KHẢO SÁT THÀNH PHẦN HÓA HỌC VỎ THÂN CÂY CHÙM RUỘT (PHYLLANTHUS ACIDUS (L.))

Nghiên cứu thành phần hóa học vỏ thân cây chùm ruột (Phyllanthus acidus). Phân lập, xác định cấu trúc các hợp chất tiềm năng. Tìm hiểu dược tính quý.

• Chuyên ngành: Hóa học
• Đề tài: Nghiên cứu thành phần hóa học vỏ thân cây chùm ruột (Phyllanthus acidus): Phân lập và xác định cấu trúc
• Loại tài liệu: Nghiên cứu

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• NHẬN XÉT CỦA HỘI ĐỒNG
• DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU VÀ CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC CÁC BẢNG, SƠ ĐỒ, HÌNH ẢNH
• LỜI NÓI ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN
• 1.1. Vài nét về họ Thầu dầu
• 1.2. Giới thiệu cây chùm ruột
• 1.2.1. Mô tả thực vật
• 1.2.2. Nguồn gốc, phân bố, sinh thái
• 1.2.3. Công dụng và liều dùng
• 1.2.4. Bài thuốc từ cây chùm ruột
• 1.3. Tình hình nghiên cứu hóa học của thực vật chi Phyllanthus
• 1.3.1. Hợp chất khung terpenoid
• 1.3.2. Các hợp chất khung Lignan
• 1.3.3. Các hợp chất khung flavonoid
• 1.3.4. Một số hợp chất phenolic khác
• 1.3.5. Một số hợp chất nhóm ancaloid
• 1.4. Một số nghiên cứu về thành phần hóa học của cây chùm ruột
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC NGHIỆM
• 2.1. Hóa chất - Thiết bị
• 2.2. Khảo sát nguyên liệu
• 2.3. Điều chế cao
• 2.3.1. Khảo sát cao ethyl acetate (sơ đồ 2)
• 2.3.2. Khảo sát cao phân đoạn A3 (sơ đồ 2)
• 2.3.3. Khảo sát phân đoạn A3.3 (sơ đồ 2)
• 2.3.4. Khảo sát phân đoạn A1 (sơ đồ 3)
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
• 3.1. Khảo sát cấu trúc hóa học của hợp chất CR3
• 3.2. Khảo sát cấu trúc hóa học của hợp chất CR8
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về Nghiên cứu thành phần hóa học cây chùm ruột

Cây chùm ruột (Phyllanthus acidus) là một loài cây quen thuộc ở Việt Nam và nhiều nước nhiệt đới. Nghiên cứu về thành phần hóa học của cây, đặc biệt là vỏ thân cây chùm ruột, ngày càng được quan tâm do tiềm năng ứng dụng trong y học. Các hợp chất tự nhiên được chiết xuất có thể có hoạt tính sinh học quan trọng. Việc phân lập hợp chất và xác định cấu trúc đóng vai trò then chốt để hiểu rõ hơn về tác dụng dược lý của cây. Nghiên cứu này mở ra hướng đi mới trong việc khai thác nguồn dược liệu quý từ tài nguyên thực vật phong phú của Việt Nam, góp phần bảo tồn và phát triển dược học cổ truyền. Đây là một lĩnh vực nghiên cứu dược liệu tiềm năng.

1.1. Giới thiệu chung về cây chùm ruột Phyllanthus acidus

Cây chùm ruột, còn gọi là cây tầm ruột, thuộc họ Phyllanthaceae. Cây thường được trồng để lấy quả ăn và làm cảnh. Tuy nhiên, ít ai biết rằng các bộ phận khác của cây, đặc biệt là vỏ thân cây chùm ruột, lại chứa đựng nhiều hợp chất có giá trị. Công dụng của cây chùm ruột trong dân gian đã được ghi nhận, nhưng cần có các nghiên cứu khoa học để chứng minh và khai thác triệt để.

1.2. Tầm quan trọng của việc nghiên cứu hóa thực vật cây chùm ruột

Nghiên cứu hóa thực vật giúp chúng ta hiểu rõ hơn về thành phần hóa học đa dạng của cây chùm ruột. Từ đó, có thể phân lập hợp chất mới, xác định cấu trúc và đánh giá hoạt tính sinh học của chúng. Điều này rất quan trọng để phát triển các sản phẩm dược liệu mới, an toàn và hiệu quả hơn. Các nghiên cứu này cần sự kết hợp giữa phương pháp phân tích định tính và phân tích định lượng hiện đại.

II. Thách thức trong Phân lập và xác định cấu trúc từ vỏ cây

Việc phân lập hợp chất và xác định cấu trúc từ vỏ thân cây chùm ruột không hề đơn giản. Vỏ cây chứa rất nhiều hợp chất khác nhau, từ hợp chất phenolic, flavonoid, terpenoid, đến alkaloid và steroid, đòi hỏi quy trình chiết xuất và phân tách phức tạp. Lượng các hợp chất mục tiêu thường rất nhỏ, đòi hỏi kỹ thuật sắc ký và phổ nghiệm hiện đại như NMR và MS. Thêm vào đó, việc xác định chính xác cấu trúc ba chiều của các hợp chất mới cũng là một thách thức lớn, đòi hỏi kinh nghiệm và kiến thức chuyên sâu.

2.1. Khó khăn trong việc trích ly vỏ cây hiệu quả

Hiệu quả trích ly vỏ cây phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm dung môi trích ly, nhiệt độ, thời gian và phương pháp chiết. Việc lựa chọn dung môi trích ly phù hợp là rất quan trọng để đảm bảo thu được tối đa các hợp chất mục tiêu. Các phương pháp chiết xuất hiện đại như chiết xuất hỗ trợ vi sóng hoặc siêu âm có thể giúp tăng hiệu quả chiết xuất. Các nghiên cứu cần tối ưu hóa quy trình để đạt hiệu quả cao nhất.

2.2. Những hạn chế khi xác định cấu trúc bằng phương pháp phổ nghiệm

Các phương pháp phổ nghiệm như NMR và MS cung cấp thông tin quan trọng về cấu trúc của các hợp chất. Tuy nhiên, việc giải mã các dữ liệu phổ nghiệm có thể rất phức tạp, đặc biệt đối với các hợp chất có cấu trúc phức tạp hoặc chưa từng được biết đến. Cần kết hợp nhiều phương pháp phổ nghiệm khác nhau và so sánh với các dữ liệu đã công bố để xác định chính xác cấu trúc của các hợp chất mới. Các phòng thí nghiệm cần trang bị các thiết bị hiện đại và đội ngũ chuyên gia giàu kinh nghiệm.

III. Phương pháp Phân tích thành phần hóa học vỏ cây chùm ruột

Để phân tích thành phần hóa học của vỏ thân cây chùm ruột, các nhà khoa học thường sử dụng một quy trình gồm nhiều bước, bắt đầu từ việc trích ly vỏ cây bằng các dung môi trích ly khác nhau. Sau đó, các hợp chất được phân tách bằng các kỹ thuật sắc ký như HPLC hoặc GC-MS. Cấu trúc của các hợp chất được xác định bằng các phương pháp phổ nghiệm như NMR và MS. Cuối cùng, hoạt tính sinh học của các hợp chất được đánh giá bằng các thử nghiệm in vitro và in vivo.

3.1. Sắc ký và phổ nghiệm Công cụ then chốt trong phân tích

Sắc ký đóng vai trò quan trọng trong việc tách các hợp chất khác nhau trong hỗn hợp chiết xuất. Các kỹ thuật sắc ký phổ biến bao gồm sắc ký cột, sắc ký lớp mỏng và HPLC. Phổ nghiệm, đặc biệt là NMR và MS, cung cấp thông tin chi tiết về cấu trúc phân tử của các hợp chất, giúp xác định chính xác các hợp chất mới. Việc lựa chọn phương pháp phù hợp phụ thuộc vào tính chất của các hợp chất cần phân tích.

3.2. Đánh giá hoạt tính sinh học của các hợp chất phân lập

Sau khi phân lập hợp chất và xác định cấu trúc, bước tiếp theo là đánh giá hoạt tính sinh học của chúng. Các thử nghiệm thường được thực hiện bao gồm đánh giá hoạt tính chống oxy hóa, hoạt tính kháng khuẩn, hoạt tính kháng viêm và hoạt tính gây độc tế bào. Kết quả của các thử nghiệm này giúp đánh giá tiềm năng ứng dụng của các hợp chất trong y học và dược phẩm. Cần có các nghiên cứu sâu hơn để hiểu rõ cơ chế tác dụng của các hợp chất.

IV. Ứng dụng dược lý tiềm năng từ vỏ cây chùm ruột

Vỏ thân cây chùm ruột có tiềm năng lớn trong việc phát triển các sản phẩm dược liệu mới. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng các hợp chất phân lập từ vỏ cây có thể có hoạt tính chống oxy hóa, hoạt tính kháng khuẩn, hoạt tính kháng viêm và hoạt tính gây độc tế bào. Điều này mở ra cơ hội ứng dụng trong điều trị các bệnh nhiễm trùng, viêm nhiễm và ung thư. Tuy nhiên, cần có thêm các nghiên cứu lâm sàng để chứng minh tính an toàn và hiệu quả của các sản phẩm từ vỏ cây chùm ruột.

4.1. Hoạt tính kháng khuẩn và tiềm năng điều trị bệnh nhiễm trùng

Một số hợp chất từ vỏ cây chùm ruột đã được chứng minh có hoạt tính kháng khuẩn đối với nhiều loại vi khuẩn gây bệnh. Điều này có thể giúp phát triển các loại thuốc kháng sinh mới, đặc biệt là trong bối cảnh vi khuẩn kháng thuốc ngày càng gia tăng. Cần có các nghiên cứu sâu hơn để xác định cơ chế tác dụng và đánh giá hiệu quả của các hợp chất trong điều trị bệnh nhiễm trùng. Nghiên cứu in-vitro cho thấy tiềm năng của vỏ thân cây chùm ruột trong việc ức chế sự phát triển của vi khuẩn.

4.2. Nghiên cứu về hoạt tính chống oxy hóa và ứng dụng trong làm đẹp

Hoạt tính chống oxy hóa của các hợp chất từ vỏ cây chùm ruột có thể giúp bảo vệ tế bào khỏi tổn thương do các gốc tự do. Điều này có thể có lợi trong việc làm chậm quá trình lão hóa và phòng ngừa các bệnh mãn tính. Các sản phẩm chiết xuất từ vỏ cây có thể được sử dụng trong các sản phẩm chăm sóc da và mỹ phẩm. Cần có thêm các nghiên cứu để đánh giá hiệu quả của các sản phẩm này.

V. Kết luận và hướng phát triển Nghiên cứu thành phần hóa học

Nghiên cứu về thành phần hóa học của vỏ thân cây chùm ruột (Phyllanthus acidus) đã mang lại những kết quả hứa hẹn. Việc phân lập hợp chất và xác định cấu trúc các hợp chất mới mở ra tiềm năng ứng dụng trong lĩnh vực dược lý. Các nghiên cứu tiếp theo cần tập trung vào việc đánh giá sâu hơn hoạt tính sinh học, độc tính và cơ chế tác dụng của các hợp chất này. Đồng thời, cần phát triển các quy trình chiết xuất và phân lập hiệu quả hơn để khai thác tối đa nguồn dược liệu quý từ tài nguyên thực vật của Việt Nam.

5.1. Cần có thêm nghiên cứu về độc tính và an toàn của các hợp chất

Trước khi đưa các hợp chất từ vỏ cây chùm ruột vào ứng dụng thực tế, cần có các nghiên cứu kỹ lưỡng về độc tính và an toàn. Các thử nghiệm in vitro và in vivo cần được thực hiện để đánh giá tác dụng phụ có thể xảy ra. Các nghiên cứu này là rất quan trọng để đảm bảo an toàn cho người sử dụng. Cần tuân thủ các quy trình nghiêm ngặt trong quá trình nghiên cứu.

5.2. Hướng tới ứng dụng thực tế trong dược học cổ truyền và hiện đại

Các kết quả nghiên cứu về thành phần hóa học và hoạt tính sinh học của vỏ cây chùm ruột có thể được ứng dụng trong cả dược học cổ truyền và hiện đại. Trong dược học cổ truyền, vỏ cây có thể được sử dụng để điều trị các bệnh khác nhau theo kinh nghiệm dân gian. Trong y học hiện đại, các hợp chất phân lập có thể được sử dụng để phát triển các loại thuốc mới, có tác dụng điều trị bệnh hiệu quả hơn. Cần có sự kết hợp giữa kiến thức truyền thống và khoa học hiện đại để khai thác tối đa tiềm năng của vỏ cây chùm ruột.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Việt Nam nằm trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa, sở hữu thảm thực vật phong phú được ứng dụng lâu đời trong y học cổ truyền làm dược liệu trị bệnh. Xuất phát từ thực tiễn ngành Hóa học các hợp chất thiên nhiên phát triển mạnh mẽ nhằm tìm kiếm các hoạt chất sinh học có nguồn gốc thảo mộc tự nhiên, an toàn và ít tác dụng phụ, việc khảo sát thành phần hóa học của các loài cây bản địa có ý nghĩa khoa học và ứng dụng thực tiễn cao.

Cây chùm ruột (Phyllanthus acidus (L.) Skeels, thuộc họ Thầu dầu - Euphorbiaceae) là loài thực vật phân bố phổ biến tại các quốc gia nhiệt đới như Thái Lan, Ấn Độ, Malaysia và Việt Nam. Các bộ phận của cây như lá, quả và vỏ rễ đã được ghi nhận trong nhiều bài thuốc dân gian: lá dùng nấu nước tắm trị lở ngứa, mề đay, giã đắp giảm đau nhức; quả giàu acid hữu cơ và vitamin C dùng giải nhiệt, bổ gan, bổ máu; vỏ thân dùng tán bột ngâm rượu hoặc ngâm giấm chữa tiêu hạch độc, ung nhọt, tiêu đờm, đau họng, trĩ. Mặc dù các nghiên cứu quốc tế đã phân lập được nhiều hoạt chất có hoạt tính kháng viêm, giảm đau, chống oxy hóa từ lá cây chùm ruột, nhưng bộ phận vỏ thân của loài cây này tại Việt Nam vẫn chưa được khảo sát hóa thực vật một cách hệ thống.

Khóa luận được thực hiện nhằm giải quyết các mục tiêu và nhiệm vụ cụ thể sau:

1. Thu hái, xử lý nguyên liệu vỏ thân cây chùm ruột tại tỉnh Long An và điều chế các phân đoạn cao chiết có độ phân cực khác nhau.
2. Ứng dụng các kỹ thuật sắc ký cột pha thuận (Silica gel) và sắc ký cột pha đảo (RP-18) kết hợp sắc ký lớp mỏng (TLC) để cô lập các hợp chất tinh khiết từ phân đoạn cao ethyl acetate.
3. Xác định cấu trúc hóa học của các hợp chất phân lập được bằng các phương pháp phổ cộng hưởng từ hạt nhân hiện đại ($^1\text{H-NMR}$, $^{13}\text{C-NMR}$, DEPT-90, DEPT-135, $^1\text{H-}^1\text{H}$ COSY, HSQC, HMBC) kết hợp so sánh với các tài liệu tham khảo đã công bố.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Vỏ thân cây chùm ruột (Phyllanthus acidus (L.)).
• Phạm vi không gian: Mẫu vỏ thân cây được thu hái tại xã Hòa Khánh Đông, huyện Đức Hòa, tỉnh Long An. Quá trình chiết tách thực hiện tại Phòng thí nghiệm Hóa học các hợp chất thiên nhiên, Khoa Hóa học, Trường Đại học Sư phạm TP. Hồ Chí Minh; các phép đo phổ NMR được tiến hành tại Viện Hóa học thuộc Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam (18 Hoàng Quốc Việt, Cầu Giấy, Hà Nội).
• Phạm vi thời gian: Mẫu thực vật thu hái vào tháng 6 năm 2013; khóa luận bảo vệ và hoàn thành vào tháng 5 năm 2014.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận dựa trên nền tảng phân loại thực vật học họ Thầu dầu (Euphorbiaceae), chi Phyllanthus, cùng các công trình nghiên cứu hóa thực vật đã công bố trên thế giới và trong nước về các nhóm hợp chất thứ cấp tự nhiên (triterpenoid, lignan, flavonoid, dẫn xuất phenol, alkaloid).

Các phương pháp và công cụ thực nghiệm chính bao gồm:

• Phương pháp chiết tách: Sử dụng phương pháp đun hoàn lưu chiết rắn - lỏng liên tục bằng dung môi hữu cơ (methanol), sau đó phân bố lỏng - lỏng với các dung môi có độ phân cực tăng dần (ether dầu, ethyl acetate) nhằm thu nhận các phân đoạn cao chiết tương ứng.
• Phương pháp sắc ký phân lập:
  • Sắc ký cột pha thuận sử dụng chất hấp phụ silica gel cỡ hạt 40–63 $\mu\text{m}$ (Merck).
  • Sắc ký cột pha đảo sử dụng silica gel $\text{RP-18}$ cỡ hạt 40 $\mu\text{m}$ (Nacalai Tesque).
  • Sắc ký lớp mỏng (TLC) trên bản tráng sẵn silica gel $60\text{ F}{254}$ ($250\ \mu\text{m}$) và bản pha đảo $\text{RP-18 F}{254}$ ($250\ \mu\text{m}$) của Merck; hiện hình bằng đèn tử ngoại ở bước sóng $254\text{ nm}$ và dung dịch $\text{H}_2\text{SO}_4\ 25%$ đun nóng.
• Phương pháp xác định cấu trúc hóa học: Đo và phân tích phổ cộng hưởng từ hạt nhân trên máy Bruker Avance 500 (tần số $500\text{ MHz}$ cho proton $^1\text{H}$ và $125\text{ MHz}$ cho carbon $^{13}\text{C}$), sử dụng chất nội chuẩn tetramethylsilane (TMS) cùng các dung môi pha mẫu $\text{CDCl}_3$ và $\text{DMSO-}d_6$. Kết hợp các kỹ thuật phổ một chiều ($^1\text{H-NMR}$, $^{13}\text{C-NMR}$, DEPT-90, DEPT-135) và phổ hai chiều ($^1\text{H-}^1\text{H}$ COSY, HSQC, HMBC) để giải mã tương quan ghép spin và xác định khung cấu trúc không gian.

---

Nội dung chính theo từng chương

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN

Chương 1 hệ thống hóa các tư liệu khoa học về đặc điểm thực vật học, công dụng dược lý dân gian của cây chùm ruột cũng như tổng quan các nhóm hoạt chất chính trong chi Phyllanthus:

• Đặc điểm thực vật và sinh thái: Cây chùm ruột (Phyllanthus acidus) là cây thân gỗ nhỏ cao 3–5 m; cành non màu lục nhạt, cành già màu nâu sẫm mang nhiều vết sẹo lá; lá kép mọc so le; cụm hoa dạng xim mọc ở nách lá đã rụng, hoa đơn tính cùng gốc màu đỏ; quả mọng 4 khía có vị chua ngọt. Cây có nguồn gốc từ Madagascar, di nhập sang vùng nhiệt đới châu Á và châu Phi; tại Việt Nam mọc hoang và được trồng nhiều ở các tỉnh phía Nam.
• Dược tính và ứng dụng: Quả chứa 89–91% nước, 0,73–0,90% protid, 0,61–0,76% lipid, 5,89–7,29% glucid, hàm lượng vitamin C đạt tới $40\text{ mg}%$. Quả dùng ăn sống, nấu canh giải nhiệt, bổ gan, lọc máu; vỏ thân dùng chữa hạch độc, ung nhọt, ngâm rượu nhỏ tai hôi mủ, ngậm đau răng hoặc ngâm giấm chữa trĩ. Vỏ rễ và rễ có độc tính cao, dùng ngoài bôi vảy nến hoặc xông chữa hen suyễn, không được dùng đường uống.
• Hóa học chi Phyllanthus: Chi này có khoảng 700 loài trên thế giới (44 loài tại Việt Nam). Các nghiên cứu trước đây đã phân lập được các triterpenoid (từ P. flexuosus, P. fraternus, P. engleri, P. urinaria, P. oxyphyllus), các lignan bảo vệ gan (như phân lập từ P. niruri tại Việt Nam trên mô hình gây độc bằng $\text{CCl}_4$ và $\text{D-GalN/TNF}$), các flavonoid có hoạt tính chống oxy hóa mạnh (quercetin, catechin, rutin từ P. emblica, P. sellowianus), các dẫn xuất phenolic glycoside và các alkaloid họ securinine (simplexin từ P. simplex dùng làm thuốc tân dược).

CHƯƠNG 2: THỰC NGHIỆM

Chương 2 trình bày chi tiết quy trình xử lý 12 kg bột thô vỏ thân cây chùm ruột thu hái tại Long An (sấy ở 60°C, độ ẩm < 13%) và các giai đoạn chiết xuất, phân lập:

• Điều chế cao tổng và phân đoạn: Bột nguyên liệu được đun hoàn lưu với methanol (3 giờ $\times$ 3 lần), cô quay chân không thu được 1200 g cao tổng methanol. Hòa tan cao methanol vào nước rồi chiết phân bố lỏng - lỏng lần lượt với ether dầu thu được 351,3 g cao ether dầu; phần dịch nước tiếp tục chiết với ethyl acetate thu được 110,5 g cao ethyl acetate.
• Phân tách sắc ký cao ethyl acetate:
  • Sắc ký cột silica gel cao ethyl acetate (110,5 g) giải ly bằng hệ $\text{CHCl}_3:\text{MeOH}$ tăng dần độ phân cực thu được 5 phân đoạn lớn (A1 đến A5).
  • Phân đoạn A3 (6,8 g) qua sắc ký cột silica gel hệ $\text{CHCl}_3:\text{MeOH}$ chia thành 5 phân đoạn nhỏ (A3.1 đến A3.5). Trong đó, phân đoạn A3.3 (0,321 g, thu ở tỷ lệ $\text{CHCl}_3:\text{MeOH}$ 8:2) tiếp tục sắc ký cột pha đảo RP-18 với hệ dung môi $\text{MeOH}:\text{H}_2\text{O}$ thu được 4 phân đoạn (A3.3.1 đến A3.3.4); phân đoạn A3.3.2 (6,7 mg, hệ $\text{MeOH}:\text{H}_2\text{O}$ 1:4) qua tinh chế thu được hợp chất CR3 (5,1 mg).
  • Phân đoạn A1 (29,62 g) qua sắc ký cột silica gel giải ly bằng hệ Ether dầu : Ethyl acetate (ED:EA) thu được 5 phân đoạn (A1.1 đến A1.5). Phân đoạn A1.1 (9,2 g, hệ ED:EA 9:1) tiếp tục sắc ký cột lặp lại nhiều lần thu được hợp chất CR8 (5,4 mg).

Phân đoạn	Hệ dung môi giải ly	Khối lượng (gam)	Đặc điểm sắc ký lớp mỏng (TLC)	Hướng xử lý tiếp theo
A3.1	$\text{CHCl}_3:\text{MeOH}$ (95:5)	3,450	Vết to, không tách rõ	Chưa khảo sát
A3.2	$\text{CHCl}_3:\text{MeOH}$ (9:1)	0,924	Không tách rõ	Chưa khảo sát
A3.3	$\text{CHCl}_3:\text{MeOH}$ (8:2)	0,321	Mũi vết tách rõ, vết đôi	Khảo sát tiếp (thu được CR3)
A3.4	$\text{CHCl}_3:\text{MeOH}$ (7:3)	1,824	Vết to, không tách rõ	Chưa khảo sát
A3.5	$\text{CHCl}_3:\text{MeOH}$ (6:4)	1,008	Vết dài, không rõ	Chưa khảo sát
A1.1	$\text{ED}:\text{EA}$ (9:1)	9,200	Vết tách rõ, vết đôi	Khảo sát tiếp (thu được CR8)
A1.2	$\text{ED}:\text{EA}$ (8,5:1,5)	7,100	Vết tách chưa rõ	Chưa khảo sát
A1.3	$\text{ED}:\text{EA}$ (8:2)	3,400	Vết kéo dài	Chưa khảo sát
A1.4	$\text{ED}:\text{EA}$ (7:3)	2,600	Vết to, không tách rõ	Chưa khảo sát
A1.5	$\text{ED}:\text{EA}$ (5:5)	1,400	Vết dài, không tách rõ	Chưa khảo sát

CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN

Chương 3 biện luận chi tiết cấu trúc hóa học của hai hợp chất CR3 và CR8 dựa trên phân tích dữ liệu phổ một chiều và hai chiều kết hợp đối chiếu tài liệu tham khảo:

1. Khảo sát cấu trúc hóa học của hợp chất CR3

• Tính chất cảm quan: Hợp chất CR3 (5,1 mg) là chất dạng bột vô định hình, không màu, tan hoàn toàn trong methanol và DMSO.
• Biện luận phổ NMR:
  • Phổ $^1\text{H-NMR}$ trong $\text{DMSO-}d_6$ thể hiện tín hiệu mũi đơn của 1 nhóm methyl ở $\delta_\text{H}\ 2,06\text{ ppm}$ ($3\text{H, s, H-1}$). Hai tín hiệu mũi đôi đối xứng ở $\delta_\text{H}\ 7,10\text{ ppm}$ ($2\text{H, d, } J = 8,7\text{ Hz, H-2', H-6'}$) và $\delta_\text{H}\ 6,92\text{ ppm}$ ($2\text{H, d, } J = 8,7\text{ Hz, H-3', H-5'}$) đặc trưng cho nhân thơm có hai nhóm thế nằm ở vị trí para. Tín hiệu proton anomer tại $\delta_\text{H}\ 4,78\text{ ppm}$ ($1\text{H, d, } J = 7,8\text{ Hz, H-1''}$) cùng các proton trong vùng $\delta_\text{H}\ 3,2\text{–}3,5\text{ ppm}$ chứng minh sự hiện diện của một đơn vị đường $\beta\text{-D-glucopyranoside}$.
  • Phổ $^{13}\text{C-NMR}$ và DEPT cho thấy 16 nguyên tử carbon gồm: 1 nhóm methyl ở $\delta_\text{C}\ 29,7\text{ ppm}$ (C-1); 3 nhóm methylen ở $\delta_\text{C}\ 44,4\text{ ppm}$ (C-3), $28,3\text{ ppm}$ (C-4) và $60,7\text{ ppm}$ (C-6''); 1 nhóm carbonyl tứ cấp ở $\delta_\text{C}\ 208,7\text{ ppm}$ (C-2); 2 carbon thơm tứ cấp ở $\delta_\text{C}\ 155,6\text{ ppm}$ (C-4') và $134,6\text{ ppm}$ (C-1'); các carbon của đơn vị đường glucose gồm $\delta_\text{C}\ 100,6\text{ ppm}$ (C-1''), $73,1\text{ ppm}$ (C-2''), $77,0\text{ ppm}$ (C-3''), $69,7\text{ ppm}$ (C-4''), $76,6\text{ ppm}$ (C-5'').
  • Phổ tương tác $^1\text{H-}^1\text{H}$ COSY và HMBC khẳng định các liên kết giữa chuỗi 2-butanone với nhân thơm qua liên kết C-4, cũng như liên kết glycoside giữa C-1'' của đường glucose với oxy tại vị trí C-4' của nhân thơm.
  • Kết luận: Hợp chất CR3 được xác định là 4-(4'-hydroxyphenyl)-2-butanone-4'-O-$\beta$-D-glucopyranoside.

Vị trí Carbon	$\delta_\text{C}\ (\text{ppm})$	$\delta_\text{H}\ (\text{ppm}),\ J\ (\text{Hz})$	Tương quan COSY ($^1\text{H-}^1\text{H}$)	Tương quan HMBC ($^1\text{H}\rightarrow^{13}\text{C}$)
1	29,7	2,06 (3H, s)	—	C-2, C-3
2	208,7	—	—	—
3	44,4	2,78 (2H, m)	H-4	C-1, C-2, C-4
4	28,3	2,68 (2H, m)	H-3	C-2, C-3, C-1', C-2', C-6'
1'	134,6	—	—	—
2', 6'	129,5	7,10 (2H, d, $J = 8,7$)	H-3', H-5'	C-4, C-4', C-2', C-6'
3', 5'	116,3	6,92 (2H, d, $J = 8,7$)	H-2', H-6'	C-1', C-4', C-3', C-5'
4'	155,6	—	—	—
1''	100,6	4,78 (1H, d, $J = 7,8$)	H-2''	C-4', C-2'', C-3''
2''	73,1	3,23 (1H, m)	H-1'', H-3''	C-1'', C-3''
3''	77,0	3,26 (1H, m)	H-2'', H-4''	C-2'', C-4''
4''	69,7	3,15 (1H, m)	H-3'', H-5''	C-3'', C-5''
5''	76,6	3,26 (1H, m)	H-4'', H-6''	C-4'', C-6''
6''	60,7	3,66 (1H, m); 3,45 (1H, m)	H-5''	C-4'', C-5''

2. Khảo sát cấu trúc hóa học của hợp chất CR8

• Tính chất cảm quan: Hợp chất CR8 (5,4 mg) thu được từ phân đoạn A1.1 là chất dạng lỏng sánh, màu vàng.
• Biện luận phổ NMR:
  • Phổ $^1\text{H-NMR}$ và $^{13}\text{C-NMR}$ cho thấy khung cấu trúc triterpenoid lupane gồm 30 nguyên tử carbon. Tín hiệu phổ thể hiện 6 nhóm methyl singlet, 1 nhóm carbonyl liên hợp tại $\delta_\text{C}\ 205,6\text{ ppm}$ (C-3).
  • Xuất hiện hệ 2 proton olefin liên hợp kề nhau với hằng số ghép lớn: $\delta_\text{H}\ 7,11\text{ ppm}$ ($1\text{H, d, } J = 10,0\text{ Hz, H-1}$) ứng với $\delta_\text{C}\ 159,9\text{ ppm}$ (C-1) và $\delta_\text{H}\ 5,81\text{ ppm}$ ($1\text{H, d, } J = 10,0\text{ Hz, H-2}$) ứng với $\delta_\text{C}\ 125,2\text{ ppm}$ (C-2).
  • Nhóm nối đôi ngoại vòng exocyclic đặc trưng của khung lupane xuất hiện tại $\delta_\text{C}\ 150,8\text{ ppm}$ (C-20) và tín hiệu carbon methylen chưa no C-29.
  • So sánh đối chiếu dữ liệu phổ với hợp chất chuẩn $16\beta\text{-hydroxylup-1,20(29)-dien-3-one}$ xác định CR8 tương thích hoàn toàn với khung lup-1,20(29)-dien-3-one.

Vị trí Carbon	$\delta_\text{C}\ (\text{ppm})$ của CR8	$\delta_\text{H}\ (\text{ppm}),\ J\ (\text{Hz})$ của CR8	$\delta_\text{C}\ (\text{ppm})$ của chất đối chiếu ($16\beta\text{-hydroxylup...}$)	$\delta_\text{H}\ (\text{ppm})$ của chất đối chiếu
1	159,9	7,11 (1H, d, $J = 10,0$)	158,9	7,12 (1H, d, $J = 10,0$)
2	125,2	5,81 (1H, d, $J = 10,0$)	125,1	5,79 (1H, d, $J = 10,0$)
3	205,6	—	205,8	—
4	44,7	—	44,7	—
5	53,8	1,84 (1H, m)	53,8	1,85 (1H, m)
6	19,0	1,42 (1H, m); 1,51 (1H, m)	19,0	1,41 (1H, m); 1,53 (1H, m)
20	150,8	—	150,7	—

CHƯƠNG 4: KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ

• Kết luận: Đề tài đã bước đầu khảo sát thành phần hóa học của vỏ thân cây chùm ruột (Phyllanthus acidus (L.)) thu hái tại huyện Đức Hòa, tỉnh Long An. Bằng các phương pháp sắc ký cột pha thuận và pha đảo, hai hợp chất sạch đã được phân lập từ phân đoạn cao ethyl acetate gồm: CR3 (4-(4'-hydroxyphenyl)-2-butanone-4'-O-$\beta$-D-glucopyranoside) và CR8 (lup-1,20(29)-dien-3-one). Cấu trúc của hai hợp chất được xác định rõ ràng qua phân tích phổ cộng hưởng từ hạt nhân ($^1\text{H-NMR}$, $^{13}\text{C-NMR}$, DEPT, COSY, HSQC, HMBC).
• Đề nghị: Do hạn chế về thời gian và kinh phí, khóa luận mới chỉ dừng lại ở việc khảo sát một phần cao ethyl acetate. Tác giả đề xuất tiếp tục mở rộng nghiên cứu phân lập các chất còn lại trong cao ethyl acetate cũng như phân đoạn cao ether dầu và cao nước, đồng thời tiến hành thử nghiệm hoạt tính sinh học của các hợp chất phân lập được.

---

Kết quả và đóng góp

• Kết quả định lượng và phân lập: Từ 12 kg bột thô vỏ thân cây chùm ruột, điều chế thành công 1200 g cao tổng methanol, 351,3 g cao ether dầu và 110,5 g cao ethyl acetate. Tinh chế thành công 5,1 mg hợp chất phenolic glycoside CR3 và 5,4 mg hợp chất triterpenoid CR8.
• Đóng góp khoa học: Khóa luận là công trình khảo sát hóa thực vật trên vỏ thân cây chùm ruột (Phyllanthus acidus) tại Việt Nam. Việc phân lập và giải mã cấu trúc của 4-(4'-hydroxyphenyl)-2-butanone-4'-O-$\beta$-D-glucopyranoside và lup-1,20(29)-dien-3-one đã bổ sung dữ liệu phổ NMR và dữ liệu thành phần hóa học cho chi Phyllanthus phân bố tại vùng Đồng bằng sông Cửu Long.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế: Nghiên cứu chỉ tập trung phân lập tại một số phân đoạn nhỏ (A3.3 và A1.1) của cao ethyl acetate; các phân đoạn khác (A2, A4, A5, các phân đoạn phụ của A1, A3) và phân đoạn cao ether dầu, dịch nước chưa được phân tách triệt để. Khóa luận chưa thực hiện các thử nghiệm sàng lọc hoạt tính sinh học (kháng viêm, chống oxy hóa, gây độc tế bào ung thư) đối với các hợp chất thu được.
• Hướng nghiên cứu tiếp:
  • Tiếp tục chiết tách, phân lập các hợp chất thứ cấp từ các phân đoạn cao còn lại.
  • Tiến hành đánh giá hoạt tính sinh học in vitro của các hợp chất CR3 và CR8 để làm sáng tỏ cơ sở khoa học của các bài thuốc dân gian sử dụng vỏ thân cây chùm ruột.

---

Giá trị tham khảo

• Đối tượng tham khảo: Sinh viên, học viên cao học và nghiên cứu sinh chuyên ngành Hóa hữu cơ, Hóa học các hợp chất thiên nhiên, Dược học và Hóa thực vật.
• Nội dung giá trị: Quy trình chiết phân bố lỏng - lỏng từ bột thực vật thô; kỹ thuật kết hợp sắc ký cột pha thuận (Silica gel) và pha đảo (RP-18); bảng quy kết số liệu phổ $^1\text{H-NMR}$, $^{13}\text{C-NMR}$ và tương quan 2D-NMR ($^1\text{H-}^1\text{H}$ COSY, HMBC) đối với dẫn xuất phenolic glycoside và triterpenoid khung lupane.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Nguyên liệu vỏ thân cây chùm ruột dùng trong nghiên cứu được thu hái ở đâu và xử lý như thế nào?
Nguyên liệu được thu hái tại xã Hòa Khánh Đông, huyện Đức Hòa, tỉnh Long An vào tháng 6 năm 2013. Vỏ thân được rửa sạch, phơi khô trong mát, sấy ở 60°C để độ ẩm đạt dưới 13%, sau đó nghiền nhỏ thu được 12 kg bột thô.

2. Quy trình điều chế các phân đoạn cao chiết từ nguyên liệu thô diễn ra như thế nào?
12 kg bột vỏ thân được đun hoàn lưu với methanol (3 giờ $\times$ 3 lần), cô quay chân không thu được 1200 g cao tổng methanol. Cao này được hòa tan vào nước rồi chiết phân bố lỏng - lỏng với ether dầu thu được 351,3 g cao ether dầu. Dịch nước còn lại tiếp tục chiết với ethyl acetate thu được 110,5 g cao ethyl acetate.

3. Hợp chất CR3 được phân lập từ phân đoạn nào và có cấu trúc hóa học là gì?
CR3 (5,1 mg) được cô lập từ phân đoạn A3.3.2 của cao ethyl acetate thông qua sắc ký cột silica gel pha thuận và sắc ký cột pha đảo RP-18. Cấu trúc của CR3 là 4-(4'-hydroxyphenyl)-2-butanone-4'-O-$\beta$-D-glucopyranoside (dạng bột vô định hình, không màu).

4. Cấu trúc của hợp chất CR8 được xác định như thế nào?
CR8 (5,4 mg) được phân lập từ phân đoạn A1.1 của cao ethyl acetate qua sắc ký cột silica gel nhiều lần. Dựa trên phổ $^1\text{H-NMR}$, $^{13}\text{C-NMR}$, DEPT với 30 nguyên tử carbon đặc trưng cho khung lupane, nhóm carbonyl ở $\delta_\text{C}\ 205,6\text{ ppm}$, hệ nối đôi liên hợp $\text{-CH=CH-}$ tại C-1/C-2 và nối đôi ngoại vòng C-20/C-29, CR8 được xác định là lup-1,20(29)-dien-3-one (chất lỏng sánh màu vàng).

5. Các phương pháp phổ nào đã được sử dụng để xác định cấu trúc các hợp chất?
Nghiên cứu sử dụng hệ thống phổ cộng hưởng từ hạt nhân đo trên máy Bruker Avance 500 gồm phổ 1D ($^1\text{H-NMR}$, $^{13}\text{C-NMR}$, DEPT-90, DEPT-135) và phổ 2D ($^1\text{H-}^1\text{H}$ COSY, HSQC, HMBC) trong dung môi $\text{CDCl}_3$ và $\text{DMSO-}d_6$, kết hợp so sánh với dữ liệu các công trình đã công bố.

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Phạm Thị Thuý Hằng đã thực hiện quy trình chiết xuất và phân lập hóa thực vật từ 12 kg vỏ thân cây chùm ruột (Phyllanthus acidus (L.)) thu hái tại Long An. Bằng các kỹ thuật sắc ký cột pha thuận, sắc ký cột pha đảo RP-18 và phân tích phổ cộng hưởng từ hạt nhân 1D/2D, đề tài đã cô lập và xác định chính xác cấu trúc của hai hợp chất tinh khiết gồm 4-(4'-hydroxyphenyl)-2-butanone-4'-O-$\beta$-D-glucopyranoside (CR3) và lup-1,20(29)-dien-3-one (CR8). Kết quả nghiên cứu đóng góp tư liệu thực nghiệm về thành phần hóa học của vỏ thân loài chùm ruột tại Việt Nam, tạo tiền đề cho các định hướng nghiên cứu sâu hơn về hoạt tính sinh học của các hợp chất tự nhiên từ chi Phyllanthus.

Trích đoạn nội dung tài liệu

"- BỘ GIÁO ĐỤC VÀ ĐÀO TẠO. TRƯỜNG ĐẠI HỌC SƯ PHẠM THÀNH PHÓ HÒ CHÍ MINH 'KHOA HÓA - BỘ MÔN HÓA HỮU CƠ OOD ai mọc SSP LUAN VAN TOT NGHIEP KHAO SAT THANH PHAN HOA HQC VO THAN CAY CHUM RUOQT PHYLLANTHUS ACIDUS (L.) THƯ VIÊN GV hướng dẫn: TS. Bùi Xuân Hào. SV thực hiện: _ Phạm Thị Thuý Hằng MSSV: K36.013 'Tp Hồ Chí Minh, ngày 08 tháng 05 năm 2014 SVTH: Pham Thi Thay Ht LOI CAM ON DE tai được thực hiện tại Phòng thí nghiệm Hoá học các hợp chất thiên.

nhiên Khoe Hoá học ~ Trường Đại học Sư phạm Tp. Hồ Chí Minh. Với tắm lòng. trân trọng vàbiết ơn sâu sắc, em xin gửi lời cảm ơn chân thành đến: « ___ Thầy TS Bủ/ Xuân Hảo đã bết lòng, tận tình hướng dẫn, và lạo mọi điều kiện tốt nhất cho em thực hiện để tài.

Trong suốt khoảng thời gian đó, Thầy đã nhiệt tình hỗ trợ rất nhiễu về vật chất, công sức cũng như động viên tỉnh thẳn của. Thầy đã truyền cho em nhiều kiến thức khoa học và nhiễu kinh nghiệm nghiên. cứu quỷ bêu. Đặc bit, với tấm lùng đim mớ nghiện củu THẪy mang đẫn cho em: những hành trang cẩn thiết và lòng nhiệt huyết trên con đường học tập và nghiên cứ.

« _ Quý thấy cô trong Ban Chả nhiệm Khoa Hod, các thầy cô trong TỔ bộ môn Hoá Hữu cơ đã tạo điều kiện và giúp đỡ em trang thiết bị tốt nhất của. "Phòng thí nghiệm để hoàn thành luận văn tốt nghiệp này. «© — Cô TS Nguyễn Thị Ảnh Tuyết đã nhận lời phản biện, đồng gớp nhữngý kiến quỷ báo giúp em rõ thêm về nội đung mả mình đang thực hiện. «© _ Các bạn Huỳnh Thị Ngọc Nhỉ, Trần Thị Thùy Trân, Nguyễn Thái Thể cùng các bạn sinh viên K36, Khoa Hóa trường ĐH Sư Phạm Tp.

Hồ Chí Minh .đã tận tình cộng tác, giúp đỡ em trong quá trình nghiên cứu và thực hiện luận văn. © __ Cuối cùng, em xin bảy tỏ lòng cảm ơn sâu sắc đến ba mẹ em đã tạo. điều kiện vật chất, luôn là điểm dựa tin thần cho em trong quá trình học tập và nghiên cứu tại trường Em xin chân thành cảm ơn! TUẬN VĂN TỐT NGHIỆP 2014. NHAN XET CUA HOI DONG “Xác nhận của GV.

I & “4| ANH MỤC CÁC KÝ HIỆU VÀ CHỮ VIET TAT ‘H-NMR: Phố cộng hưởng từ hạt nhân của proton (Proton Nuelear Magnetic Resonance) “C-NMR: Phd céng hudng tir hat nhiin ciia cacbon (Carbon Nuclear Magnetic Resonance) DEFT:Distortionless Enhancement by Polarization Transfer COSY: Comelation Spectroscopy HSQC: Phổ tương tác đị hạt nhân qua một liên kết (Heteronuelear Single. Quantum Correlation) HMBC: Phd tong tic di hat nan qua nhiéu lién két (Heteronuctear Multiple Bond Coherence) Mali dom (singlet) d: Midi (doublet) tr Mii ba (triplet) dd: — Miii déi d6i (double of doublet) ‘m; — Mii da (Multiplet) Độ địch chuyén hod hoc (Chemical shift) J: Hằng số ghép spin (Coupling conslam) ppm: Một phần một triệu (Par per million) RP-I8: Pha dio C-18 (Reversed Phase-18) LUAN VAN TOT NGHIEP 2014 DANH MUC CAC BANG, SO DO, HINH ANH Hiinh 1: Cay du dii tia Ha ca Bia Hình 4: Cây chim ruột Hình5: Nhánh chủm ruột Hình 6; "ác hợp chất phân lập được trong chỉ Phyllanthus. Hình 7: Tương quan H-H COSY và HMBC của CR3. Hình 8: 4-(4-hydroxyphenyl-2-butanone-4"22-ƒ}.

Bảng biểu Bang1.1: Các hợp chất phân lập được trong chỉ Phyllanthus.: Sắc kí cột phân đoạn A3.2: Sắc kí cột phân đoạn A3.3: Sắc kí cột phân đoạn A1 bạ i SEN HENNHIEGNIHUSWSSE SE 1†2EDGBY-4ERMBE 2 'Bảng 3.2: Số ligu phé'H-NMR, "°C-1 reer NMR, "°C-?au oa CRE va 16f-hydroxylup-1,20(29)-dien-3-one 3 Sơ đồ Sơ đồ :. Sơ đồ điều chế cao cthyl acetate. Sơ đồ cô lập hợp chất CR3 tir cao ethyl acetate.Sơ đồ cô lập hợp chất CR8 từ cao ethyl acetate. MỤC LỤC LỜI NÓI ĐẦU.~~—=emeiirirrmrrrrmirrrrererrm CHUONG 1: TONG QUAN.1, VALNET VE HO THAU DAU, i 1.2, GIỚI THIỆU CAY CHUM RUOTIE 1.

M6 ta thye vit. Nguễn gốc, phân bổ, sinh thái: 1. Công dụng và liều ding. Bài thuốctừ cây chùm ruột.3, TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU HÓA.

xHọc CUA ice VAT CHI PHYLLANTHUS. Hap chit khung terpenoi Error! Bookmark not defined. Các hợp chất khung Lignan. „Error! Bookmark not defined.

Các hợp chất khung flavonoid. Error! Bookmark not defined. Một số hợp chất phenolic khác. 'rror! Bookmark not đefined.

Một số hợp chất nhóm anealoid. Error! Bookmark not đefined.4, MỘT SỐ NGHIÊN CUU VE THANH PHAN HOA HỌC OAC!cAY CHUM RUOT. Error! Bookmark Hình. Bookmark not defined.

CHUONG 2: THỰC NGHIỆM. HOA CHAT THIET BI.2, KHAO SAT NGUYENLI 23. ĐIÊU CHE CAO. Kd st eao ety acetate (5 8 2).

Khéo sắt cao phân đoạn A3 (sơ đồ 2). LUAN VAN TOT NGHIEP 2014 Thúy Hẳn/ 2. Khảo sát phân đoạn A3. Khảo sát phân đoạn AI (sơ đồ 3).

CHƯƠNG 3: KET QUA VÀ THẢO LUẬN; 3. KHẢO SÁT CẤU TRÚC HOA HOC CUA HOP CHAT CR3. KHẢO SÁT CẤU TRÚC HOA HOC CUA HOP CHAT CRE. 'CHƯƠNG 4: KET LUẬN VÀ ĐÈ NGHỊ, TÀI LIỆU THAM KHẢO.

TUAN VAN TOT NGHIBP 2014 LOI NOI DAU Việt Nam là quốc gia nằm trong khu vực có khí hậu nhiệt đới gió mùa, được thiên nhiên ưu đãi cho các loài thực vật rắt đa dạng. người Việt Nam đã biết tận dụng nguồn tài nguyên này vào để làm thuốc chữa bệnh (gọi là thảo dược). Nhưng có thể do ngẫu nhiên hoặc phải mắt rắt nhiều thời gian thì người ta mới nhận. biết được một loại cây có thể dùng làm thuốc.

Ngày nay, sự phát triển nhanh chồng, của khoa học kĩ thuật, ngành tổng hợp hoá được rất phát triển. không phải 'hợp chất nào cũng có thể để ding được tổng hợp. Để đáp ứng yêu cầu đó. đồng thời cũng tận dạng những ưu đãi của thiên nhiên, ngành Hoá học các hợp chất thiên nhiên ra đời và phát triển rất mạnh mẽ.

Nhiễu hợp chất tự nhiên được phân lập từ cây cô đã được ứng dung rộng rãi để sản xuất các loại thuốc chữa bệnh bảo vệ sức khoẻ eơn người. Hơn nữa, việc dùng thuốc Nam hẳu như không giy tác đụng phụ và phù hợp với sức khoẻ con người. ‘Cie nguồn tài liệu cho thấy cây chùm ruột là một loài cây được phân bố khá. phỏ biển ở các nước nhiệt đới gió mùa như Thái Lan, Việt Nam, Án Độ, Malaysia.

Các chất được phân lập từ lá cây chùm ruột đều có hoạt tính sinh học rất cao như. il ent eases Os có tính kháng viêm, giảm tu, chống oxi hod. Tuy nhién, cho đến nay, vô thân cây chủm ruột vẫn chưa được Mabpdiiladpr) trên, cần thiết phải nghiên cứu và khảo sắt tiếp tục. thành phẩn hoá học võ cây chùm ruột Plpflanthus acidus ở Việt Nam 68 tie ra những chit hi vong có hoạt tính mới và tương tự như lá cây chùm ruột.

Xuất phát từ những ứng dụng y học quý giá và kế thừa những nghiên cứu đã có nên chúng tôi quyếtđịnh chọn đề tài: *“Khảo sát thành phầ: học của vỏ thân cây chàm ruột Phylanthus eidws (L. CHUONG 1: TONG QUAN 1. GIOLTHIEU CAY CHUM RUQT"?! 1. Mô tả thực vật Cy chùm ruột còn được gọi là cây tằm ruột hay tằm giuộc.

Tên khoa hoe la Phyllanthus acidus,bo Euphorbiaceae. Chùm niột là cây nhỏ, cao 3-5 m, thân nhẫn. Cảnh non màu lục nhại, nhẫn; cảnh ti nấu sâu mang nhiều vất so do lá rụng để tủ Lá kép mọc so le, có cuống dài, lá chét mỏng, mềm, đài 4-5 cm, rộng 18-20mm, “Gốc lá bầu tròn, phần đầu phiến lá nhọn, mặt dưới màu xám nhạt, gần lá rõ ở cả hai mặt, lá kèm có răng. Cụm hoa mọc ở kế những lá đã rụng thành xim, dài 6-15 cm, cuống mảnh có cạnh; hoa nhỏ màu đỏ, hoa cái và hoa đực ở cùng một cây; hoa đực có đài4 răng, 4 nhị, rồi; hoa cái có 4 lá đài, bằu 4 ô.

Hoa mọc thành cụm từ 4-7 hoa ở mỗi mắu. Quả mọng, có khía, 4 mảnh, đường kính Smm có đài hơi đồng trưởng, cuồng quả đài chừng 7mm. Khi quả chín có màu vàng nhạt, vị chưa, hơi ngọt, ăn được. Mùa hoa: thắng 3 — 5, Mùa quả: tháng 6 - 8, Hình 4: Cây châm ruột 1.

VALNET Vé HO THAU DAU Họ Thầu dầu (Euphorbiaeeae)hay còn gọi là họ Đại kích là một họ lớn của thực vật có hoa với 240 chỉ và khoảng 6. Phần lớn là cây thân thảo, nhưng ở khu vực nhiệt đới cũng tồn tại các loại cây bụi hoặc cây thân gỗ. Một số loài cây chứa nhiều nước và tương tự như các loại xương rồng, Họ này phân bổ chủ yếu ở khu vực nhiệt đới, với phần lớn các loài tập trung trong khu vực sinh thái Đông Dương và khu vực nhiệt đới châu Mỹ. Tại khu vực nhiệt đới châu Phi cũng có nhiều loài, giống, thử, nhưng không đa dạng như hai khu vực kế trên.

Tuy nhiên, chi Euphorbia cing có nhiều loài trong các khu vực không nhiệt đới, chẳng hạn như khu vực Địa Trung Hải, Trung Đông, miễn nam châu Phi hay miền nam Hoa Kỳ. Lá mọc so le, hiếm khi mọc đối với các lá kèm. Hình dạng lá chủ yếu là lá đơn, nhưng cũng có loài có lá phức, chủ yếu là loại dạng chân vịt, không thấy dạng lông chim. Các lá kèm có thể bị suy thoái thành gai, lông tơ hay các tuyển nhỏ.

Moa đối xứng xuyên tâm (tòa ta) thường là đơn tính, với hoa đực và hoa cái thường cùng trên một cây. Hoa cái là loại đưới bằu, với bầu nhụy lớn. Hình I: Cây đu đã tía Hình 2: Cây cao su Mình 3: Cây chim ruột 1. Nguồn gốc, phân bế, sỉ thái: 1221.

Nguôngốc yy chim ruột có nguồn gắc ở Madagasca, sau đó di nhập vào nhiều nước vũng châu Á, châu Phi khác.2, Phân bố, sinh thái 'Cây chùm ruột có ở nhiều nơi vùng nhiệt đới Chiu A (Malaysia, Indonesia, Ân Độ, Philipin,Việt Nam, Lào.) và ở đáo Mangat, 'Ở Việt Nam, cây chùm ruột thường mọc hoang và trồng nhiễu ở miền Nam. Cây thích nghỉ với khí hậu nhiệt đới nóng vả ấm. Cây trồng ở vùng Hà Nội, có thế do ảnh hưởng của vùng mùa đông lạnh nên quả thường ít và chua. Cây rụng lá vào mùa đông và mùa khô.

Chủm ruột là loại cây wa sing, ưa m và có thể thích nghỉ với nhiều loại đất. Cây trồng ở vùng đất đỏ bazan ở Tây Nguyên cũng như trồng, trên đất cát ven biển (Khánh Hoà, Phú Yên.), đều thấy ra hoa kết quả nhiều. Trồng, dễ dàng bằng hạt hoặc bằng cách cắm cảnh. Sau khi bị chặt, phần thân và gốc còn lại vẫn tiếp tục tái sinh cây chỗi mới.

Ở nước ta, cây chùm ruột chưa được chú ý phát triển. Trong khi đó, nó lại là cây ăn quả được ưa thích ở các nước Đông Nam Á khác. Côngdụng và liều dùng '(Quảchùm ruột thường được dùng ăn sống, hoặc nấu canh để giải nhiệt, chữa chứng nhức đầu, bỗ gan và bd máu. Dịch ép quả làm đồ uống lạnh.