CHƯƠNG 1 GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU 1. Tính cấp thiết của đề tài Xu hướng hội nhập, toàn cầu hóa nền kinh tế đang tác động mạnh mẽ đến nền kinh tế của các nước trên thế giới. Hội nhập kinh tế được coi như chìa khóa cho sự phát triển kinh tế, tuy nhiên đây cũng là thách thức không hề nhỏ đối với các doanh nghiệp Việt Nam. Để có thể tồn tại, cạnh tranh và thích ứng đối với môi trường kinh doanh đầy cơ hội nhưng cũng đầy khó khăn đó, các nhà quản trị phải có các biện pháp hữu hiệu để tăng cường lợi thế cạnh tranh của doanh nghiệp.
Ngành dược cũng không phải ngoại lệ. Ngành dược là một ngành đặc thù, các sản phẩm là mặt hàng thiết yếu gắn liền với đời sống của con người, tuy nhiên nền công nghiệp dược Việt Nam mới thực sự khởi sắc trong những năm gần đây nhờ sự đầu tư máy móc công nghệ sản xuất tiên tiến vào sản xuất. Trong bối cảnh phát triển nhanh như vậy, các nhà quản trị cần có những quyết sách đúng đắn giúp cho doanh nghiệp phát triển một cách bền vững. Để có cơ sở ra các quyết định chính xác thì nhà quản trị cần thiết phải có được những thông tin đáng tin cậy tổng hợp từ nhiều nguồn khác nhau, trong đó thông tin từ BCTC là một nguồn thông tin hết sức quan trọng.
Hơn nữa, các thông tin đó còn là cơ sở để giúp các nhà đầu tư, ngân hàng, khách hàng, cơ quan quản lý nhà nước. nắm bắt được toàn cảnh bức tranh về tình hình hoạt động của doanh nghiệp nhằm đưa ra quyết định đầu tư, hợp tác, quản lý đúng đắn, kịp thời. Bởi vậy, việc phân tích BCTC của doanh nghiệp là rất cần thiết, có ý nghĩa quan trọng đối với các doanh nghiệp. Thông qua việc phân tích BCTC, các doanh nghiệp tìm ra được điểm yếu và điểm mạnh của mình để từ đó đề ra các biện pháp phát huy những điểm mạnh và khắc phục những điểm yếu nhằm nâng cao năng lực quản lý và sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.
Tuy nhiên tại các doanh nghiệp hiện nay, công tác phân tích BCTC vẫn chưa được coi trọng, hầu hết các doanh nghiệp chỉ quan tâm đến việc lập các BCTC mà chưa chú trọng đến việc sử dụng thông tin của BCTC phục vụ mục tiêu quản lý. 2 Vậy nên, phân tích BCTC chưa thực sự trở thành công cụ đắc lực phục vụ các nhà quản trị doanh nghiệp. Cũng không ngoại lệ tại Công ty Cổ phần Dược phẩm Hà Tây, công tác phân tích BCTC chỉ mới tập trung vào tính toán các chỉ tiêu cơ bản, chưa phân tích cụ thể được điểm yếu, điểm mạnh tài chính của Công ty. Do đó, những thông tin phân tích được Công ty sử dụng hay cung cấp ra bên ngoài chưa thực sự thuyết phục.
Xuất phát từ thực trạng trên, với tư cách là nhà đầu tư, tác giả đã lựa chọn đề tài " Phân tích Báo cáo tài chính cho Công ty Cổ phần Dược phẩm Hà Tây" để nghiên cứu. Tổng quan các công trình nghiên cứu liên quan Trong quá trình nghiên cứu đề tài này, tác giả có thực hiện tham khảo Luận văn của một số tác giả các năm trước đã nghiên cứu như: - Bạch Thu Hiền (2010) và Nguyễn Thị Lệ Quyên (2011) đều có ưu điểm là đã hệ thống lại những vấn đề lý luận cơ bản về phân tích BCTC và áp dụng lý luận đó vào việc phân tích BCTC của doanh nghiệp. Tuy nhiên, nội dung luận văn còn sơ sài và thời gian thực hiện phân tích BCTC ngắn (Công ty cổ phần Kinh Đô phân tích hai năm 2009-2010, Công ty trách nhiệm hữu hạn sản xuất thương mại dịch vụ Hoài Bắc phân tích ba năm từ 2008 đến 2010). Do đó, chưa giúp được nhà quản trị trong việc dự báo xu hướng phát triển trong tương lai của doanh nghiệp.
Ngoài ra, số liệu phân tích cũng chưa được so sánh với số trung bình ngành. Vì vậy, các ý kiến đánh giá về tình hình tài chính của công ty còn chưa sát với thực tế. - Nguyễn Thị Hà (2011) đã tập trung hệ thống hóa được những vẫn đề lý luận cơ bản về phân tích BCTC, đề cập sâu đến các phương pháp cũng như nội dung phân tích BCTC doanh nghiệp. Kết quả phân tích các chỉ tiêu trên BCTC đã làm rõ một phần nguyên nhân dẫn đến sự khủng hoảng và phá sản của Công ty cổ phần dược phẩm Viễn Đông.
Tuy nhiên, trong quá trình phân tích, luận văn có hạn chế về mặt số liệu (tác giả phân tích số liệu 4 năm từ 2008 đến 2011). Nguyên nhân là vì: Công ty cổ phần dược phẩm Viễn Đông đã không cung cấp số liệu về BCTC 3 hợp nhất năm 2010 và một số báo cáo khác. Vì vậy, với mục đích bao quát thực trạng hoạt động của Công ty và lý giải nguyên do sụp đổ của tập đoàn này nên tác giả luận văn đã sử dụng số liệu cuối Quý IV năm 2010 để làm rõ nội dung trên. - Phạm Thanh Hương (2013) đã tổng kết đầy đủ, có hệ thống và logic cơ sở lý luận của phân tích BCTC bao gồm khái niệm, ý nghĩa, nội dung và các phương pháp phân tích BCTC.
Không chỉ dừng lại ở việc tổng kết cơ sở lý luận, tác giả luận văn đã vận dụng hệ thống lý luận đó vào việc phân tích BCTC của Công ty TNHH Đầu tư Phát triển Sản xuất Hạ Long, giúp các đối tượng sử dụng BCTC có được cái nhìn tổng quát và sâu sắc hơn về tình hình tài chính của công ty, phục vụ cho việc ra các quyết định một cách đúng đắn nhất. Tuy nhiên, luận văn còn tồn tại một số hạn chế sau: + Luận văn chưa đề cập đến việc so sánh số liệu của công ty với số liệu trung bình ngành để thấy rõ được sự khác biệt về tình hình tài chính của công ty so với các công ty khác cùng ngành. + Do hạn chế về các tài liệu của công ty nên luận văn chỉ phân tích BCTC của Công ty TNHH Đầu tư Phát triển Sản xuất Hạ Long cho năm tài chính 2012 là chủ yếu, không thể thực hiện phân tích cho một giai đoạn nhất định để thấy được xu hướng phát triển toàn diện của công ty. + Luận văn phân tích chủ yếu các thông tin trên Bảng cân đối kế toán và Báo cáo kết quả kinh doanh mà chưa đề cập sâu và chi tiết các chỉ tiêu trên Báo cáo lưu chuyển tiền tệ.
- Lê Vân Anh (2011) đã cơ bản khắc phục được những thiếu sót của các luận văn đi trước. Luận văn đã hệ thống hóa những vấn đề lý luận và thực tiễn về công tác phân tích BCTC một cách khoa học, kết quả nghiên cứu của luận vẵn hướng tới phục vụ mọi đối tượng quan tâm: nhà quản trị, nhà đầu tư, ngân hàng, các tổ chức tín dụng, nhà nước…Trong quá trình phân tích, luận văn đi sâu tìm hiểu nguyên nhân biến động, phân tích ảnh hưởng bởi các nhân tố, sau khi phân tích, luân văn chỉ ra những điểm mạnh, điểm yếu về tình hình tài chính của công ty, từ đó đề ra một loạt những biện pháp để khắc phục nhằm nâng cao hiệu quả 4 hoạt động kinh doanh của công ty. Tuy nhiên, tác giả mới chỉ xây dựng các giá trị trung bình cho ngành thép vào năm 2010, trong khi thời gian nghiên cứu của luận văn là từ năm 2007-2010, các chỉ tiêu của Công ty cổ phần thép Nam Kim đều được tiến hành phân tích trong giai đoạn 2007-2010 dẫn đến các chỉ tiêu hoạt động của công ty vào năm 2007-2009 không có cơ sở để so sánh, đối chiếu. Như vậy, các luận văn trên đều có ưu điểm là đã hệ thống hóa được những vấn đề lý luận cơ bản về phân tích BCTC doanh nghiệp, đề cập đến những phương pháp cũng như nội dung phân tích cụ thể, kết quả nghiên cứu hướng tới phục vụ cho các đối tượng quan tâm như: nhà quản trị, ngân hàng, nhà đầu tư.
Tuy nhiên, các Luận văn trên còn tồn tại một số hạn chế như: (1)Nội dung chủ yếu là phân tích các chỉ tiêu trên từng BCTC của doanh nghiệp (Bảng cân đối kế toán, Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh, Báo cáo lưu chuyển tiền tệ, Thuyết minh BCTC), chưa chú trọng vào phân tích những biến động trong hoạt động của đơn vị, tìm nguyên nhân và đưa ra các biện pháp để khắc phục. (2) Các luận văn chưa đi sâu nghiên cứu mối liên hệ giữa các chỉ tiêu phân tích. Kế thừa và phát huy những giá trị mà những công trình nghiên cứu trước đã làm được, Luận văn này sẽ tiếp tục hoàn thiện hệ thống hóa các lý luận về BCTC và phương pháp phân tích BCTC, đồng thời sẽ khắc phục những điểm mà các công trình trước đây chưa đề cập đến hoặc đề cập chưa sâu, chưa phục vụ trực tiếp cho các đối tượng quan tâm. Mục tiêu nghiên cứu Các mục tiêu nghiên cứu cần thực hiện trong Luận văn bao gồm: - Hệ thống hóa các vấn đề lý thuyết về phân tích BCTC doanh nghiệp - Tác giả đi phân tích BCTC của Công ty Cổ phần Dược phẩm Hà Tây qua các năm từ 2012 đến 2015.
- Thông qua việc phân tích để từ đó đưa ra các giải pháp nâng cao năng lực tài chính cho Công ty Cổ phần Dược phẩm Hà Tây. Câu hỏi nghiên cứu - Phân tích BCTC doanh nghiệp bao gồm những nội dung gì? - Thực trạng tình hình tài chính của Công ty Cổ phần Dược phẩm Hà Tây như thế nào? - Giải pháp nào cần áp dụng để nâng cao năng lực tài chính của Công ty Cổ phần Dược phẩm Hà Tây? 1. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu Đối tượng nghiên cứu: Luận văn tập trung nghiên cứu các BCTC hợp nhất đã được kiểm toán của Công ty Cổ phần Dược phẩm Hà Tây, ngoài ra còn tham khảo những BCTC của các công ty hoạt động kinh doanh trong cùng ngành, cùng lĩnh vực với Công ty Cổ phần Dược phẩm Hà Tây. Phạm vi nghiên cứu: Luận văn tập trung nghiên cứu số liệu phân tích trong các BCTC hợp nhất đã được kiểm toán của Công ty Cổ phần Dược phẩm Hà Tây trong giai đoạn 2012-2015.
Phương pháp nghiên cứu Phương pháp tiếp cận Trong quá trình nghiên cứu, Luận văn đã thu thập các BCTC của các công ty hoạt động kinh doanh trong ngành dược để đi sâu nghiên cứu tìm hiểu ý nghĩa các chỉ tiêu tài chính, thông qua đó tổng hợp và khái quát tình hình hoạt động kinh doanh của ngành giai đoạn 2012-2015, đồng thời chỉ ra những mặt mạnh, mặt yếu của Công ty Cổ phần Dược phẩm Hà Tây để kiến nghị những giải pháp.