Luận Văn Thạc Sĩ Về Phát Triển Sản Xuất Cây Vụ Đông Tại Huyện Gia Viễn, Tỉnh Ninh Bình

Luận văn thạc sĩ VNUA nghiên cứu phát triển sản xuất cây vụ đông tại huyện Gia Viễn, tỉnh Ninh Bình, góp phần nâng cao hiệu quả nông nghiệp.

• Tác giả: Nguyễn Phúc Khánh
• Người hướng dẫn: TS. Trần Quang Trung
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Kinh tế nông nghiệp
• Đề tài: Phát triển sản xuất cây vụ đông trên địa bàn huyện Gia Viễn, tỉnh Ninh Bình
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. MỤC LỤC
• DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC BIỂU ĐỒ, HÌNH, HỘP
• TRÍCH YẾU LUẬN VĂN
• 1. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 2. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
• 3. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU
• 4. NHỮNG ĐÓNG GÓP MỚI CỦA ĐỀ TÀI
• 5. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN
• 5.1. Cơ sở lý luận về phát triển cây vụ đông
• 5.2. Một số quan điểm và khái niệm
• 5.3. Vai trò của phát triển cây vụ đông
• 5.4. Đặc điểm sản xuất cây vụ đông và phân loại cây vụ đông
• 5.5. Nội dung phát triển sản xuất cây vụ đông
• 5.6. Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển sản xuất cây vụ đông
• 5.7. Cơ sở thực tiễn về phát triển sản xuất cây vụ đông
• 5.7.1. Tình hình phát triển sản xuất cây vụ đông ở Việt Nam
• 5.7.2. Những thách thức hiện nay và trong tương lai đối với phát triển cây vụ đông ở Việt Nam
• 5.7.3. Kinh nghiệm phát triển sản xuất cây vụ đông ở một số nước trên thế giới
• 5.7.4. Các chủ trương của Đảng và chính sách của Nhà nước liên quan đến phát triển cây vụ đông
• 6. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 6.1. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu
• 6.2. Điều kiện tự nhiên
• 6.3. Điều kiện kinh tế, xã hội
• 6.4. Đánh giá chung về địa bàn nghiên cứu
• 6.5. Phương pháp nghiên cứu
• 6.5.1. Phương pháp chọn điểm nghiên cứu
• 6.5.2. Phương pháp thu thập thông tin
• 6.5.3. Phương pháp xử lý thông tin
• 6.5.4. Phương pháp phân tích thông tin
• 6.6. Hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu
• 7. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 7.1. Thực trạng phát triển sản xuất cây vụ đông trên địa bàn huyện Gia Viễn
• 7.1.1. Khái quát về phát triển cây vụ đông của huyện Gia Viễn
• 7.1.2. Phát triển quy mô và cơ cấu cây trồng vụ đông
• 7.1.3. Phát triển hình thức tổ chức sản xuất cây vụ đông
• 7.1.4. Phát triển đầu tư cho sản xuất cây vụ đông
• 7.1.5. Phát triển về kỹ thuật sản xuất cây vụ đông
• 7.1.6. Kết quả và hiệu quả sản xuất cây vụ đông
• 7.1.7. Phát triển liên kết trong sản xuất cây vụ đông
• 7.1.8. Đánh giá chung về thực trạng sản xuất cây vụ đông trên địa bàn huyện Gia Viễn
• 7.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển sản xuất cây vụ đông ở huyện Gia Viễn
• 7.2.1. Điều kiện tự nhiên
• 7.2.2. Điều kiện kinh tế - xã hội
• 7.2.3. Yếu tố kỹ thuật
• 7.2.4. Vai trò của Nhà nước và chính quyền địa phương
• 7.2.5. Thị trường
• 7.3. Định hướng và giải pháp phát triển sản xuất cây vụ đông ở huyện Gia Viễn
• 7.3.1. Đề xuất giải pháp thúc đẩy phát triển sản xuất cây vụ đông
• 8. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Phát Triển Sản Xuất Cây Vụ Đông Tại Huyện Gia Viễn

Phát triển sản xuất cây vụ đông tại huyện Gia Viễn, Ninh Bình, là một trong những vấn đề quan trọng trong chiến lược phát triển nông nghiệp bền vững. Huyện Gia Viễn có điều kiện tự nhiên và xã hội thuận lợi cho việc phát triển các loại cây vụ đông, từ đó nâng cao thu nhập cho người nông dân và góp phần vào sự phát triển kinh tế địa phương. Theo nghiên cứu của Nguyễn Phúc Khánh (2018), sản xuất cây vụ đông không chỉ giúp cải thiện đời sống mà còn tạo ra nhiều việc làm cho lao động nông thôn.

1.1. Đặc Điểm Tự Nhiên Và Kinh Tế Của Huyện Gia Viễn

Huyện Gia Viễn nằm ở cửa ngõ phía bắc của tỉnh Ninh Bình, với điều kiện tự nhiên thuận lợi cho sản xuất nông nghiệp. Đất đai màu mỡ, khí hậu ôn hòa là những yếu tố chính giúp phát triển cây vụ đông. Hơn nữa, huyện còn có hệ thống giao thông phát triển, tạo điều kiện thuận lợi cho việc tiêu thụ sản phẩm.

1.2. Vai Trò Của Cây Vụ Đông Trong Nền Kinh Tế Địa Phương

Cây vụ đông đóng vai trò quan trọng trong việc chuyển dịch cơ cấu cây trồng, nâng cao thu nhập cho người nông dân. Sản xuất cây vụ đông không chỉ đáp ứng nhu cầu thực phẩm mà còn tạo ra nguồn nguyên liệu cho ngành chế biến thực phẩm, góp phần vào sự phát triển kinh tế bền vững.

II. Những Thách Thức Trong Phát Triển Sản Xuất Cây Vụ Đông

Mặc dù có nhiều tiềm năng, nhưng phát triển sản xuất cây vụ đông tại huyện Gia Viễn vẫn gặp phải nhiều thách thức. Tình trạng sản xuất nhỏ lẻ, manh mún và thiếu liên kết giữa các hộ nông dân là những vấn đề chính. Theo báo cáo của Học viện Nông nghiệp Việt Nam, năng suất cây trồng và hiệu quả sản xuất vẫn còn thấp, chưa tương xứng với tiềm năng của địa phương.

2.1. Tình Trạng Sản Xuất Nhỏ Lẻ Và Manh Mún

Sản xuất cây vụ đông tại huyện Gia Viễn chủ yếu diễn ra ở quy mô nhỏ lẻ, dẫn đến khó khăn trong việc áp dụng công nghệ mới và nâng cao năng suất. Việc thiếu liên kết giữa các hộ nông dân cũng làm giảm khả năng cạnh tranh trên thị trường.

2.2. Thiếu Hỗ Trợ Kỹ Thuật Và Thị Trường

Nhiều nông dân chưa được tiếp cận với các kỹ thuật trồng trọt hiện đại, dẫn đến năng suất thấp. Bên cạnh đó, thị trường tiêu thụ sản phẩm cây vụ đông còn hạn chế, ảnh hưởng đến thu nhập của người nông dân.

III. Phương Pháp Phát Triển Sản Xuất Cây Vụ Đông Hiệu Quả

Để phát triển sản xuất cây vụ đông tại huyện Gia Viễn, cần áp dụng các phương pháp hiệu quả nhằm nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Việc tăng cường liên kết giữa các hộ nông dân và các tổ chức hỗ trợ nông nghiệp là rất cần thiết. Theo nghiên cứu, việc áp dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất sẽ giúp cải thiện đáng kể hiệu quả sản xuất.

3.1. Tăng Cường Liên Kết Giữa Các Hộ Nông Dân

Liên kết giữa các hộ nông dân sẽ giúp chia sẻ kinh nghiệm, kỹ thuật và tạo ra sức mạnh tập thể trong sản xuất. Việc hình thành các hợp tác xã sản xuất cây vụ đông sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho việc tiêu thụ sản phẩm.

3.2. Ứng Dụng Khoa Học Kỹ Thuật Trong Sản Xuất

Áp dụng các kỹ thuật trồng trọt hiện đại, như sử dụng giống cây vụ đông chất lượng cao và các biện pháp chăm sóc tiên tiến, sẽ giúp nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Việc tổ chức các lớp tập huấn cho nông dân cũng rất quan trọng.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Và Kết Quả Nghiên Cứu

Kết quả nghiên cứu cho thấy, việc phát triển sản xuất cây vụ đông đã mang lại nhiều lợi ích cho người nông dân tại huyện Gia Viễn. Năng suất cây trồng đã có sự tăng trưởng ổn định trong những năm qua, góp phần nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống cho người dân. Theo số liệu thống kê, năng suất cây ngô đã tăng từ 26,9 tạ/ha năm 2014 lên 32,5 tạ/ha năm 2016.

4.1. Kết Quả Sản Xuất Cây Vụ Đông Tại Huyện Gia Viễn

Sản xuất cây vụ đông đã giúp cải thiện đáng kể thu nhập cho người nông dân. Nhiều hộ gia đình đã có thể nâng cao chất lượng cuộc sống nhờ vào việc trồng các loại cây vụ đông như ngô, khoai lang và khoai tây.

4.2. Tác Động Đến Kinh Tế Xã Hội

Phát triển sản xuất cây vụ đông không chỉ tạo ra việc làm cho lao động nông thôn mà còn góp phần vào sự ổn định xã hội. Nhiều gia đình đã thoát nghèo nhờ vào việc sản xuất cây vụ đông, từ đó nâng cao chất lượng cuộc sống.

V. Kết Luận Và Định Hướng Tương Lai

Phát triển sản xuất cây vụ đông tại huyện Gia Viễn là một hướng đi đúng đắn trong việc nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống cho người nông dân. Tuy nhiên, để đạt được hiệu quả cao hơn, cần có sự hỗ trợ từ chính quyền địa phương và các tổ chức liên quan. Định hướng trong tương lai là tiếp tục phát triển các mô hình sản xuất bền vững, tăng cường ứng dụng khoa học kỹ thuật và mở rộng thị trường tiêu thụ.

5.1. Định Hướng Phát Triển Bền Vững

Cần xây dựng các mô hình sản xuất bền vững, kết hợp giữa sản xuất nông nghiệp và bảo vệ môi trường. Việc áp dụng các biện pháp canh tác hữu cơ sẽ giúp nâng cao chất lượng sản phẩm và bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng.

5.2. Tăng Cường Hỗ Trợ Từ Chính Quyền

Chính quyền địa phương cần có các chính sách hỗ trợ nông dân trong việc tiếp cận kỹ thuật mới, nguồn vốn và thị trường tiêu thụ. Việc tổ chức các lớp tập huấn và hội thảo sẽ giúp nâng cao nhận thức và kỹ năng cho nông dân.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh đô thị hóa và công nghiệp hóa diễn ra mạnh mẽ, diện tích đất nông nghiệp tại vùng Đồng bằng sông Hồng đang có xu hướng thu hẹp dần. Đứng trước áp lực gia tăng sản lượng lương thực, thực phẩm và nhu cầu ngày càng cao của thị trường về nông sản an toàn, sản xuất vụ đông đóng vai trò là một giải pháp then chốt. Tại huyện Gia Viễn, tỉnh Ninh Bình, nông nghiệp vẫn là ngành kinh tế trụ cột, giải quyết việc làm cho hơn 60% lực lượng lao động nông thôn. Tuy nhiên, tình trạng đất bỏ hóa sau vụ lúa mùa cùng phương thức canh tác manh mún, phân tán đã làm giảm hiệu quả sử dụng tài nguyên đất đai.

Mục tiêu cốt lõi của nghiên cứu là đánh giá toàn diện thực trạng phát triển sản xuất cây vụ đông trên địa bàn huyện Gia Viễn giai đoạn 2014 - 2016, phân tích các nhân tố tự nhiên, kinh tế, kỹ thuật và chính sách tác động đến chuỗi sản xuất. Trên cơ sở đó, đề tài xây dựng hệ thống giải pháp khả thi nhằm thúc đẩy mở rộng quy mô, nâng cao chất lượng và tối ưu hóa giá trị kinh tế cho các cây trồng vụ đông đến năm 2025. Phạm vi nghiên cứu được thực hiện tại địa bàn huyện Gia Viễn với các cây trồng chủ lực gồm ngô, khoai lang, khoai tây và rau đậu thực phẩm, kết hợp số liệu thứ cấp giai đoạn 2014 - 2016 và khảo sát thực địa vụ đông 2016 - 2017. Kết quả nghiên cứu mang lại ý nghĩa học thuật và thực tiễn sâu sắc, góp phần nâng năng suất cây ngô từ 26,9 tạ/ha lên 32,5 tạ/ha, tăng thu nhập bình quân của hộ nông dân từ 15% đến 20%, đồng thời nâng hệ số sử dụng đất canh tác từ 1,8 lần lên 2,4 lần mỗi năm.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng lý thuyết phát triển kinh tế của Malcom Gillis và Raaman Weitz, trong đó nhấn mạnh phát triển sản xuất nông nghiệp là quá trình tăng trưởng về lượng gắn liền với sự chuyển dịch tiến bộ về cơ cấu kinh tế và nâng cao chất lượng cuộc sống cho cư dân nông thôn. Bên cạnh đó, đề tài tích hợp lý thuyết sản xuất nông sản hàng hóa và lý thuyết chuỗi giá trị nông nghiệp để luận giải mối quan hệ cung - cầu, chi phí - lợi nhuận và sự gắn kết giữa các tác nhân từ khâu giống, canh tác đến tiêu thụ.

Các khái niệm trọng tâm được chuẩn hóa bao gồm:

• Cây vụ đông: Là tập đoàn cây trồng cạn, ngắn ngày được gieo trồng trong điều kiện khí hậu lạnh và khô từ tháng 9 đến tháng 12, phân chia thành nhóm cây ưa ấm gieo trồng sớm và nhóm cây ưa lạnh chính vụ.
• Phát triển sản xuất cây vụ đông: Là sự gia tăng quy mô diện tích gieo trồng, sản lượng nông sản, chuyển dịch cơ cấu cây trồng có giá trị kinh tế cao và ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật nhằm tối đa hóa thu nhập trên một đơn vị diện tích.
• Hiệu quả kinh tế nông nghiệp: Thể hiện qua mối tương quan giữa giá trị sản xuất, chi phí trung gian và thu nhập hỗn hợp đạt được của người nông dân.
• Chuỗi liên kết sản xuất: Mối quan hệ phối hợp giữa nông hộ, hợp tác xã và doanh nghiệp chế biến tiêu thụ nhằm ổn định đầu ra và hạn chế rủi ro thị trường.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng nguồn dữ liệu thứ cấp từ Niên giám thống kê huyện Gia Viễn giai đoạn 2014 - 2016, báo cáo chuyên đề của Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện Gia Viễn, cùng các văn bản chính sách của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn. Nguồn dữ liệu sơ cấp được thu thập thông qua khảo sát thực tế trong vụ đông 2016 - 2017.

Cỡ mẫu điều tra bao gồm 120 hộ nông dân trực tiếp canh tác cây vụ đông, kết hợp phỏng vấn sâu 10 cán bộ khuyến nông cơ sở và đại diện của 4 hợp tác xã nông nghiệp. Phương pháp chọn mẫu ngẫu nhiên phân tầng được áp dụng tại 3 xã trọng điểm đại diện cho các vùng sinh thái đất lúa và đất bãi ven sông của huyện là Gia Tiến, Gia Thắng và Gia Phương. Lý do chọn mẫu phân tầng nhằm đảm bảo tính đại diện cao, phản ánh chính xác sự khác biệt về quy mô đất đai, nguồn lực vốn và trình độ thâm canh giữa các nhóm hộ nông dân.

Phương pháp phân tích số liệu bao gồm:

• Phương pháp thống kê mô tả: Nhằm phản ánh quy mô diện tích, năng suất, sản lượng và cơ cấu đầu tư của các hộ.
• Phương pháp thống kê so sánh: Phân tích tốc độ tăng trưởng liên hoàn và định gốc của các chỉ tiêu kinh tế qua các năm 2014, 2015 và 2016.
• Phương pháp phân tích chi phí - lợi nhuận: Tính toán giá trị sản xuất, chi phí vật tư, ngày công lao động và thu nhập hỗn hợp trên 1 sào Bắc Bộ và 1 ha canh tác. Việc lựa chọn phương pháp này giúp bóc tách rõ ràng hiệu quả kinh tế thuần túy của từng loại cây trồng vụ đông so với độc canh lúa.

Toàn bộ quá trình nghiên cứu, khảo sát và xử lý số liệu được triển khai từ tháng 10 năm 2016 đến tháng 10 năm 2017.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, năng suất và sản lượng các cây vụ đông chủ lực tại huyện Gia Viễn duy trì đà tăng trưởng liên tục giai đoạn 2014 - 2016. Năng suất cây ngô tăng từ 26,9 tạ/ha năm 2014 lên 32,5 tạ/ha năm 2016, tương ứng mức tăng trưởng 20,81%. Cây khoai lang tăng từ 74,4 tạ/ha năm 2014 lên 85,7 tạ/ha năm 2016, tương ứng mức tăng 15,19%. Cây khoai tây duy trì năng suất cao và ổn định từ 127,3 tạ/ha lên 128,1 tạ/ha. Tốc độ tăng trưởng sản lượng bình quân hàng năm đạt 0,46% đối với ngô, 0,39% đối với khoai lang và 0,08% đối với khoai tây.

Thứ hai, hiệu quả kinh tế của cây vụ đông vượt trội so với các vụ lúa truyền thống, đồng thời cải tạo đáng kể độ phì nhiêu của đất. Thu nhập hỗn hợp từ 1 ha khoai tây và rau màu cao gấp 1,8 lần so với canh tác 2 vụ lúa thuần. Nghiên cứu thực nghiệm chứng minh canh tác khoai vụ đông giúp nâng hàm lượng lân dễ tiêu P2O5 trong đất đạt 3,75 mg/100g đất và cải thiện độ chua của đất canh tác từ mức pH 2,1 ở đất bỏ hóa lên mức pH 5,0 ở đất có trồng cây vụ đông.

Thứ ba, cơ cấu sản xuất vẫn tồn tại tình trạng manh mún, phân tán. Quy mô gieo trồng bình quân của mỗi hộ chỉ dao động từ 1,2 đến 1,5 sào. Hơn 82% diện tích canh tác vẫn dựa vào lao động thủ công truyền thống, tỷ lệ áp dụng cơ giới hóa đồng bộ ở khâu thu hoạch và sơ chế còn dưới 25%.

Thứ tư, hệ thống liên kết tiêu thụ nông sản còn lỏng lẻo. Khoảng 85% sản lượng cây vụ đông được tiêu thụ trực tiếp cho tư thương tại ruộng với giá cả bấp bênh, chỉ có khoảng 15% sản lượng được tiêu thụ qua các hợp đồng bao tiêu của hợp tác xã hoặc doanh nghiệp chế biến.

Thảo luận kết quả

Sự gia tăng năng suất của ngô và khoai tây bắt nguồn từ việc nông dân mạnh dạn đưa các giống lai F1 có khả năng chịu lạnh, chống sâu bệnh vào thâm canh kết hợp với mở rộng các lớp tập huấn kỹ thuật. Tuy nhiên, mức độ tăng trưởng diện tích chưa tương xứng với tiềm năng đất đai do rào cản về liên kết thị trường và nỗi lo rủi ro thời tiết rét đậm, sương muối.

Khi so sánh với tỉnh Hải Dương, địa phương có diện tích vụ đông đạt 24.715 ha, chiếm 35,3% diện tích đất canh tác với các mô hình chuyên canh cà rốt thu về 7 triệu đồng/sào, hay tỉnh Thái Bình với mô hình đậu tương sau lúa đạt 31.000 ha cho lợi nhuận 350 nghìn đồng/sào, sản xuất vụ đông tại Gia Viễn vẫn còn ở quy mô khiêm tốn. Mô hình luân canh đa tầng tại Philippines và kinh nghiệm mở rộng thị trường rau quả xuất khẩu tăng 15,2%/năm của Malaysia cho thấy Gia Viễn cần chuyển dịch mạnh mẽ từ sản xuất tự cung tự cấp sang sản xuất hàng hóa tập trung.

Để trực quan hóa các kết quả nghiên cứu, dữ liệu về năng suất và tốc độ tăng trưởng được tổng hợp qua biểu đồ cột so sánh giai đoạn 2014 - 2016. Bên cạnh đó, bảng phân tích ma trận chi phí - doanh thu giữa các nhóm hộ quy mô lớn và hộ quy mô nhỏ làm nổi bật ưu thế vượt trội của việc thâm canh theo tiêu chuẩn kỹ thuật an toàn.

Đề xuất và khuyến nghị

Thứ nhất, quy hoạch vùng sản xuất hàng hóa tập trung và dồn đổi ruộng đất. Ủy ban nhân dân huyện Gia Viễn phối hợp với Ủy ban nhân dân các xã Gia Tiến, Gia Thắng, Gia Phương tiến hành rà soát quỹ đất, hình thành các vùng chuyên canh ngô, khoai tây và rau an toàn với quy mô từ 20 ha đến 50 ha mỗi vùng. Mục tiêu nâng tổng diện tích gieo trồng vụ đông toàn huyện lên 1.500 ha đến 2.000 ha vào năm 2020.

Thứ hai, thiết lập chuỗi liên kết 4 nhà và phát triển hợp đồng bao tiêu nông sản. Hợp tác xã nông nghiệp đóng vai trò hạt nhân, ký kết hợp đồng tiêu thụ trực tiếp với các doanh nghiệp chế biến và hệ thống siêu thị theo tinh thần Quyết định 80/2002/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ. Mục tiêu đưa tỷ lệ nông sản vụ đông được bao tiêu qua hợp đồng đạt tối thiểu 45% vào năm 2022.

Thứ ba, đẩy mạnh chuyển giao khoa học kỹ thuật và cơ giới hóa nông nghiệp. Trạm Khuyến nông huyện Gia Viễn định kỳ tổ chức từ 30 đến 40 lớp đào tạo kỹ thuật thâm canh theo tiêu chuẩn VietGAP, hướng dẫn quy trình phòng trừ sâu bệnh tổng hợp IPM và hỗ trợ đưa máy làm đất, máy thu hoạch vào đồng ruộng. Mục tiêu đạt 70% diện tích vụ đông được cơ giới hóa khâu làm đất vào năm 2023.

Thứ tư, hoàn thiện kết cấu hạ tầng thủy lợi và triển khai chính sách tín dụng ưu đãi. Ủy ban nhân dân huyện Gia Viễn đầu tư nâng cấp, kiên cố hóa 80% hệ thống kênh mương tưới tiêu nội đồng phục vụ vùng sản xuất màu. Đồng thời, Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn phối hợp chính quyền địa phương triển khai các gói vay ưu đãi lãi suất giảm 2% đến 3%/năm cho các hộ mở rộng sản xuất quy mô từ 1 ha trở lên, thực hiện liên tục trong giai đoạn 2018 - 2025.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nhóm cơ quan quản lý nhà nước và hoạch định chính sách gồm Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Ninh Bình, Ủy ban nhân dân huyện Gia Viễn và Phòng Nông nghiệp cấp huyện. Luận văn cung cấp cơ sở dữ liệu thực chứng và khung giải pháp đồng bộ để xây dựng đề án tái cơ cấu ngành trồng trọt địa phương.

Nhóm ban quản trị hợp tác xã nông nghiệp và cán bộ khuyến nông cơ sở. Tài liệu này hỗ trợ phương pháp tổ chức dịch vụ đầu vào, xây dựng lịch thời vụ chuẩn xác và mô hình liên kết bao tiêu nông sản hiệu quả cho các xã viên.

Nhóm doanh nghiệp thu mua, chế biến và phân phối nông sản thực phẩm. Nghiên cứu cung cấp bức tranh chi tiết về cơ cấu sản lượng, mùa vụ thu hoạch và chất lượng từng loại cây vụ đông tại Gia Viễn, giúp doanh nghiệp lập kế hoạch xây dựng vùng nguyên liệu bền vững.

Nhóm giảng viên, học viên cao học và sinh viên chuyên ngành Kinh tế nông nghiệp, Phát triển nông thôn. Luận văn là tài liệu tham khảo giá trị về phương pháp nghiên cứu định lượng, khung lý thuyết kinh tế phát triển và hệ thống chỉ tiêu phân tích hiệu quả kinh tế cây trồng.

Câu hỏi thường gặp

Nguyên nhân cốt lõi khiến diện tích sản xuất cây vụ đông tại huyện Gia Viễn chưa phát triển tương xứng với tiềm năng là gì? Nguyên nhân chủ yếu do sản xuất còn mang tính tự phát, phân tán với hơn 82% diện tích thuộc sở hữu nông hộ nhỏ lẻ. Hạ tầng thủy lợi nội đồng nhiều nơi chưa đồng bộ, thiếu hệ thống kho lạnh bảo quản và đầu ra phụ thuộc hoàn toàn vào thương lái, dẫn đến tâm lý e ngại rủi ro trượt giá và thiên tai của người dân.

Tại sao cây khoai tây và cây ngô lai F1 lại được xem là cây trồng chủ lực mang lại hiệu quả kinh tế cao nhất? Số liệu thực tế cho thấy khoai tây đạt năng suất 128,1 tạ/ha, còn ngô đạt 32,5 tạ/ha vào năm 2016. Cả hai loại cây này đều có thị trường tiêu thụ rộng lớn, giá trị dinh dưỡng cao, mang lại thu nhập hỗn hợp cao gấp 1,8 lần so với độc canh cây lúa và rất phù hợp với thổ nhưỡng của huyện.

Việc trồng cây vụ đông tác động cụ thể như thế nào đến tính chất đất và độ phì nhiêu của ruộng lúa? Trồng cây vụ đông giúp đất được cày ải, thông thoáng và tận dụng triệt để nguồn phân bón dư thừa. Kết quả phân tích thổ nhưỡng chứng minh đất trồng khoai vụ đông giúp nâng hàm lượng lân dễ tiêu P2O5 đạt 3,75 mg/100g đất và cải thiện độ pH từ 2,1 lên 5,0, tạo tiền đề nâng cao năng suất cho vụ lúa xuân tiếp theo.

Phương thức liên kết nào giúp giải quyết triệt để bài toán được mùa mất giá cho nông sản vụ đông tại địa phương? Mô hình liên kết dọc thông qua Hợp tác xã dịch vụ nông nghiệp làm đại diện ký hợp đồng kinh tế với doanh nghiệp chế biến là giải pháp hiệu quả nhất. Phương thức này bảo đảm cung ứng giống chuẩn, bao tiêu sản phẩm với giá sàn cố định theo Quyết định 80/2002/QĐ-TTg, giúp ổn định thu nhập cho nông dân.

Luận văn đã áp dụng phương pháp chọn mẫu khảo sát như thế nào để đảm bảo tính khách quan và khoa học? Đề tài áp dụng phương pháp chọn mẫu ngẫu nhiên phân tầng, khảo sát trực tiếp 120 hộ nông dân tại 3 xã trọng điểm là Gia Tiến, Gia Thắng và Gia Phương. Quy trình này phản ánh toàn diện các nhóm quy mô canh tác, đại diện cho cả vùng đất lúa chuyển đổi và đất bãi bồi ven sông trên toàn huyện.

Kết luận

• Nghiên cứu đã khẳng định vị trí chiến lược của sản xuất cây vụ đông trong việc gia tăng giá trị kinh tế trên một đơn vị diện tích và tạo việc làm cho lao động nông thôn Gia Viễn.
• Lượng hóa chi tiết sự tăng trưởng năng suất ổn định của cây ngô đạt 32,5 tạ/ha, khoai lang đạt 85,7 tạ/ha và khoai tây đạt 128,1 tạ/ha trong giai đoạn 2014 - 2016.
• Nhận diện chính xác các điểm nghẽn về hạ tầng thủy lợi, quy mô đất đai manh mún và tỷ lệ tiêu thụ qua hợp đồng bao tiêu còn thấp dưới 15%.
• Đề xuất hệ thống 4 nhóm giải pháp mang tính hành động cao về dồn điền đổi thửa, liên kết chuỗi giá trị, chuyển giao kỹ thuật VietGAP và hỗ trợ nguồn vốn vay ưu đãi đến năm 2025.
• Đóng góp nguồn tư liệu học thuật và thực tiễn chuẩn xác cho công tác quy hoạch phát triển nông nghiệp hàng hóa bền vững tại tỉnh Ninh Bình.

Kế hoạch phát triển sản xuất cây vụ đông cần được chính quyền địa phương và các hợp tác xã triển khai quyết liệt ngay trong vụ đông 2018. Quý độc giả, các nhà nghiên cứu và nhà quản lý hãy tham khảo toàn văn luận văn thạc sĩ kinh tế nông nghiệp để khai thác trọn vẹn hệ thống dữ liệu phân tích chuyên sâu và các mô hình kinh tế nông nghiệp tiêu biểu!

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM NGUYỄN PHÚC KHÁNH PHÁT TRIỂN SẢN XUẤT CÂY VỤ ĐÔNG TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN GIA VIỄN, TỈNH NINH BÌNH Ngành: Kinh tế nông nghiệp Mã ngành: 60 62 01 15 Người hướng dẫn khoa học: TS. Trần Quang Trung NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2018 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan rằng, số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn này là trung thực và chưa hề được sử dụng để bảo vệ một học vị nào. Tôi cam đoan rằng, mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn này đã được cám ơn và các thông tin trích dẫn trong luận văn đều đã được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày 30 tháng 9 năm 2017 Tác giả luận văn Nguyễn Phúc Khánh i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Trong thời gian thực hiện luận văn tốt nghiệp tôi đã nhận được sự quan tâm và giúp đỡ của nhiều cá nhân và tập thể.

Trước tiên tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến quý thầy, cô trong Khoa Kinh tế và phát triển nông thôn, Học viện Nông nghiệp Việt Nam cùng toàn thể các thầy, cô đã trực tiếp giảng dạy, giúp đỡ tôi trong suốt thời gian học tại Học Viện Nông Nghiệp Việt Nam. Đặc biệt tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành và sâu sắc nhất tới TS. Trần Quang Trung, người đã trực tiếp và tận tình giúp đỡ tôi trong suốt quá trình nghiên cứu để hoàn thành bài luận văn này. Tôi xin chân thành cảm ơn UBND huyện Gia Viễn cùng các cơ quan đơn vị của Huyện đã nhiệt tình giúp đỡ tôi trong việc thu thập số liệu và những thông tin cần thiết cho việc nghiên cứu đề tài.

Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn đối với tất cả các tập thể, các cá nhân, các đồng nghiệp, bạn bè và những người thân đã chỉ bảo, giúp đỡ, động viên, khích lệ tôi trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu khoa học. Một lần nữa xin trân trọng tỏ lòng biết ơn tới tất cả những cơ quan, đơn vị và các cá nhân sự giúp đỡ đã dành cho bản thân tôi. Luận văn này mới chỉ là kết quả bước đầu, bản thân tôi hứa sẽ nỗ lực, cố gắng nhiều hơn nữa. Tôi xin chân thành cảm ơn! Hà Nội, ngày 30 tháng 9 năm 2017 Tác giả luận văn Nguyễn Phúc Khánh ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Lời cam đoan.

ii Mục lục. ii Danh mục chữ viết tắt. vi Danh mục bảng. vii Danh mục biểu đồ, hình, hộp.

viii Trích yếu luận văn. ix Thesis abstract. Tính cấp thiết của đề tài. Mục tiêu nghiên cứu.

Mục tiêu chung. Mục tiêu cụ thể. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu.

Phạm vi nghiên cứu. Những đóng góp mới của đề tài. Về thực tiễn .Cơ sở lý luận và thực tiễn. Cơ sở lý luận về phát triển cây vụ đông.

Một số quan điểm và khái niệm. Vai trò của phát triển cây vụ đông. Đặc điểm sản xuất cây vụ đông và phân loại cây vụ đông. Nội dung phát triển sản xuất cây vụ đông.

Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển sản xuất cây vụ đông. Cơ sở thực tiễn về phát triển sản xuất cây vụ đông. Tình hình phát triển sản xuất cây vụ đông ở Việt Nam. Những thách thức hiện nay và trong tương lai đối với phát triển cây vụ đông ở Việt Nam.

23 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Kinh nghiệm phát triển sản xuất cây vụ đông ở một số nước trên thế giới. Các chủ trương của Đảng và chính sách của Nhà nước liên quan đến phát triển cây vụ đông. Phương pháp nghiên cứu.

Đặc điểm địa bàn nghiên cứu. Điều kiện tự nhiên. Điều kiện kinh tế, xã hội. Đánh giá chung về địa bàn nghiên cứu.

Phương pháp nghiên cứu. Phương pháp chọn điểm nghiên cứu. Phương pháp thu thập thông tin. Phương pháp xử lý thông tin.

Phương pháp phân tích thông tin. Hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu. Kết quả nghiên cứu và thảo luận. Thực trạng phát triển sản xuất cây vụ đông trên địa bàn huyện Gia Viễn.

Khái quát về phát triển cây vụ đông của huyện Gia Viễn. Phát triển quy mô và cơ cấu cây trồng vụ đông. Phát triển hình thức tổ chức sản xuất cây vụ đông. Phát triển đầu tư cho sản xuất cây vụ đông.

Phát triển về kỹ thuật sản xuất cây vụ đông. Kết quả và hiệu quả sản xuất cây vụ đông. Phát triển liên kết trong sản xuất cây vụ đông. Đánh giá chung về thực trạng sản xuất cây vụ đông trên địa bàn huyện Gia Viễn.

Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển sản xuất cây vụ đông ở huyện Gia Viễn. Điều kiện tự nhiên. Điều kiện kinh tế - xã hội. Yếu tố kỹ thuật.

Vai trò của Nhà nước và chính quyền địa phương. Thị trường. Định hướng và giải pháp phát triển sản xuất cây vụ đông ở huyện Gia Viễn. 83 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.

Đề xuất giải pháp thúc đẩy phát triển sản xuất cây vụ đông. Kết luận và kiến nghị. 93 Tài liệu tham khảo. 97 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt CNH - HĐH Công nghiệp hóa – Hiện đại hóa ĐBSH Đồng bằng sông Hồng ĐVT Đơn vị tính GTXS Giá trị sản xuất HTX Hợp tác xã KHKT Khoa học kỹ thuật PTNT Phát triển nông thôn SXHH Sản xuất hàng hóa SXNN Sản xuất nông nghiệp UBND Ủy ban nhân dân vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BẢNG Bảng 3.

Tình hình sử dụng đất huyện Gia Viễn , Ninh Bình (2014-2016). Tình hình dân số huyện Gia Viễn (2010 -2016). Một số chỉ tiêu kinh tế - xã hội huyện Gia Viễn 2014-2016. Giá trị sản xuất nông nghiệp trên địa bàn huyện (2012-2016).

Giá trị sản xuất vụ đông huyện Gia Viễn giai đoạn 2014 – 2016. Diện tích và cơ cấu diện tích một số cây vụ đông của huyện Gia Viễn giai đoạn 2014 – 2016. Năng suất một số cây vụ đông huyện Gia Viễn giai đoạn 2014 – 2016. Sản lượng một số cây vụ đông huyện Gia Viễn giai đoạn 2014 - 2016.

Tình hình phát triển lao động sản xuất cây vụ đông huyện Gia Viễn giai đoạn 2014 - 2016. Thực trạng phát triển đất sản xuất cây vụ đông huyện Gia Viễn giai đoạn 2014 – 2016. Thực trạng nguồn vốn đầu tư sản xuất cây vụ đông huyện Gia Viễn giai đoạn 2014 – 2016. Tình hình tham gia các lớp tập huấn kỹ thuật của các hộ sản xuất cây vụ đông trong vùng điều tra năm 2016.

Thông tin chung về hộ sản xuất. Điều kiện sản xuất của các nhóm hộ năm 2016 (tính bình quân 1 hộ). Tình hình sản xuất một số loại cây vụ đông năm 2016. Chi phí sản xuất cây vụ đông năm 2016 của các hộ dân.

Hiệu quả kinh tế sản xuất cây trồng vụ đông chính. Tình hình tiêu thụ sản phẩm cây vụ đông của các hộ. Thị trường đầu vào và thị trường tiêu thụ sản phẩm vụ đông của các hộ. 82 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BIỂU ĐỒ, HÌNH, HỘP Biểu đồ: Biểu đồ 3.

Cơ cấu sử dụng đất năm 2016 huyện Gia Viễn. Cơ cấu nguồn cung giống cây vụ đông tại các hộ điều tra.2 Biến động giá một số vật tư nông nghiệp giai đoạn 2011-2016. Bản đồ hành chính Huyện Gia Viễn , tỉnh Ninh Bình. Nghe đài truyền thanh, xem bảng tin để biết lịch gieo trồng.

Dự lớp tập huấn kỹ thuật chăm sóc cây ngô. 78 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Nguyễn Phúc Khánh Tên luận văn: “Phát triển sản xuất cây vụ đông trên địa bàn huyện Gia Viễn, tỉnh Ninh Bình”. Ngành: Kinh tế nông nghiệp Mã số: 60 62 01 15 Cơ sở đào tạo: Học Viện Nông Nghiệp Việt Nam Đối với huyện Gia Viễn , tỉnh Ninh Bình ngành nông nghiệp nói chung và sản xuất cây vụ đông nói riêng hiện vẫn là ngành kinh tế quan trọng ở địa phương. Sự phát triển sản xuất cây vụ đông của huyện những năm qua cũng có sự phát triển đáng khích lệ như: tỷ trọng giá trị sản xuất cây vụ đông trong tổng số giá trị sản xuất các ngành kinh tế, thu nhập người dân ngày càng cải thiện, giải quyết việc làm cho người lao động.

Tuy nhiên, bên cạnh những thành công trong phát sản xuất cây vụ đông ở địa phương thì phát triển sản xuất cây vụ đông ở huyện Gia Viễn vẫn còn rất nhiều tồn tại hạn chế như: kinh tế sản xuất cây vụ đông ở địa bàn còn chậm phát triển, mức độ trình độ phát triển còn thấp, kết quả và hiệu quả phát triển chưa cao, chưa tương xứng với tiềm năng, thu nhập của người lao động nông nghiệp còn thấp chưa đảm bảo cho đời sống của họ và gia đình họ, chưa giải quyết tốt việc làm cho người lao động ở nông thôn, từ đó cũng ảnh hưởng đến các vấn đề xã hội, an ninh an toàn ở địa bàn. Để có sự nhìn nhận một cách hệ thống về thực trạng phát triển sản xuất cây vụ đông, các nhân tố ảnh hưởng tới phát triển sản xuất cây vụ đông, chúng tôi thực hiện đề tài: “Phát triển sản xuất cây vụ đông trên địa bàn huyện Gia Viễn, tỉnh Ninh Bình”. Mục tiêu nghiên cứu chính là đánh giá thực trạng việc phát triển sản xuất cây vụ đông huyện Gia Viễn, trên cơ sở đó, đề xuất một số giải pháp chủ yếu nhằm phát triển sản xuất cây vụ đông trên địa bàn huyện Gia Viễn trong thời gian tới. Đối tượng nghiên cứu của đề tài là những vấn đề có tính lý luận và thực tiễn liên quan đến phát triển sản xuất cây vụ đông trên địa bàn huyện Gia Viễn.

Nghiên cứu đã bàn luận những khái niệm về phát triển, phát triển sản xuất cây vụ đông, ý nghĩ và vai trò của phát triển sản xuất cây vụ đông. Nghiên cứu đã chỉ ra những đặc điểm cơ bản của phát triển sản xuất cây vụ đông. Nội dung mà đề tài nghiên cứu là phát triển sản xuất cây vụ đông thông qua sự phát triển của các mô hình sản xuất, phát triển đầu tư, kỹ thuật, các hình thức liên kết sản xuất và sự tham gia của lao động nông thôn trong nông nghiệp.