Luận văn thạc sĩ nhu cầu hỗ trợ chăm sóc sức khỏe sinh sản của phụ nữ nông thôn từ góc độ công tác xã hội nghiên cứu trường hợp xã tiến thịnh huyện mê linh thành phố hà nội

Nghiên cứu nhu cầu hỗ trợ chăm sóc sức khỏe sinh sản của phụ nữ nông thôn từ góc độ công tác xã hội tại xã Tiến Thịnh, huyện Mê Linh.

• Tác giả: Lưu Thu Hiền
• Người hướng dẫn: GS. Lê Thị Quý
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Công tác xã hội
• Đề tài: Nhu cầu hỗ trợ chăm sóc sức khỏe sinh sản cho phụ nữ nông thôn: Nghiên cứu từ góc độ công tác xã hội
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. PHẦN I: LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
• 1.1. Tổng quan vấn đề nghiên cứu
• 1.2. Mục đích, nhiệm vụ nghiên cứu
• 1.3. Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài
• 1.3.1. Ý nghĩa khoa học
• 1.3.2. Ý nghĩa thực tiễn
• 1.4. Đối tượng, khách thể, phạm vi nghiên cứu
• 1.4.1. Đối tượng nghiên cứu
• 1.4.2. Khách thể nghiên cứu
• 1.4.3. Phạm vi nghiên cứu
• 1.5. Câu hỏi, giả thuyết nghiên cứu
• 1.5.1. Câu hỏi nghiên cứu
• 1.5.2. Giả thuyết nghiên cứu
• 1.6. Khung phân tích
• 1.7. Phương pháp nghiên cứu
• 1.7.1. Nguyên tắc nghiên cứu
• 1.7.2. Phương pháp phân tích tài liệu
• 1.7.3. Phương pháp quan sát
• 1.7.4. Khảo sát xã hội học
• 1.7.5. Phương pháp công tác xã hội nhóm
• 1.8. Cấu trúc luận văn
• 2. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU
• 2.1. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA NGHIÊN CỨU
• 2.1.1. Các khái niệm công cụ
• 2.1.2. Sức khỏe sinh sản
• 2.1.3. Chăm sóc sức khỏe sinh sản
• 2.1.4. Công tác xã hội nhóm
• 2.1.5. Phụ nữ nông thôn
• 2.1.6. Lý thuyết ứng dụng trong nghiên cứu
• 2.1.6.1. Thuyết nhu cầu của Abraham Maslow
• 2.1.6.2. Thuyết nữ quyền
• 2.1.7. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu
• 2.1.7.1. Khái quát đặc điểm xã Tiến Thịnh
• 2.1.7.2. Một số thông tin chung về phụ nữ xã Tiến Thịnh
• 2.2. THỰC TRẠNG NHU CẦU CHĂM SÓC SỨC KHỎE SINH SẢN CỦA PHỤ NỮ XÃ TIẾN THỊNH, MÊ LINH, HÀ NỘI
• 2.2.1. Nhận thức, hành vi của phụ nữ xã Tiến Thịnh về CSSKSS
• 2.2.2. Một số yếu tố ảnh hưởng đến nhu cầu CSSKSS của phụ nữ xã Tiến Thịnh
• 2.2.3. Nhu cầu và mức độ đáp ứng nhu cầu về CSSKSS của phụ nữ xã Tiến Thịnh
• 2.2.3.1. Nhu cầu hỗ trợ kiến thức CSSKSS
• 2.2.3.2. Nhu cầu hỗ trợ tiếp cận các dịch vụ CSSKSS
• 2.2.3.3. Nhu cầu truyền thông CSSKSS cho các thành viên trong gia đình
• 2.2.4. Mức độ đáp ứng nhu cầu về CSSKSS của phụ nữ
• 2.2.5. Một số vấn đề đặt ra đối với việc CSSKSS của phụ nữ xã Tiến Thịnh
• 2.3. ỨNG DỤNG CÔNG TÁC XÃ HỘI NHÓM TRONG VIỆC HỖ TRỢ CÁC NHU CẦU CHĂM SÓC SỨC KHỎE SINH SẢN CỦA PHỤ NỮ
• 2.3.1. Thành lập nhóm
• 2.3.2. Lý do sử dụng phương pháp CTXH nhóm
• 2.3.3. Mô tả về nhóm
• 2.3.4. Mục đích và mục tiêu sinh hoạt nhóm
• 2.3.5. Kế hoạch hoạt động
• 2.3.6. Triển khai hoạt động nhóm
• 2.3.6.1. Giáo dục, cung cấp thông tin, kiến thức
• 2.3.6.2. Giao bài tập về nhà sau mỗi buổi sinh hoạt
• 2.3.6.3. Thành viên nhóm giao lưu, giúp đỡ nhau
• 2.3.6.4. Các hoạt động tạo bầu không khí nhóm
• 2.3.7. Đánh giá kết quả hoạt động nhóm
• 2.3.8. Một số kỹ năng, vai trò của nhân viên công tác xã hội đã thực hiện trong hoạt động nhóm
• 3. KẾT LUẬN, KHUYẾN NGHỊ
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Giới thiệu về nhu cầu hỗ trợ chăm sóc sức khỏe sinh sản

Nhu cầu hỗ trợ chăm sóc sức khỏe sinh sản cho phụ nữ nông thôn là một vấn đề cấp thiết trong bối cảnh hiện nay. Sức khỏe sinh sản không chỉ ảnh hưởng đến bản thân phụ nữ mà còn tác động đến sự phát triển của gia đình và cộng đồng. Theo nghiên cứu, phụ nữ nông thôn thường gặp khó khăn trong việc tiếp cận các dịch vụ y tế, dẫn đến tình trạng thiếu kiến thức về sức khỏe sinh sản. Điều này làm gia tăng nguy cơ mắc các bệnh phụ khoa và các vấn đề liên quan đến thai sản. Việc nâng cao nhận thức và cung cấp thông tin về chăm sóc sức khỏe sinh sản là cần thiết để cải thiện tình hình này. "Chăm sóc sức khỏe sinh sản cho phụ nữ là một yếu tố rất quan trọng nhằm đảm bảo cho sức khỏe bà mẹ cũng như những đứa trẻ được sinh ra khỏe mạnh, bình thường."

II. Thực trạng chăm sóc sức khỏe sinh sản cho phụ nữ nông thôn

Thực trạng chăm sóc sức khỏe sinh sản cho phụ nữ nông thôn hiện nay cho thấy nhiều vấn đề cần được giải quyết. Nhiều phụ nữ không có đủ kiến thức về các biện pháp phòng tránh thai và chăm sóc sức khỏe trong thai kỳ. Theo khảo sát, chỉ có một tỷ lệ nhỏ phụ nữ nông thôn biết đến các dịch vụ y tế liên quan đến sức khỏe sinh sản. "Nhu cầu hỗ trợ kiến thức CSSKSS là rất lớn, nhưng mức độ đáp ứng còn hạn chế." Điều này cho thấy sự cần thiết phải có các chương trình giáo dục và truyền thông hiệu quả để nâng cao nhận thức cho phụ nữ. Các dịch vụ y tế tại địa phương cần được cải thiện để đáp ứng nhu cầu của phụ nữ, đặc biệt là trong việc cung cấp thông tin và dịch vụ chăm sóc sức khỏe.

III. Vai trò của công tác xã hội trong hỗ trợ chăm sóc sức khỏe sinh sản

Công tác xã hội đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ sức khỏe sinh sản cho phụ nữ nông thôn. Nhân viên công tác xã hội có thể giúp kết nối phụ nữ với các dịch vụ y tế, đồng thời cung cấp thông tin và giáo dục về chăm sóc sức khỏe sinh sản. "Công tác xã hội là một nghề nghiệp mang tính chuyên môn và thực tiễn cao, đã góp phần thúc đẩy việc thực hiện các chính sách an sinh xã hội." Việc thành lập các nhóm hỗ trợ phụ nữ cũng là một phương pháp hiệu quả để nâng cao nhận thức và tạo ra một môi trường hỗ trợ cho phụ nữ trong việc chăm sóc sức khỏe của bản thân và gia đình.

IV. Đề xuất giải pháp cải thiện chăm sóc sức khỏe sinh sản

Để cải thiện chăm sóc sức khỏe sinh sản cho phụ nữ nông thôn, cần có các giải pháp đồng bộ từ chính sách đến thực tiễn. Cần tăng cường đầu tư cho các dịch vụ y tế tại địa phương, đồng thời tổ chức các chương trình truyền thông nhằm nâng cao nhận thức về sức khỏe sinh sản. "Giáo dục sức khỏe sinh sản cho phụ nữ và gia đình là một trong những biện pháp quan trọng để giảm thiểu các vấn đề sức khỏe." Ngoài ra, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng và tổ chức xã hội để đảm bảo rằng các dịch vụ y tế được cung cấp đầy đủ và hiệu quả cho phụ nữ nông thôn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Chăm sóc sức khỏe sinh sản (CSSKSS) là một trong những vấn đề quan trọng ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe và chất lượng cuộc sống của phụ nữ, đặc biệt là phụ nữ nông thôn. Tại Việt Nam, theo cuộc điều tra biến động dân số và kế hoạch hóa gia đình năm 2011, tỷ lệ sử dụng biện pháp phòng tránh thai (BPPTT) ở khu vực nông thôn đạt khoảng 70,6%, cao hơn thành thị 6,8%, cho thấy sự quan tâm ngày càng tăng đối với CSSKSS tại vùng này. Tuy nhiên, phụ nữ nông thôn vẫn gặp nhiều khó khăn trong việc tiếp cận thông tin và dịch vụ CSSKSS do điều kiện kinh tế, văn hóa và xã hội còn hạn chế.

Nghiên cứu này tập trung vào nhu cầu hỗ trợ CSSKSS của phụ nữ có chồng trong độ tuổi 25-35 tại xã Tiến Thịnh, huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội, một địa bàn nông thôn điển hình với đặc điểm dân cư chủ yếu là người dân tộc Kinh, trình độ học vấn và thu nhập còn nhiều hạn chế. Mục tiêu chính của nghiên cứu là đánh giá thực trạng nhận thức, hành vi và nhu cầu hỗ trợ CSSKSS của phụ nữ tại địa phương, đồng thời ứng dụng công tác xã hội nhóm nhằm nâng cao hiệu quả hỗ trợ.

Phạm vi nghiên cứu được giới hạn trong năm 2015, với đối tượng là 120 phụ nữ có chồng tại xã Tiến Thịnh. Ý nghĩa của nghiên cứu không chỉ nằm ở việc cung cấp dữ liệu thực tiễn về nhu cầu CSSKSS mà còn góp phần đề xuất các giải pháp công tác xã hội phù hợp, nhằm cải thiện chất lượng dịch vụ và nâng cao sức khỏe sinh sản cho phụ nữ nông thôn, từ đó góp phần phát triển bền vững cộng đồng.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng hai lý thuyết chính để phân tích và đánh giá nhu cầu CSSKSS của phụ nữ nông thôn:

1. Thuyết nhu cầu của Abraham Maslow: Mô hình tháp nhu cầu gồm 5 bậc từ nhu cầu sinh lý cơ bản đến nhu cầu tự thể hiện. Nhu cầu CSSKSS được xem xét trong bối cảnh các nhu cầu về sức khỏe thể chất, an toàn, xã hội, được tôn trọng và tự thể hiện của phụ nữ. Việc đáp ứng nhu cầu CSSKSS không chỉ giúp phụ nữ duy trì sức khỏe mà còn nâng cao vị thế xã hội và sự tự tin của họ.

2. Thuyết nữ quyền xã hội chủ nghĩa: Lý thuyết này nhấn mạnh sự áp bức phụ nữ do sự phối hợp giữa chủ nghĩa tư bản và chế độ nam trị, trong đó quyền quyết định về sinh sản và chăm sóc sức khỏe sinh sản là một phần quan trọng của quyền con người và bình đẳng giới. Nghiên cứu sử dụng lý thuyết này để phân tích vai trò của nam giới và cộng đồng trong việc hỗ trợ CSSKSS, đồng thời thúc đẩy sự tham gia của các bên liên quan nhằm xóa bỏ bất bình đẳng giới trong lĩnh vực này.

Các khái niệm chuyên ngành được sử dụng bao gồm: sức khỏe sinh sản, chăm sóc sức khỏe sinh sản, công tác xã hội nhóm, nhu cầu hỗ trợ, và phụ nữ nông thôn.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp kết hợp định lượng và định tính nhằm đảm bảo tính toàn diện và sâu sắc:

• Nguồn dữ liệu: Dữ liệu chính được thu thập từ khảo sát xã hội học với 120 phụ nữ có chồng trong độ tuổi 25-35 tại xã Tiến Thịnh. Ngoài ra, phỏng vấn sâu 12 phụ nữ, 4 người chồng, 4 cán bộ địa phương và thảo luận nhóm với phụ nữ được thực hiện để bổ sung thông tin định tính.

• Phương pháp phân tích: Sử dụng phân tích thống kê mô tả để đánh giá nhận thức, hành vi và nhu cầu CSSKSS; phân tích nội dung để xử lý dữ liệu phỏng vấn sâu và thảo luận nhóm. Phương pháp công tác xã hội nhóm được áp dụng thử nghiệm với một nhóm nhỏ phụ nữ nhằm đánh giá hiệu quả hỗ trợ.

• Timeline nghiên cứu: Nghiên cứu được tiến hành trong năm 2015, bao gồm giai đoạn thu thập dữ liệu, phân tích và thực hành công tác xã hội nhóm, kết thúc bằng việc đề xuất giải pháp và khuyến nghị.

Phương pháp chọn mẫu là mẫu ngẫu nhiên đơn giản trong nhóm phụ nữ có chồng độ tuổi 25-35, nhằm đảm bảo tính đại diện cho đối tượng nghiên cứu.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Nhận thức về CSSKSS còn hạn chế: Khoảng 74-94% phụ nữ biết về các nội dung cơ bản như bệnh đường sinh dục, biện pháp phòng tránh thai, chăm sóc thai kỳ và sau sinh. Tuy nhiên, chỉ khoảng 30-40% biết về các vấn đề như ung thư vú, ung thư tử cung, sức khỏe sinh sản vị thành niên và giáo dục tình dục.

2. Nguồn thông tin chủ yếu từ cán bộ dân số và y tế: 87,5% phụ nữ nhận thông tin từ cán bộ dân số, 85% từ cán bộ y tế, trong khi chỉ 28,3% biết qua đài báo, tivi và 15% qua internet. Điều này cho thấy kênh truyền thông chính vẫn là các cán bộ địa phương.

3. Tỷ lệ sử dụng biện pháp phòng tránh thai đạt 64,17%: Trong đó, đặt vòng tránh thai chiếm 41,56%, là biện pháp phổ biến nhất. Tỷ lệ này phản ánh sự thành công của các chương trình kế hoạch hóa gia đình tại địa phương.

4. Nhu cầu hỗ trợ CSSKSS đa dạng và chưa được đáp ứng đầy đủ: Phụ nữ mong muốn được hỗ trợ về kiến thức CSSKSS (trên 60%), tiếp cận dịch vụ y tế (khoảng 55%), và truyền thông cho các thành viên trong gia đình (khoảng 50%). Mức độ đáp ứng hiện tại chỉ đạt khoảng 40-50%, cho thấy còn nhiều khoảng trống cần khắc phục.

Thảo luận kết quả

Nhận thức chưa đầy đủ về các nội dung CSSKSS đặc biệt là các bệnh lý nghiêm trọng như ung thư vú, tử cung cho thấy cần tăng cường truyền thông và giáo dục sức khỏe. Kênh thông tin chủ yếu qua cán bộ dân số và y tế là thuận lợi nhưng cũng hạn chế về phạm vi và tính đa dạng, do đó cần mở rộng các phương tiện truyền thông hiện đại và phù hợp với đặc điểm phụ nữ nông thôn.

Tỷ lệ sử dụng BPPTT cao hơn khu vực thành thị phản ánh hiệu quả của các chính sách dân số, tuy nhiên việc lựa chọn biện pháp còn hạn chế, nam giới tham gia sử dụng biện pháp tránh thai còn thấp, phù hợp với lý thuyết nữ quyền xã hội chủ nghĩa về sự bất bình đẳng giới trong chăm sóc sức khỏe sinh sản.

Nhu cầu hỗ trợ đa dạng và chưa được đáp ứng đầy đủ cho thấy vai trò của công tác xã hội nhóm là cần thiết để tạo môi trường hỗ trợ, chia sẻ và nâng cao nhận thức cho phụ nữ. Việc áp dụng công tác xã hội nhóm đã giúp tăng cường sự gắn kết, trao đổi kinh nghiệm và nâng cao kỹ năng tự chăm sóc sức khỏe sinh sản cho phụ nữ.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ thể hiện tỷ lệ nhận thức các nội dung CSSKSS, bảng phân bố nguồn thông tin, biểu đồ sử dụng biện pháp tránh thai và biểu đồ so sánh nhu cầu hỗ trợ với mức độ đáp ứng hiện tại.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường truyền thông đa kênh về CSSKSS: Sử dụng các phương tiện truyền thông đại chúng, mạng xã hội và các buổi sinh hoạt cộng đồng để nâng cao nhận thức về các vấn đề sức khỏe sinh sản, đặc biệt là các bệnh lý nghiêm trọng. Thời gian thực hiện: 1-2 năm; chủ thể: Trung tâm y tế xã, Hội phụ nữ.

2. Phát triển và nhân rộng mô hình công tác xã hội nhóm: Tổ chức các nhóm giáo dục CSSKSS cho phụ nữ nông thôn nhằm cung cấp kiến thức, kỹ năng và tạo môi trường hỗ trợ lẫn nhau. Thời gian: 6-12 tháng; chủ thể: nhân viên công tác xã hội, cán bộ Hội phụ nữ.

3. Khuyến khích sự tham gia của nam giới trong CSSKSS: Tổ chức các chương trình giáo dục, truyền thông dành cho nam giới nhằm nâng cao nhận thức và trách nhiệm trong chăm sóc sức khỏe sinh sản. Thời gian: 1 năm; chủ thể: chính quyền địa phương, đoàn thanh niên.

4. Nâng cao năng lực cán bộ y tế và công tác xã hội tại địa phương: Tổ chức tập huấn chuyên sâu về CSSKSS và kỹ năng công tác xã hội cho cán bộ y tế, cán bộ dân số và nhân viên công tác xã hội. Thời gian: 6 tháng; chủ thể: Sở Y tế, Trường đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn.

5. Cải thiện cơ sở vật chất và dịch vụ y tế tại trạm y tế xã: Đầu tư trang thiết bị, thuốc men và mở rộng dịch vụ CSSKSS để đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của phụ nữ. Thời gian: 1-2 năm; chủ thể: UBND xã, Sở Y tế.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhân viên công tác xã hội và cán bộ Hội phụ nữ: Nghiên cứu cung cấp cơ sở lý luận và thực tiễn để phát triển các chương trình hỗ trợ CSSKSS hiệu quả, đặc biệt qua công tác xã hội nhóm.

2. Cán bộ y tế và dân số kế hoạch hóa gia đình: Thông tin về nhận thức, hành vi và nhu cầu CSSKSS giúp cải thiện chất lượng dịch vụ và truyền thông phù hợp với đặc điểm phụ nữ nông thôn.

3. Nhà hoạch định chính sách và quản lý địa phương: Cơ sở dữ liệu và khuyến nghị giúp xây dựng chính sách, chương trình phát triển CSSKSS và bình đẳng giới tại vùng nông thôn.

4. Các nhà nghiên cứu và sinh viên ngành công tác xã hội, xã hội học, y tế công cộng: Tài liệu tham khảo quý giá về phương pháp nghiên cứu kết hợp định lượng và định tính, ứng dụng lý thuyết trong thực tiễn công tác xã hội.

Câu hỏi thường gặp

1. Phụ nữ nông thôn có những nhu cầu CSSKSS chính nào?
   Phụ nữ cần được hỗ trợ về kiến thức CSSKSS, tiếp cận dịch vụ y tế, truyền thông trong gia đình và cộng đồng. Ví dụ, hơn 60% phụ nữ mong muốn được cung cấp thêm kiến thức về phòng tránh thai và bệnh phụ khoa.

2. Vai trò của công tác xã hội nhóm trong hỗ trợ CSSKSS là gì?
   Công tác xã hội nhóm tạo môi trường để phụ nữ chia sẻ, học hỏi và nâng cao nhận thức, kỹ năng tự chăm sóc sức khỏe. Thực tế cho thấy nhóm giáo dục giúp tăng cường sự gắn kết và hỗ trợ lẫn nhau hiệu quả.

3. Tại sao nam giới cần tham gia vào CSSKSS?
   Nam giới đóng vai trò quan trọng trong việc chia sẻ trách nhiệm chăm sóc sức khỏe sinh sản, góp phần giảm các rủi ro như mang thai ngoài ý muốn và bệnh lây truyền qua đường tình dục. Tuy nhiên, tỷ lệ nam giới sử dụng biện pháp tránh thai còn thấp.

4. Các kênh thông tin nào hiệu quả nhất để truyền thông CSSKSS cho phụ nữ nông thôn?
   Cán bộ dân số, cán bộ y tế và cán bộ Hội phụ nữ là nguồn thông tin chính và đáng tin cậy nhất, chiếm trên 85%. Các phương tiện truyền thông đại chúng và internet cần được phát triển thêm để mở rộng phạm vi tiếp cận.

5. Làm thế nào để nâng cao chất lượng dịch vụ CSSKSS tại địa phương?
   Cần đầu tư trang thiết bị y tế, nâng cao năng lực cán bộ, phát triển mô hình công tác xã hội nhóm và tăng cường phối hợp giữa các ngành liên quan. Ví dụ, tập huấn chuyên môn cho nhân viên y tế và công tác xã hội giúp cải thiện hiệu quả chăm sóc.

Kết luận

• Nhu cầu hỗ trợ CSSKSS của phụ nữ nông thôn tại xã Tiến Thịnh rất đa dạng và chưa được đáp ứng đầy đủ, đặc biệt về kiến thức và tiếp cận dịch vụ.
• Nhận thức về các nội dung CSSKSS cơ bản đã có nhưng còn hạn chế ở các vấn đề chuyên sâu như ung thư và sức khỏe sinh sản vị thành niên.
• Công tác xã hội nhóm là phương pháp hiệu quả để hỗ trợ phụ nữ nâng cao nhận thức và kỹ năng CSSKSS.
• Sự tham gia của nam giới và cộng đồng là yếu tố then chốt để thực hiện bình đẳng giới trong chăm sóc sức khỏe sinh sản.
• Các giải pháp đề xuất cần được triển khai đồng bộ trong 1-2 năm tới nhằm nâng cao chất lượng cuộc sống và sức khỏe sinh sản cho phụ nữ nông thôn.

Nghiên cứu khuyến khích các nhà quản lý, cán bộ công tác xã hội và y tế địa phương áp dụng mô hình công tác xã hội nhóm và tăng cường truyền thông đa kênh để đáp ứng nhu cầu CSSKSS ngày càng cao của phụ nữ nông thôn. Hành động ngay hôm nay để góp phần xây dựng cộng đồng khỏe mạnh và phát triển bền vững!

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1. THỰC TRẠNG NHU CẦU CHĂM SÓC SỨC KHỎE SINH SẢN. 38 CỦA PHỤ NỮ XÃ TIẾN THỊNH, MÊ LINH, HÀ NỘI. Nhận thức, hành vi của phụ nữ xã Tiến Thịnh về CSSKSS.

Một số yếu tố ảnh hưởng đến nhu cầu CSSKSS của phụ nữ xã Tiến Thịnh. Nhu cầu và mức độ đáp ứng nhu cầu về CSSKSS của phụ nữ xã Tiến Thịnh. Nhu cầu hỗ trợ kiến thức CSSKSS. Nhu cầu hỗ trợ tiếp cận các dịch vụ CSSKSS.

Nhu cầu truyền thông CSSKSS cho các thành viên trong gia đình. Mức độ đáp ứng nhu cầu về CSSKSS của phụ nữ. Một số vấn đề đặt ra đối với việc CSSKSS của phụ nữ xã Tiến Thịnh. 63 TIỂU KẾT CHƯƠNG 2.

ỨNG DỤNG CÔNG TÁC XÃ HỘI NHÓM TRONG VIỆC HỖ TRỢ CÁC NHU CẦU CHĂM SÓC SỨC KHỎE SINH SẢN CỦA PHỤ NỮ. Thành lập nhóm. Lý do sử dụng phương pháp CTXH nhóm. Mô tả về nhóm.

Mục đích và mục tiêu sinh hoạt nhóm. Kế hoạch hoạt động. Triển khai hoạt động nhóm. Giáo dục, cung cấp thông tin, kiến thức.

Giao bài tập về nhà sau mỗi buổi sinh hoạt. Thành viên nhóm giao lưu, giúp đỡ nhau. Các hoạt động tạo bầu không khí nhóm. Đánh giá kết quả hoạt động nhóm.

Một số kỹ năng, vai trò của nhân viên công tác xã hội đã thực hiện trong hoạt động nhóm. 84 TIỂU KẾT CHƯƠNG 3. KẾT LUẬN, KHUYẾN NGHỊ. 88 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO.

98 z DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT BPPTT Biện pháp phòng tránh thai CEDAW Convention on the Elimination of all Forms of Discrimination against Women (Công ước loại bỏ mọi hình thức phân biệt đối xử với phụ nữ) CSSKSS Chăm sóc sức khỏe sinh sản CTXH Công tác xã hội DS KHHGĐ Dân số kế hoạch hóa gia đình ĐVT Đơn vị tính GDI Chỉ số phát triển giới KHHGĐ Kế hoạch hóa gia đình ICRW Trung tâm quốc tế nghiên cứu về phụ nữ ICDP International Conference on Population and Development (Hội nghị quốc tế về Dân số và phát triển) NVCTXH Nhân viên công tác xã hội PVS Phỏng vấn sâu SKSS Sức khỏe sinh sản UNFPA United Nations Fund for Population Activities (Quỹ Dân số Liên hợp quốc) UNICEF United Nations Children's Fund (Quỹ Nhi đồng Liên hợp quốc) i z DANH MỤC CÁC BẢNG Số hiệu Tên bảng Trang Bảng 1. Phụ nữ có chồng 25 – 35 tuổi theo nghề nghiệp 34 Bảng 1. Phụ nữ có chồng 25 – 35 tuổi theo trình độ học vấn cao 35 nhất Bảng 1. Phụ nữ có chồng 25 – 35 tuổi theo số con hiện có 36 Bảng 2.

Các nguồn cung cấp thông tin về CSSKSS 39 Bảng 2. Số phụ nữ đang sử dụng biện pháp phòng, tránh thai 41 Bảng 2. Lý do chọn biện pháp phòng, tránh thai 42 Bảng 2. Bệnh phụ khoa phụ nữ Tiến Thịnh biết 48 Bảng 2.

Kiến thức CSSKSS phụ nữ cần được hỗ trợ 55 Bảng 2. Dịch vụ CSSKSS phụ nữ cần được hỗ trợ 58 Bảng 2. Đối tượng trong gia đình, người thân của phụ nữ cần 60 được truyền thông SKSS Bảng 3. Đặc điểm riêng của thành viên nhóm 67 Bảng 3.

Kế hoạch hoạt động hỗ trợ kiến thức CSSKSS của nhóm 69 phụ nữ ii z DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ, BIỂU ĐỒ Số hiệu Tên hình Trang Hình 1. Khung phân tích 14 Hình 1. Tháp Nhu cầu của Abraham Maslow 27 Số hiệu Tên biểu đồ Trang Biểu đồ 2. Các hoạt động CSSKSS phụ nữ Tiến Thịnh biết 38 Biểu đồ 2.

Tỷ lệ người quyết định sử dụng hay không sử dụng 43 biện pháp phòng, tránh thai trong gia đình Biểu đồ 2. Phụ nữ được nghỉ ngơi hoàn toàn sau khi sinh con 46 Biểu đồ 2. Thời gian phụ nữ nên đi kiểm tra sứ 50 khỏe định kỳ Biểu đồ 2. Hình thức hỗ trợ kiến thức CSKSS cho phụ nữ 56 Biểu đồ 2.

Nhu cầu được hỗ trợ về CSSKSS của phụ nữ xã Tiến 61 Thịnh Biểu đồ 2. Chất lượng các dịch vụ CSSKSS tại xã Tiến Thịnh 62 iii z PHẦN I. Lý do chọn đề tài Nhắc đến sức khỏe sinh sản là nói đến một giai đoạn quan trọng trong cả cuộc đời con người, vì nó ảnh hưởng tới toàn bộ sức khỏe và cuộc sống của họ. Sức khỏe sinh sản tốt là sự phát triển hài hòa của mỗi con người về thể lực, tinh thần; là khả năng tái sinh sản, hòa hợp cộng đồng, không có bệnh tật, ốm đau hoặc không tàn phế của bộ phận sinh dục.

Sự hoạt động hài hòa của hệ thống cơ thể và hệ thống sinh sản với mục đích sinh sản hay không sinh sản đều nhằm thực hiện quyền sinh sản của mỗi con người. Phụ nữ là lực lượng chính được đề cập trong CSSKSS vì họ phải mang thai, sinh đẻ và chăm sóc con nhỏ. Bởi vậy, một trong những hướng phát triển quan trọng của Đảng và Nhà nước Việt Nam là các chính sách và chiến lược phát triển con người, trong đó có các quyền của phụ nữ và trẻ em. Đối với người phụ nữ, thiên chức làm mẹ thật thiêng liêng, cao quý.

Quá trình thai nghén và sinh đẻ của phụ nữ là chức năng sinh học nhưng cũng chứa đựng nhiều yếu tố rủi ro tác động đến sự sống và sức khỏe của cả người mẹ và thai nhi. Chính vì vậy, chăm sóc sức khỏe sinh sản cho phụ nữ là một yếu tố rất quan trọng nhằm đảm bảo cho sức khỏe bà mẹ cũng như những đứa trẻ được sinh ra khỏe mạnh, bình thường. Tăng cường CSSKSS cho phụ nữ cả nước nói chung và cho phụ nữ nông thôn nói riêng đang trở thành một vấn đề ưu tiên của chiến lược chăm sóc sức khỏe cộng đồng và đã đạt được nhiều kết quả quan trọng trong những năm qua; đặc biệt công tác CSSKSS luôn được chú trọng lồng ghép với truyền thông kế hoạch hoá gia đình. Kết quả những hoạt động đó đã làm thay đổi nhận thức của người dân trong việc bảo vệ sức khoẻ và nâng cao chất lượng cuộc sống cho phụ nữ.

Tuy nhiên, có sự chênh lệch giữa nông thôn và 1 z thành thị, do sự phát triển về kinh tế, văn hóa, xã hội tại khu vực nông thôn vẫn còn thấp, mức sống của người dân chưa cao và sự hạn chế trong tiếp cận thông tin của họ khiến cho tình trạng khó tiếp cận dịch vụ cũng như thiếu kiến thức về CSSKSS cho phụ nữ nông thôn còn ở mức cao trong khi họ có nhu cầu chính đáng được hỗ trợ về CSSKSS. Công tác xã hội là một nghề nghiệp mang tính chuyên môn và thực tiễn cao, đã góp phần thúc đẩy việc thực hiện các chính sách an sinh xã hội, các dự án, hoạt động với cá nhân, nhóm, cộng đồng, hướng tới phục vụ thân chủ và làm cho xã hội ngày càng tốt đẹp hơn. Một phần quan trọng của CTXH và nhân viên CTXH là đóng vai trò trong hỗ trợ các nhu cầu về CSSKSS của phụ nữ nông thôn bằng các hoạt động chuyên môn của mình. Xã Tiến Thịnh là địa bàn nông thôn, đời sống người dân còn nhiều khó khăn, vấn đề chăm sóc sức khỏe sinh sản của phụ nữ còn chưa thực sự được quan tâm đúng mức trong khi phụ nữ Tiến Thịnh có các nhu cầu được hỗ trợ CSSKSS.

Nhận thức được tầm quan trọng và nghĩa của vấn đề xã hội trên, đồng thời ý thức được vai trò của hoạt động CTXH trong đáp ứng nhu cầu về CSSKSS của phụ nữ nông thôn, tôi chọn đề tài “Nhu cầu hỗ trợ chăm sóc sức khỏe sinh sản của phụ nữ nông thôn từ góc độ công tác xã hội (Nghiên cứu trường hợp xã Tiến Thịnh, huyện Mê Linh, thành phố Hà Nội) để làm luận văn tốt nghiệp. Nội dung nghiên cứu bao gồm việc tìm hiểu, đánh giá thực trạng và xác định nhu cầu CSSKSS của phụ nữ có chồng tại xã Tiến Thịnh. Từ đó, tôi sẽ liên kết, ứng dụng các hoạt động CTXH với nhóm phụ nữ để đáp ứng nhu cầu CSSKSS của họ. Nghiên cứu giúp tôi có điều kiện để nêu một số khuyến nghị với địa phương nhằm cải thiện, nâng cao sức khỏe cho nhân dân nói chung và CSSKSS cho phụ nữ nói riêng.

Tổng quan vấn đề nghiên cứu Các nghiên cứu về sức khỏe sinh sản của phụ nữ nói chung và phụ nữ nông thôn nói riêng đã được thực hiện từ rất sớm trên thế giới cũng như ở Việt Nam từ các góc độ xã hội học, dân số học. Trong nhiều năm qua, sức khỏe người phụ nữ được quan tâm và đưa lên hàng đầu trong nhiều diễn đàn quốc tế và quốc gia. Một trong những dấu mốc quan trọng đánh dấu sự quan tâm nghiên cứu về SKSS là từ Hội nghị Quốc tế về Dân số và Phát triển (ICPD) tại Cai-rô, Ai Cập (4/1994). Sau khi định nghĩa chính thức về sức khỏe sinh sản tại hội nghị này được thông qua và được thống nhất phổ biến đến các quốc gia trên thế giới thì mối quan tâm của các nhà quản lý xã hội, các nhà khoa học, các nhà giáo dục và toàn xã hội đối với vấn đề SKSS cũng được nâng lên.

Quyền con người trong lĩnh vực tình dục và SKSS được phản ánh trong “Báo cáo Hội thảo” tại Hội nghị Quốc tế về Nhân quyền ICPD năm 2014 được tổ chức bởi Quỹ Dân số Liên Hợp Quốc (UNFPA), Văn phòng Cao ủy Nhân quyền và Chính phủ Hà Lan. Bản báo cáo Hội thảo đã thể hiện tóm tắt những thành tựu và kết quả thực hiện các thỏa thuận về quyền con người của Chương trình hành động - Hội nghị Quốc tế về Dân số và phát triển trong vòng 20 năm qua (từ 1994 – 2014). Hội nghị xác định ba chủ đề: bình đẳng, chất lượng và trách nhiệm là nền tảng để thực hiện các quyền con người trong lĩnh vực tình dục và sức khỏe sinh sản. Đối tượng phải chịu bất bình đẳng trong CSSKSS là phụ nữ, trẻ em gái, trẻ vị thành niên, người nghèo, người khuyết tật; do những rào cản trong tiếp cận thông tin về sức khỏe tình dục, sinh sản và dịch vụ như: chi phí cao, các yêu cầu pháp lý và rào cản địa lý.

Hội nghị tái khẳng định rằng các quyền y tế, nhu cầu được giáo dục, cung cấp thông tin và các dịch vụ CSSKSS cần phải có sẵn, dễ tiếp cận và có chất lượng tốt, mà không có sự phân biệt đối xử, cưỡng ép hoặc bạo lực. Theo bài viết, cuộc đấu tranh về quyền của phụ nữ đối với sức khỏe tình dục và sinh sản đã thúc đẩy quyền con người của phụ nữ nói chung.