Nghiên Cứu Về Sản Xuất Sản Phẩm Truyền Hình Tại Đài Truyền Hình Thành Phố Hồ Chí Minh

Luận văn thạc sĩ môi trường phân tích báo chí học sản xuất sản phẩm truyền hình của đài truyền hình thành phố hồ chí minh trong môi, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất

• Tác giả: Nguyễn Thị Nguyệt Hương
• Người hướng dẫn: PGS.TS Nguyễn Văn Dững
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Báo chí học
• Đề tài: Nghiên Cứu Sản Xuất Sản Phẩm Truyền Hình Tại Đài Truyền Hình Thành Phố Hồ Chí Minh
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2022
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VẤN ĐỀ SẢN XUẤT SẢN PHẨM TRUYỀN HÌNH TRONG MÔI TRƯỜNG TRUYỀN THÔNG SỐ
• 1.1. Cơ sở lý luận vấn đề sản xuất sản phẩm truyền hình trong môi trường truyền thông số
• 1.2. Một số khái niệm được sử dụng trong luận văn
• 1.3. Một số lý thuyết được sử dụng trong luận văn
• 1.4. Cơ sở thực tiễn
• 1.5. Môi trường truyền thông thay đổi, đòi hỏi sản xuất sản phẩm báo chí thay đổi
• 1.6. TIỂU KẾT CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG SẢN XUẤT SẢN PHẨM TRUYỀN HÌNH CỦA ĐÀI TRUYỀN HÌNH THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
• 2.1. Giới thiệu đơn vị khảo sát
• 2.2. Tổng quan về HTV
• 2.3. Quy trình sản xuất sản phẩm truyền hình tại HTV (Khảo sát Chương trình Thời sự 20 giờ của Trung tâm Tin tức)
• 2.4. Về nhân sự
• 2.5. Về hệ thống máy móc, trang thiết bị
• 2.6. Về nội dung
• 2.7. Việc đưa sản phẩm lên nền tảng số
• 2.8. Ứng dụng kỹ thuật – công nghệ trong sản xuất sản phẩm truyền hình số của HTV
• 2.9. Hoạt động đổi mới kỹ thuật – công nghệ tại HTV
• 2.10. Tình hình thực hiện Chương trình Thời sự 20 giờ của Đài truyền hình TPHCM từ năm 2018-2021
• 2.11. Một số ưu thế trong việc sản xuất Chương trình Thời sự 20 giờ trong môi trường truyền thông số
• 2.12. Một số hạn chế của Chương trình Thời sự 20 giờ trong môi trường truyền thông số
• 2.13. Đài truyền hình Thành phố Hồ Chí Minh và câu chuyện nội dung số
• 2.14. Nhìn lại các kênh nội dung số hiện nay trên thế giới và tại Việt Nam
• 2.15. Phát triển nội dung số tại Đài truyền hình Tp.
• 2.16. TIỂU KẾT CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ VẤN ĐỀ ĐẶT RA VÀ GIẢI PHÁP ĐỔI MỚI SẢN XUẤT SẢN PHẨM TRUYỀN HÌNH CỦA HTV HIỆN NAY
• 3.1. Một số vấn đề đặt ra trong sản xuất sản phẩm truyền hình của HTV
• 3.2. Một số yêu cầu của khán giả dành cho Chương trình Thời sự 20 giờ
• 3.3. Các vấn đề đặt ra cho Chương trình Thời sự 20 giờ
• 3.4. Một số giải pháp đổi mới sản xuất sản phẩm truyền hình của HTV
• 3.4.1. Định hướng chuyển đổi
• 3.4.2. Nhóm giải pháp về tổ chức, nhân sự
• 3.4.3. Nhóm giải pháp về nội dung Chương trình
• 3.4.4. Nhóm giải pháp về hình thức thể hiện chương trình
• 3.4.5. Nhóm giải pháp phát triển nội dung số
• 3.4.6. Nhóm giải pháp về công nghệ
• 3.5. Truyền hình cần trở về giá trị cốt lõi
• 3.6. TIỂU KẾT CHƯƠNG 3
• KẾT LUẬN
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC HÌNH VẼ, BIỂU ĐỒ

Tóm tắt

I. Tổng quan về Nghiên Cứu Sản Xuất Sản Phẩm Truyền Hình

Nghiên cứu sản xuất sản phẩm truyền hình tại Đài Truyền Hình Thành Phố Hồ Chí Minh (HTV) là một chủ đề quan trọng trong bối cảnh truyền thông số hiện nay. Sự phát triển nhanh chóng của công nghệ và nhu cầu của khán giả đã tạo ra những thách thức lớn cho các đài truyền hình. Việc hiểu rõ quy trình sản xuất và các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng sản phẩm truyền hình là cần thiết để nâng cao hiệu quả hoạt động.

1.1. Định nghĩa và vai trò của sản xuất truyền hình

Sản xuất truyền hình bao gồm các hoạt động từ lên ý tưởng, ghi hình, đến phát sóng. Vai trò của nó không chỉ là cung cấp thông tin mà còn tạo ra giá trị giải trí cho khán giả.

1.2. Lịch sử phát triển của Đài Truyền Hình Thành Phố Hồ Chí Minh

HTV đã trải qua nhiều giai đoạn phát triển, từ những ngày đầu phát sóng đến việc áp dụng công nghệ số hiện đại. Sự chuyển mình này đã giúp HTV khẳng định vị thế trong ngành truyền hình Việt Nam.

II. Thách thức trong sản xuất sản phẩm truyền hình tại HTV

Trong bối cảnh truyền thông số, HTV phải đối mặt với nhiều thách thức như sự cạnh tranh từ các nền tảng trực tuyến và sự thay đổi trong thói quen xem của khán giả. Những thách thức này đòi hỏi HTV phải đổi mới và cải tiến quy trình sản xuất.

2.1. Sự cạnh tranh từ các nền tảng trực tuyến

Các nền tảng như YouTube, Netflix đã thu hút một lượng lớn khán giả, khiến cho HTV cần phải tìm ra cách để giữ chân người xem.

2.2. Thay đổi trong thói quen xem của khán giả

Khán giả ngày nay có xu hướng xem nội dung theo yêu cầu, điều này đặt ra yêu cầu cho HTV phải phát triển các sản phẩm phù hợp với nhu cầu này.

III. Phương pháp sản xuất sản phẩm truyền hình hiệu quả

Để nâng cao chất lượng sản phẩm truyền hình, HTV cần áp dụng các phương pháp sản xuất hiện đại. Việc sử dụng công nghệ mới và cải tiến quy trình làm việc là rất quan trọng.

3.1. Ứng dụng công nghệ trong sản xuất

Công nghệ như AR và VR đang được áp dụng để tạo ra những sản phẩm truyền hình hấp dẫn hơn, thu hút khán giả.

3.2. Quy trình sản xuất linh hoạt

HTV cần xây dựng quy trình sản xuất linh hoạt, cho phép điều chỉnh nhanh chóng theo nhu cầu của thị trường và khán giả.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu tại HTV

Nghiên cứu về sản xuất sản phẩm truyền hình tại HTV đã chỉ ra nhiều ứng dụng thực tiễn. Các sản phẩm truyền hình không chỉ đáp ứng nhu cầu thông tin mà còn tạo ra giá trị giải trí cao.

4.1. Kết quả từ các chương trình truyền hình nổi bật

Các chương trình như Thời sự 20 giờ đã thu hút lượng lớn khán giả, chứng tỏ sự thành công trong việc sản xuất nội dung chất lượng.

4.2. Phản hồi từ khán giả

Khán giả đã có những phản hồi tích cực về các sản phẩm truyền hình của HTV, cho thấy sự phù hợp với nhu cầu và thị hiếu của họ.

V. Kết luận và tương lai của sản xuất sản phẩm truyền hình tại HTV

Sản xuất sản phẩm truyền hình tại HTV đang đứng trước nhiều cơ hội và thách thức. Việc áp dụng công nghệ mới và cải tiến quy trình sản xuất sẽ giúp HTV phát triển bền vững trong tương lai.

5.1. Định hướng phát triển trong tương lai

HTV cần tiếp tục đổi mới và phát triển các sản phẩm truyền hình phù hợp với xu hướng thị trường và nhu cầu khán giả.

5.2. Tầm quan trọng của việc nâng cao chất lượng sản phẩm

Chất lượng sản phẩm truyền hình là yếu tố quyết định sự thành công của HTV trong bối cảnh cạnh tranh khốc liệt hiện nay.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh công nghệ số phát triển mạnh mẽ, truyền hình truyền thống đang đứng trước nhiều thách thức và cơ hội mới. Theo khảo sát, khoảng 90% khán giả Việt Nam sử dụng dịch vụ truyền hình theo yêu cầu (Video On Demand - VOD), trong đó 67% xem ít nhất một lần mỗi ngày trên các thiết bị như smartphone, máy tính bảng, laptop và TV thông minh. Sự thay đổi này đặt ra yêu cầu cấp thiết cho các đài truyền hình phải đổi mới quy trình sản xuất và phát triển nội dung phù hợp với môi trường truyền thông số. Đài Truyền hình Thành phố Hồ Chí Minh (HTV) là một trong những đơn vị đi đầu trong việc ứng dụng công nghệ số vào sản xuất chương trình truyền hình, đặc biệt là chương trình Thời sự 20 giờ – bản tin thời sự chính luận quan trọng nhất của đài.

Mục tiêu nghiên cứu nhằm đánh giá thực trạng sản xuất sản phẩm truyền hình của HTV trong môi trường truyền thông số giai đoạn 2018-2022, tập trung vào quy trình sản xuất, ứng dụng công nghệ và phát triển nội dung số. Nghiên cứu cũng đề xuất các giải pháp đổi mới nhằm nâng cao chất lượng và sức cạnh tranh của các sản phẩm truyền hình trong bối cảnh truyền thông số ngày càng phát triển. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào chương trình Thời sự 20 giờ do Trung tâm Tin tức HTV sản xuất, với dữ liệu thu thập từ 300 mẫu khán giả tại các quận trọng điểm của TP. Hồ Chí Minh.

Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc cung cấp cơ sở lý luận và thực tiễn cho các đài truyền hình trong nước trong quá trình chuyển đổi số, đồng thời góp phần nâng cao hiệu quả truyền thông, đáp ứng nhu cầu ngày càng đa dạng của công chúng trong kỷ nguyên số.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn sử dụng hai lý thuyết chính để phân tích và đánh giá quá trình sản xuất sản phẩm truyền hình trong môi trường truyền thông số:

• Lý thuyết đóng khung (Framing Theory): Lý thuyết này tập trung vào việc lựa chọn và làm nổi bật một số khía cạnh của hiện thực để truyền tải thông điệp một cách hiệu quả. Trong báo chí truyền hình, đóng khung giúp xác định cách thức trình bày thông tin, lựa chọn góc độ tiếp cận và định hướng dư luận. Lý thuyết này được áp dụng để phân tích cách HTV xây dựng nội dung và hình thức thể hiện chương trình Thời sự 20 giờ nhằm thu hút và giữ chân khán giả trong môi trường truyền thông số.

• Lý thuyết sử dụng và hài lòng (Uses and Gratifications Theory): Lý thuyết này giả định rằng người dùng chủ động lựa chọn phương tiện truyền thông để thỏa mãn các nhu cầu cụ thể như giải trí, thông tin, tương tác xã hội và thư giãn. Trong bối cảnh truyền thông số, lý thuyết giúp hiểu được hành vi và nhu cầu của khán giả khi tiếp nhận các sản phẩm truyền hình số, từ đó đề xuất các giải pháp sản xuất nội dung phù hợp.

Ngoài ra, các khái niệm chuyên ngành như môi trường truyền thông số, sản phẩm truyền hình số, quy trình sản xuất truyền hình, và hệ sinh thái truyền thông online cũng được làm rõ để làm cơ sở cho phân tích.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng kết hợp các phương pháp định tính và định lượng nhằm đảm bảo tính khách quan và toàn diện:

• Phân tích tài liệu thứ cấp: Thu thập và đánh giá các báo cáo chuyên đề, tài liệu khoa học, các công trình nghiên cứu trong và ngoài nước liên quan đến chuyển đổi số trong truyền hình, quy trình sản xuất chương trình truyền hình và xu hướng phát triển truyền thông số.

• Phân tích tài liệu sơ cấp: Dữ liệu được thu thập trực tiếp từ Đài Truyền hình TP. Hồ Chí Minh, đặc biệt là Trung tâm Tin tức, bao gồm số liệu về quy trình sản xuất, nhân sự, trang thiết bị và công nghệ ứng dụng trong giai đoạn 2018-2022.

• Quan sát tham dự và không tham dự: Tác giả, với vai trò biên tập viên tại HTV, quan sát trực tiếp và gián tiếp quá trình sản xuất chương trình Thời sự 20 giờ, từ khâu tiền kỳ, ghi hình đến hậu kỳ và phát sóng.

• Phương pháp chọn mẫu: 300 mẫu khán giả được chọn ngẫu nhiên tại ba quận trọng điểm của TP. Hồ Chí Minh (Quận 1, Quận 6 và Thành phố Thủ Đức), nhằm khảo sát thói quen xem truyền hình và đánh giá chất lượng chương trình.

• Phân tích thống kê: Sử dụng các công cụ thống kê để xử lý dữ liệu khảo sát, đánh giá mức độ hài lòng, tần suất xem và các yếu tố ảnh hưởng đến sự lựa chọn sản phẩm truyền hình số của khán giả.

Timeline nghiên cứu kéo dài từ năm 2018 đến năm 2022, giai đoạn HTV đẩy mạnh ứng dụng công nghệ 3G/4G trong truyền dẫn phát sóng và phát triển nội dung số.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Ứng dụng công nghệ trong sản xuất truyền hình: HTV đã đầu tư mạnh mẽ vào hệ thống máy móc hiện đại như phim trường với công nghệ thực tế ảo tăng cường (AR), hơn 40 máy quay phim (bao gồm flycam), hệ thống dựng phim kỹ thuật số và phần mềm hậu kỳ chuyên dụng. Từ năm 2018 đến 2022, tỷ lệ ứng dụng công nghệ số trong quy trình sản xuất chương trình Thời sự 20 giờ tăng khoảng 35%, giúp rút ngắn thời gian sản xuất và nâng cao chất lượng hình ảnh, âm thanh.

2. Chuyển đổi nội dung truyền hình truyền thống sang nền tảng số: HTV đã phát triển các kênh số trên Youtube, Facebook và TikTok, với hơn 100 kênh truyền hình trực tuyến và kho VOD hơn 5000 giờ chương trình đặc sắc. Tần suất xem chương trình Thời sự 20 giờ trên nền tảng số tăng trung bình 25% mỗi năm, trong khi lượng người xem truyền hình truyền thống giảm khoảng 15% trong cùng kỳ.

3. Chất lượng nội dung và sự hài lòng của khán giả: Khảo sát 300 mẫu khán giả cho thấy 78% đánh giá chương trình Thời sự 20 giờ có nội dung cập nhật, chính xác và phù hợp với nhu cầu thông tin. Tuy nhiên, 42% khán giả phản ánh chương trình còn thiếu sự đa dạng về hình thức thể hiện và chưa tận dụng tối đa các xu hướng truyền thông số như tương tác trực tiếp, nội dung ngắn gọn, hấp dẫn.

4. Hạn chế trong nhân sự và tư duy sản xuất: Mặc dù có sự đầu tư về công nghệ, HTV vẫn gặp khó khăn trong việc đào tạo và chuyển đổi tư duy cho đội ngũ biên tập viên, phóng viên theo hướng đa kỹ năng và sáng tạo nội dung số. Khoảng 30% nhân sự chưa thành thạo các kỹ năng sản xuất nội dung số, ảnh hưởng đến hiệu quả khai thác nền tảng số.

Thảo luận kết quả

Việc HTV đầu tư công nghệ hiện đại đã tạo điều kiện thuận lợi cho việc nâng cao chất lượng sản phẩm truyền hình, phù hợp với xu hướng chuyển đổi số toàn cầu. Sự gia tăng lượng người xem trên nền tảng số phản ánh hiệu quả bước đầu của chiến lược phát triển nội dung số. Tuy nhiên, hạn chế về nhân sự và tư duy sản xuất cho thấy cần có sự đổi mới toàn diện hơn về mặt tổ chức và đào tạo.

So sánh với các nghiên cứu trong nước và quốc tế, kết quả này tương đồng với xu hướng phát triển truyền hình số, trong đó yếu tố con người và nội dung sáng tạo đóng vai trò quyết định. Việc chưa khai thác triệt để các hình thức tương tác và nội dung ngắn gọn trên nền tảng số là điểm cần khắc phục để tăng sức cạnh tranh.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tần suất xem trên các nền tảng truyền hình truyền thống và số, bảng đánh giá mức độ hài lòng của khán giả theo các tiêu chí nội dung, hình thức và công nghệ, cũng như sơ đồ quy trình sản xuất có ứng dụng công nghệ số tại HTV.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Đào tạo và nâng cao năng lực nhân sự: Tổ chức các khóa đào tạo chuyên sâu về kỹ năng sản xuất nội dung số, kỹ thuật hậu kỳ và quản lý nội dung đa nền tảng cho đội ngũ biên tập viên, phóng viên. Mục tiêu đạt 90% nhân sự thành thạo kỹ năng số trong vòng 12 tháng, do Ban Tổ chức và Trung tâm Đào tạo HTV thực hiện.

2. Đổi mới quy trình sản xuất: Áp dụng mô hình tòa soạn hội tụ, tích hợp các khâu sản xuất truyền hình truyền thống và số, tăng cường phối hợp giữa các bộ phận để rút ngắn thời gian sản xuất và nâng cao chất lượng sản phẩm. Thực hiện trong 18 tháng tới, do Ban Giám đốc HTV chỉ đạo.

3. Phát triển nội dung số đa dạng và tương tác: Tạo ra các sản phẩm truyền hình số ngắn gọn, hấp dẫn, có tính tương tác cao trên các nền tảng mạng xã hội như TikTok, Facebook và Youtube. Đẩy mạnh việc livestream và sử dụng công nghệ AR để tăng trải nghiệm người xem. Mục tiêu tăng 30% lượt tương tác trong 6 tháng, do Trung tâm Tin tức và Ban Nội dung số phối hợp thực hiện.

4. Đầu tư nâng cấp hạ tầng công nghệ: Tiếp tục cập nhật và mở rộng hệ thống thiết bị sản xuất, truyền dẫn và phát sóng kỹ thuật số, đảm bảo khả năng vận hành ổn định và đáp ứng nhu cầu phát triển nội dung đa nền tảng. Kế hoạch thực hiện trong 24 tháng, do Ban Kỹ thuật và Ban Kế hoạch HTV quản lý.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Lãnh đạo và quản lý các đài truyền hình: Giúp hiểu rõ về quy trình sản xuất truyền hình trong môi trường số, từ đó xây dựng chiến lược phát triển phù hợp với xu hướng chuyển đổi số.

2. Biên tập viên, phóng viên và nhân viên kỹ thuật truyền hình: Cung cấp kiến thức về ứng dụng công nghệ số, kỹ năng sản xuất nội dung đa nền tảng và cách thức tổ chức sản xuất hiệu quả.

3. Nhà nghiên cứu và giảng viên chuyên ngành báo chí truyền thông: Là tài liệu tham khảo quý giá về lý thuyết và thực tiễn sản xuất truyền hình số tại Việt Nam, phục vụ cho công tác giảng dạy và nghiên cứu.

4. Các đơn vị truyền thông và công ty sản xuất nội dung số: Hỗ trợ trong việc phát triển sản phẩm truyền hình số, khai thác hiệu quả các nền tảng mạng xã hội và nâng cao trải nghiệm người xem.

Câu hỏi thường gặp

1. Môi trường truyền thông số ảnh hưởng thế nào đến sản xuất truyền hình?
   Môi trường truyền thông số tạo ra khả năng siêu kết nối và tương tác xã hội, đòi hỏi các đài truyền hình phải đổi mới công nghệ và nội dung để đáp ứng nhu cầu đa dạng của khán giả trên nhiều nền tảng khác nhau.

2. Quy trình sản xuất chương trình Thời sự 20 giờ tại HTV có điểm gì đặc biệt?
   Quy trình được tổ chức chặt chẽ với sự phân công chuyên môn hóa cao, ứng dụng công nghệ thực tế ảo tăng cường, flycam và hệ thống dựng phim kỹ thuật số, đảm bảo tính chính xác và hấp dẫn của bản tin.

3. Khó khăn lớn nhất trong chuyển đổi số tại HTV là gì?
   Khó khăn chủ yếu là đào tạo nhân sự đa kỹ năng và thay đổi tư duy sản xuất truyền thống sang sản xuất nội dung số sáng tạo, tương tác và phù hợp với xu hướng mới.

4. Làm thế nào để tăng tương tác của khán giả trên nền tảng số?
   Cần phát triển nội dung ngắn gọn, hấp dẫn, có tính tương tác cao, sử dụng các công nghệ mới như AR, livestream và khai thác hiệu quả mạng xã hội để thu hút và giữ chân khán giả.

5. Vai trò của lý thuyết đóng khung trong sản xuất truyền hình là gì?
   Lý thuyết đóng khung giúp lựa chọn và làm nổi bật các khía cạnh thông tin quan trọng, định hướng cách tiếp cận và truyền tải nội dung nhằm tạo hiệu quả truyền thông cao nhất.

Kết luận

• HTV đã có những bước tiến quan trọng trong ứng dụng công nghệ số và phát triển nội dung số từ năm 2018 đến 2022, đặc biệt trong chương trình Thời sự 20 giờ.
• Quy trình sản xuất được tổ chức chuyên môn hóa cao, kết hợp công nghệ hiện đại giúp nâng cao chất lượng sản phẩm truyền hình.
• Khán giả ngày càng ưa chuộng các sản phẩm truyền hình số trên nền tảng mạng xã hội, tuy nhiên vẫn còn nhiều hạn chế về nội dung và tương tác.
• Đào tạo nhân sự đa kỹ năng và đổi mới tư duy sản xuất là yếu tố then chốt để HTV phát triển bền vững trong môi trường truyền thông số.
• Các giải pháp đề xuất tập trung vào nâng cao năng lực nhân sự, đổi mới quy trình, phát triển nội dung số đa dạng và đầu tư công nghệ sẽ giúp HTV giữ vững vị thế và mở rộng tầm ảnh hưởng trong tương lai.

Next steps: Triển khai các chương trình đào tạo, hoàn thiện quy trình sản xuất hội tụ và phát triển nội dung số tương tác trong vòng 12-24 tháng tới.

Các đơn vị truyền hình và nhà làm chính sách cần phối hợp để thúc đẩy chuyển đổi số toàn diện, nâng cao chất lượng sản phẩm truyền hình, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của công chúng trong kỷ nguyên số.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIEN VAN DE SAN XUẤT SAN PHAM TRUYEN HÌNH _ TRONG MOI TRUONG TRUYEN THONG SO 1. Cơ sở lý luận van đề sản xuất san phẩm truyền hình trong môi trường truyền thông số 1. Một số khái niệm được sử dung trong luận văn 1. Môi tường truyền thông số - Khái niệm (quan niệm về môi trưởng truyền thông số) Theo Victor Wang - tác giả cuốn sách “Số tay Nghiên cứu về Kết quả và Co hội Hoc tập trong Kỷ nguyên Kỹ thuật so” (tập 2), Nha xuất bản IGI r A Global, năm 2016 thì “Môi truong truyền thông số dé cập đến không gian trực tuyến nơi các cá nhân thiết lập và duy trì các tương tác xã hội ảo với những người khác.

Mục đích cua việc thực hiện các tương tác xã hội ao như vậy giữa những người tham gia có thể khác nhau. Nguyễn Van Dững, "Môi trường truyền thông số là môi trường truyền thông do kỹ thuật và công nghệ số làm nên tảng, có thể tạo ra những khả năng siêu việt cho hoạt động truyền thông". Những khả năng siêu việt đó là, (1) tạo ra khả năng siêu kết nối xã hội; (2) khả năng siêu tương tác xã hội; (3) khả năng tạo ra nhóm công chúng chủ động; (4) tạo ra hệ dữ liệu siêu lớn - Bigdataa; (5) tạo ra hệ sinh thái truyền thông online và siêu thị sản phẩm báo chí- truyền thông số; ." Từ các khái niệm trên, theo tác giả Luận văn, Môi trường truyền thông số là môi trường truyền thông dựa trên nền tảng kỹ thuật và công nghệ số. Nó có khả năng tạo ra siêu kết nỗi.

Từ đây hình thành các khái niệm mới như báo chí đa phương tiện, báo chí đa nên tảng, công chúng mới, công chúng chủ động, các phương tiện truyền 17 thông mới, phương thức giao tiếp mới. Chính kỹ thuật và công nghệ số là yếu tố có vai trò quyết định tính chất môi trường truyền thông số với đặc tính nồi trội là khả năng siêu kết nối. Trong ấn phẩm chuyên khảo “Chuyển đổi số báo chí — Một số van dé lý luận”, theo TS Trần Quang Diệu trong bài biết “Mô hình tòa soạn hội tụ trong bối cảnh chuyên đổi số hiện nay” thì “khi công nghệ số và truyền thông số ra đời, các phương tiện truyền thông ngày càng có xu hướng tích hợp, tương tác và hỗ trợ nhau bằng các phương thức da dang và phức tạp hơn trước. Còn với TS Nguyễn Đức Tài trong bài viết “Cách tiếp cận về kinh tế truyền thông số trong xu thế chuyên đổi số” thì “sw phát triển nhanh chóng của internet và các loại hình truyền thông đã tạo ra sức ép lớn, buộc các cơ quan báo chí, truyền thông phải tìm ra phương hướng phát triển thích hợp, nếu như muốn sản phẩm thông tin được công chúng tiếp nhận.

Chính kỹ thuật, công nghệ số và internet 4G rồi tiễn tới 5G là yếu tố có vai trò quyết định tính chat môi truong truyền thông số với đặc tính nồi trội là khả năng siêu kết nói”. [trang 122, 125] Từ môi trường truyền thông số đưa đến nhiều khái niệm trong lĩnh vực báo chí, cụ thé là truyền hình như sau: - Kỹ thuật — công nghệ truyén thông số Nói đến môi trường truyền thông số phải kể tới truyền hình kỹ thuật số. Đó là hệ thống viễn thông phát và nhận tín hiệu hình ảnh, âm thanh bằng các tín hiệu kỹ thuật số, khác với vác tín hiệu tương tự. Truyền hình kỹ thuật số sử dụng các dữ liệu điều biến, được nén bằng kỹ thuật số và giải mã bởi bộ giải mã thiết kế riêng cho đầu thu hay một bộ phận thiết bị tiêu chuẩn với một set- top box hay một PC có card tivi.

Ra mắt vào chuối thập niên 90, công nghệ truyền hình này đã hấp dẫn ngành kinh doanh truyền hình và ngành điện tử tiêu dùng bởi vì nó mang lại nhiêu tính năng vượt trội và nhiêu cơ hội kinh doanh 18 mới. Với ưu việt vượt trội, kỹ thuật và công nghệ số đã và đang tạo ra môi trường truyền thông số, tạo điều kiện cho truyền thông phát triển. - Hệ sinh thái truyền thông online Công nghệ số và mạng Internet đã khiến “môi trường sinh thái” của các phương tiện truyền thông truyền thống thay đổi mạnh mẽ và truyền thông hội tụ đang trở thành xu thế phát triển tất yếu của báo chí. Cùng với sự tiến bộ của công nghệ, hội tụ truyền thông chắc chan sẽ xuất hiện nhiều hình thức mới hơn.

Từ chỗ còn nghi ngại, thậm chí xem như đối thủ, vài năm gần đây, nhiều cơ quan báo chí tại Việt Nam đã nhận ra lợi ích của mạng xã hội. Đó chính là cánh tay nối dài, là đối tác quan trọng trong hoạt động truyền thông của mình. Một số cơ quan báo chí đã tối ưu hóa việc sản xuất, phân phối và kiểm soát bản quyền nội dung trên nhiều nền tảng.Với hội tụ truyền thông, chúng ta có thê có nhiều kênh truyền hình, nhưng vẫn có thêm các trang web, blog, hoặc các nhà báo tạo các trang nhật ký cá nhân trên mạng xã hội. Hiện nay, hầu như cơ quan báo chí nào ở Việt Nam cũng xây dựng fanpage trên Facebook.

Đặc biệt, nhiều đài truyền hình cũng đã tạo các kênh trên Youtube dé đưa thông tin đi xa hơn, rộng hơn và khai thác quảng cáo hiệu quả hơn. Trong hệ sinh thái truyền thông số, chính công chúng sẽ đi tìm, tự lan tỏa và giới thiệu miễn phí các sản phẩm báo chí. Công chúng vừa là đối tượng phục vụ, vừa là người tiêu ding nhưng đồng thời cũng là kênh phân phối, kênh quảng cáo và là đối tác của báo chí. Báo chí phải khăng định được vai trò của mình trong hệ sinh thái truyền thông mới, trong cuộc cách mạng truyền thông kỷ nguyên Internet vạn vật.

- Siêu thị truyén thông số Môi trường truyền thông số tạo nền tảng kỹ thuật và công nghệ, mở rộng kha năng kêt nôi và môi trường thông tin, giao tiép ở mọi cap độ. Trên cơ sở 19 đó, các mối quan hệ được kết nối và thâm nhập tạo thành nhiều tầng thông tin cho phép con người hình thành siêu khám phá trong siêu liên kết hay siêu kết nối. Đại chúng và phi đại chúng hóa trong môi trường truyền thông số hiện nay cũng giống như đi vào một siêu thị rất lớn, đi cả ngày mà không hết những gian hàng nhưng đồng thời cũng có thể vào các gian hàng nhỏ dé tìm kiếm được món hàng mình ưa thích. Chương trình truyén hình/sản phẩm báo chí truyền hình Theo GS.TS Tạ Ngọc Tấn trong cuốn “Truyền thông đại chúng”: “Chương trình truyền hình dùng để chỉ một hay nhiều tác phẩm hoàn chỉnh hoặc kết hợp với một số thông tin tài liệu khác dé tổ chức theo một chủ dé cụ thể với hình thức tương đối nhất quán, thời lượng tương đối ổn định và được phat di theo định ky” [29, tr.

Theo TS Trần Bảo Khánh trong cuốn “Sản xuất chương trình truyền hình”: “Chương trình là kết quả cuối cùng của quá trình giao tiếp với công chúng. Trong cuốn “Giáo trình báo chí truyền hình”, tác giả Dương Xuân Sơn định nghĩa: “Chương trình truyén hình là sự liên sự liên kết, sắp xếp hợp lý tư liệu, hình ảnh, âm thanh trong một thời gian nhất định, được mở dau bằng lời giới thiệu, nhạc hiệu, kết thúc bằng lời chào tạm biệt, đáp ứng yêu cầu tuyên truyền của cơ quan bdo chí truyền hình nhằm mang lại hiệu quả cao nhất cho khán giả ”. Sản phẩm báo chí truyền hình có nhiều dạng chương trình khác nhau. Nếu phân chia theo tiêu chí tính chất thời sự của thông tin, có: chương trình Thời sự, chương trình Chuyên đề.

Nếu phân chia theo lĩnh vực phản ánh, có: chương trình Kinh tế, Văn hóa, Quân đội, Giáo dục, Y tế, Thể thao. Nếu theo tiêu chí mục đích thông tin, chủ yếu có các chương trình tin tức thời sự, chương trình giải trí. 20 - Các đặc điểm cua sản phẩm truyền hình e Đặc điểm về nội dung kỹ thuật Trong các loại hình truyền thông đại chúng, truyền hình là phương tiện ra đời muộn nhưng nó là sản phẩm của nên văn minh khoa học và công nghệ phát triển. Ở truyền hình có sự khái quát triết lý của báo in, tính chuẩn xác cụ thé băng hình anh, âm thanh của điện anh, phát thanh, tính hình tượng của hội họa và cảm xúc của tư duy âm nhạc.

Truyền hình là loai hình truyền thông có các yếu tố kỹ thuật hiện đại, là sự kết hợp giữa kỹ thuật — mỹ thuật — nghệ thuật — kinh tế và báo chí. e Đặc điểm về tư duy, sáng tao tác pham Mỗi loại hình truyền thông đại chúng đều có những đặc thù riêng. Để sáng tạo ra một sản phẩm truyền hình cần rất nhiều công phu vì đó là đứa con tình thần của cả một tập thê đạo diễn, biên kịch, biên tập viên và những người làm kỹ thuật. Sản phẩm đó thé hiện ý chí thống nhất của từng thành viên trong ekip, giữa biên tập và quay phim.

Kịch bản là xương sống cho một sản phẩm truyền hình, đồng thời tạo ra sự thong nhat giữa dao diễn và quay phim, sự ăn ý giữa hình ảnh và lời bình trong quá trình thực hiện. - Các sản phẩm báo chí truyền hình e Tin truyền hình Thé loại tin của báo chí đang được sử dụng nhiều trong các ấn phẩm truyền hình, gọi chung là bản tin thời sự. Trong truyền hình, thể loại tin được phát bằng lời và bằng hình ảnh, những người làm truyền hình gọi đó là bản tin. Tin ngắn là thé thông tin phổ biến nhất, là yếu tố cơ bản trong các bản tin thời sự.

e Phỏng van truyền hình Phỏng vấn truyền hình, là một hình thức truyền tin dưới dạng cuộc trao đổi giữa nhà báo và một người đại diện cung cấp thông tin. Thể loại này mang 21 đến cho khán giả những thông tin trực tiếp, khách quan. Công chúng tiếp nhận tin tức như một người làm chứng cho cuộc trò chuyện giữa phóng viên va người được phỏng vấn. e Phóng sự truyền hình Phóng sự truyền hình là một thể loại báo chí truyền hình thuộc nhóm chính luận nghệ thuật, phản ánh các sự kiện, con người, tình huống, hoàn cảnh điển hình, đồng thời phản ánh hiện thực đó qua cái tôi trần thuật vừa tỉnh táo lý trí, vừa dạt dao cảm xúc.

e Bình luận truyền hình Bình luận truyền hình là một thé loại báo chí truyền hình nhằm lý giải, phân tích, đánh giá, bàn luận về các sự kiện, sự việc, hiện tượng đang diễn ra trong hiện thực khách quan, dé hướng dẫn là định hướng dư luận, được truyền đạt bằng phương tiện truyền thông truyền hình.