Chương 1 KHÁI QUAT VE PHẬT GIÁO NAM TONG KINH THÀNH PHO CAN THƠ 1. Vài nét về tình hình kinh tế, chính trị, văn hóa, xã hội thành phố Cần Thơ Cần Thơ là một trong 5 thành phố trực thuộc trung ương của Việt Nam, được biết đến là một trong những thành phố sam uất và phát triển nhất ở khu vực Đồng bằng sông Cửu Long. Nằm ở vị trí trung tâm của vùng đồng bằng sông Cửu Long, Cần Thơ được mệnh danh là Tây Đô — Thủ phủ của miền Tây Nam bộ từ hơn 100 năm trước. Hiện nay thành phố Cần Thơ có sự phát triển nhanh chóng về các lĩnh vực kinh tế, văn hóa, xã hội, y té, giáo dục va thương mại.
Đây cũng là một trong những trung tâm giao thương quan trọng của khu vực với các hoạt động thương mại và xuất nhập khẩu sôi động. Cần Thơ thuộc đô thị loại I, đồng thời còn là thành phố trung tâm cấp vùng và cấp quốc gia. Điều này đồng nghĩa với việc thành phố Cần Thơ có vai trò quan trọng trong việc quản lý và phát triển kinh tế và xã hội của cả vùng Đồng băng sông Cửu Long và cả quốc gia Việt Nam. Về vị trí địa lý, Cần Thơ năm ở trung tâm của vùng đồng bằng sông Cửu Long, cách TP.
HCM 170 km về hướng đông bắc (theo quốc lộ 1A), phía đông giáp tỉnh Đồng Tháp và Vĩnh Long, phía tây giáp tỉnh Kiên Giang, phía nam giáp tỉnh Hậu Giang và phía bắc giáp tỉnh An Giang. Thành phố Cần Thơ giữ vị trí đầu mối giao thông quan trọng về đường sông, đường bộ, đường biên, đường hàng không, trong tương lai là các tuyên đường bộ cao tốc và đường sắt, thông thương cả vùng, trong nước và quốc tế. Can Tho năm ở khu vực bồi tụ phù sa của sông Mêkong, có khí hau nhiệt đới, hai mùa rõ rệt. Mùa mưa từ tháng 5 đến tháng 11, mùa khô từ tháng 12 năm trước đến tháng 4 năm sau.
Diện tích TP. Cần Thơ là 1. 12 Cần Thơ là một trong các don vi hành chính của Việt Nam có dan số đứng thứ 24 vào năm 2019. Tuy nhiên, thành phố này đạt được một vi trí cao hơn trong danh sách các đơn vi hành chính dựa trên Giá trị (GRDP) và các chỉ số kinh tế khác.
Năm 2019: Cần Thơ Xếp thứ 12 về tổng sản pham trên địa ban (GRDP), xếp thứ 11 về GRDP bình quân đầu người, xếp thứ 40 về tốc độ tăng trưởng GRDP. Năm 2022: Cần Thơ có Dân số là 1.348 người, GRDP đạt 117.500 tỷ đồng, GRDP bình quân đầu người đạt 94,5 triệu đồng, Tốc độ tăng trưởng GRDP đạt 7,50%. Thông tin này cho thấy Cần Thơ có mức độ phát triển kinh tế tương đối cao trong khu vực Đồng bang sông Cửu Long va có đóng góp lớn vào nền kinh tế của Việt Nam. Hiện nay, thành phố Cần Thơ là địa bàn cư trú của nhiều dân tộc khác nhau bao gồm 28 dân tộc sinh sống, trong đó đông nhất là dân tộc Kinh, tiếp theo là các dân tộc Khmer, Hoa.
Người Hoa ở Cần Thơ chiếm 1,45% dân số thành phố với khoảng 15.000 người sống tập trung ở các quận Ninh Kiều, quận Cái Răng, quận Ô Môn và huyện Phong Điền, người Quảng Đông làm nghề mua bán, người Khách Gia làm nghề thuốc Bắc và người Hải Nam làm nghề may mặc. Cần Thơ nằmở vị trí địa lý giao cắt của các con sông quan trọng trong khu vực. Điều này làm cho Cần Thơ trở thành một đầu mối giao thông trọng yếu kết nối các tỉnh trong miền Tây Nam Bộ và cả vùng Đồng bằng Sông Cửu Long. Cần Thơ còn là nơi nỗi tiếng về du lịch được xem như một “nguồn tài nguyên” của địa phương này.
Du lịch tự nhiên: Với hệ thống sông rạch chăng chịt, những vườn cây ăn trái, những chợ nỗi tap nap trên sông (chợ nổi Cái Răng, chợ nổi Phong Điền). đại diện cho vùng sinh thái phù sa ngọt, một vùng sinh thái tiêu biểu 13 của đồng bằng sông Cửu Long. Cần Thơ còn có nhiều địa điểm có tiềm năng phát triển du lịch sinh thái như: cồn Cái Khế, cồn Khương, cồn Âu, cồn Sơn, cù lao Tân Lộc, vườn cò Bằng Lăng, làng hoa Thới Nhựt. Du lịch nhân văn: Trên địa bàn TP.
Cần Thơ có nhiều di tích lịch sử và các công trình văn hóa nỗi tiếng như tượng đài Bác Hồ, bảo tàng Thành phó, bảo tàng Quân khu 9, đình Bình Thủy, bến Ninh Kiều, chùa Nam Nhã Đường. Thành phố Cần Thơ nằm trong khu vực có nền văn hóa lâu đời, là sự pha trộn giữa các dân tộc, đặc biệt là văn hóa Khmer. Người Khmer ở Cần Thơ không nhiều, họ sống chủ yếu tập trung xung quanh chùa hoặc sống rải rác xen kẽ với người Việt ở các quận Ninh Kiều, Ô Môn, Thốt Not. Văn hóa am thực, trang phục, và lễ hội của người dân Cần Thơ thường mang những nét riêng biệt và độc đáo của Nam Bộ.
Ở đây có những vườn cây ăn trái và đồng ruộng rộng lớn đã tạo nên những cảnh quan xanh mướt, đặc biệt chợ noi (Cai Rang) là một nét sinh hoạt đặc trưng văn hóa Nam Bộ. Những đặc điểm này khiến cho Cần Thơ trở thành một điểm đến hấp dẫn cho khách du lịch muốn đến khám phá vẻ đẹp và văn hóa của miền Tây Nam Bộ. Mặc dù Cần Thơ được khám phá khá muộn nhưng văn hoá Cần Thơ vừa mang những nét chung của khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, đồng thời cũng mang nét đẹp của văn hóa của vùng đất Tây Đô. Đặc trưng của văn hoá Tây Đô được thể hiện qua 4m thực, lối sống, tín ngưỡng, văn nghệ.
Hd Cần Thơ là một trong nhiều làn điệu dân ca độc đáo, hấp dẫn với các làn điệu hò như hò huê tình, hò cấy và hò mái dài. Nguồn gốc của những điệu hòa này xuất phát từ những khách thương hồ khi rảnh rỗi cắm sào để tìm bạn hò và đợi con nước đề rời sang bến khác. Quy hoạch phát triển của Cần Thơ đến năm 2025 nhẫn mạnh tầm quan trọng và mục tiêu phát triển của thành phố trong nhiều lĩnh vực, sẽ trở thành trung tâm công nghiệp, thương mại — dịch vụ, giáo dục — đào tạo và khoa học 14 — công nghệ, y tế và văn hóa. Cần Thơ có tiềm năng trở thành một thành phố phát triển đáng ké trong khu vực Đông Nam A và đóng góp quan trọng vào sự phát triển của Việt Nam [88].
Phật giáo Nam tông Kinh trong bức tranh tôn giáo ở Cần Thơ hiện nay 1. Bức tranh tôn giáo ở thành phố Cân Thơ hiện nay Thành phố Cần Thơ nằmở trung tâm khu vực đồng bằng sông Cửu Long, là thành phố trung tâm và là nơi mà các tôn giáo phát triển mạnh. Thành phố Cần Thơ có đa dạng tôn giáo và tín ngưỡng, và có các cơ sở dao tạo tôn giáo hoạt động hợp pháp trong vùng này như Tòa Giám mục Cần Thơ, Đại Chủng Viện Thánh Quý, Thánh đức Tổ đình Chiếu Minh Tam Thanh vô vi, Học viện Phật giáo Nam tông Khmer và trường Cao đăng Trung cấp Phật học, có vai trò quan trọng trong việc đảo tạo và phát triển các tôn giáo tại địa phương. Thành phố Cần Thơ là vùng có tín đồ theo Phật giáo Hòa Hảo đông nhất so với tôn giáo khác, kế đến là Phật giáo Bắc tông và Khat sĩ.
Phật giáo ở thành phố Cần Thơ hiện nay có 165 cơ sở thờ tự và trên 10 điểm sinh hoạt tôn giáo tập trung, còn Phật giáo Nam tông Kinh ở Cần Thơ chỉ có 05 cơ sở [5]. Nhìn tổng quan chung, “Hiện nay, trong số 18.446 ngôi chùa tại Việt Nam có 106 chùa Nam tông Kinh, bên cạnh 454 ngôi chùa Nam tông Khmer. Trên tổng số 53.941 Tăng, Ni tại Việt Nam, hiện có 1.754 Tăng sĩ thuộc Nam tông Kinh (1.100 Tang và 654 tu nữ), bên cạnh 8.574 vị Nam tông Khmer” [24; tr.x — Lời giới thiệu] Theo số liệu thống kê của Ban Tôn giáo Sở Nội vụ thành phố Cần Thơ (PL.10); năm 2022 thành phố Cần Thơ có 13 tôn giáo hoạt động hợp pháp, gồm: (Phật giáo, Công giáo, Tin lành, Cao Đài, Phật giáo Hoà Hảo, Hồi giáo, Tôn giáo Baha’i, Tinh độ Cu sĩ Phật hội Việt Nam, Dao Tứ ân Hiếu nghĩa , Bửu son Kỳ hương, Minh Sư đạo, Phật giáo Hiếu Nghĩa Ta Lon, Cơ đốc Phục 15 lâm Việt Nam va | Tín ngưỡng. Da dang tôn giáo và tín ngưỡng ở Can Thơ là một phần quan trọng của bức tranh văn hóa và tôn giáo của khu vực Đồng băng sông Cửu Long.
Qua thống kê năm 2022 trong số 00% tín đồ các tôn giáo thì: - Phật giáo Hòa Hảo chiếm 47, 92% tin đồ. - Phật giáo Bắc tông và Khat sĩ có 165 cơ sở thờ tự = chiếm 23,50% tín dé. - Cao Đài chiếm 3,93% tín đỗ. - Tịnh độ cư sĩ chiếm 1,53% tin đỏ.
- Buu sơn Ky hương. - Tứ ân Hiếu nghĩa. - Hiếu nghĩa Tà Lơn. Hiện nay, Phật giáo Nam tông Kinh ở Cần Thơ có 5 cơ sở thờ tự, chư Tăng tổng số có 12 vị, Tu nữ có 7 vị = 0.72% tín đồ, Phật giáo Nam tông Kinh là một trong các trường phái Phật giáo phố biến tại Việt Nam.
Theo lịch sử, nó có nguồn gốc từ Campuchia và đã được du nhập vào Việt Nam đầu tiên tại tổ đình Bửu Quang (Thủ Đức) [PL.2], rồi sau đó phát triển đến chùa Giác Quang ở (Chợ Lớn), tiếp tục đến Kỳ Viên Tự (Quận 3), rồi chùa Bửu Long (Quận 9), dần dần mở rộng địa bàn đến Thích Ca Phật Đài (Vũng Tàu), đến chùa Tam Bảo (Đà Nẵng). Những ngôi chùa này đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì và phát triển truyền thống Phật giáo Nam tông Kinh tại Việt Nam, và chúng thể hiện sự đa dạng và bản sắc văn hóa tôn giáo của đất nước. Những bậc tiền bối như ngài Hộ Tông, ngài Thiện Luật, ngài Huệ Nghiêm đã có những đóng góp quan trọng vào việc phát triển và lan truyền Phật giáo Nam tông Kinh trong nước. Sự đóng góp của các ngài không chỉ đem đạo Phat Theravada từ Campuchia về Việt Nam mà còn xây dựng cơ sở hạ tang Phật giáo, giảng dạy tri thức Phật giáo, và tạo điều kiện dé cộng đồng 16 có thé tiếp xúc với hệ phái này.
Những nỗ lực này đã giúp tạo nền móng cho Phật giáo Nam tông Kinh trong nước, nó đã tiếp tục phát triển đóng góp vào cuộc sống tâm linh và văn hóa của người dân Việt Nam.