Trêng §¹i häc C«ng nghiÖp Hµ Néi Khoa KÕ to¸n – KiÓm to¸n Lêi nãi ®Çu Trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y, nÒn kinh tÕ thÞ trêng theo ®Þnh híng XHCN ë níc ta ®ang cã nh÷ng bíc ph¸t triÓn m¹nh mÏ, tèc ®é ph¸t triÓn c¬ së h¹ tÇng v× thÕ mµ còng ph¸t triÓn nhanh chãng lµm thay ®æi bé mÆt cña ®Êt níc tõng ngµy, tõng giê. §iÒu ®ã kh«ng chØ cã nghÜa khèi lîng c«ng viÖc cña ngµnh XDCB t¨ng lªn mµ kÐo theo ®ã lµ sè vèn ®Çu t XDCB còng gia t¨ng. VÊn ®Ò ®Æt ra lµm sao ®Ó qu¶n lý vèn mét c¸ch cã hiÖu qu¶, kh¾c phôc t×nh tr¹ng thÊt tho¸t, l·ng phÝ vèn trong ®iÒu kiÖn s¶n xuÊt kinh doanh x©y dùng ph¶i tr¶i qua nhiÒu giai ®o¹n (tõ thiÕt kÕ, lËp dù ¸n, thi c«ng ®Õn nghiÖm thu.), thêi gian thi c«ng kÐo dµi nhiÒu th¸ng, nhiÒu n¨m. ChÝnh v× lÏ ®ã h¹ch to¸n chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh lµ mét phÇn c¬ b¶n, kh«ng thÓ thiÕu cña c«ng t¸c h¹ch to¸n kÕ to¸n ®èi víi kh«ng chØ ®èi víi c¸c Doanh nghiÖp mµ réng h¬n lµ ®èi víi c¶ x· héi.
Víi c¸c Doanh nghiÖp, thùc hiÖn c«ng t¸c h¹ch to¸n kÕ to¸n chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm lµm c¬ së ®Ó gi¸m s¸t c¸c ho¹t ®éng, tõ ®ã kh¾c phôc nh÷ng tån t¹i, ph¸t huy nh÷ng tiÒm n¨ng ®¶m b¶o cho doanh nghiÖp lu«n ®øng v÷ng trong c¬ chÕ thÞ trêng lu«n tån t¹i c¹nh tranh vµ nhiÒu rñi ro nh hiÖn nay. Víi Nhµ níc, c«ng t¸c h¹ch to¸n chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh ë Doanh nghiÖp c¬ së ®Ó Nhµ n íc kiÓm so¸t vèn ®Çu t XDCB vµ kiÓm tra viÖc chÊp hµnh chÕ ®é, chÝnh s¸ch tµi chÝnh cña c¸c Doanh nghiÖp. Hoµng Kim Long – KT7-K6 1 Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Trêng §¹i häc C«ng nghiÖp Hµ Néi Khoa KÕ to¸n – KiÓm to¸n NhËn thøc ®îc vÊn ®Ò ®ã, víi nh÷ng kiÕn thøc ®· tiÕp thu ®îc t¹i trêng cïng thêi gian t×m hiÓu thùc tÕ c«ng t¸c kÕ to¸n t¹i C«ng ty cæ phÇn §Çu t vµ x©y dùng TuyÕn Huy. §îc sù gióp ®ì nhiÖt t×nh cña c¸c thÇy, c« gi¸o cïng toµn thÓ c¸c anh chÞ Phßng Tµi chÝnh - KÕ to¸n cña C«ng ty, em ®· nghiªn cøu ®Ò tµi "Tæ chøc c«ng t¸c kÕ to¸n tËp hîp chi phÝ vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm t¹i C«ng ty cæ phÇn §Çu t vµ x©y dùng TuyÕn Huy".
Néi dung cña ®Ò tµi ®îc chia lµm 03 ch¬ng nh sau: Ch¬ng 1: C¬ së lý luËn vÒ kÕ to¸n tËp hîp chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm ë Doanh nghiÖp x©y dùng c¬ b¶n. Ch¬ng 2: Thùc tr¹ng c«ng t¸c kÕ to¸n tËp hîp chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm t¹i C«ng ty cæ phÇn §Çu t vµ x©y dùng TuyÕn Huy. Ch¬ng 3: Hoµn thiÖn c«ng t¸c kÕ to¸n tËp hîp chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm t¹i C«ng ty cæ phÇn §Çu t vµ x©y dùng TuyÕn Huy Do quü thêi gian thùc tËp cã h¹n, b¶n th©n cha cã nhiÒu kiÕn thøc thùc tÕ, kinh nghiÖm nghiªn cøu cßn h¹n chÕ nªn chuyªn ®Ò kh«ng tr¸nh khái nh÷ng thiÕu sãt nhÊt ®Þnh. Bëi vËy, em rÊt mong nhËn ®îc nh÷ng ý kiÕn ®ãng gãp, chØ b¶o cña thÇy, c« gi¸o vµ anh chÞ Phßng Tµi chÝnh - KÕ to¸n cña C«ng ty ®Ó bµi viÕt cña em ® îc hoµn thiÖn h¬n.
Qua ®©y em còng xin bµy tá lßng c¶m ¬n s©u s¾c ®Õn c« gi¸o NguyÔn ThÞ Søc , c¸c anh chÞ Phßng Tµi chÝnh - KÕ to¸n C«ng ty cæ phÇn §Çu t vµ x©y dùng Hoµng Kim Long – KT7-K6 2 Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Trêng §¹i häc C«ng nghiÖp Hµ Néi Khoa KÕ to¸n – KiÓm to¸n TuyÕn Huy ®· tËn t×nh híng dÉn vµ gióp ®ì em hoµn thµnh chuyªn ®Ò nµy. Hµ Néi, th¸ng 3 n¨m 2010 Sinh viªn thùc tËp Hoµng Kim Long Ch¬ng 1: C¬ së lý luËn vÒ kÕ to¸n tËp hîp chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm ë doanh nghiÖp x©y dùng c¬ b¶n 1. Sù cÇn thiÕt tæ chøc kÕ to¸n tËp hîp chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm trong Doanh nghiÖp X©y dùng c¬ b¶n. §Æc ®iÓm ngµnh X©y dùng c¬ b¶n vµ s¶n phÈm x©y dùng t¸c ®éng ®Õn c«ng t¸c kÕ to¸n.
Còng nh bÊt k× ngµnh s¶n xuÊt nµo kh¸c. X©y dùng c¬ b¶n (XDCB) khi tiÕn hµnh s¶n xuÊt - kinh doanh - Thùc chÊt lµ qu¸ tr×nh biÕn ®æi ®èi tîng trë thµnh s¶n phÈm, hµng ho¸. Trong nhãm c¸c ngµnh t¹o ra cña c¶i vËt chÊt cho x· héi, ngµnh XDCB lµ ngµnh s¶n xuÊt vËt chÊt ®éc lËp, cã chøc n¨ng t¸i t¹o Tµi s¶n cè ®Þnh (TSC§) cho nÒn kinh tÕ, t¹o c¬ së vËt chÊt kü thuËt cho x· héi, t¨ng tiÒm Hoµng Kim Long – KT7-K6 3 Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Trêng §¹i häc C«ng nghiÖp Hµ Néi Khoa KÕ to¸n – KiÓm to¸n lùc kinh tÕ - quèc phßng cho ®Êt níc. Do vËy, XDCB lu«n thu hót mét bé phËn kh«ng nhá vèn ®Çu t trong níc vµ níc ngoµi, ®ång thêi còng lµ ngµnh chiÕm tû träng lín trong tæng thu nhËp quèc d©n (GDP).
So víi c¸c ngµnh s¶n xuÊt, XDCB mang nh÷ng nÐt ®Æc thï víi nh÷ng ®Æc ®iÓm kü thuËt riªng ®îc thÓ hiÖn râ qua ®Æc trng vÒ s¶n phÈm x©y dùngvµ qu¸ tr×nh t¹o s¶n phÈm. Thø nhÊt, s¶n phÈm x©y dùng lµ c¸c c«ng tr×nh, vËt kiÕn tróc cã quy m« lín, kÕt cÊu phøc t¹p vµ mang tÝnh ®¬n chiÕc, thêi gian s¶n xuÊt dµi, tr×nh ®é kü thuËt thÈm mÜ cao. Do vËy viÖc tæ chøc qu¶n lý ph¶i nhÊt thiÕt cã dù to¸n, thiÕt kÕ vµ thi c«ng. Trong suèt qu¸ tr×nh x©y l¾p, gi¸ dù to¸n sÏ trë thµnh thíc ®o hîp lý h¹ch to¸n c¸c kho¶n chi phÝ vµ thanh quyÕt to¸n c¸c c«ng tr×nh.
Thø hai, mçi c«ng tr×nh x©y dùng g¾n víi vÞ trÝ nhÊt ®Þnh, nã thêng cè ®Þnh t¹i n¬i s¶n xuÊt cßn c¸c ®iÒu kiÖn s¶n xuÊt kh¸c nh: Lao ®éng, vËt t, thiÕt bÞ m¸y mãc. lu«n ph¶i di chuyÓn theo mÆt b»ng vµ vÞ trÝ thi c«ng mµ mÆt b»ng vµ vÞ trÝ thi c«ng thêng n»m r¶i r¸c kh¾p n¬i vµ c¸ch xa trô së ®¬n vÞ. Do ®ã, lu«n tån t¹i mét kho¶ng c¸ch lín gi÷a n¬i trùc tiÕp ph¸t sinh chi phÝ vµ n¬i h¹ch to¸n chi phÝ ®· g©y kh«ng Ýt khã kh¨n cho c«ng t¸c kÕ to¸n c¸c ®¬n vÞ. MÆt kh¸c ho¹t ®éng x©y dùngl¹i tiÕn hµnh ngoµi trêi, thêng chÞu ¶nh hëng cña c¸c nh©n tè kh¸ch quan nh: thêi tiÕt, khÝ hËu.nªn dÔ dÉn ®Õn t×nh tr¹ng hao hôt, l·ng phÝ vËt t, tiÒn vèn.lµm t¨ng chi phÝ s¶n xuÊt.
Hoµng Kim Long – KT7-K6 4 Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Trêng §¹i häc C«ng nghiÖp Hµ Néi Khoa KÕ to¸n – KiÓm to¸n Thø ba, khi b¾t ®Çu thùc hiÖn hîp ®ång, gi¸ trÞ c«ng tr×nh ®· ®îc x¸c ®Þnh th«ng qua gi¸ tróng thÇu hoÆc gi¸ chØ ®Þnh thÇu. §iÒu ®ã cã nghÜa lµ s¶n phÈm x©y dùngthêng ®îc tiªu thô theo gi¸ trÞ dù to¸n hoÆc gi¸ tho¶ thuËn víi chñ ®Çu t tõ tríc. Do ®ã, cã thÓ nãi tÝnh chÊt hµng ho¸ cña s¶n phÈm x©y dùng kh«ng ®îc thÓ hiÖn râ. Thø t, xÐt vÒ qu¸ tr×nh t¹o ra s¶n phÈm x©y l¾p, tõ khi khëi c«ng ®Õn khi thi c«ng hoµn thµnh, bµn giao ® a vµo sö dông, thêi gian thêng dµi, phô thuéc vµo quy m« tÝnh chÊt phøc t¹p cña tõng c«ng tr×nh.
Bªn c¹nh ®ã, qu¸ tr×nh thi c«ng x©y dùng ®îc chia thµnh nhiÒu giai ®o¹n kh¸c nhau, mçi giai ®o¹n ®îc chia thµnh nhiÒu c«ng viÖc kh¸c nhau. Tõ nh÷ng ®Æc ®iÓm trªn ®©y, ®ßi hái c«ng t¸c kÕ to¸n võa ph¶i ®¸p øng nh÷ng yªu cÇu chung vÒ chøc n¨ng, nhiÖm vô kÕ to¸n mét Doanh nghiÖp s¶n xuÊt võa ph¶i ®¶m b¶o phï hîp ®Æc trng riªng cña ngµnh XDCB nh»m cung cÊp th«ng tin chÝnh x¸c, kÞp thêi, cè vÊn l·nh ®¹o cho viÖc tæ chøc qu¶n lý ®Ó ®¹t hiÖu qu¶ cao trong s¶n xuÊt - kinh doanh cña Doanh nghiÖp. Yªu cÇu vµ nhiÖm vô cña c«ng t¸c qu¶n lý, h¹ch to¸n chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm trong Doanh nghiÖp x©y dùng c¬ b¶n. Yªu cÇu qu¶n lý ®èi víi c«ng t¸c h¹ch to¸n chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm x©y l¾p.
Nh ®· tr×nh bµy ë trªn, s¶n xuÊt XDCB cã nh÷ng ®Æc thï riªng tõ ®ã lµm cho viÖc qu¶n lý vÒ XDCB khã kh¨n phøc t¹p h¬n mét sè ngµnh kh¸c. ChÝnh lÏ ®ã, trong Hoµng Kim Long – KT7-K6 5 Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Trêng §¹i häc C«ng nghiÖp Hµ Néi Khoa KÕ to¸n – KiÓm to¸n qu¸ tr×nh ®Çu t, XDCB ph¶i ®¸p cøng ®îc c¸c yªu cÇu lµ: "C«ng t¸c qu¶n lý ®Çu t XDCB ph¶i ®¶m b¶o t¹o ra nh÷ng s¶n phÈm dÞch vô ®îc x· héi vµ thÞ trêng chÊp nhËn vÒ gi¸ c¶, chÊt lîng vµ ®¸p øng c¸c môc tiªu ph¸t triÓn KT-XH trong tõng thêi k×, chuyÓn dÞch c¬ cÊu kinh tÕ theo híng CNH- H§H, ®Èy m¹nh tèc ®é t¨ng trëng kinh tÕ, n©ng cao ®êi sèng vËt chÊt tinh thÇn cña nh©n d©n. Huy ®éng vµ sö dông cã hiÖu qu¶ cao nhÊt c¸c nguån vèn ®Çu t trong níc còng nh c¸c nguån vèn ®Çu t níc ngoµi ®Çu t vµo ViÖt Nam, khai th¸c tèt tµi nguyªn, tiÒm n¨ng lao ®éng, ®Êt ®ai vµ mäi tiÒm lùc kh¸c nh»m ®éng viªn tÊt c¶ nh÷ng tiÒm n¨ng cña ®Êt níc phôc vô cho qu¸ tr×nh t¨ng trëng ph¸t triÓn nÒn kinh tÕ, ®ång thêi b¶o vÖ m«i trêng sinh th¸i. X©y dùng ph¶i theo quy ho¹ch ®îc duyÖt, thiÕt kÕ hîp lý, tiªn tiÕn, thÈm mÜ, c«ng nghÖ hiÖn ®¹i, x©y dùng ®óng tiÕn ®é ®¹t chÊt lîng cao víi chi phÝ hîp lý vµ thùc hiÖn b¶o hµnh c«ng tr×nh".
ë níc ta trong nhiÒu n¨m qua, do viÖc qu¶n lý vèn ®Çu t trong lÜnh vùc XDCB cha thËt chÆt chÏ ®· ®Ó x¶y ra t×nh tr¹ng thÊt tho¸t vèn ®Çu t vµ kÐo theo ®ã lµ hµng lo¹t c¸c hËu qu¶ nghiªm träng kh¸c.Tõ thùc tr¹ng ®ã, Nhµ níc ®· thùc hiÖn qu¶n lý x©y dùng th«ng qua viÖc ban hµnh c¸c chÕ ®é, chÝnh s¸ch vÒ gi¸, c¸c nguyªn t¾c c¸c ph¬ng ph¸p lËp dù to¸n, c¸c c¨n cø ®Þnh møc kinh tÕ- kü thuËt.Tõ ®ã x¸c ®Þnh tæng møc V§T, tæng dù to¸n c«ng tr×nh.nh»m h¹n chÕ sù thÊt tho¸t vèn ®Çu t cña Nhµ níc, n©ng cao hiÖu qu¶ cho qu¸ tr×nh ®Çu t. Hoµng Kim Long – KT7-K6 6 Chuyªn ®Ò tèt nghiÖp Trêng §¹i häc C«ng nghiÖp Hµ Néi Khoa KÕ to¸n – KiÓm to¸n Trong c¬ chÕ thÞ trêng hiÖn nay, môc tiªu hµng ®Çu cña c¸c Doanh nghiÖp (DN) nãi chung ph¶i t¨ng cêng qu¶n lý kinh tÕ mµ tríc hÕt lµ qu¶n lý chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ s¶n phÈm. NhiÖm vô cña c«ng t¸c qu¶n lý h¹ch to¸n chi phÝ s¶n xuÊt vµ tÝnh gi¸ thµnh s¶n phÈm x©y l¾p.