Nhận Thức Của Phụ Nữ Nông Thôn Hà Tây Về Bình Đẳng Giới Trong Gia Đình Hiện Nay

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu ussh nhận thức cuả phụ nữ nông thôn hà tây về bình đẳng giới trong gia đình hiện nay, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện pháp hoàn

• Tác giả: Nguyễn Thị Thoan
• Người hướng dẫn: TS. Hoàng Mộc Lan
• Trường học: Đại Học Quốc Gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Tâm Lý Học
• Đề tài: Nhận Thức Của Phụ Nữ Nông Thôn Hà Tây Về Bình Đẳng Giới Trong Gia Đình
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2007
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• MỞ ĐẦU
• Lý do chọn đề tài
• Mục đích nghiên cứu
• Nhiệm vụ nghiên cứu
• Đối tượng và khách thể nghiên cứu
• Đối tượng nghiên cứu
• Khách thể nghiên cứu
• Phạm vi nghiên cứu
• Giả thuyết khoa học
• Phương pháp nghiên cứu
• Phương pháp nghiên cứu tài liệu
• Phương pháp điều tra bảng hỏi
• Phương pháp phỏng vấn sâu
• Phương pháp quan sát
• Phương pháp thống kê toán học
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN
• 1.1. Tổng quan một số vấn đề nghiên cứu về BĐG trong gia đình
• 1.2. Những nghiên cứu về BĐG trong gia đình ở nước ngoài
• 1.3. Những nghiên cứu về BĐG trong gia đình ở Việt Nam
• 1.4. Một số khái niệm của đề tài
• 1.4.1. Khái niệm nhận thức
• 1.4.2. Khái niệm giới và BĐG
• 1.4.2.1. Khái niệm Giới
• 1.4.3. Khái niệm gia đình
• 1.4.4. Các chuẩn mực về BĐG đã được luật hoá
• 1.4.4.1. Công ước về xoá bỏ mọi hình thức phân biệt đối xử với phụ nữ (CEDAW)
• 1.4.4.2. Luật Hôn nhân và Gia đình Việt Nam
• 1.5. Tiểu kết chương 1
• 2. CHƯƠNG 2: TỔ CHỨC NGHIÊN CỨU
• 2.1. Vài nét về địa bàn nghiên cứu
• 2.2. Mẫu nghiên cứu
• 2.3. Mô tả mẫu nghiên cứu
• 2.4. Phân tích mẫu nghiên cứu
• 2.5. Phương pháp nghiên cứu
• 2.5.1. Phương pháp nghiên cứu tài liệu
• 2.5.2. Phương pháp điều tra bảng hỏi
• 2.5.3. Phương pháp phỏng vấn sâu
• 2.5.4. Phương pháp quan sát
• 2.5.5. Phương pháp thống kê toán học
• 2.6. Tiến trình nghiên cứu
• 2.7. Tiểu kết chương 2
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 3.1. Nhận thức chung của phụ nữ nông thôn Hà Tây về BĐG trong gia đình
• 3.2. Nhận thức về khái niệm BĐG trong gia đình
• 3.3. Nhận thức về BĐG trong gia đình thông qua sự tự đánh giá về mối quan hệ giới trong gia đình
• 3.4. Nhận thức về mục tiêu cuối cùng của BĐG trong gia đình
• 3.5. Nhận thức về vai trò, trách nhiệm của từng giới trong gia đình
• 3.6. Nhận thức về đối tượng gánh chịu bất BĐG trong gia đình
• 3.6.1. Nhận thức chung về đối tượng gánh chịu sự bất BĐG trong gia đình
• 3.6.2. Nhận thức về đối tượng đang gánh chịu bất BĐG trong các lĩnh vực của cuộc sống gia đình
• 3.7. Nhận thức về sự cần thiết thay đổi thực trạng bất BĐG trong gia đình
• 3.8. Nhận thức về các biểu hiện của BĐG trong gia đình
• 3.8.1. Nhận thức về BĐG trong gia đình qua vấn đề bạo lực gia đình
• 3.8.2. Nhận thức về BĐG trong giao tiếp gia đình
• 3.8.3. Nhận thức về BĐG trong lĩnh vực tái sinh sản (bao gồm cả chăm sóc, giáo dục con cái, dinh dưỡng, y tế)
• 3.8.3.1. Nhận thức về BĐG trong chăm sóc, giáo dục con cái
• 3.8.3.2. Nhận thức về BĐG trong lĩnh vực sinh sản và tình dục
• 3.9. Các yếu tố ảnh hưởng tới nhận thức về BĐG và giải pháp nâng cao nhận thức BĐG
• 3.9.1. Các yếu tố ảnh hưởng tới sự nhận thức BĐG
• 3.9.2. Các giải pháp nâng cao nhận thức BĐG cho người phụ nữ
• 3.10. Tiểu kết chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• Đối với bản thân người phụ nữ
• Về phía Hội LHPN
• Về phía chính quyền địa phương
• Về phía các nhà hoạch định chính sách

Tóm tắt

I. Tổng quan về nhận thức của phụ nữ nông thôn Hà Tây về bình đẳng giới

Bình đẳng giới (BĐG) trong gia đình là một vấn đề quan trọng, đặc biệt ở các vùng nông thôn như Hà Tây. Nhận thức của phụ nữ nông thôn về BĐG không chỉ ảnh hưởng đến cuộc sống cá nhân mà còn tác động đến sự phát triển của gia đình và xã hội. Nghiên cứu cho thấy rằng nhiều phụ nữ vẫn chưa nhận thức rõ về quyền lợi và vai trò của mình trong gia đình. Điều này dẫn đến tình trạng bất bình đẳng trong phân công lao động và quyền quyết định trong gia đình.

1.1. Khái niệm bình đẳng giới trong gia đình

Bình đẳng giới trong gia đình được hiểu là sự công bằng trong quyền lợi và nghĩa vụ giữa nam và nữ. Điều này bao gồm việc chia sẻ công việc nhà, quyền quyết định và trách nhiệm nuôi dạy con cái. Tuy nhiên, nhiều phụ nữ nông thôn vẫn chưa nhận thức đầy đủ về khái niệm này.

1.2. Tình trạng nhận thức của phụ nữ nông thôn về BĐG

Nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng nhận thức của phụ nữ nông thôn về BĐG còn hạn chế. Họ thường chấp nhận vai trò truyền thống và không nhận ra sự bất bình đẳng trong gia đình. Điều này ảnh hưởng đến khả năng tham gia vào các quyết định quan trọng trong gia đình.

II. Vấn đề và thách thức trong nhận thức về bình đẳng giới

Nhận thức về BĐG trong gia đình gặp nhiều thách thức, đặc biệt là trong bối cảnh văn hóa truyền thống. Phụ nữ nông thôn thường phải đối mặt với áp lực từ gia đình và xã hội, dẫn đến việc họ không dám lên tiếng về quyền lợi của mình. Sự phân biệt giới tính vẫn tồn tại mạnh mẽ, ảnh hưởng đến sự phát triển cá nhân và gia đình.

2.1. Áp lực xã hội và văn hóa đối với phụ nữ

Phụ nữ nông thôn thường phải chịu áp lực từ gia đình và cộng đồng về việc thực hiện các vai trò truyền thống. Điều này khiến họ khó khăn trong việc khẳng định bản thân và yêu cầu quyền lợi bình đẳng.

2.2. Sự phân biệt giới tính trong gia đình

Sự phân biệt giới tính trong gia đình thể hiện qua việc phân công lao động không công bằng. Phụ nữ thường phải gánh vác nhiều công việc nhà mà không được công nhận, dẫn đến tình trạng bất bình đẳng trong gia đình.

III. Phương pháp nghiên cứu nhận thức về bình đẳng giới

Để hiểu rõ hơn về nhận thức của phụ nữ nông thôn về BĐG, các phương pháp nghiên cứu đa dạng đã được áp dụng. Các phương pháp này bao gồm khảo sát, phỏng vấn sâu và quan sát thực địa. Những phương pháp này giúp thu thập thông tin chính xác về quan điểm và trải nghiệm của phụ nữ trong gia đình.

3.1. Phương pháp khảo sát

Khảo sát được thực hiện trên một mẫu lớn phụ nữ nông thôn để thu thập dữ liệu về nhận thức và thái độ của họ đối với BĐG. Kết quả khảo sát cho thấy nhiều phụ nữ chưa nhận thức rõ về quyền lợi của mình.

3.2. Phỏng vấn sâu

Phỏng vấn sâu với một số phụ nữ nông thôn giúp làm rõ hơn những khó khăn và thách thức mà họ gặp phải trong việc thực hiện BĐG trong gia đình. Những câu chuyện cá nhân này cung cấp cái nhìn sâu sắc về thực trạng.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng việc nâng cao nhận thức về BĐG trong gia đình là cần thiết. Các chương trình giáo dục và truyền thông có thể giúp phụ nữ nông thôn hiểu rõ hơn về quyền lợi của mình. Điều này không chỉ cải thiện tình trạng BĐG mà còn góp phần vào sự phát triển bền vững của xã hội.

4.1. Các chương trình giáo dục về bình đẳng giới

Các chương trình giáo dục có thể giúp phụ nữ nông thôn nhận thức rõ hơn về quyền lợi và nghĩa vụ của mình trong gia đình. Việc này sẽ tạo ra sự thay đổi tích cực trong quan hệ giới.

4.2. Kết quả từ các nghiên cứu thực địa

Nghiên cứu thực địa cho thấy rằng khi phụ nữ được trang bị kiến thức về BĐG, họ có xu hướng tham gia nhiều hơn vào các quyết định trong gia đình và xã hội.

V. Kết luận và tương lai của bình đẳng giới trong gia đình

Bình đẳng giới trong gia đình là một vấn đề cần được quan tâm và giải quyết. Nhận thức của phụ nữ nông thôn về BĐG cần được nâng cao thông qua các chương trình giáo dục và truyền thông. Tương lai của BĐG trong gia đình phụ thuộc vào sự thay đổi trong nhận thức và hành động của cả cộng đồng.

5.1. Tương lai của bình đẳng giới trong gia đình

Tương lai của BĐG trong gia đình sẽ được cải thiện nếu có sự hỗ trợ từ chính quyền và các tổ chức xã hội. Việc này sẽ giúp phụ nữ nông thôn có cơ hội phát triển và khẳng định vị thế của mình.

5.2. Những khuyến nghị cho chính sách

Cần có những chính sách cụ thể nhằm nâng cao nhận thức về BĐG trong gia đình. Các chương trình hỗ trợ phụ nữ nông thôn cần được triển khai để đảm bảo quyền lợi và nghĩa vụ của họ được công nhận.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Bình đẳng giới (BĐG) trong gia đình là một vấn đề xã hội quan trọng, đặc biệt tại các vùng nông thôn nơi vẫn còn tồn tại nhiều định kiến và bất cập về vai trò của nam và nữ. Tại tỉnh Hà Tây, với đặc điểm kinh tế nông nghiệp truyền thống và văn hóa lâu đời, nhận thức của phụ nữ nông thôn về BĐG trong gia đình còn nhiều hạn chế. Theo khảo sát với 300 phụ nữ nông thôn tại hai huyện Mỹ Đức và Đan Phượng, nhiều người vẫn chấp nhận các khuôn mẫu phân công lao động theo giới và chưa nhận thức đầy đủ về quyền lợi, trách nhiệm bình đẳng trong gia đình. Mục tiêu nghiên cứu nhằm phát hiện thực trạng nhận thức của phụ nữ nông thôn Hà Tây về BĐG trong gia đình, phân tích các yếu tố ảnh hưởng và đề xuất giải pháp nâng cao nhận thức nhằm thúc đẩy sự bình đẳng trong gia đình. Nghiên cứu có phạm vi tập trung vào các khía cạnh phân công lao động, giao tiếp, sinh sản, giáo dục con cái, bạo lực gia đình và ra quyết định trong gia đình, thực hiện trong giai đoạn hiện nay tại địa bàn nông thôn thuần nông của Hà Tây. Kết quả nghiên cứu góp phần làm rõ nguyên nhân của các bất cập trong quan hệ giới, từ đó hỗ trợ các chính sách và chương trình nâng cao vị thế phụ nữ, thúc đẩy sự phát triển hài hòa của gia đình và xã hội.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết và mô hình về giới và bình đẳng giới trong gia đình, bao gồm:

• Lý thuyết về giới và phân công lao động theo giới: Nhấn mạnh sự phân chia công việc trong gia đình dựa trên các chuẩn mực xã hội và văn hóa, trong đó nam giới thường đảm nhận công việc sản xuất, còn phụ nữ chịu trách nhiệm công việc nội trợ và chăm sóc con cái. Lý thuyết này giúp giải thích nguyên nhân của sự bất bình đẳng trong phân công lao động và vai trò giới trong gia đình.

• Mô hình nhận thức về bình đẳng giới: Dựa trên hệ phân loại nhận thức của Bloom, nghiên cứu phân tích nhận thức của phụ nữ ở ba mức độ: biết (nhận thức cảm tính), hiểu (nhận thức lý tính) và vận dụng (áp dụng kiến thức vào thực tiễn). Mô hình này giúp đánh giá mức độ nhận thức của phụ nữ về BĐG trong gia đình.

• Khái niệm về giới và bình đẳng giới: Giới được hiểu là các quan niệm, hành vi và mối quan hệ xã hội giữa nam và nữ trong bối cảnh văn hóa cụ thể, khác với giới tính sinh học. Bình đẳng giới là sự thừa nhận và coi trọng như nhau các đặc điểm và vai trò của nam và nữ, đảm bảo quyền lợi, trách nhiệm và cơ hội bình đẳng trong gia đình và xã hội.

Các khái niệm chính được sử dụng gồm: nhận thức, giới, bình đẳng giới, gia đình, phân công lao động theo giới, mô hình ra quyết định trong gia đình, bạo lực gia đình.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp hỗn hợp kết hợp định lượng và định tính:

• Nguồn dữ liệu: Thu thập dữ liệu chính từ 300 phụ nữ nông thôn đã lập gia đình tại hai huyện Mỹ Đức và Đan Phượng, tỉnh Hà Tây, cùng 10 cán bộ Hội Liên hiệp Phụ nữ các cấp. Dữ liệu thứ cấp được thu thập từ các tài liệu nghiên cứu, báo cáo ngành, văn bản pháp luật liên quan đến BĐG và gia đình.

• Phương pháp chọn mẫu: Mẫu nghiên cứu được chọn theo phương pháp chọn mẫu ngẫu nhiên có chủ đích, đảm bảo đại diện cho phụ nữ nông thôn làm nông nghiệp tại địa bàn nghiên cứu.

• Phương pháp thu thập dữ liệu: Sử dụng bảng hỏi khảo sát để thu thập thông tin về nhận thức, thái độ và hành vi liên quan đến BĐG trong gia đình; phỏng vấn sâu với cán bộ Hội phụ nữ để làm rõ các yếu tố ảnh hưởng và giải pháp; quan sát thực tế các hoạt động gia đình tại địa phương.

• Phương pháp phân tích: Áp dụng thống kê mô tả để phân tích tỷ lệ, điểm trung bình nhận thức; phân tích so sánh giữa các nhóm tuổi, trình độ học vấn; phân tích nội dung phỏng vấn để làm rõ các yếu tố tâm lý, xã hội ảnh hưởng đến nhận thức. Thời gian nghiên cứu kéo dài khoảng 6 tháng, từ khảo sát đến tổng hợp kết quả.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Nhận thức về khái niệm bình đẳng giới trong gia đình còn hạn chế: Khoảng 65% phụ nữ nông thôn Hà Tây chỉ biết sơ lược về BĐG, trong khi chỉ 30% hiểu rõ các khía cạnh bình đẳng trong phân công lao động, ra quyết định và chăm sóc con cái. Tỷ lệ này thấp hơn so với các khu vực thành thị khoảng 20%.

2. Phân công lao động theo giới vẫn chiếm ưu thế: 72% phụ nữ cho biết họ phải đảm nhận phần lớn công việc nội trợ và chăm sóc con cái, trong khi 60% cho biết chồng thường không tham gia các công việc nhà. Điều này phản ánh sự bất bình đẳng trong phân công lao động gia đình.

3. Vai trò ra quyết định trong gia đình chủ yếu thuộc về nam giới: 68% phụ nữ thừa nhận chồng hoặc người đàn ông trong gia đình quyết định các vấn đề lớn như tài chính, sinh con, mua sắm tài sản. Chỉ 25% phụ nữ tham gia quyết định bình đẳng hoặc cùng bàn bạc với chồng.

4. Nhận thức về bạo lực gia đình và bất bình đẳng trong giao tiếp còn hạn chế: 40% phụ nữ cho rằng bạo lực gia đình là chuyện riêng tư và chấp nhận chịu đựng; 55% chưa nhận thức đầy đủ về các biểu hiện bạo lực tinh thần và thể chất trong gia đình.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của hạn chế nhận thức là do ảnh hưởng lâu dài của tư tưởng trọng nam khinh nữ, phong tục tập quán truyền thống và trình độ học vấn thấp của phụ nữ nông thôn. So với các nghiên cứu tại các vùng miền khác, tỷ lệ nhận thức thấp tại Hà Tây phản ánh sự cần thiết phải tăng cường giáo dục và tuyên truyền về BĐG. Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ cột thể hiện tỷ lệ nhận thức theo từng khía cạnh và bảng so sánh mức độ tham gia ra quyết định giữa nam và nữ. Kết quả cũng cho thấy sự mâu thuẫn giữa nhận thức và hành vi, khi nhiều phụ nữ biết về BĐG nhưng vẫn chấp nhận vai trò truyền thống do áp lực xã hội và gia đình. Điều này đồng nhất với các nghiên cứu trước đây về vai trò của nhận thức trong việc hình thành thái độ và hành vi. Nghiên cứu nhấn mạnh vai trò then chốt của nhận thức trong việc thúc đẩy bình đẳng giới, đồng thời cảnh báo rằng chỉ nâng cao nhận thức chưa đủ nếu không có sự thay đổi về môi trường xã hội và chính sách hỗ trợ.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục về bình đẳng giới tại địa phương: Triển khai các chương trình đào tạo, hội thảo, truyền thông đa phương tiện nhằm nâng cao nhận thức của phụ nữ và nam giới về quyền lợi, trách nhiệm bình đẳng trong gia đình. Mục tiêu tăng tỷ lệ nhận thức hiểu và vận dụng lên trên 50% trong vòng 2 năm. Chủ thể thực hiện: Hội Liên hiệp Phụ nữ, chính quyền địa phương.

2. Khuyến khích sự tham gia bình đẳng của nam giới trong công việc gia đình: Xây dựng các mô hình gia đình điển hình, tổ chức các hoạt động vận động nam giới chia sẻ công việc nội trợ và chăm sóc con cái. Mục tiêu giảm tỷ lệ phụ nữ đảm nhận toàn bộ công việc nhà xuống dưới 50% trong 3 năm. Chủ thể thực hiện: Hội Phụ nữ, các tổ chức xã hội.

3. Hỗ trợ nâng cao trình độ học vấn và kỹ năng cho phụ nữ nông thôn: Tổ chức các lớp học bổ túc văn hóa, kỹ năng quản lý tài chính gia đình, kỹ năng ra quyết định và kỹ năng phòng chống bạo lực gia đình. Mục tiêu tăng tỷ lệ phụ nữ có trình độ trung cấp trở lên lên 40% trong 5 năm. Chủ thể thực hiện: Sở Giáo dục, Hội Phụ nữ, các trung tâm đào tạo.

4. Xây dựng chính sách hỗ trợ pháp lý và bảo vệ quyền lợi phụ nữ: Tăng cường phổ biến Luật Bình đẳng giới, Luật Hôn nhân và Gia đình, Luật Phòng chống bạo lực gia đình; thiết lập các kênh tư vấn, hỗ trợ pháp lý cho phụ nữ bị bạo lực. Mục tiêu giảm 20% số vụ bạo lực gia đình trong 3 năm. Chủ thể thực hiện: UBND, các cơ quan pháp luật, Hội Phụ nữ.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Nhà hoạch định chính sách và cơ quan quản lý nhà nước: Sử dụng kết quả nghiên cứu để xây dựng các chương trình, chính sách phát triển bình đẳng giới phù hợp với đặc điểm vùng nông thôn, nâng cao hiệu quả can thiệp xã hội.

2. Các tổ chức xã hội và Hội Liên hiệp Phụ nữ: Áp dụng các kiến nghị để tổ chức các hoạt động tuyên truyền, đào tạo, hỗ trợ phụ nữ nâng cao nhận thức và vị thế trong gia đình và xã hội.

3. Nhà nghiên cứu và học viên ngành tâm lý học, xã hội học, phát triển cộng đồng: Tham khảo để hiểu sâu hơn về mối quan hệ giới trong gia đình nông thôn, các yếu tố tâm lý ảnh hưởng đến nhận thức và hành vi của phụ nữ.

4. Cán bộ địa phương và cộng đồng dân cư: Nâng cao nhận thức về vai trò của mình trong việc thúc đẩy bình đẳng giới, giảm thiểu bạo lực gia đình và xây dựng môi trường gia đình lành mạnh.

Câu hỏi thường gặp

1. Bình đẳng giới trong gia đình là gì?
   Bình đẳng giới trong gia đình là sự thừa nhận và đảm bảo quyền lợi, trách nhiệm, cơ hội bình đẳng giữa nam và nữ trong các hoạt động như phân công lao động, ra quyết định, chăm sóc con cái và giao tiếp. Ví dụ, vợ chồng cùng bàn bạc và chia sẻ công việc nhà.

2. Tại sao nhận thức của phụ nữ nông thôn về BĐG còn hạn chế?
   Nguyên nhân chính là do ảnh hưởng của tư tưởng truyền thống trọng nam khinh nữ, trình độ học vấn thấp và thiếu thông tin về quyền lợi của phụ nữ. Nhiều phụ nữ chấp nhận vai trò truyền thống do áp lực xã hội và gia đình.

3. Phân công lao động theo giới ảnh hưởng thế nào đến gia đình?
   Phân công lao động theo giới khiến phụ nữ phải đảm nhận phần lớn công việc nội trợ và chăm sóc con cái, trong khi nam giới ít tham gia, dẫn đến gánh nặng kép cho phụ nữ và bất bình đẳng trong gia đình.

4. Làm thế nào để nâng cao nhận thức về BĐG cho phụ nữ nông thôn?
   Có thể tổ chức các lớp đào tạo, hội thảo, tuyên truyền qua các phương tiện truyền thông, đồng thời khuyến khích sự tham gia của nam giới và hỗ trợ pháp lý cho phụ nữ.

5. Bạo lực gia đình liên quan thế nào đến BĐG?
   Bạo lực gia đình là biểu hiện của sự bất bình đẳng giới sâu sắc, khi phụ nữ bị đối xử bất công và không có quyền tự quyết trong gia đình. Nâng cao nhận thức về BĐG giúp giảm thiểu bạo lực và bảo vệ quyền lợi phụ nữ.

Kết luận

• Nghiên cứu đã làm rõ thực trạng nhận thức hạn chế của phụ nữ nông thôn Hà Tây về bình đẳng giới trong gia đình, với tỷ lệ hiểu biết sâu sắc chỉ khoảng 30%.
• Phân công lao động theo giới và quyền ra quyết định chủ yếu thuộc về nam giới vẫn là những rào cản lớn đối với BĐG trong gia đình.
• Nhận thức đúng về BĐG là cơ sở quan trọng để hình thành thái độ và hành vi bình đẳng, tuy nhiên còn tồn tại khoảng cách giữa nhận thức và thực tiễn.
• Các giải pháp đề xuất tập trung vào tuyên truyền, giáo dục, nâng cao trình độ và hỗ trợ pháp lý nhằm thúc đẩy sự thay đổi tích cực trong nhận thức và hành vi.
• Tiếp tục nghiên cứu và triển khai các chương trình can thiệp trong vòng 2-5 năm tới là cần thiết để cải thiện vị thế của phụ nữ và thúc đẩy sự phát triển bền vững của gia đình và xã hội.

Hãy hành động ngay hôm nay để góp phần xây dựng gia đình bình đẳng, hạnh phúc và xã hội phát triển bền vững!

Trích đoạn nội dung tài liệu

MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài BĐG là một trong những vấn đề được đặt ra từ lâu ở nhiều quốc gia trên thế giới. Đến nay, đây vẫn là vấn đề bức xúc đang cần được quan tâm giải quyết, đặc biệt ở các nước đang phát triển và chậm phát triển. Trong quá trình phát triển của xã hội hay của bất cứ một cộng đồng nào dù lớn hay nhỏ cũng đều phải giải quyết các mối quan hệ xã hội mang tính chất giới.

Và để phụ nữ và nam giới thực sự bình đẳng với nhau không chỉ cần có những điều kiện bình đẳng về kinh tế hay các cơ may xã hội mà còn cần có sự bình đẳng trong nhận thức của chính bản thân họ và của toàn xã hội về địa vị và vai trò của họ ở trong và ngoài gia đình. Ở Việt Nam, được sự quan tâm của Đảng và Chính phủ, các vấn đề về giới và BĐG đã và đang được đề cập đến ở nhiều góc độ của xã hội. Do nước ta duy trì thể chế chính trị phong kiến quá lâu và chịu ảnh hưởng khá nhiều tư tưởng của Nho giáo, cho nên tư tưởng trọng nam khinh nữ đến nay vẫn còn in đậm trong đời sống tâm lý của người dân. Mặc dù xã hội Việt Nam đã thay đổi rất nhiều, đặc biệt là sau Cách mạng Tháng Tám năm 1945, vị trí vai trò của người phụ nữ trong xã hội, trong gia đình đã được coi trọng hơn, tuy nhiên, trong nhận thức của mỗi người, vấn đề BĐG vẫn chưa thực sự được rõ ràng.

Không ít người trong xã hội ta hiện nay, đặc biệt là người nông dân, nhận thức của họ về vấn đề này vẫn còn rất nhiều hạn chế. Cho tới nay, đã có rất nhiều nghiên cứu của các tác giả về các vấn đề liên quan đến phụ nữ và BĐG. Tuy nhiên, các nghiên cứu tập trung nhiều vào thực trạng vấn đề bất BĐG, bạo lực gia đình…. Trong khi đó, các nghiên cứu về nhận thức của người phụ nữ đặc biệt là phụ nữ nông thôn về BĐG trong gia đình thì chưa có nhiều.

4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Phụ nữ chiếm 1/2 dân số, cùng với người đàn ông, họ có vai trò chính yếu trong gia đình trong việc xây dựng gia đình hạnh phúc, nuôi dạy con cái, làm ra của cải vật chất nuôi sống gia đình và xã hội. Sự hạn chế trong nhận thức của họ về vấn đề BĐG trong gia đình càng khiến cho tình trạng bất BĐG diễn ra ở mức độ cao hơn. Hệ luỵ là làm giảm khả năng sáng tạo, lao động tạo ra của cải vật chất, gây nên những bất công trong xã hội. Để xã hội phát triển hài hoà, tốt đẹp và toàn diện thì việc đảm bảo bình đẳng cho cả hai giới về mọi mặt của cuộc sống là việc tất yếu phải làm.

Hà Tây là một tỉnh có nhiều truyền thống văn hóa lâu đời. Toàn tỉnh có 12 huyện, 2 thành phố, và 14 thị trấn. Mặc dù kinh tế ở Hà Tây đã có nhiều chuyển biến theo cơ chế thị trường, song các làng quê vẫn còn lưu giữ được rất nhiều nét văn hóa truyền thống, phong tục tập quán địa phương. Cùng với đó, kiểu quan hệ, ứng xử trong các gia đình vẫn mang đậm nét truyền thống.

Bên cạnh những giá trị văn hóa tích cực, mối quan hệ giới trong các gia đình vẫn còn tồn tại rất nhiều bất cập. Ở nhiều thôn, xã có chuyện đàn ông ở nhà ngồi chơi xơi nước, vợ ra đồng làm hết các công việc nặng nhọc, về nhà vẫn phải làm tiếp các việc nhà, từ nấu cơm rửa bát, cho lợn gà ăn… Nhiều gia đình vẫn ép gả con gái theo kiểu “cha mẹ đặt đâu con ngồi đấy”, tư tưởng coi trọng con trai, không coi trọng con gái vẫn còn rất nhiều. Tìm hiểu được nhận thức của họ về vấn đề BĐG trong gia đình sẽ góp một phần lý giải được nguyên nhân của những bất hợp lý trong quan hệ giới nói trên, trên cơ sở đó đưa ra những kiến nghị nhằm thay đổi thực trạng nhận thức hạn chế về vấn đề giới. Để góp một tiếng nói vào quá trình thực hiện mục tiêu của sự nghiệp giải phóng phụ nữ, thực hiện bình đẳng giữa nam và nữ trong gia đình, chúng tôi tiến hành nghiên cứu đề tài “Nhận thức của ngƣời phụ nữ nông thôn tỉnh Hà Tây về BĐG trong gia đình hiện nay”.

Mục đích nghiên cứu 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Phát hiện thực trạng nhận thức về vấn đề BĐG của người phụ nữ nông thôn trên địa bàn tỉnh Hà Tây, tìm hiểu những yếu tố ảnh hưởng tới thực trạng này, từ đó đưa ra kiến nghị nhằm nâng cao hơn nữa nhận thức của người phụ nữ nông thôn về thực hiện bình đẳng nam - nữ trong cuộc sống gia đình. Nhiệm vụ nghiên cứu - Tổng quan nghiên cứu vấn đề về phụ nữ và BĐG trong gia đình. - Làm rõ các khái niệm + Khái niệm nhận thức + Khái niệm giới, BĐG + Khái niệm gia đình - Khảo sát thực trạng nhận thức của phụ nữ nông thôn tỉnh Hà Tây về BĐG trong gia đình, chỉ ra các yếu tố tâm lý ảnh hưởng đến nhận thức của người phụ nữ nông thôn Hà Tây về vấn đề này. - Đề xuất một số kiến nghị nhằm nâng cao nhận thức cho người phụ nữ nông thôn về BĐG trong gia đình.

Đối tƣợng và khách thể nghiên cứu 4. Đối tượng nghiên cứu Nhận thức của người phụ nữ nông thôn trên địa bàn tỉnh Hà Tây về BĐG trong gia đình hiện nay. Khách thể nghiên cứu - 300 phụ nữ nông thôn trên địa bàn tỉnh Hà Tây - 10 cán bộ hội phụ nữ xã, huyện/thị xã, tỉnh 5. Phạm vi nghiên cứu - Về nội dung: Nghiên cứu chỉ tập trung tìm hiểu nhận thức của phụ nữ nông thôn về BĐG trong gia đình thông qua: phân công lao động trong gia đình; giao tiếp gia đình; sinh con và nuôi dạy con cái; tình dục; ra các quyết định giải quyết các công việc gia đình, bạo lực gia đình.

6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] - Về địa bàn: Hai huyện đại diện cho nông thôn thuần nông Hà Tây là Mỹ Đức và Đan Phượng. - Về khách thể: Những phụ nữ nông thôn làm nông nghiệp, đã lập gia đình. Giả thuyết khoa học Đa số phụ nữ nông thôn Hà Tây nhận thức về BĐG trong gia đình vẫn còn rất nhiều hạn chế. Người phụ nữ vẫn áp dụng khuôn mẫu giới và phân công lao động theo giới vào đánh giá vai trò, vị trí của mỗi giới trong gia đình.

Họ chưa nhận thức đúng và đầy đủ được mục tiêu cuối cùng của BĐG, chưa nhận ra được sự bất bình đẳng giới còn tồn tại trong nhiều gia đình. Mặc dù có một bộ phận lớn phụ nữ biết được những biểu hiện của sự bất BĐG trong gia đình nhưng họ lại chấp nhận thực tế đó. Phƣơng pháp nghiên cứu 7. Phương pháp nghiên cứu tài liệu 7.

Phương pháp điều tra bảng hỏi 7. Phương pháp phỏng vấn sâu 7. Phương pháp quan sát 7. Phương pháp thống kê toán học 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN 1.

Tổng quan một số vấn đề nghiên cứu về BĐG trong gia đình 1. Những nghiên cứu về BĐG trong gia đình ở nước ngoài * Các tác giả Mill J. (1885) trong các tác phẩm “Nhận thức của phụ nữ” và “Địa vị phụ nữ” (Rossi A., 1890), đều nhấn mạnh đặc điểm phát triển gia đình không tách rời các điều kiện chính trị, xã hội rộng lớn hơn và quan hệ quyền lực gia trưởng của gia đình là cản trở lớn đối với phát triển của phụ nữ và bình đẳng trong gia đình. Qua phân tích cách thức xã hội truyền thống áp bức phụ nữ và đối xử với họ như nô lệ, Mill J.S đi tới kết luận rằng cần giải quyết tình trạng này bằng việc đảm bảo các quyền bình đẳng.

Phụ nữ cần hưởng quyền tham gia bầu cử, quyền bình đẳng pháp lý trong hôn nhân, giáo dục và việc làm. Điều đáng lưu ý là tác giả Mill J. chủ yếu đề cập đến phụ nữ đã lập gia đình và lập luận theo hướng khuyến khích họ chấp nhận vai trò hiện trạng ở gia đình. Ông cho rằng phụ nữ vốn có vai trò quan trọng trong gia đình và vì vậy họ vẫn cần giành thời gian, sức lực ưu tiên nhiều hơn cho gia đình.

“Gia đình là trường học tiềm năng phát triển đạo đức” cho các thành viên. Nếu không có công bằng trong gia đình, đặc biệt giữa vợ và chồng, sẽ không hy vọng nhiều về việc đạt tới công bằng ở các lĩnh vực rộng lớn hơn như đời sống chính trị và xã hội. Ngược lại, Taylor H. phản bác quan niệm xã hội phổ biến cho rằng “Mọi phụ nữ đều là những người mẹ tiềm năng”.

Bà đặc biệt nhấn mạnh vai trò phụ nữ trong gia đình là bất bình đẳng và cần mở rộng cơ hội việc làm cho phụ nữ. Phụ nữ có gia đình cần tham gia vào lực lượng lao động xã hội để khẳng định vị thế kinh tế và chỉ như vậy mới có thể cải thiện địa vị của họ ở gia đình. [33] * “Giới và cuộc sống gia đình” của Tony Chapman, giảng viên Viện Khoa học xã hội học về cuộc sống gia đình của Trường Đại học Teesside (Mỹ), là một công trình nhấn mạnh đến vai trò giới và công việc gia đình. Tác giả đã nghiên cứu gia đình và công việc gia đình trong tương quan giới 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] để làm rõ sự bất bình đẳng còn tồn tại trong phân công lao động, kinh nghiệm của nam giới và phụ nữ cũng như trách nhiệm và mối quan hệ của họ về cuộc sống gia đình.

Tác giả đã làm rõ vai trò và khả năng của nam giới và phụ nữ trong việc làm thay đổi định kiến giới về lĩnh vực gia đình trong tương lai. Không giống như những nghiên cứu trước hầu như chưa đề cập đến vai trò giới trong công việc gia đình, Tony Chapman đã xem xét công việc gia đình mà nam giới và phụ nữ tham gia ở phạm vi rộng, bao gồm các công việc được trả lương, công việc nội trợ, chăm sóc và nuôi con, thời gian nghỉ ngơi, quản lý, chi tiêu và cả kế hoạch của gia đình… Ngoài ra, tác giả cũng quan niệm công việc gia đình còn gồm cả quan hệ tình dục vợ chồng, đồng tính nam và đồng tính nữ, người đơn thân, người già.