CHƯƠNG I: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ PHÂN TÍCH QUẢN TRỊ TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP. 1-TỔNG QUAN VỀ TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP VÀ QUẢN TRỊ TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP 1.1- Tài chính doanh nghiệp và quản trị tài chính doanh nghiệp -Tài chính doanh nghiệp là hệ thống các quan hệ kinh tế dưới hình thức giá trị phát sinh trong quá trình phân phối của cải xã hội, gắn liền với quá trình tạo lập và sử dụng các quỹ tiền tệ trong doanh nghiệp để phục vụ yêu cầu SX-KD của doanh nghiệp và nhu cầu chung của xã hội. Để đạt được hiệu quả kinh doanh như mong muốn, doanh nghiệp cần phải có những quyết định về tổ chức hoạt động sản xuất và vận hành quá trình trao đổi. Mọi quyết định phải gắn liền với luật pháp và sự hiểu biết về môi trường xung quanh.
Bao quanh doanh nghiệp là một môi trường kinh tế phức tạp và luôn biến động, doanh nghiệp phải làm chủ được và dự đoán trước sự thay đổi của môi trường để sẵn sàng thích nghi với nó. Trong môi trường đó, toàn bộ quá trình hoạt động đầu tư kinh doanh của doanh nghiệp từ khi ứng vốn tiền tệ cho đến khi doanh nghiệp có nguồn tài chính và phân phối nguồn tài chính đó đã nảy sinh hàng loạt các quan hệ kinh tế dưới hình thức giá trị. Những quan hệ kinh tế đó là: + Quan hệ tài chính giữa doanh nghiệp với Nhà nước thể hiện: tất cả các doanh nghiệp thuộc mọi thành phần kinh tế phải nộp thuế, phí và lệ phí, nộp bảo hiểm cho NSNN và NSNN thực hiện tài trợ vốn dưới nhiều hình thức khác nhau trong những trường hợp cần thiết như cấp vốn (vốn ban đầu, vốn bổ sung) đối với doanh nghiệp nhà nước, cho doanh nghiệp vay hoặc các SV: Nguyễn Thị Bích Hiên 4 Lớp: QTK6B Luan van CHUYÊN ĐỀ TỐT NGHIỆP khoản trợ giá, góp vốn liên doanh hoặc tham gia mua cổ phần, thu lợi nhuận từ hoạt động sản xuất kinh doanh. + Quan hệ tài chính giữa doanh nghiệp với thị trường: bao gồm thị trường tài chính, thị trường hàng hoá, thị trường sức lao động… ở đây bao gồm các quan hệ thanh toán tiền mua bán hàng hoá hoặc dịch vụ, tiền công lao động, tiền mua bán cổ phiếu, trái phiếu, tiền vay, tiền bồi thường rủi ro, tiền bảo hiểm.
+ Quan hệ tài chính trong nội bộ doanh nghiệp: biểu hiện là sự luân chuyển vốn trong doanh nghiệp. Đó là quan hệ tài chính giữa các bộ phận sản xuất kinh doanh, giữa các Cổ đông và nhà quản lý, giữa quyền sử dụng và sở hữu vốn, khoản tiền lương, tiền công cho người lao động, cấp phát điều hoà vốn, phân phối thu nhập giữa các bộ phận trong doanh nghiệp. Các quan hệ kinh tế nêu trên phản ánh sự vận động của vốn tiền tệ phát sinh trong quá trình sản xuất kinh doanh và phân phối các nguồn tài chính trong và ngoài doanh nghiệp và luôn gắn liền với việc tạo lập cũng như việc sử dụng quỹ tiền tệ của doanh nghiệp phục vụ cho hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp. - Quản trị tài chính doanh nghiệp là việc lựa chọn và đưa ra các quyết định tài chính, tổ chức thực hiện các quyết định đó nhằm đạt được mục tiêu hoạt động tài chính của doanh nghiệp, đó là tối đa hoá lợi nhuận và không ngừng làm tăng giá trị doanh nghiệp trên thị trường.
Quản trị tài chính doanh nghiệp gắn liền với việc phân tích, xử lý và tổ chức các quan hệ tài chính, nhằm đảm bảo cho các quan hệ tài chính diễn ra một cách trôi chảy. Đó cũng là quá trình hình thành và sử dụng các công cụ tài chính để đạt được mục tiêu chung của toàn doanh nghiệp. Quản trị tài chính doanh nghiệp là một bộ phận của quản trị doanh nghiệp có quan hệ chặt chẽ với quản trị doanh nghiệp, giữ vị trí quan trọng hàng đầu trong công tác quản trị doanh nghiệp. SV: Nguyễn Thị Bích Hiên 5 Lớp: QTK6B Luan van CHUYÊN ĐỀ TỐT NGHIỆP Trong hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp có nhiều vấn đề tài chính nảy sinh đòi hỏi các nhà quản lý phải đưa ra các quyết định tài chính đúng đắn và tổ chức thực hiện các quyết định kịp thời và có khoa học.
Vì chỉ có như vậy doanh nghiệp mới phát triển ổn định. Trong công tác quản lý nhà quản trị tài chính phải trả lời được những câu hỏi: - Đầu tư vốn vào đâu và đầu tư như thế nào cho phù hợp với lĩnh vực kinh doanh và đạt được mục tiêu mà doanh nghiệp đã đề ra. - Nguồn vốn được huy động từ đâu, vào thời điểm nào để đảm bảo sử dụng vốn tiết kiệm và có hiệu quả. - Lợi nhuận của doanh nghiệp được phân phối, sử dụng như thế nào để vừa đảm bảo công bằng về lợi ích cho các thành viên, vừa đảm bảo về hiệu quả.
- Phân tích, đánh giá và kiểm tra hoạt động tài chính như thế nào để thường xuyên đảm bảo tình hình tài chính lành mạnh. - Quản lý các hoạt động tài chính ngắn hạn như thế nào để đưa ra các quyết định thu chi phù hợp.2- Vai trò của quản trị tài chính doanh nghiệp: Đối với hoạt động kinh doanh cũng như việc nâng cao hiệu quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp, quản trị tài chính doanh nghiệp có vai trò hết sức quan trọng thể hiện qua các vai trò sau: -Huy động, đảm bảo đầy đủ và kịp thời vốn cho hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp; -Giữ vai trò trong việc đảm bảo sử dụng vốn tiết kiệm và hiệu quả; -Giám sát, kiểm tra chặt chẽ các mặt hoạt động SXKD của doanh nghiệp. Như vậy quản trị tài chính doanh nghiệp có vai trò quyết định tới toàn bộ công tác quản trị doanh nghiệp, quyết định đến sự thành bại của doanh nghiệp. Nhưng để thực hiện được vai trò đó một trong những nội dung quan SV: Nguyễn Thị Bích Hiên 6 Lớp: QTK6B Luan van CHUYÊN ĐỀ TỐT NGHIỆP trọng của quản trị tài chính mà các nhà quản lý quan tâm đó là việc phân tích tài chính doanh nghiệp.
2- PHÂN TÍCH TÀI CHÍNH DOANH NGHIỆP: 2.1-Sự cần thiết của việc phân tích tài chính trong doanh nghiệp: Phân tích kinh tế là tổng thể các phương pháp và công cụ cho phép ta thu thập và xử lý các thông tin kế toán và các thông tin khác nhằm quản lý doanh nghiệp; đánh giá tình hình tài chính về khả năng và triển vọng của Doanh nghiệp. Từ đó giúp người sử dụng thông tin đưa ra các quyết định quản lý phù hợp (kể cả các nhà quản lý doanh nghiệp cũng như các nhà sử dụng thông tin khác). Sự ra đời của phân tích kinh tế cùng với vai trò quan trọng của tài chính Doanh nghiệp đã thúc đẩy hình thành lý luận về phân tích tài chính doanh nghiệp. Phân tích tài chính doanh nghiệp là việc phân tích các báo cáo tài chính, các chỉ tiêu tài chính đặc trưng thông qua một hệ thống các phương pháp, các công cụ và kỹ thuật phân tích mà các đối tượng quan tâm có những thông tin thích hợp và cần thiết về tình hình tài chính doanh nghiệp, để từ đó đưa ra các dự báo và các quyết định tài chính phù hợp.
Như vậy việc phân tích tài chính là công cụ chủ yếu phục vụ đắc lực cho công tác đánh giá tình hình tài chính của doanh nghiệp. Nhằm đưa ra các thông tin chính xác, đầy đủ và toàn diện về tình hình tài chính của doanh nghiệp. Trong hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp có nhiều vấn đề tài chính nảy sinh đòi hỏi các nhà quản lý phải đưa ra những quyết định tài chính kịp thời và đúng đắn. Và để đưa ra những quyết định được xem là đúng đắn đó thì các nhà quản lý Doanh nghiệp phải biết được thông tin về “toàn cảnh bức tranh tài chính” của doanh nghiệp.
Và để có được những thông tin đó nhất thiết phải thông qua hoạt động phân tích tài chính doanh nghiệp. Vì chỉ có hoạt động phân tích tài chính thì mới có thể cung cấp thông tin về “toàn SV: Nguyễn Thị Bích Hiên 7 Lớp: QTK6B Luan van CHUYÊN ĐỀ TỐT NGHIỆP cảnh bức tranh tài chính” của doanh nghiệp cho các chủ thể cần thông tin trong việc đưa ra các quyết định. Thông qua việc phân tích tài chính doanh nghiệp giúp các nhà quản lý có thể kiểm soát được tình hình tài chính, tình hình hoạt động SXKD để từ đó có thể dự đoán và đưa ra các quyết định tài chính thích hợp. Hơn nữa thông qua việc phân tích tình hình tài chính doanh nghiệp mà đề ra các biện pháp để khai thác tiềm năng cũng như khắc phục những hạn chế, vướng mắc tồn tại trong doanh nghiệp nhằm góp phần đưa doanh nghiệp vào quỹ đạo phát triển ổn định và lành mạnh.
Ngoài ra việc phân tích tài chính Doanh nghiệp không chỉ là sự quan tâm của các nhà quản lý Doanh nghiệp mà còn là sự quan tâm của nhiều đối tượng khác trong mối quan hệ kinh tế xã hội như: Nhà đầu tư; Chủ nợ; Khách hàng; Cơ quan quản lý Nhà nước như Thuế, kiểm toán, cơ quan hữu quan khác… ; kể cả người lao động. Như vậy xuất phát từ vai trò và tầm quan trọng của việc phân tích tài chính doanh nghiệp cho các chủ thể cần sử dụng thông tin về doanh nghiệp mà việc phân tích tài chính ở mỗi doanh nghiệp là cần thiết và không thể thiếu được ở các tổ chức kinh tế trong nền kinh tế thị trường hiện nay.2- Yêu cầu của việc phân tích tài chính doanh nghiệp: Phân tích tài chính doanh nghiệp là việc phản ánh các quan hệ mật thiết giữa các khoản mục và các nhóm khoản mục trong báo cáo tài chính, để xác định các thông tin cần thiết phục vụ cho các nhà quản lý trong doanh nghiệp và các đối tượng khác trong việc ra quyết định phù hợp với các mục tiêu của đối tượng đó. Vì vậy khi phân tích tài chính doanh nghiệp cần phải đạt được một số vấn đề sau: -Đối với doanh nghiệp nói chung: Việc phân tích tài chính doanh nghiệp phải cung cấp được đầy đủ, chính xác và kịp thời các thông tin kinh tế cần thiết, bao gồm các thông tin về công nợ, khả năng thanh toán, khả năng sinh lời cũng như các nhân tố làm thay đổi nguồn vốn, khả năng thanh toán và SV: Nguyễn Thị Bích Hiên 8 Lớp: QTK6B Luan van CHUYÊN ĐỀ TỐT NGHIỆP hiệu quả kinh doanh của doanh nghiệp. Từ đó giúp các nhà quản lý có thể dự đoán tình hình tài chính và đưa ra các quyết định đúng đắn, phù hợp cho doanh nghiệp.