomg mai quoc te cua Viet Nam va moi quan he gitxa Viet Nam va cac nuoc doi tac. Vai tro xuat khau hang nong san doi voi phat trien kinh te Hai Du’O’ng noi chung va doi voi phat trien doanh nghiep noi rieng. Vai tro xuat khau hang nong san doi vdi phat trien kinh te Hai Duong.

Vai tro xuat khau hang nong san doi voi phat trien doanh nghiep. 31 Chinrng 2-PHAN TICH THUG TRANG XUAT KHAU HANG NONG SAN CUA CAC DOANH NGHIEP TINH HAI DUONG. Tinh hinh san xuat va tiem nang san xuat hang nong san xuat khau cua cac doanh nghiep tinh Hai Din/ng. Tinh hinh san xuat hang nong san xuat khau cua cac doanh nghiep tinh Hai Duong.

Tiem nang san xuat hang nong san xuat khau cua cac doanh nghiep tinh Hai Duong. Thue trang xuat khau hang nong san cua cac doanh nghiep tinh Hai Duong. Thue trang xuat khau hang nong san cua cac doanh nghiep tinh Hai Duong. Cac doanh nghiep san xuat kinh doanh hang nong san xuat khau dien hinh.

Danh gia thuc trang xuat khau hang nong san cua cac doanh nghiep tinh Hai Duong. Nhung ket qua dat duuc trong xuat khau hang nong san cua cac doanh nghiep tinh Hai Duong. Nhung han che trong xuat khau hang nong san cua cac doanh nghiep tinh Hai Duong. Nguyen nhan cua nhung han che trong xuat khau hang nong san cua cac doanh nghiep tinh Hai Duong.

Nguyen nhan khach quan. Nguyen nhan chu quan. 76 Chuang 3-GIAI PHAP THUC DAY XUAT KHAU HANG NONG SAN CUA CAC DOANH NGHIEP TINH HAI DUONG. Muc tieu, quan diem, phuong huong phat trien nganh nong nghiep Hai Duong noi chung va nhom hang nong san xuat khau noi rieng.

Quan diem phat trien. Muc tieu chien luuc. Dinh huong phat triin. Giai phap thuc day xuat khau hang nong san cua cac doanh nghiep tinh Hai Durong.

Giai phap lien quan den to chuc nguon hang. Nghien cuu, phat trien san pham hang nong san che bien moi phu hop thi hieu ngudi tieu dung xuat khau. Khai thac va ma rong thi trudng xuat khau. Nang cao chat luong hang nong san xuat khau, tang ty trong che bien.

Dau tu, doi moi va ap dung khoa hoc cong nghe hien dai vao che bien hang nong san xuat khau. Nang cao trinh do can bo cong nhan vien. Xay dung va phat trien thuong hieu hang nong san xuat khdu. Day manh xuat khau tai cho.

Cac giai phap ho trq tu co quan quan ly Nha nude. Kien nghi voi cac co’ quan quan ly nha nude nham thuc day xuat khau hang nong san cua cac doanh nghiep tinh Hai Duong. Kien nghi doi vdi chinh sach thuong mai nong nghiep. Kien nghi doi vdi chinh sach dao tao, nang cao trinh do nghe nong cho nong dan.

Kien nghi doi vdi chinh sach thu hut cac doanh nghiep dau tu phat trien cong nghiep che bien nong san xuat khau. Tinh can co quy hoach vung san xuat nong san xuat khau tap trung. 97 TAI LIEU THAM KHAO. 100 DANH MUC CHU* VIET TAT APEC Di6n dan kinh te Chau A-Thai Binh Duong ASEAN Khu vuc mau dich tu do Asean * AFTA Hiep dinh ve khu vuc mau dich tu do Asean DN Doanh nghiep DNNN Doanh nghiep nha nude EU Chau Au FDI Dau tu true tiep nude ngoai FAO To chuc nong luong Lien Hiep Quoc GRP Tong san pham dia phuong GTSX Gia tri san xuat HTX Hop tac xa KNXK Kim ngach xuat khau TNHH Trach nhiem huu han PGD Pho giam doc SPS Hiep dinh ve cac bien phap kiem dich dong thuc vat TBT Hiep dinh ve cac bien phap ky thuat trong thuong mai USD Do la My UBND Uy ban nhan dan VND Viet Nam dong WTO To chuc thuong mai the gidi DANH MVC BANG Gia tri san xuat nong nghiep theo loai hinh kinh te va nganh kinh Bang 2.2 Co cau dat nong nghidp.3 Dien tich, nang suat, san luong rau, gia vj xuSt khAu chu yeu 36 Bang 2.4 Dien tich, nang suat, san luong qua xuat khau chu y£u 37 Bang 2.5 Co cau va chat luong nguon nhan lire (%) 41 So luong doanh nghiep tham gia xuat khau hang nong san cua Bang 2.6 44 tinh Hai Duong Bang 2.7 KNXK hang nong san chi tiet theo doanh nghiep 45 Bang 2.8 KNXK hang nong san theo loai hinh doanh nghiep 46 Bang 2.9 KNXK hang nong san theo nhom hang 49 KNXK hang nong san thuc pham theo thi truong cua cac doanh Bang 2.10 ‘ 50 nghiep tinh Hai Duong Tong KNXK hang nong san cua Cong ty co phan che bien nong Bang 2.11 , 55 san thuc pham Hai Duong KNXK theo nhom hang cua Cong ty Co phan che bien nong san Bang 2.12 , 56 thuc pham xuat khau Hai Duong KNXK theo thi truong cua Cong ty Co phan che bien nong san Bang 2.13 , 57 thuc pham xuat khau Hai Duong Tong KNXK hang nong san cua Cong ty Chau A Thai Binh Bang 2.14 , , 61 Duong va Cong ty TNHH thuc pham Van Dac Phuc Bang 2.15 KNXK theo nhom hang cua Cong ty Chau A Thai Binh Duong 62 Bang 2.16 KNXK theo nhom hang cua Cong ty TNHH Van Dac Phuc 63 KNXK theo thi truong cua Cong ty TNHH thuc pham Van Dac Bang 2.17 65 Phuc Muc tieu phat trien mot so chi tieu chu yeu nganh nong nghiep Bang 3.1 81 tinh Hai Duong DANH MUC SO DO , Co cau to chuc Cong ty co phan che bien nong san thuc ph Am So do 2.1 52 xuat khau Hai Duomg , Quy trinh san xuat rau xuat khau cua Cong ty co phan ch6 bi6n So do 2.2 , 52 nong san thuc pham xuat khau Hai Duong Quy trinh san xuat san pham nong san che bien dong lo thuy tinh So do 2.3 cua Cong ty co phan che bien nong san thuc pham xuat khau Hai 54 Duong Quy trinh san xuat thit Ion cap dong xuat khau cua Cong ty cd So do 2.

‘ , 54 phan che bien nong san thuc pham xuat khau Hai Duong.5 Co cau to chuc Cong ty Chau A Thai Binh Duong 59 So do 2.6 Co cau to chuc Cong ty TNHH thuc pham Van Dac Phuc 60 DANH MUC BIEU DO •> x r t Bieu do 1.1 Kim ngach xuat khau tinh Hai Duong 29 Bieu do 1.2 Toe do tang trudng GRP cua tinh Hai Duong so ca nude 30 TRUING DAI HOC KINH TE QUOC DAN Ho Thi Thuy THUC DAY XUAT KHAU HANG NONG SAN CUA CAC DOANH NGHIEP TINH HAI DUONG Chuyen nganh: Quan tri kinh doanh Thuong mai LUAN VAN THAC SY QUAN TRI KINH DOANH TOM TAT LUAN • VAN THAC • SY Ha noi, Nam 2006 i MO DAU 1. Tinh cap thief cua de tai. 6 cac nude dang phat trien, nong nghiep dirge coi la nganh dem lai ngudn thu nhap ngoai te Ion. Cac loai nong san, lam san, thuy san de dang gia nhap thi trudng quoc te hon so voi cac hang hoa cong nghiep.

Xu hudng chung d cac nude trong qua trinh cong nghiep hoa - hien dai hoa, giai doan dau gia tri xuit khau nong san, lam san, thuy san chiem ty trong cao trong tong KNXK va ty trong do se giam dan cung vdi su phat trien cao cua nen kinh te. Viet Nam cung khong phai ngoai le trong xu hudng chung do. Dinh hudng phat trien nganh nong nghiep trong Chien luge phat triSn kinh te - xa hoi 2001-2010 cua Viet Nam xac dinh ". md rong thi truong tieu thu nong san trong va ngoai nude, tang dang ke thi phan cua cac nong san chu lire tren thi trudng the gidi.

Trong xu the hoi nhap kinh te quoc te, xuat khau la mot giai phap phat trien thi trudng tieu thu vd cung quan trong. Thuc hien theo chien luge phat trien chung cua ca nude, Hai Duong da de ra muc tieu phat trien tong quat". Den nam 2010 Hai Duong phan dau trd thanh mot tinh cong nghiep nong nghiep hang hoa va nong thon phat trien - cong nghiep tiep can vdi cong nghe tien tien, nong nghiep phat trien toan dien -." Hai Duong la mot tinh nam trong vung kinh te trgng diem phia Bac, cd dien tich tu nhien 166.222 ha, trong do dat danh cho nong nghiep la 62,62%; Hai Duong nam trong vung khi hau nhiet ddi gid mua, khi hau thdi tiet thuan lgi cho san xuat nong nghiep, bao gom cay luong thuc, thuc pham va cay an qua dac biet la hang rau qua vu dong. ; Hai Duong cd vi tri giao thong thuan lgi; luc lugng lao dong trong nganh nong nghiep chiem 70% luc lugng lao dong tinh.

KNXK cua Hai Duong nam 2005 la 109.