CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ ĐÃI NGỘ NHÂN SỰ TẠI CÔNG TY TNHH BÁCH GIÁP 1. NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ ĐÃI NGỘ NHÂN SỰ 1. Khái niệm về đãi ngộ nhân sự Khái niệm: Đãi ngộ là quá trình công ty, doanh nghiệp (gọi chung là tổ chức) quan tâm, chăm sóc đối với cuộc sống vật chất cũng như tinh thần của toàn bộ nhân viên, từ đó khiến họ cảm thấy có hứng thú để có thể hoàn thành công việc được giao một cách hiệu quả, bằng 100% năng lực của họ. Do một số công ty lớn, việc trả lương mỗi tháng đã trở nên quá bình thường đối với mọi người lao động nên để giữ chân được những người giỏi cũng như tạo nên sự hứng khởi, nhiệt tình trong làm việc của toàn bộ người lao động thì những chính sách đãi ngộ đã được đặc biệt quan tâm và chú ý.
Huỳnh Thị Thu Sương, “Quản trị nguồn nhân lực”, 2017) Đãi ngộ nhân sự trong doanh nghiệp là quá trình chăm lo đời sống vật chất và tinh thần của người lao động để họ có thể hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao và qua đó góp phần hoàn thành mục tiêu của doanh nghiệp. Huỳnh Thị Thu Sương, “Quản trị nguồn nhân lực”, 2017) 1. Vai trò của đãi ngộ nhân sự Đãi ngộ nhân sự có vai trò rất quan trọng: – Đối với người lao động Đãi ngộ nhân sự tạo điều kiện để họ nâng cao đời sống vật chất và tinh thần, từ đó tạo động lực, kích thích người lao động làm việc với hiệu quả cao nhất; – Đối với doanh nghiệp Đãi ngộ nhân sự là điều kiện đủ để nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp; Đãi ngộ nhân sự góp phần duy trì nguồn nhân lực ổn định, có chất lượng cho doanh nghiệp; 7 Đãi ngộ nhân sự giúp nâng cao hiệu quả các chức năng quản trị nhân sự khác trong doanh nghiệp; – Đối với xã hội Đãi ngộ nhân sự trong doanh nghiệp giúp duy trì được nguồn nhân lực ổn định và có chất lượng cho xã hội. Các yếu tố ảnh hưởng đến đãi ngộ nhân sự Bất kể nhân viên nào khi làm việc tại một công ty hay doanh nghiệp đều muốn nhận được mức lương tương xứng với năng lực của mình và cạnh tranh so với thị trường.
Chính vì vậy, doanh nghiệp cần phân tích tất cả các yếu tố ảnh hưởng đến việc đưa ra một cơ chế đãi ngộ cụ thể đối với người lao động một cách phù hợp và đúng đắn. Tổng quan chung, nhìn vào biểu đồ dưới đây, ta sẽ thấy được bốn yếu tố quan trọng nhất mà các nhà quản trị cần xét đến Hình 1.1: Các yếu tố ảnh hưởng đến hệ thống đãi ngộ nguồn nhân lực (Nguồn: TS. Huỳnh Thị Thu Sương, “Quản trị nguồn nhân lực”, 2017) 8 Thị trường lao động: yếu tố thị trường là yếu tố khách quan trổng thể, bao gồm nhiều yếu tố có liên quan như vật giá, tiền tệ, mức tăng trưởng kinh tế thị trường, quy định của pháp luật. Lương bổng trên thị trường: Đây là một yếu tố cạnh tranh giữa các doanh nghiệp bởi suy cho cùng thì mỗi nhân viên khi đăng ký tuyển dụng vào công ty nào cũng quan tâm đến yếu tố lương bổng, nên cần có mức lương tương đương với mức lương trung bình trên thị trường của những công việc tương tự nhau.
Chi phí sinh hoạt: Đãi ngộ tài chính phải phù hợp với chi phí sinh hoạt các doanh nghiệp phải đảm bảo duy trì mức sống tối thiểu cho người lao động. Khi có sự biến động về giá thì phải có sự điều chỉnh phù hợp, đảm bảo đời sống nhân viên. Công đoàn: Các doanh nghiệp muốn đạt được hiệu quả cao trong hoạt động sản xuất kinh doanh phải quan tâm đến tổ chức công đoàn. Nhà quản trị cần thảo luận với công đoàn các tiêu chuẩn được sử dụng trong các chế độ đãi ngộ và mức tiền mà người lao động được hưởng từ các chế độ đó.
Để được công đoàn ủng hộ thì doanh nghiệp cần phải quản trị thật tốt ba yếu tố sau: các tiêu chuẩn để xây dựng hệ thống lương bổng, các mức chênh lệch lương và phương pháp trả lương của doanh nghiệp. Kinh tế: Khi nền kinh tế đang tăng trưởng thì cơ hội việc làm và cầu về lao động sẽ tăng cao, ngược lại nếu nền kinh tế đang trong tình trạng suy thoái thì nguồn cung cấp lao động sẽ tăng lên những cầu lao động sẽ giảm xuống. Xã hội: Sức ép của xã hội cũng khá quan trọng. Do lương bổng ảnh hưởng đến giá cả sản phẩm và dịch vụ, xã hội – đại diện là người tiêu thụ không bao giờ muốn giá cả sinh hoạt gia tăng.
Họ tạo sức ép buộc một số công ty không được tăng lương, phải theo mức lương mà các công ty khác đang áp dụng. Pháp luật: đây là yếu tố do Bộ lao động quy định, có những quy định cụ thể để bảo vệ người lao động: thời gian làm việc, thời gian nghỉ ngơi,các chính sách bảo hộ người lao động, quy định về mức lương tối thiểu, các biện pháp đảm bảo an toàn lao động,mức độ độc hại trong môi trường làm việc, chế độ trợ cấp, phụ cấp, phúc lợi xã hội, bảo hiểm xã hội đối với người lao động. các doanh nghiệp 9 khi xây dựng chính sách đãi ngộ phải tuân thủ theo các quy định này, nếu vi phạm sẽ chịu trách nhiệm trước pháp luật. Môi trường công ty: Chính sách công ty: Công ty muốn thu hút được nhân tài phải có chính sách đãi ngộ tài chính cao hơn, đầy đủ hơn, nhiều chế độ dành cho người lao động hơn các doanh nghiệp khác.
Văn hóa công ty: Yếu tố này ảnh hưởng đến việc tuyển chọn thái độ và tính cách của nhân viên môi trường công ty tốt sẽ là tiền đồ tốt cho hoạt động đãi ngộ tài chính. Tại các công ty có bề dày truyền thống văn hóa thì cán bộ công nhân viên thực sự được quan tâm, các chế độ đãi ngộ công bằng, thỏa đáng và hợp lý. Hiệu quả kinh doanh: Công ty có nguồn lực lớn, tình hình kinh doanh tốt sẽ có điều kiện thực hiện tốt công tác đãi ngộ tài chính và thường chú trọng đến nó hơn. Cơ cấu tổ chức: cơ cấu tổ chức của công ty cúng ảnh hưởng đến cơ cấu tiền lương.
ở các công ty lớn, nhiều cấp bậc quản trị thì tiền lương bổng của nhân viên thường sẽ thấp hơn ở các công ty nhỏ bởi và càng nhiều cấp bậc quản trị thì các nhà quản trị cấp cao ít khi đi tìm hiểu sâu sát về tình hình làm việc của nhân viên. Bản thân nhân viên: chế độ đãi ngộ của công ty chắc chắn phải xuất phát từ nhân viên của họ. Chính vì vậy, bản thân nhân viên có thể coi là yếu tố quan trọng nhất ảnh hưởng đến hệ thống đãi ngộ của doanh nghiệp. Về cụ thể: Kết quả thực hiện công việc, năng suất, chất lượng: mức lương của nhân viên phụ thuộc vào kết quả thực hiện công việc, năng suất và chất lượng.
Kết quả thực hiện công việc càng cao thì chế độ đãi ngộ càng cao tương ứng; Kinh nghiệm và thâm niên: người có kinh nghiệm, thâm niên công tác lâu năm được hưởng đãi ngộ cao hơn người ít hoặc không có kinh nghiệm và thâm niên công tác. Người công tác lâu năm ngoài việc có mức lương cao hơn họ còn được hưởng phụ cấp thâm niên, trợ cấp ở nhà; Lòng trung thành: Những nhân viên trung thành, làm việc lâu năm ở công ty được hưởng đãi ngộ cao hơn người khác, chủ yếu là dưới hình thức phúc lợi; Tiềm năng của nhân viên: Những sinh viên mới ra trường mặc dù chưa có kinh 10 nghiệm, tuy nhiên họ có khả năng thăng tiến cao trong công việc nên cần phải có chính sách đãi ngộ hợp lý và phù hợp để cổ cũ thúc đẩy và khuyến khích họ để có thể phấn đấu đạt được kết quả cao trong công việc. Bản thân công việc: đây cũng là một trong những yếu tố cơ bản ảnh hưởng đến chế độ đãi ngộ của doanh nghiệp. Yêu cầu càng cao thì cần có chế độ đãi ngộ tương ứng.
Điều kiện làm việc: Người lao động làm việc trong điều kiện khó khăn, độc hại, nguy hiểm hoặc ở vùng xa xôi hẻo lánh thì thương sẽ được hưởng đãi ngộ cao hơn. Tính chất của công việc: Tính chất của công việc khác nhau đòi hỏi những mức độ đãi ngộ khác nhau. Công việc có tính chất quan trọng sẽ được đãi ngộ cao hơn những công việc khác. Yếu tố kỹ năng, trình độ, trách nhiệm của công việc: mỗi công việc đòi hỏi một mức độ kỹ năng trình độ chuyên môn và trách nhiệm khác nhau.
Vì vậy mà cũng có những mức độ đãi ngộ khác nhau. NỘI DUNG CƠ BẢN CỦA CÔNG TÁC ĐÃI NGỘ NHÂN SỰ 1. Đãi ngộ tài chính 1. Khái niệm đãi ngộ tài chính Đãi ngộ tài chính trong doanh nghiệp là hình thức đãi ngộ thực hiện bằng các công cụ tài chính như tiền lương, tiền thưởng, cổ phần, phụ cấp, trợ cấp, phúc lợi.
Đãi ngộ tài chính là khoản tiền mà những người sử dụng lao động trả cho người lao động do họ đã thực hiện những công việc mà người sử dụng lao động giao. Đó là khoản tiền trả cho số lượng, chất lượng lao động; cho những đóng góp trên mức bình thường của người lao động. Đây cũng là công cụ quan trọng giúp các nhà quản trị tạo động lực kích thích nhân viên làm việc hiệu quả. Huỳnh Thị Thu Sương, “Quản trị nguồn nhân lực”, 2017).
Vai trò của đãi ngộ tài chính – Đối với người lao động: 11 Đãi ngộ tài chính tạo động lực kích thích người lao động làm việc tốt hơn: khi được đãi ngộ tài chính người lao động sẽ có điều kiện thỏa mãn những nhu cầu tinh thần bậc cao của chính họ. Nhờ vậy mà họ sẽ làm việc với tinh thần, trách nhiệm cao, nâng cao hiệu suất công việc; Đãi ngộ tài chính tạo điều kiện để người lao động không ngừng nâng cao đời sống vật chất tinh thần giúp họ hòa đồng với đời sống xã hội ngày càng văn minh hiện đại và yêu thêm công việc.