¾I HÞC THÁI NGUYÊN TR¯ÞNG ¾I HÞC NÔNG LÂM ––––––––––––––––––––––––––– HÞ ÌNH TOÀN NGHIÊN CþU THþC TR¾NG VÀ GI¾I PHÁP PHÁT TRIÞN KINH T¾ HÞ TRÊN ÞA BÀN HUYÞN NGUYÊN BÌNH, TÞNH CAO B¾NG LU¾N VN TH¾C S) PHÁT TRIÞN NÔNG THÔN THÁI NGUYÊN - 2016 ¾I HÞC THÁI NGUYÊN TR¯ÞNG ¾I HÞC NÔNG LÂM ––––––––––––––––––––––––––– HÞ ÌNH TOÀN NGHIÊN CþU THþC TR¾NG VÀ GI¾I PHÁP PHÁT TRIÞN KINH T¾ HÞ TRÊN ÞA BÀN HUYÞN NGUYÊN BÌNH, TÞNH CAO B¾NG Chuyên ngành: Phát trißn nông thôn Mã sß ngành: 60.16 LU¾N VN TH¾C S) PHÁT TRIÞN NÔNG THÔN Ng±ßi h±ßng d¿n khoa hßc: GS.TS Tr¿n Ngßc Ngo¿n THÁI NGUYÊN - 2016 i LÞI CAM OAN Tôi xin cam oan sß lißu và k¿t qu¿ nghiên cÿu trong ß tài: “nghiên cÿu thÿc tr¿ng và gi¿i pháp phát trißn kinh t¿ hß trên ßa bàn huyßn Nguyên Bình, tßnh Cao B¿ng” ±ÿc thu th¿p, ißu tra, kh¿o sát thÿc t¿ mßt cách trung thÿc, ánh giá úng thÿc tr¿ng cÿa ßa ph±¡ng n¡i nghiên cÿu. Mßi sÿ giúp ÿ trong quá trình thÿc hißn nghiên cÿu ã ±ÿc c¿m ¡n, các thông tin tham kh¿o trong lu¿n vn ßu ±ÿc trích d¿n và chß rõ ngußn gßc. Thái Nguyên, tháng 9 nm 2016 Hßc viên Hß ình Toàn ii LÞI C¾M ¡N Lßi ¿u tiên cho phép tôi ±ÿc trân trßng c¿m ¡n tßi các th¿y, cô giáo trong Ban Giám hißu, Phòng Qu¿n lý ào t¿o sau ¿i hßc, Khoa Kinh t¿ và Phát trißn nông thôn - Tr±ßng ¿i hßc Nông lâm Thái Nguyên ã t¿n tÿy giúp ÿ tôi trong sußt thßi gian hßc t¿p và hoàn thành Lu¿n vn tßt nghißp. Tôi xin chân thành c¿m ¡n UBND huyßn Nguyên Bình, phòng Nông nghißp huyßn Nguyên Bình, UBND xã Minh Tâm, UBND xã Minh Thanh, UBND xã H±ng ¿o cùng toàn thß các hß gia ình ±ÿc ti¿n hành ißu tra, kh¿o sát ã giúp ÿ tôi trong vißc cung c¿p sß lißu, trong quá trình ißu tra, kh¿o sát t¿i ßa ph±¡ng ß tôi thÿc hißn Lu¿n vn tßt nghißp cÿa mình.
Cußi cùng tôi xin gÿi lßi c¿m ¡n chân thành và sâu s¿c nh¿t tßi GS.TS Tr¿n Ngßc Ngo¿n ã t¿n tình h±ßng d¿n và chß b¿o tôi trong sußt thßi gian tôi hoàn thành Lu¿n vn này. Tôi xin chân thành c¿m ¡n! Thái Nguyên, tháng 9 nm 2016 Hßc viên Hß ình Toàn iii MþC LþC LÞI CAM OAN. iii DANH MþC Tþ VIÞT T¾T. vi DANH MþC CÁC B¾NG VÀ BIÞU Þ.
Tính c¿p thi¿t cÿa ß tài. Mÿc tiêu nghiên cÿu. Ý ngh)a khoa hßc và thÿc tißn cÿa lu¿n vn. 3 Ch±¡ng 1: TÞNG QUAN TÀI LIÞU NGHIÊN CþU.
Khái nißm kinh t¿ hß, phát trißn kinh t¿ hß. Phân lo¿i kinh t¿ hß. Các ngußn lÿc c¡ b¿n cÿa kinh t¿ hß. Vai trò cÿa kinh t¿ hß.
Các y¿u tß ¿nh h±ßng ¿n phát trißn kinh t¿ hß. C¡ sß thÿc tißn vß phát trißn kinh t¿ hß. Kinh nghißm phát trißn kinh t¿ hß trên th¿ gißi và bài hßc kinh nghißm vßi Vißt Nam. Kinh nghißm phát trißn kinh t¿ hß ß mßt sß ßa ph±¡ng trong n±ßc và bài hßc kinh nghißm vßi huyßn Nguyên Bình tßnh Cao B¿ng.
19 Ch±¡ng 2: ÞI T¯þNG, NÞI DUNG VÀ PH¯¡NG PHÁP NGHIÊN CþU. ßi t±ÿng và ph¿m vi nghiên cÿu. ßi t±ÿng nghiên cÿu. Ph¿m vi nghiên cÿu.
Nßi dung nghiên cÿu. Ph±¡ng pháp nghiên cÿu. Ph±¡ng pháp chßn ißm nghiên cÿu. Ph±¡ng pháp thu th¿p sß lißu.
Ph±¡ng pháp tßng hÿp, xÿ lý sß lißu. Ph±¡ng pháp phân tích sß lißu. Hß thßng các chß tiêu nghiên cÿu kinh t¿ hß. 30 Ch±¡ng 3: K¾T QU¾ NGHIÊN CþU VÀ TH¾O LU¾N.
Gißi thißu chung vß huyßn Nguyên Bình, tßnh Cao B¿ng. ißu kißn tÿ nhiên. Thÿc tr¿ng phát trißn kinh t¿ hß trên ßa bàn huyßn Nguyên Bình. ¿c ißm chung cÿa nhóm hß ißu tra.
Các ngußn lÿc s¿n xu¿t cÿa nhóm hß ißu tra. Các ngußn thu nh¿p cÿa nhóm hß ißu tra. Các kho¿n chi cÿa nhóm hß ißu tra. Phân tích các y¿u tß ¿nh h±ßng ¿n phát trißn kinh t¿ hß trên ßa bàn huyßn Nguyên Bình, tßnh Cao B¿ng.
ánh giá thÿc tr¿ng phát trißn kinh t¿ hß trên ßa bàn huyßn Nguyên Bình tßnh Cao B¿ng. Nhÿng k¿t qu¿ ¿t ±ÿc. Mßt sß h¿n ch¿ và nguyên nhân cÿa h¿n ch¿. Mßt sß gi¿i pháp phát trißn kinh t¿ hß trên ßa bàn huyßn Nguyên Bình, tßnh Cao B¿ng.
Quan ißm, ph±¡ng h±ßng vß phát trißn kinh t¿ hß huyßn Nguyên Bình giai o¿n 2016-2020. Mßt sß gi¿i pháp phát trißn kinh t¿ hß trên ßa bàn huyßn Nguyên Bình, tßnh Cao B¿ng. 66 K¾T LU¾N VÀ KI¾N NGHÞ. 76 TÀI LIÞU THAM KH¾O.
78 PHI¾U IÞU TRA HÞ GIA ÌNH. 81 vi DANH MþC Tþ VIÞT T¾T TT D¿ng vi¿t t¿t D¿ng ¿y ÿ 1 BCT Bß Công th±¡ng 2 BLTBXH Bß Lao ßng th±¡ng binh và xã hßi 3 BNV Bß Nßi vÿ 4 BNNPTNT Bß Nông nghißp và Phát trißn nông thôn 5 BTTTT Bß Thông tin và Truyßn thông 6 CT Chß thß 7 CP Chính phÿ 8 VT ¡n vß tính 9 L Lao ßng 10 NQ Nghß quy¿t 11 N Nghß ßnh 12 NN&PTNT Nông nghißp và phát trißn nông thôn 13 Q Quy¿t ßnh 14 TNHH Trách nhißm hÿu h¿n 15 TTg Thÿ t±ßng chính phÿ 16 TTLT Thông t± liên tßch 17 TW Trung ±¡ng 18 UBND þy ban nhân dân vii DANH MþC CÁC B¾NG VÀ BIÞU Þ B¿ng 3.1: ¿c ißm chung cÿa nhóm hß ißu tra .2: Ngußn lÿc ¿t ai phân theo nhóm hß ißu tra .3: Ngußn lÿc ¿t ai phân theo ßa bàn ißu tra .4: Trình ß hßc v¿n cÿa chÿ hß .5: Quy mô lao ßng bình quân/hß .6: Ch¿t l±ÿng lao ßng cÿa nhóm hß ißu tra .7: Ph±¡ng tißn, công cÿ s¿n xu¿t cÿa nhóm hß ißu tra .8: Nhu c¿u vßn cÿa nhóm hß ißu tra .9: Thu nh¿p tÿ nông, lâm nghißp cÿa nhóm hß ißu tra .10: Thu nh¿p tÿ ho¿t ßng phi nông nghißp cÿa nhóm hß ißu tra.11: Tßng thu nh¿p cÿa nhóm hß ißu tra .12: C¡ c¿u chi cÿa nhóm hß ißu tra .13: Ph±¡ng thÿc tiêu thÿ mßt sß s¿n ph¿m chÿ y¿u cÿa các hß ißu tra.1: C¡ c¿u thu nh¿p cÿa nhóm hß ißu tra. Tính c¿p thi¿t cÿa ß tài Kinh t¿ hß gia ình là mßt lo¿i hình kinh t¿ t±¡ng ßi phß bi¿n và ±ÿc phát trißn ß nhißu n±ßc trên th¿ gißi. Nó có vai trò r¿t quan trßng trong vißc phát trißn kinh t¿, nh¿t là trong nông nghißp.
Þ Vißt Nam, kinh t¿ hß gia ình l¿i càng có ý ngh)a to lßn, bßi vì n±ßc ta b±ßc vào nßn kinh t¿ hàng hóa nhißu thành ph¿n ho¿t ßng theo c¡ ch¿ thß tr±ßng trên nßn t¿ng g¿n 70% dân sß ang sinh sßng ß khu vÿc nông thôn. Kß tÿ khi Bß Chính trß ban hành Nghß quy¿t sß 10/NQ-TW ngày 05/4/1988 vß “ßi mßi qu¿n lý kinh t¿ nông nghißp”, vßi mÿc ích gi¿i phóng sÿc s¿n xu¿t trong nông nghißp, nông thôn, chuyßn giao ¿t ai và các t± lißu s¿n xu¿t khác cho hß nông dân qu¿n lý và sÿ dÿng lâu dài, thì các hß nông dân ã trß thành nhÿng ¡n vß tÿ chÿ trong s¿n xu¿t nông nghißp, tÿc là thÿa nh¿n hß gia ình là ¡n vß kinh t¿ c¡ sß (gßi là kinh t¿ hß gia ình). Tÿ ó, các hß gia ình ±ÿc tÿ chÿ trong s¿n xu¿t kinh doanh, ±ÿc toàn quyßn trong ißu hành s¿n xu¿t, sÿ dÿng lao ßng, mua s¿m v¿t t± kÿ thu¿t, hÿp tác s¿n xu¿t và tiêu thÿ s¿n ph¿m do hß làm ra. Sÿ phát trißn kinh t¿ hß gia ình ã có sÿ chuyßn bi¿n tích cÿc c¿ vß quy mô, tßc ß và c¡ c¿u, ngày càng kh¿ng ßnh vai trò, vß trí cÿa mình trong nßn kinh t¿ nhißu thành ph¿n d±ßi sÿ qu¿n lý cÿa Nhà n±ßc.
Nguyên Bình là huyßn mißn núi vùng cao cÿa tßnh Cao B¿ng, cách thành phß Cao B¿ng 45 km vß phía tây. Trong nhÿng nm g¿n ây, cùng vßi sÿ phát trißn kinh t¿ cÿa tßnh, kinh t¿ - xã hßi huyßn Nguyên Bình ã có nhißu chuyßn bi¿n tích cÿc, ßi sßng cÿa ng±ßi dân ±ÿc nâng cao, ch¿t l±ÿng cußc sßng ±ÿc c¿i thißn. ¿n nay, nhißu hß gia ình ã ÿng vÿng ±ÿc trong nßn kinh t¿ thß tr±ßng, có tác ßng lßn ¿n sÿ nghißp xóa ói gi¿m nghèo cÿa ßa ph±¡ng. Tuy nhiên sÿ phát trißn kinh t¿ hß v¿n còn nhißu khó khn, thách thÿc nh± sÿ phát trißn còn thi¿u bßn vÿng; quy mô s¿n xu¿t cÿa hß còn manh mún, nhß l¿; thß tr±ßng tiêu thÿ s¿n ph¿m h¿n h¿p và bß ßng; các hß v¿n chÿ 2 y¿u là s¿n xu¿t tÿ cung, tÿ c¿p, s¿n xu¿t theo hình thÿc trang tr¿i còn ít; sÿ chuyßn dßch sang s¿n xu¿t hàng hóa t¿p trung còn ch¿m, ch±a thÿc sÿ rõ nét.
Xu¿t phát tÿ nhÿng v¿n ß trên, tôi ã lÿa chßn ß tài: "Nghiên cÿu thÿc tr¿ng và gi¿i pháp phát trißn kinh t¿ hß trên ßa bàn huyßn Nguyên Bình, tßnh Cao B¿ng" làm ß tài lu¿n vn cÿa mình. Mÿc tiêu nghiên cÿu - Hß thßng hóa c¡ sß lý lu¿n và c¡ sß thÿc tißn vß kinh t¿ hß. - Phân tích, ánh giá thÿc tr¿ng phát trißn kinh t¿ hß trên ßa bàn huyßn Nguyên Bình tßnh Cao B¿ng. - Phân tích nhÿng k¿t qu¿ ¿t ±ÿc, nhÿng h¿n ch¿ và nguyên nhân cÿa h¿n ch¿ trong phát trißn kinh t¿ hß trên ßa bàn huyßn Nguyên Bình tßnh Cao B¿ng.
- ß xu¿t mßt sß gi¿i pháp chÿ y¿u nh¿m thúc ¿y sÿ phát trißn cÿa kinh t¿ hß trên ßa bàn huyßn Nguyên Bình tßnh Cao B¿ng trong thßi gian tßi. Ý ngh)a khoa hßc và thÿc tißn cÿa lu¿n vn 3. Ý ngh)a khoa hßc - Nâng cao nh¿n thÿc, t¿m quan trßng cÿa vißc phát trißn kinh t¿ hß và nhÿng chính sách liên quan ¿n phát trißn kinh t¿ hß trong giai o¿n hißn nay. - Quá trình thÿc hißn lu¿n vn s¿ nâng cao nng lÿc cing nh± rèn luyßn kÿ nng, ph±¡ng pháp nghiên cÿu khoa hßc cho b¿n thân hßc viên.
- Góp ph¿n hoàn thißn nhÿng lý lu¿n và ph±¡ng pháp nh¿m ¿y m¿nh và phát trißn kinh t¿ hß trong giai o¿n công nghißp hóa hißn ¿i hóa nông thôn hißn nay. - Lu¿n vn là tài lißu tham kh¿o cho các th¿ hß hßc viên, sinh viên các khóa ti¿p theo. Ý ngh)a thÿc tißn K¿t qu¿ nghiên cÿu cÿa lu¿n vn là c¡ sß ß các nhà qu¿n lý, các c¿p lãnh ¿o, các sß ban ngành liên quan cÿa tßnh Cao B¿ng nói chung, huyßn Nguyên 3 Bình nói riêng ±a ra các chính sách phù hÿp nh¿m thúc ¿y sÿ phát trißn kinh t¿ hß, tÿ ó tÿng b±ßc nâng cao ch¿t l±ÿng cußc sßng cÿa ng±ßi dân.