Chương 1: Một số van đề lý luận về kinh doanh dịch vụ bảo vệ. - Chương 2: Thực trạng pháp luật về kinh doanh dịch vụ bảo vệ ở Việt Nam. - Chương 3: Một số kiến nghị hoàn thiện và bảo đảm hiệu quả thực hiện pháp luật về kinh doanh dịch vụ bảo vệ ở Việt Nam. MỘT SO VAN DE LÝ LUẬN VE KINH DOANH DICH VU BAO VE 1.
Khái niệm về kinh doanh dich vu bảo vệ 1. Định nghĩa Dịch vụ ra đời là sản phẩm của quá trình lao động sản xuất của con người, nhằm phục vụ các nhu cầu của con người. Khác với các tài sản thông thường, dịch vụ là các “sản phâm vô hình” nhưng cũng mang các thuộc tính về giá trị và giá trị sử dụng. Dịch vụ là đối tượng hướng tới của nhiều nhóm quan hệ dân sự, kinh tế thương mại với nhiều chủ thé tham gia, ma nhà nước thông qua pháp luật cần điều chỉnh trong trật tự xã hội chung.
Dịch vụ là một công việc do một chủ thể thực hiện để thỏa mãn nhu cầu của một chủ thé khác (Điều 518, 519 Bộ luật dân sự 2005). Dịch vụ có tính chất vô hình, nên việc xác lập quyền sở hữu đối với dịch vụ không thê được thể hiện giống như quyền sở hữu đối với các tài sản hữu hình. Nội dung của quyền sở hữu dịch vụ không thể được phân tách rõ ràng giữa các quyền chiếm hữu, quyền sử dụng và quyền định đoạt. Trong quan hệ mua bán, trao đôi (cung cấp) dich vụ, thực chat chi có việc chuyển giao quyền sử dụng dich vụ.
Quá trình sản xuất (cung ứng) dịch vu và tiêu dùng dịch vụ diễn ra đồng thời. Đặc trưng này quyết định thời điểm phát sinh, hoàn thành các giao dịch dịch vụ. Hay nói cách khác quan hệ cung ứng dịch vụ là quan hệ liên tục từ khi phát sinh yêu cầu đến khi kết thúc quan hệ. Nó cũng quyết định tính chất của các giao dịch đặc thù mà chỉ riêng lĩnh vực dịch vụ mới có.
Và qua đó đòi hỏi pháp luật phải có cách nhìn nhận riêng, quy định riêng đối với các quan hệ xã hội (giao dịch) lay dịch vụ làm đối tượng. Tính không tách rời được hiểu là việc sản xuất, cung ứng, lưu thông, tiêu dùng dịch vụ là một quá trình liên hoàn, không có độ trễ về mặt thời gian giữa các công đoạn trên. Nói cách khác đây là một chu trình liên tục khép kín giữa sản xuất và tiêu dùng [2, tr. Dịch vụ khác hàng hóa là khi được sản xuất ra, hàng hóa có thể được lưu kho bãi và không nhất thiết phải tham gia ngay vào quá trình lưu thông, tiêu dùng.
Trong quá trình lưu kho bãi và lưu thông, tiêu dùng, hàng hóa có thê bị hư hao, nhưng không mat đi. Còn đối với dịch vụ thì đã sản xuất ra là phải tiêu dùng ngay. Vì vậy, không thê tách rời được quá trình sản xuất với quá trình lưu thông và tiêu dùng dich vu. Sau quá trình tiêu dùng dịch vụ, các giá tri va gia tri sử dụng của dịch vụ được chuyên tải vào các giá trị vật chất khác, còn bản thân dịch vụ không tồn tại.
Thương mại dịch vụ là những hoạt động đầu tư sản xuất, phân phối, cung ứng, trao đổi dich vụ nhằm mục đích thu lợi nhuận. Về phương diện pháp lý, căn cứ cơ bản nhất dé phân biệt giữa thương mai hàng hóa và thương mại dịch vụ chính là đối tượng của các giao dịch thương mại này. Nếu như đối tượng của giao dịch thương mại dich vụ là các sản pham vô hình (dịch vụ), thì trong giao dịch thương mại hàng hóa, đối tượng của giao dịch là hàng hóa — các sản phẩm hữu hình. Quá trình sản xuất và tiêu dùng hàng hóa thường được tách biệt với nhau, trong khi quá trình tạo ra dịch vụ và tiêu dùng dịch vụ luôn diễn ra đồng thời.
Tuy vậy, xét về bản chất của giao dịch, cung ứng dịch vụ cũng có tính chất của giao dịch mua bán (mua bán dịch vụ). Như vậy, thương mại dịch vụ là những hoạt động đầu tư, sản xuất (tạo ra) dịch vụ; các hoạt động đưa dịch vụ vào lưu thông, mang dịch vụ đến người tiêu dùng nhằm mục đích thu lợi nhuận của phía thương nhân là nhà cung cấp dịch vụ. Thương mại dịch vụ cũng bao gồm các hoạt động tiêu dùng dịch vụ của bên khách hàng, các hành vi nêu yêu cầu và cách thức thụ hưởng dịch vụ. Đồng thời, nó cũng bao hàm các hoạt động của nhà nước nhằm đảm bảo duy trì mối quan hệ giữa nhà cung cấp và người tiêu dùng, trong mối tương quan chung với nhà nước và các thiết chế xã hội trong một trật tự pháp luật nhất định phù hợp với thông lệ quốc tế.
Về phương diện lý luận, có thé hiểu pháp luật thương mại dich vụ là tổng hợp các quy phạm pháp luật do nhà nước ban hành hoặc thừa nhận (thông lệ, tập quán, án lệ.) dé xác định địa vị pháp ly của thương nhân và điều chỉnh các quan hệ xã hội phát sinh trong quá trình đầu tư, sản xuất, cung ứng và tiêu dùng dịch vụ. Pháp luật thương mại dịch vụ là một bộ phận cau thành của pháp luật thương mại [2, tr. Dịch vụ bảo vệ là một trong những loại hình của thương mại dịch vụ, được cung ứng theo yêu cầu của khách hàng nhăm mục đích thu phí dịch vụ. Kinh doanh dịch vụ bảo vệ trước hết phải khẳng định nó là một hoạt động thương mại nhăm mục đích sinh lợi mà cụ thê là hoạt động cung ứng dịch vụ bảo vệ.
Theo giải thích của Luật Doanh nghiệp năm 2005 thì “Kinh doanh là việc thực hiện liên tục mỘi, một số hoặc tat cả các công đoạn của quả trình đâu tư, từ sản xuất đến tiéu thụ sản phẩm hoặc cung ứng dịch vụ trên thị trường nhằm mục đích sinh lợi” (Khoản 2 Điều 4). Hành vi được coi là kinh doanh khi có các dấu hiệu sau: (i) hành vi phải mang tính chất nghề nghiệp. Điều đó có nghĩa là chủ thể hành vi khi tham gia thương trường thực hiện sự phân công lao động xã hội, các hành vi được tiễn hành liên tục, đều đặn, thể hiện tính chuyên nghiệp cao và mang lại nguồn thu nhập chính cho người thực hiện hành vi; (ii) hành vi phải được thực hiện một cách độc lập. Cac chủ thé nhân danh mình dé tiễn hành hoạt động kinh doanh.
Họ tự quyết định mọi van đề có liên quan và tự chịu trách nhiệm về hoạt động của minh; (111) hành vi có mục đích kiếm lời. Đây là dau hiệu quan trọng dé phân biệt hành vi kinh doanh với các hành vi khác. Dé thực hiện hoạt động kinh doanh, chủ thé phải tiến hành đăng ký kinh doanh [7, tr. Trong các quan hệ thương mại, thì kinh doanh dịch vụ là một trong những lĩnh vực mang lại lợi nhuận khống 16 có thé lớn hon gấp nhiều lần so với sản xuất hàng hóa.
Dịch vụ trong kinh tế học, được hiểu là những thứ tương tự như hàng hóa nhưng là phi vật chat. Có những sản phẩm thiên về sản pham hữu hình và những sản phẩm thiên han về sản phẩm dịch vụ, tuy nhiên đa số là những sản pham nằm trong khoảng giữa sản phâm hang hóa - dịch vụ. “Dich vu’ nói khái quát theo Từ điển Tiếng việt còn có thé được hiểu là những công việc phục vụ trực tiếp cho những nhu cầu nhất định của số đông, có tô chức và được trả công [8, tr. Cung ứng dich vụ theo định nghĩa của Luật Thương mai năm 2005 “7à hoại động thương mai, theo đó một bên (sau đây gọi là bên cung ứng dich vụ) có nghĩa vụ thực hiện dịch vụ cho một bên khác và nhận thanh toán; bên sử dụng dịch vụ (sau đây gọi là khách hàng) có nghĩa vụ thanh toán cho bên cung ứng dịch vụ và sử dụng dịch vụ theo thỏa thuận” (Khoản 9 Điều 3).
Khi đất nước ta chuyên sang nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa thì các nghề thuộc lĩnh vực kinh doanh dịch vụ đóng một vai trò hết sức quan trọng trong công cuộc phát triển kinh tế. “Bảo vệ” theo Từ điển Tiếng Việt là chống lại mọi sự xâm phạm để giữ cho luôn luôn được nguyên vẹn, hoặc là người làm công tác bảo vệ ở cơ quan, xí nghiệp hoặc cho một nhân vat quan trọng [8, tr. Nói đến bảo vệ nội bộ chúng ta sẽ nhớ đến khái niệm về những người làm bảo vệ ở trong một tô chức, công ty. Những người này là nhân viên được biên chế vào số lương của một công ty, tổ chức nào đó, là người của công ty đó, tổ chức đó, và đảm nhiệm công việc bảo vệ.
Có thể nói, khái niệm về bảo vệ nội bộ ra đời từ khá lâu, và cho đến nay thì nó đang dần dần bị thay thế bởi dịch vụ bảo vệ. Khi được hỏi, bạn hiểu dịch vụ bảo vệ là gì, nhiều người tiêu dùng cho biết, dịch vụ bảo vệ là thuê người bảo vệ về để bảo vệ tài sản cho doanh nghiệp hoặc bảo vệ cho cá nhân nào đó. Nhưng, thực tế dịch vụ bảo vệ là một khái niệm mở rộng, đó là lý do vì sao nó ngày càng chiếm lĩnh thị trường bảo vệ và thay thế mạnh mẽ bảo vệ nội bộ. Dịch vụ bảo vệ chính là một ngành nghé về cung cấp bảo vệ, trong đó các công ty, tô chức có thé thuê bảo vệ dé bảo vệ tài sản, con người.
cho công ty, tô chức của mình. Trong quá trình thuê bảo vệ thì phải có hợp đồng cam kết rõ trách nhiệm của các bên liên quan. Từ khi xuất hiện, dịch vụ bảo vệ đã có sự tăng trưởng và phát triển mạnh, chiếm lĩnh thị trường va dan thay thé cho các bảo vệ nội bộ của các công ty. Yếu tổ quan trọng khiến dịch vụ bảo vệ được ưu ái hơn đó chính là tính chuyên nghiệp.
Nếu như bảo vệ nội bộ chỉ bảo vệ cho riêng cơ quan đó với những nghiệp vụ cơ bản hoặc kinh nghiệm lâu năm thì dịch vụ bảo vệ được đào tạo bài bản và sàng lọc nhân viên gắt gao. Khi tham gia vào các doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ bảo vệ, người bảo vệ sẽ được trang bị về kiến thức bảo vệ, pháp luật, y tẾ, vo thuật,.:được rèn luyện bản lĩnh trong những tình huống nguy hiểm bất ngờ:.