Phát Triển Làng Nghề Mộc Mỹ Xuyên Huyện Phong Điền Tỉnh Thừa Thiên Huế

Khám phá sự phát triển của làng nghề mộc Mỹ Xuyên tại huyện Phong Điền, tỉnh Thừa Thiên Huế, với những sản phẩm tinh xảo và truyền thống lâu đời.

• Tác giả: Lê Ngọc Quỳnh Trang
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Ngọc Châu
• Trường học: Đại học Kinh tế - Đại học Huế
• Chuyên ngành: Quản trị kinh doanh
• Đề tài: Phát triển Làng nghề Mộc Mỹ Xuyên, huyện Phong Điền, tỉnh Thừa Thiên Huế
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: Huế

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• TÓM LƯỢC LUẬN VĂN THẠC SĨ KHOA HỌC KINH TẾ
• DANH MỤC CÁC THUẬT NGỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC BIỂU ĐỒ
• 1. PHẦN I: MỞ ĐẦU
• 1.1. Tính cấp thiết của đề tài nghiên cứu
• 1.2. Câu hỏi nghiên cứu
• 1.3. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.3.1. Mục tiêu chung
• 1.3.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.4.1. Đối tượng nghiên cứu
• 1.4.2. Phạm vi nghiên cứu
• 1.5. Phương pháp nghiên cứu
• 1.5.1. Phương pháp thu thập số liệu
• 1.5.2. Phương pháp tổng hợp và xử lý số liệu
• 1.6. Cấu trúc luận văn
• 2. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ PHÁT TRIỂN LÀNG NGHỀ
• 1.1. Khái niệm về phát triển
• 1.1.1. Khái niệm về phát triển
• 1.1.2. Khái niệm về phát triển kinh tế
• 1.2. Một số quan niệm về ngành nghề tiểu thủ công nghiệp và làng nghề

Tóm tắt

I. Tổng quan về phát triển làng nghề mộc mỹ Xuyên huyện Phong Điền

Làng nghề mộc mỹ Xuyên, huyện Phong Điền, tỉnh Thừa Thiên Huế, là một trong những làng nghề truyền thống nổi bật của khu vực. Với lịch sử phát triển lâu dài, làng nghề này không chỉ góp phần vào nền kinh tế địa phương mà còn bảo tồn các giá trị văn hóa đặc sắc. Sản phẩm mộc mỹ nghệ từ làng nghề này đã được thị trường trong và ngoài nước biết đến, từ các sản phẩm điêu khắc gỗ đến đồ nội thất dân dụng. Tuy nhiên, sự phát triển của làng nghề vẫn còn nhiều thách thức cần được giải quyết.

1.1. Lịch sử hình thành và phát triển của làng nghề mộc mỹ Xuyên

Làng nghề mộc mỹ Xuyên đã hình thành từ thế kỷ XIX, với các sản phẩm điêu khắc gỗ tinh xảo. Qua nhiều thế hệ, nghề mộc đã trở thành một phần không thể thiếu trong đời sống của người dân nơi đây.

1.2. Đặc điểm sản phẩm mộc mỹ nghệ tại làng nghề

Sản phẩm mộc mỹ nghệ tại làng nghề rất đa dạng, bao gồm đồ nội thất, tượng gỗ và các sản phẩm trang trí. Chất lượng sản phẩm được đảm bảo nhờ vào kỹ thuật chế biến gỗ truyền thống và sự khéo léo của người thợ.

II. Thách thức trong phát triển làng nghề mộc mỹ Xuyên

Mặc dù có nhiều tiềm năng, làng nghề mộc mỹ Xuyên vẫn đối mặt với nhiều thách thức. Các vấn đề như quy mô sản xuất nhỏ lẻ, năng lực cạnh tranh yếu và thị trường tiêu thụ hạn chế đang kìm hãm sự phát triển của làng nghề. Để phát triển bền vững, cần có những giải pháp cụ thể.

2.1. Quy mô sản xuất và năng lực cạnh tranh

Quy mô sản xuất nhỏ lẻ khiến cho việc đầu tư vào công nghệ mới gặp khó khăn. Năng lực cạnh tranh của sản phẩm mộc mỹ nghệ chưa cao, dẫn đến việc khó khăn trong việc tiếp cận thị trường lớn.

2.2. Thị trường tiêu thụ sản phẩm

Thị trường tiêu thụ sản phẩm mộc mỹ nghệ còn hạn chế, chủ yếu phụ thuộc vào các mối quan hệ truyền thống. Việc mở rộng thị trường và tìm kiếm khách hàng mới là một thách thức lớn.

III. Phương pháp phát triển làng nghề mộc mỹ Xuyên hiệu quả

Để phát triển làng nghề mộc mỹ Xuyên, cần áp dụng các phương pháp hiệu quả nhằm nâng cao năng lực sản xuất và mở rộng thị trường. Các giải pháp này không chỉ giúp tăng trưởng kinh tế mà còn bảo tồn văn hóa truyền thống.

3.1. Đầu tư vào công nghệ và kỹ thuật chế biến gỗ

Đầu tư vào công nghệ hiện đại sẽ giúp nâng cao chất lượng sản phẩm và giảm chi phí sản xuất. Việc áp dụng kỹ thuật chế biến gỗ tiên tiến cũng sẽ tạo ra những sản phẩm mới, đáp ứng nhu cầu thị trường.

3.2. Xây dựng thương hiệu và phát triển thị trường

Xây dựng thương hiệu cho sản phẩm mộc mỹ nghệ là cần thiết để nâng cao giá trị sản phẩm. Các hoạt động quảng bá và tham gia hội chợ sẽ giúp mở rộng thị trường tiêu thụ.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về làng nghề mộc mỹ Xuyên

Nghiên cứu về làng nghề mộc mỹ Xuyên đã chỉ ra nhiều kết quả tích cực trong việc phát triển kinh tế địa phương. Các sản phẩm mộc mỹ nghệ không chỉ tạo ra thu nhập cho người dân mà còn góp phần vào việc bảo tồn văn hóa truyền thống.

4.1. Tác động kinh tế từ làng nghề mộc mỹ Xuyên

Làng nghề mộc mỹ Xuyên đã tạo ra hàng trăm việc làm cho người dân địa phương, góp phần nâng cao thu nhập và cải thiện đời sống. Sự phát triển của làng nghề cũng thúc đẩy các ngành nghề khác trong khu vực.

4.2. Bảo tồn văn hóa và truyền thống

Sự tồn tại và phát triển của làng nghề mộc mỹ Xuyên không chỉ mang lại lợi ích kinh tế mà còn giúp bảo tồn các giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc. Các sản phẩm mộc mỹ nghệ mang đậm bản sắc văn hóa địa phương.

V. Kết luận và định hướng tương lai cho làng nghề mộc mỹ Xuyên

Kết luận từ nghiên cứu cho thấy rằng làng nghề mộc mỹ Xuyên có nhiều tiềm năng phát triển. Tuy nhiên, để đạt được sự phát triển bền vững, cần có những chiến lược cụ thể và sự hỗ trợ từ chính quyền địa phương.

5.1. Định hướng phát triển bền vững

Định hướng phát triển bền vững cho làng nghề mộc mỹ Xuyên cần tập trung vào việc nâng cao chất lượng sản phẩm và mở rộng thị trường tiêu thụ. Cần có sự phối hợp giữa các cơ sở sản xuất và chính quyền địa phương.

5.2. Khuyến khích đầu tư và hỗ trợ từ chính quyền

Chính quyền địa phương cần có các chính sách khuyến khích đầu tư vào làng nghề, đồng thời hỗ trợ các cơ sở sản xuất trong việc tiếp cận công nghệ mới và mở rộng thị trường.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Ngành nghề tiểu thủ công nghiệp (TTCN) tại tỉnh Thừa Thiên Huế đóng góp khoảng 17% trong cơ cấu giá trị sản xuất ngành công nghiệp, góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng công nghiệp - dịch vụ - nông nghiệp và cơ cấu lao động ở nông thôn. Làng nghề Mộc Mỹ Xuyên, huyện Phong Điền, là một trong những làng nghề tiêu biểu với truyền thống điêu khắc gỗ từ thế kỷ XIX, sản xuất các sản phẩm mộc dân dụng, mộc nhà rường và điêu khắc mỹ nghệ. Tuy nhiên, sự phát triển của làng nghề chưa tương xứng với tiềm năng vốn có do quy mô sản xuất nhỏ lẻ, năng lực cạnh tranh yếu và thị trường tiêu thụ hạn hẹp.

Mục tiêu nghiên cứu nhằm hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về phát triển làng nghề, đánh giá thực trạng phát triển Làng nghề Mộc Mỹ Xuyên giai đoạn 2010-2015, điều tra số liệu năm 2017 và đề xuất các giải pháp phát triển đến năm 2025. Phạm vi nghiên cứu tập trung tại xã Phong Hòa, huyện Phong Điền, tỉnh Thừa Thiên Huế, với đối tượng là các chủ thể sản xuất kinh doanh tại làng nghề.

Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc thúc đẩy phát triển kinh tế hộ gia đình, tạo việc làm cho lao động địa phương, đồng thời bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống của làng nghề. Qua đó, góp phần nâng cao đời sống kinh tế - xã hội và phát triển bền vững khu vực nông thôn.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết phát triển kinh tế và phát triển làng nghề truyền thống. Khái niệm phát triển được hiểu là quá trình vận động theo chiều hướng đi lên, từ đơn giản đến phức tạp, bao gồm cả tăng trưởng về lượng và nâng cao về chất. Phát triển kinh tế không chỉ là tăng trưởng sản lượng mà còn là sự hoàn chỉnh về cơ cấu kinh tế, thể chế và chất lượng cuộc sống.

Lý thuyết về ngành nghề tiểu thủ công nghiệp và làng nghề truyền thống được áp dụng để phân tích các yếu tố nội tại và ngoại tại ảnh hưởng đến sự phát triển. Các khái niệm chính bao gồm: làng nghề truyền thống, ngành nghề tiểu thủ công nghiệp, phát triển bền vững làng nghề, và các nhân tố tác động như vốn đầu tư, trình độ kỹ thuật, nguồn lao động, thị trường, nguyên vật liệu và chính sách nhà nước.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu bao gồm số liệu thứ cấp thu thập từ các cơ quan địa phương như Phòng Kinh tế và Hạ tầng huyện Phong Điền, Chi cục Thống kê huyện, UBND xã Phong Hòa, cùng các nghiên cứu liên quan. Số liệu sơ cấp được thu thập qua điều tra bảng hỏi với mẫu ngẫu nhiên gồm 45 cơ sở sản xuất kinh doanh tại Làng nghề Mộc Mỹ Xuyên, phân tổ theo địa lý và ngành nghề để đánh giá sự khác biệt và tác động của các nhân tố.

Phương pháp phân tích sử dụng bao gồm thống kê mô tả, phân tổ thống kê, so sánh biến động qua thời gian với các chỉ tiêu như tốc độ phát triển liên hoàn, tốc độ tăng trưởng bình quân. Số liệu được xử lý bằng Microsoft Excel để tổng hợp và phân tích.

Timeline nghiên cứu tập trung đánh giá thực trạng giai đoạn 2010-2015, thu thập số liệu sơ cấp năm 2017 và đề xuất giải pháp phát triển đến năm 2025.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tăng trưởng số lượng cơ sở và quy mô sản xuất: Số cơ sở sản xuất tại Làng nghề Mộc Mỹ Xuyên tăng từ 35 cơ sở năm 2004 lên 51 cơ sở năm 2017, trong đó số cơ sở tập trung tại khu quy hoạch tăng mạnh với tốc độ tăng bình quân khoảng 80% giữa các giai đoạn. Giá trị sản xuất giai đoạn 2010-2015 tăng trưởng bình quân 12,38% mỗi năm, trong đó nhóm mộc nhà rường tăng 14,87%, mộc dân dụng 11,58%, và điêu khắc gỗ 11,57%.

2. Cơ cấu lao động và thu nhập: Làng nghề tạo việc làm cho khoảng 160-200 lao động mỗi năm. Thu nhập bình quân của thợ lành nghề tại khu quy hoạch đạt khoảng 7 triệu đồng/tháng, trong khi lao động ngoài khu quy hoạch có thu nhập khoảng 5 triệu đồng/tháng.

3. Tổ chức sản xuất và kênh phân phối: Hình thức tổ chức sản xuất chủ yếu là kinh tế cá thể với 50/51 cơ sở, sản xuất theo đơn đặt hàng hoặc sản xuất hàng loạt bán lẻ. Kênh tiêu thụ sản phẩm chủ yếu là trực tiếp từ người sản xuất đến người tiêu dùng, hạn chế về quy mô và thị trường.

4. Nhân tố ảnh hưởng: Vốn đầu tư chủ yếu là vốn tự có chiếm trên 60%, trình độ kỹ thuật và công nghệ còn hạn chế, nguồn lao động trẻ ít quan tâm nghề truyền thống, thị trường tiêu thụ nhỏ hẹp và chưa đa dạng. Chính sách hỗ trợ từ nhà nước đã có nhưng chưa đủ mạnh để thúc đẩy phát triển bền vững.

Thảo luận kết quả

Sự tăng trưởng về số lượng cơ sở và giá trị sản xuất phản ánh tiềm năng phát triển của Làng nghề Mộc Mỹ Xuyên, đặc biệt nhóm mộc nhà rường và điêu khắc gỗ có ưu thế về thị trường và hiệu quả kinh tế. Tuy nhiên, quy mô sản xuất nhỏ lẻ và tổ chức quản lý gia đình hạn chế khả năng mở rộng và cạnh tranh trên thị trường rộng lớn hơn.

Thu nhập của lao động tại làng nghề tuy có cải thiện nhưng vẫn thấp so với các ngành nghề khác, ảnh hưởng đến việc thu hút lao động trẻ và duy trì nghề truyền thống. Việc tổ chức sản xuất và kênh phân phối đơn giản giúp giảm chi phí nhưng cũng làm hạn chế khả năng tiếp cận thị trường lớn và đa dạng.

Các nhân tố nội tại như vốn, công nghệ, lao động và nhân tố ngoại tại như thị trường, nguyên liệu, chính sách nhà nước đều có ảnh hưởng quan trọng. So sánh với kinh nghiệm phát triển làng nghề ở Bắc Ninh và các nước châu Á cho thấy cần có chính sách đồng bộ, hỗ trợ kỹ thuật, đào tạo nguồn nhân lực và phát triển thị trường để nâng cao năng lực cạnh tranh.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tăng trưởng số lượng cơ sở, biểu đồ cơ cấu giá trị sản xuất theo nhóm ngành và bảng so sánh thu nhập lao động trong và ngoài khu quy hoạch để minh họa rõ nét các phát hiện.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Xây dựng và thực hiện quy hoạch phát triển làng nghề: Hoàn thiện quy hoạch khu làng nghề với hạ tầng kỹ thuật đồng bộ, tạo điều kiện thuận lợi cho các cơ sở sản xuất tập trung, nâng cao hiệu quả quản lý và phát triển bền vững. Chủ thể thực hiện: UBND huyện Phong Điền, thời gian: đến năm 2020.

2. Phát triển thị trường tiêu thụ: Tăng cường xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường trong nước và quốc tế, xây dựng thương hiệu sản phẩm mộc mỹ nghệ Mỹ Xuyên, kết nối với các kênh phân phối hiện đại. Chủ thể thực hiện: các cơ sở sản xuất, chính quyền địa phương, thời gian: 2018-2025.

3. Đầu tư nâng cao trình độ kỹ thuật và công nghệ: Hỗ trợ các cơ sở tiếp cận công nghệ mới, đổi mới máy móc thiết bị, áp dụng kỹ thuật tiên tiến để nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm, giảm chi phí sản xuất. Chủ thể thực hiện: Sở Khoa học và Công nghệ, các tổ chức hỗ trợ kỹ thuật, thời gian: 2018-2023.

4. Đào tạo và phát triển nguồn nhân lực: Tổ chức các lớp đào tạo nghề, truyền nghề cho lao động trẻ, phát huy vai trò nghệ nhân, xây dựng đội ngũ lao động có tay nghề cao, duy trì và phát triển nghề truyền thống. Chủ thể thực hiện: Trung tâm đào tạo nghề, UBND xã Phong Hòa, thời gian: liên tục đến 2025.

5. Hỗ trợ vốn và chính sách ưu đãi: Tạo điều kiện tiếp cận nguồn vốn vay ưu đãi, hỗ trợ tài chính cho các cơ sở mở rộng sản xuất, đầu tư công nghệ và phát triển thị trường. Chủ thể thực hiện: Ngân hàng chính sách, UBND huyện, thời gian: 2018-2025.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Chính quyền địa phương và các cơ quan quản lý: Nắm bắt thực trạng, các nhân tố ảnh hưởng và giải pháp phát triển làng nghề để xây dựng chính sách phù hợp, quản lý và hỗ trợ phát triển kinh tế địa phương.

2. Chủ cơ sở sản xuất và doanh nghiệp làng nghề: Hiểu rõ các yếu tố tác động đến hoạt động sản xuất kinh doanh, từ đó áp dụng các giải pháp nâng cao năng lực cạnh tranh, mở rộng thị trường và cải tiến công nghệ.

3. Nhà nghiên cứu và sinh viên chuyên ngành kinh tế, quản trị kinh doanh: Tham khảo phương pháp nghiên cứu, khung lý thuyết và kết quả phân tích thực tiễn về phát triển làng nghề truyền thống trong bối cảnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa.

4. Các tổ chức hỗ trợ phát triển kinh tế nông thôn và đào tạo nghề: Sử dụng luận văn làm cơ sở để thiết kế chương trình đào tạo, hỗ trợ kỹ thuật và phát triển nguồn nhân lực cho làng nghề truyền thống.

Câu hỏi thường gặp

1. Làng nghề Mộc Mỹ Xuyên có những sản phẩm chính nào?
   Làng nghề chủ yếu sản xuất các sản phẩm mộc dân dụng như bàn ghế, tủ, giường, salong; mộc nhà rường và điêu khắc gỗ mỹ nghệ với các tượng gỗ, phù điêu trang trí.

2. Tình hình phát triển số lượng cơ sở sản xuất tại làng nghề ra sao?
   Số cơ sở tăng từ 35 năm 2004 lên 51 năm 2017, trong đó số cơ sở tập trung tại khu quy hoạch tăng mạnh với tốc độ bình quân khoảng 80% giữa các giai đoạn.

3. Những khó khăn lớn nhất của làng nghề hiện nay là gì?
   Quy mô sản xuất nhỏ lẻ, năng lực quản lý hạn chế, vốn đầu tư chủ yếu tự có, trình độ kỹ thuật và công nghệ thấp, thị trường tiêu thụ hạn hẹp và thiếu đa dạng.

4. Làm thế nào để nâng cao thu nhập cho lao động làng nghề?
   Cần đầu tư công nghệ, mở rộng thị trường, đào tạo nâng cao tay nghề, xây dựng thương hiệu sản phẩm và phát triển các kênh phân phối hiệu quả.

5. Chính sách hỗ trợ nào đã được áp dụng cho làng nghề?
   Chính quyền địa phương đã hỗ trợ về quy hoạch, hạ tầng, cho thuê đất ưu đãi, tổ chức xúc tiến thương mại và đào tạo nghề, tuy nhiên cần tăng cường và đồng bộ hơn để phát triển bền vững.

Kết luận

• Làng nghề Mộc Mỹ Xuyên có truyền thống lâu đời và tiềm năng phát triển lớn với sự tăng trưởng giá trị sản xuất bình quân 12,38% giai đoạn 2010-2015.
• Quy mô sản xuất và số lượng cơ sở tăng nhưng còn nhỏ lẻ, tổ chức quản lý chủ yếu theo mô hình kinh tế cá thể.
• Các nhân tố nội tại và ngoại tại như vốn, công nghệ, lao động, thị trường và chính sách nhà nước ảnh hưởng mạnh đến sự phát triển làng nghề.
• Cần xây dựng quy hoạch đồng bộ, phát triển thị trường, nâng cao kỹ thuật, đào tạo nguồn nhân lực và hỗ trợ vốn để thúc đẩy phát triển bền vững.
• Luận văn đề xuất các giải pháp cụ thể đến năm 2025 nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh và bảo tồn giá trị văn hóa truyền thống.

Next steps: Triển khai các giải pháp đề xuất, theo dõi và đánh giá định kỳ hiệu quả phát triển làng nghề, mở rộng nghiên cứu sang các làng nghề khác trong tỉnh.

Các cơ quan quản lý, doanh nghiệp và nhà nghiên cứu cần phối hợp chặt chẽ để thực hiện các giải pháp phát triển làng nghề, góp phần thúc đẩy kinh tế nông thôn và bảo tồn văn hóa truyền thống.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ PHÁT TRIỂN LÀNG NGHỀ 1. Khái niệm về phát triển - Khái niệm về phát triển Trong phép biện chứng duy vật, khái niệm phát triển dùng để chỉ quá trình vận động theo chiều hướng đi lên của sự vật từ trình độ thấp lên trình độ cao hơn, từ đơn giản đến phức tạp, từ kém hoàn thiện đến hoàn thiện hơn. Quá trình đó diễn ra vừa dần dần, vừa nhảy vọt, đưa tới sự ra đời của cái mới, thay thế cái cũ.

- Khái niệm về phát triển kinh tế Phát triển kinh tế là quá trình lớn lên, tăng tiến mọi mặt của nền kinh tế. Nó bao gồm sự tăng trưởng kinh tế và đồng thời có sự hoàn chỉnh về mặt cơ cấu, thể chế kinh tế, chất lượng cuộc sống. Về căn bản, khái niệm tăng trưởng dùng để chỉ quá trình biến đổi theo chiều hướng tăng lên đơn thuần về lượng của sự vật; nó không phản ánh quá trình biến đổi theo chiều hướng nâng cao về chất của sự vật. Đây là điểm khác nhau căn bản giữa khái niệm phát triển và khái niệm tăng trưởng.

Mặc dù có sự khác nhau giữa tăng trưởng và phát triển nhưng giữa chúng lại có mối liên hệ tất yếu với nhau: Tăng trưởng là điều kiện của phát triển và ngược lại, phát triển lại là điều kiện tạo ra những sự tăng trửởng mới, thường là với tốc độ và quy mô lớn hơn. Đó là mối quan hệ có tính quy luật của sự phát triển. - Phát triển kinh tế bao hàm các sự tăng trưởng kinh tế tức là tăng về quy mô sản lượng, sự tiến bộ về cơ cấu kinh tế và sự tiến bộ về xã hội. Khái niệm phát triển kinh tế bao hàm các vấn đề cơ bản như sau: Thứ nhất là mức độ gia tăng mở rộng sản lượng quốc gia và sự tăng trưởng mức sản xuất, mức sống của quốc gia trong một thời gian nhất định.

5 Thứ hai là mức độ biến đổi cơ cấu kinh tế của quốc gia. Trong đó, quan trọng nhất là tỷ lệ ngành công nghiệp trong tổng sản lượng quốc dân. Mức độ tỷ lệ ngành công nghiệp trong tổng sản phẩm quốc dân càng cao thể hiện mức phát triển càng cao. Thứ 3 là sự tiến bộ về cơ cấu xã hội, đời sống xã hội, mức độ gia tăng thu nhập thực tế của người dân, mức độ công bằng xã hội của quốc gia.

Theo ý kiến chủ quan của tác giả, phát triển làng nghề hay phát triển làng nghề truyền thống là phát triển cả về lượng và chất, đồng thời phát triển bền vững, gìn giữ yếu tố truyền thống. Phát triển về lượng: quy mô sản xuất, cơ cấu hoạt động, số lượng các cơ sở, số lượng lao động có việc làm của làng nghề…; Phát triển về chất: hiệu quả sản xuất kinh doanh, áp dụng tiến bộ khoa học và kỹ thuật; trình độ tay nghề và đảm bảo môi trường làng nghề. Một số quan niệm về ngành nghề tiểu thủ công nghiệp và làng nghề Về ngành nghề tiểu thủ công nghiệp, có nhiều tên gọi khác nhau: Nghề truyền thống, nghề cổ truyền, nghề phụ… xét về nguồn gốc ra đời, các tổ chức sản xuất tiểu thủ công nghiệp của nước ta là: Thông qua con đường hợp tác hóa, bằng cách tổ chức những người thợ thủ công cá thể vào làm ăn tập thể hình thành các hợp tác xã tiểu thủ công nghiệp và thông qua con đường cải tạo xã hội chủ nghĩa đối với các xí nghiệp tư bản tư doanh. Ngày nay, ngoài các hợp tác xã còn có các hộ sản xuất cá thể, tiểu chủ, những doanh nghiệp tư nhân, công ty trách nhiệm hữu hạn sản xuất và kinh doanh các ngành nghề tiểu thủ công nghiệp, thủ công cổ truyền, các ngành nghề mới xuất hiện.

Trong nền kinh tế hàng hoá nhiều thành phần, ngành nghề tiểu thủ công nghiệp, đặc biệt là ngành nghề thủ công truyền thống được quan tâm phục hồi, tạo điều kiện phát triển. Các ngành nghề tiểu thủ công nghiệp ngày nay được trang bị máy móc để cơ khí hoá một số khâu trong quá trình sản xuất. Sự phát triển này đã làm thay đổi cơ cấu kinh tế xoá bỏ đặc điểm thuần nông, dần dần hình thành và mở mang hoạt động sản xuất kinh doanh ngành nghề tiểu thủ công nghiệp, ngành nghề truyền thống… nhằm đáp ứng nhu cầu đa dạng, phong phú của đời sống dân sinh. 6 Thông thường hoạt động của ngành nghề tiểu thủ công nghiệp lúc đầu phát sinh từ một số gia đình, dần dần mở rộng ra nhiều hộ gia đình.

Số hộ và số lao động là ngành nghề tiểu thủ công nghiệp ngày càng nhiều, đạt từ 50% trở lên và cũng tạo ra trên 50% thu nhập so với tổng thu nhập trên địa bàn của làng. Sản xuất của Làng nghề tiểu thủ công nghiệp được sử dụng những công nghệ truyền thống, kết hợp với công nghệ hiện đại. Như vậy, có thể thấy ngành nghề tiểu thủ công nghiệp là những ngành có một hoặc một số nghề tiểu thủ công nghiệp được tách ra khỏi nông nghiệp để sản xuất kinh doanh độc lập. Số hộ lao động và thu nhập phát triển trên 50% trở lên so với tổng số hộ lao động cũng như giá trị thu nhập của thôn (làng).

Phương pháp sản xuất đã được cải tiến hoặc sử dụng những máy móc hiện đại để hỗ trợ cho sản xuất. Quan niệm về nghề truyền thống Có nhiều quan niệm về nghề truyền thống như sau: - Nghề truyền thống là một hiện tượng kinh tế văn hóa đặc sắc ở Việt Nam. Nghề truyền thống được lưu truyền từ đời này qua đời khác (truyền nghề), lưu giữ kỹ thuật sản xuất (bí quyết nghề nghiệp), đúc kết kinh nghiệm. - Nghề truyền thống thường được lưu giữ trong một gia đình, một dòng họ, một làng, một vùng cho nên mới nói đất có nghề.

- Nghề truyền thống là nghề đã được hình thành từ lâu đời, tạo ra những sản phẩm độc đáo, có tính riêng biệt, được lưu truyền và phát triển đến ngày nay hoặc có nguy cơ bị mai một, thất truyền. - Các ngành nghề thủ công truyền thống ở nước ta được phân chia thành năm nhóm như sau: Mặt hàng Thủ công mỹ nghệ như: Sơn mài, khảm trai. Mặt hàng công cụ sản xuất như: Sản xuất liềm, hái. Mặt hàng phục vụ tiêu dùng thông thường như: Dao, kéo.

Mặt hàng phục vụ cho sản xuất và đời sống như: Nề, mộc, sản xuất vật liệu xây dựng. Mặt hàng được chế biến từ lương thực thực phẩm như: Bánh cuốn, rượu. 7 - Theo quy định tại Thông tư 116/2006/TT-BNN ngày 18/12/2006 của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn về hướng dẫn thực hiện một số nội dung của Nghị định 66/2006/NĐ-CP ngày 07/7/2006 của Chính phủ về phát triển ngành nghề nông thôn thì nghề được công nhận là nghề truyền thống phải đạt 03 tiêu chí sau: Nghề đã xuất hiện tại địa phương từ trên 50 năm tính đến thời điểm đề nghị công nhận; Nghề tạo ra những sản phẩm mang bản sắc văn hoá dân tộc; Nghề gắn với tên tuổi của một hay nhiều nghệ nhân hoặc tên tuổi của Làng nghề. Quan niệm về Làng nghề * Quan niệm về Làng nghề Làng xã Việt Nam được hình thành và phát triển rất lâu đời, thường được gắn chặt với sản xuất nông nghiệp và kinh tế nông thôn.

Ngay từ buổi ban đầu dựng nước, những làng xóm định canh đã hình thành, dựa trên cơ sở của công xã nông thôn. Mỗi công xã gồm một số gia đình sống quây quần trong một khu vực địa giới nhất định. Cuộc sống của họ chủ yếu dựa vào sản xuất nông nghiệp và dần dần có một bộ phận dân cư sống bằng cách làm nghề tiểu thủ công nghiệp. Bên cạnh những người chuyên làm nghề, thì đa phần vừa sản xuất nông nghiệp, vừa làm nghề phụ.

Quá trình phát triển của Làng nghề, lúc đầu chỉ xuất hiện ở một vài gia đình, rồi đến cả họ và sau đó lan ra cả làng. Trải qua một thời gian dài của lịch sử, lúc thịnh, lúc suy, có những Làng nghề được lưu giữ, có những Làng nghề bị mai một hoặc mất hẳn và có những Làng nghề mới ra đời. Trong đó có những Làng nghề đạt tới trình độ công nghệ tinh xảo với kỹ thuật điêu luyện và phân công lao động xã hội khá cao. Thuật ngữ Làng nghề từ trước tới nay đã được đề cập khá nhiều trong các sách, báo với nội dung rộng hẹp khác nhau.

Theo tìm hiểu của tác giả, thì có những quan niệm như sau: Theo Giáo sư Trần Quốc Vượng “Làng nghề là làng mà tuy vẫn trồng trọt theo lối tiểu nông và chăn nuôi nhỏ, cũng có một số nghề phụ khác (đan lát.) song 8 đã nổi trội một nghề cổ truyền, tinh xảo với một lớp thợ thủ công chuyên nghiệp hay bán chuyên nghiệp, có Phường, có ông Trùm, ông Phó cả. có quy trình công nghệ nhất định, dân cư sống chủ yếu được bằng nghề đó và sản xuất ra các mặt hàng thủ công”. Quan niệm này phần nhiều chỉ đề cập đến các làng nghề truyền thống, tồn tại lâu dài trong lịch sử, còn các làng nghề mới hình thành chưa được đề cập đến. (4) Tác giả Mai Thế Hởn quan niệm “Làng nghề là làng ở nông thôn, có một hay một số nghề thủ công hầu như được tách hẳn ra khỏi nông nghiệp để sản xuất độc lập.

Thu nhập từ các nghề đó chiếm tỷ trọng cao trong tổng giá trị sản phẩm của làng”. (5) Có ý kiến cho rằng, Làng nghề là một thiết chế kinh tế - xã hội ở nông thôn, được tạo bởi hai yếu tố làng và nghề, tồn tại trong một không gian địa lý nhất định, trong đó bao gồm nhiều hộ gia đình sinh sống từ nguồn thu chủ yếu từ nghề thủ công, giữa họ có mối lên kết về kinh tế, xã hội và văn hóa. Theo Thông tư số 116/2006/TT-BNN ngày 18/12/2006 của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn về hướng dẫn thực hiện một số nội dung của Nghị định số 66/2006/NĐ-CP ngày 07/7/2006 của Chính phủ về phát triển ngành nghề nông thôn, Làng nghề là một hoặc nhiều cụm dân cư cấp thôn, ấp, bản, làng, buôn, phum, sóc hoặc các điểm dân cư tương tự trên địa bàn một xã, thị trấn, có các hoạt động ngành nghề nông thôn, sản xuất ra một hoặc nhiều loại sản phẩm khác nhau.