Nghiên cứu dự báo và đóng góp hoàn thiện quy hoạch giao thông đường bộ huyện Vĩnh Cửu, tỉnh Đồng Nai

Luận văn thạc sĩ kỹ thuật nghiên cứu Nghiên cứu dự báo và góp phần hoàn thiện quy hoạch giao thông đường bộ huyện vĩnh cửu tỉnh đồng nai, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên

• Tác giả: Nguyễn Tấn Cang
• Người hướng dẫn: Tiến Sỹ Đào Duy Lâm
• Trường học: Trường Đại học Giao thông vận tải
• Chuyên ngành: Kỹ thuật Hạ tầng đô thị
• Đề tài: Nghiên Cứu Dự Báo Và Hoàn Thiện Quy Hoạch Giao Thông Đường Bộ Huyện Vĩnh Cửu, Đồng Nai
• Loại tài liệu: luận văn thạc sỹ
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG I: HIỆN TRẠNG VÀ ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN KINH TẾ - XÃ HỘI
• 1.1. DÂN SỐ VÀ HÀNH CHÍNH
• 1.2. ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN
• 1.2.1. Vị trí địa lý
• 1.2.2. Tài nguyên nước
• 1.2.3. Tài nguyên đất
• 1.2.4. Tài nguyên khoáng sản
• 1.2.5. Tài nguyên rừng
• 1.3. TÌNH HÌNH PHÁT TRIỂN CÁC NGÀNH KINH TẾ
• 1.3.1. Tăng trưởng kinh tế
• 1.4. ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN KINH TẾ - XÃ HỘI
• 2. CHƯƠNG II: HIỆN TRẠNG VỀ MẠNG LƯỚI HỆ THỐNG ĐƯỜNG BỘ
• 2.1. KHÁI QUÁT MẠNG LƯỚI ĐƯỜNG BỘ
• 2.1.1. Mạng giao thông chung trên địa bàn tỉnh Đồng Nai
• 2.1.2. Hệ thống quốc lộ và đường tỉnh đi qua địa bàn huyện
• 2.2. HỆ THỐNG ĐƯỜNG HUYỆN VÀ CÁC TRỤC ĐƯỜNG XÃ CHÍNH YẾU
• 2.3. HỆ THỐNG ĐƯỜNG XÃ
• 2.4. ĐÁNH GIÁ CHUNG
• 3. CHƯƠNG III: DỰ BÁO VÀ LẬP QUY HOẠCH GIAO THÔNG
• 3.1. MỤC TIÊU VÀ ĐỊNH HƯỚNG QUY HOẠCH GTVT
• 3.1.1. Định hướng về chỉ tiêu kỹ thuật
• 3.2. DỰ BÁO PHÁT TRIỂN
• 3.2.1. Các phương pháp dự báo
• 3.2.2. Dự báo mức phát triển dân số trên địa bàn huyện
• 3.3. QUY PHẠM, TIÊU CHUẨN KỸ THUẬT
• 3.3.1. Hệ thống phân cấp đường bộ
• 3.3.2. Tiêu chuẩn kỹ thuật đường bộ
• 3.4. LẬP QUY HOẠCH HỆ THỐNG ĐƯỜNG BỘ HUYỆN VĨNH CỬU
• 3.4.1. Đường tỉnh trên địa bàn huyện
• 3.4.2. Quy hoạch mạng lưới đường huyện
• 3.5. Các luồng tuyến chính của huyện Vĩnh Cửu
• 3.5.1. Chức năng của cơ quan quản lý giao thông huyện
• 3.5.2. Phân cấp và cơ cấu tổ chức quản lý
• 3.5.3. Tổ chức thực hiện
• 3.5.4. Tổ chức quản lý phát triển giao thông vận tải
• 3.5.5. Công tác sửa chữa đường giao thông
• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Quy hoạch giao thông

Quy hoạch giao thông là một phần quan trọng trong phát triển kinh tế - xã hội của huyện Vĩnh Cửu, tỉnh Đồng Nai. Nghiên cứu này tập trung vào việc đánh giá hiện trạng và đề xuất các giải pháp nhằm hoàn thiện hệ thống giao thông đường bộ. Huyện Vĩnh Cửu có vị trí chiến lược, nằm trong vùng kinh tế trọng điểm phía Nam, với tiềm năng phát triển công nghiệp, dịch vụ và du lịch. Tuy nhiên, hệ thống giao thông hiện tại chưa đáp ứng được nhu cầu phát triển kinh tế, đặc biệt là kết nối với các khu vực lân cận như thành phố Biên Hòa và các huyện khác trong tỉnh.

1.1. Hiện trạng giao thông

Hiện trạng giao thông tại huyện Vĩnh Cửu được đánh giá qua mạng lưới đường bộ, bao gồm quốc lộ, đường tỉnh, đường huyện và đường xã. Hệ thống đường bộ hiện tại chưa đồng bộ, nhiều tuyến đường chưa đạt tiêu chuẩn kỹ thuật, gây khó khăn cho việc di chuyển và vận chuyển hàng hóa. Đặc biệt, các tuyến đường xã và đường chuyên dùng cần được nâng cấp để đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

1.2. Định hướng quy hoạch

Định hướng quy hoạch giao thông đường bộ tại huyện Vĩnh Cửu tập trung vào việc phát triển hệ thống đường bộ đồng bộ, kết nối với các khu vực lân cận. Các giải pháp bao gồm nâng cấp đường tỉnh, quy hoạch mạng lưới đường huyện và cải thiện hệ thống đường xã. Mục tiêu là tạo ra một hệ thống giao thông hiệu quả, đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.

II. Dự báo giao thông

Dự báo giao thông là một bước quan trọng trong quy hoạch và phát triển hệ thống giao thông. Nghiên cứu này sử dụng các phương pháp dự báo để đánh giá nhu cầu giao thông trong tương lai, dựa trên các yếu tố như tăng trưởng dân số, phát triển kinh tế và đô thị hóa. Huyện Vĩnh Cửu được dự báo sẽ có sự gia tăng đáng kể về lưu lượng giao thông trong những năm tới, đặc biệt là trên các tuyến đường kết nối với thành phố Biên Hòa và các khu công nghiệp lân cận.

2.1. Phương pháp dự báo

Các phương pháp dự báo được sử dụng trong nghiên cứu bao gồm phân tích dữ liệu hiện trạng, mô hình hóa và dự báo dựa trên các chỉ số kinh tế - xã hội. Dự báo lưu lượng giao thông được thực hiện dựa trên tốc độ tăng trưởng dân số và phát triển kinh tế của huyện Vĩnh Cửu. Kết quả dự báo sẽ là cơ sở để lập kế hoạch quy hoạch và đầu tư phát triển hệ thống giao thông.

2.2. Kết quả dự báo

Kết quả dự báo cho thấy, lưu lượng giao thông tại huyện Vĩnh Cửu sẽ tăng đáng kể trong giai đoạn đến năm 2020, đặc biệt là trên các tuyến đường chính như quốc lộ và đường tỉnh. Điều này đòi hỏi sự đầu tư lớn vào việc nâng cấp và mở rộng hệ thống đường bộ để đáp ứng nhu cầu giao thông ngày càng tăng.

III. Phát triển hạ tầng giao thông

Phát triển hạ tầng giao thông là yếu tố then chốt để thúc đẩy kinh tế - xã hội tại huyện Vĩnh Cửu. Nghiên cứu này đề xuất các giải pháp nhằm cải thiện và phát triển hệ thống hạ tầng giao thông, bao gồm nâng cấp đường bộ, xây dựng các tuyến đường mới và cải thiện hệ thống quản lý giao thông. Mục tiêu là tạo ra một hệ thống giao thông hiện đại, đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế và nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.

3.1. Nâng cấp đường bộ

Nâng cấp đường bộ là một trong những giải pháp quan trọng để cải thiện hệ thống giao thông tại huyện Vĩnh Cửu. Các tuyến đường chính như quốc lộ và đường tỉnh cần được nâng cấp để đáp ứng nhu cầu giao thông ngày càng tăng. Đồng thời, các tuyến đường huyện và đường xã cũng cần được cải thiện để tạo điều kiện thuận lợi cho việc di chuyển và vận chuyển hàng hóa.

3.2. Xây dựng tuyến đường mới

Xây dựng các tuyến đường mới là giải pháp quan trọng để mở rộng hệ thống giao thông tại huyện Vĩnh Cửu. Các tuyến đường mới sẽ giúp kết nối các khu vực kinh tế trọng điểm, tạo điều kiện thuận lợi cho việc phát triển công nghiệp, dịch vụ và du lịch. Đồng thời, các tuyến đường mới cũng sẽ góp phần giảm tải cho hệ thống đường bộ hiện tại.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Huyện Vĩnh Cửu, tỉnh Đồng Nai, nằm trong vùng kinh tế trọng điểm phía Nam, có diện tích tự nhiên 1.092,55 km², chiếm khoảng 18,51% diện tích tỉnh. Dân số năm 2010 đạt 136.072 người với mật độ 124,5 người/km², trong đó dân thành thị chiếm 17,98% và nông thôn chiếm 82,1%. Tốc độ tăng dân số giai đoạn 2006-2010 là 2,58%/năm. Huyện có vị trí địa lý thuận lợi, giáp ranh với các huyện phát triển nhanh như Trảng Bom, Biên Hòa, tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội. Tuy nhiên, tốc độ phát triển kinh tế xã hội của huyện chưa tương xứng với tiềm năng, đặc biệt trong lĩnh vực giao thông vận tải.

Mạng lưới giao thông đường bộ hiện tại gồm 7 tuyến đường tỉnh dài 104,2 km, 23 tuyến đường huyện dài 148 km, 236 tuyến đường xã dài 362,9 km, với tỷ lệ nhựa hóa trung bình khoảng 28,3%. Hệ thống đường bộ chưa đáp ứng đầy đủ nhu cầu phát triển kinh tế và đời sống dân sinh, đặc biệt về chất lượng mặt đường và công trình cầu cống. Mục tiêu nghiên cứu là dự báo và lập quy hoạch giao thông đường bộ huyện Vĩnh Cửu đến năm 2020, nhằm tạo tiền đề phát triển kinh tế xã hội bền vững, nâng cao hiệu quả kết nối giao thông, đảm bảo an toàn và phát triển bền vững.

Phạm vi nghiên cứu tập trung trên địa bàn huyện Vĩnh Cửu và vùng phụ cận, với thời gian dự báo đến năm 2020, phù hợp với quy hoạch chung của tỉnh Đồng Nai. Ý nghĩa nghiên cứu thể hiện qua việc cung cấp cơ sở khoa học cho việc đầu tư phát triển hạ tầng giao thông, góp phần thúc đẩy tăng trưởng kinh tế với tốc độ dự kiến đạt 10%/năm giai đoạn 2011-2020, đồng thời nâng cao chất lượng cuộc sống và phát triển bền vững vùng.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn áp dụng các lý thuyết và mô hình nghiên cứu về quy hoạch giao thông vận tải, bao gồm:

• Lý thuyết quy hoạch giao thông vận tải bền vững: Nhấn mạnh sự kết hợp giữa phát triển kinh tế, bảo vệ môi trường và đảm bảo an toàn giao thông, phù hợp với đặc thù địa phương và xu hướng phát triển hiện đại.

• Mô hình phân cấp hệ thống đường bộ: Dựa trên Luật Giao thông đường bộ, phân chia hệ thống đường thành quốc lộ, đường tỉnh, huyện, xã, đô thị và chuyên dùng, với các tiêu chuẩn kỹ thuật và hành lang bảo vệ tương ứng.

• Khái niệm dự báo giao thông: Sử dụng các phương pháp dự báo như dự báo trực tiếp, dự báo gián tiếp (nội suy, hồi quy đa biến), dự báo tương tự và hệ số đi lại để xác định nhu cầu vận tải hành khách và hàng hóa trong tương lai.

Các khái niệm chính bao gồm: mạng lưới giao thông liên hoàn, tiêu chuẩn kỹ thuật đường bộ, hành lang an toàn đường bộ, dự báo nhu cầu vận tải, và quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội gắn với hạ tầng giao thông.

Phương pháp nghiên cứu

• Nguồn dữ liệu: Thu thập số liệu hiện trạng giao thông, dân số, kinh tế xã hội huyện Vĩnh Cửu từ các báo cáo chính thức của tỉnh Đồng Nai, số liệu điều tra khảo sát thực địa, tài liệu quy hoạch và các văn bản pháp luật liên quan.

• Phương pháp phân tích: Sử dụng phương pháp phân tích thống kê mô tả, so sánh các chỉ tiêu phát triển kinh tế xã hội, phân tích hiện trạng mạng lưới giao thông, đánh giá chất lượng kết cấu hạ tầng.

• Phương pháp dự báo: Áp dụng các phương pháp dự báo trực tiếp, gián tiếp (hồi quy đa biến), dự báo tương tự và hệ số đi lại để dự báo dân số, nhu cầu vận tải hành khách và hàng hóa đến năm 2020.

• Phương pháp tổng hợp và so sánh: Tổng hợp các kết quả nghiên cứu trước đây, so sánh với các khu vực tương tự để điều chỉnh và hoàn thiện quy hoạch.

• Timeline nghiên cứu: Nghiên cứu được thực hiện trong giai đoạn từ năm 2010 đến 2014, với dự báo và lập quy hoạch đến năm 2020, phù hợp với kế hoạch phát triển kinh tế xã hội của tỉnh Đồng Nai.

Cỡ mẫu khảo sát bao gồm các tuyến đường chính, các khu dân cư trọng điểm và các khu công nghiệp trên địa bàn huyện. Phương pháp chọn mẫu kết hợp giữa chọn mẫu ngẫu nhiên có chủ đích và chọn mẫu theo khu vực nhằm đảm bảo tính đại diện và độ chính xác của số liệu.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Hiện trạng mạng lưới giao thông: Tổng chiều dài mạng lưới đường bộ huyện Vĩnh Cửu là khoảng 678,9 km, trong đó đường tỉnh dài 104,2 km (100% nhựa hóa), đường huyện dài 148 km (32,6% nhựa hóa), đường xã dài 362,9 km (5,8% nhựa hóa). Mật độ đường đạt 0,62 km/km², tương đương 5,4 km/1.000 dân. Tỷ lệ nhựa hóa đường bộ trung bình đạt 28,3%, thấp hơn mức yêu cầu để đáp ứng phát triển kinh tế xã hội.

2. Dự báo dân số và nhu cầu vận tải: Dân số huyện dự báo tăng từ 136.072 người năm 2010 lên khoảng 166.172 người năm 2015, với mật độ dân số tăng lên 152 người/km². Tỷ lệ dân thành thị dự kiến tăng từ 17,98% lên 40% năm 2015. Nhu cầu vận tải hành khách và hàng hóa dự báo tăng tương ứng với tốc độ tăng trưởng kinh tế 10%/năm.

3. Phát triển kinh tế và tác động đến giao thông: Giá trị sản xuất công nghiệp năm 2010 đạt 3.132 tỷ đồng, tăng trưởng 6,3%/năm giai đoạn 2006-2010. Khu công nghiệp Thạnh Phú và 8 cụm công nghiệp với tổng diện tích 582,2 ha đã được quy hoạch và đang phát triển, tạo áp lực lớn lên hệ thống giao thông hiện tại. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và dịch vụ tăng bình quân 23,5%/năm, đòi hỏi mạng lưới giao thông phải đáp ứng nhu cầu vận chuyển ngày càng cao.

4. Chất lượng kết cấu hạ tầng: Nhiều tuyến đường huyện và xã có mặt đường cấp phối sỏi đỏ, chất lượng thấp, không đảm bảo an toàn và hiệu quả vận tải. Các công trình cầu cống còn hạn chế về tải trọng và quy mô, ảnh hưởng đến khả năng vận chuyển hàng hóa và hành khách.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của tình trạng hiện tại là do tốc độ phát triển kinh tế nhanh, đặc biệt là công nghiệp và dịch vụ, trong khi đầu tư phát triển hạ tầng giao thông chưa tương xứng. So với các huyện lân cận như Trảng Bom và Biên Hòa, tỷ lệ nhựa hóa đường bộ của Vĩnh Cửu thấp hơn đáng kể, gây khó khăn cho vận tải và phát triển kinh tế.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tỷ lệ nhựa hóa các loại đường theo từng năm, bảng dự báo dân số và nhu cầu vận tải, cũng như bản đồ quy hoạch mạng lưới giao thông đường bộ huyện. So sánh với các nghiên cứu trong vùng cho thấy việc nâng cấp và mở rộng mạng lưới giao thông là yếu tố then chốt để thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững.

Ý nghĩa của kết quả nghiên cứu là cung cấp cơ sở khoa học cho việc lập quy hoạch giao thông đường bộ huyện Vĩnh Cửu, giúp địa phương hoạch định chiến lược đầu tư, nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực, đồng thời đảm bảo an toàn giao thông và phát triển bền vững.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Nâng cấp và mở rộng mạng lưới đường bộ: Tiến hành nhựa hóa 100% các tuyến đường huyện và đạt 80-90% đường xã đến năm 2020, tập trung vào các tuyến kết nối khu công nghiệp, trung tâm dân cư và các trục giao thông chính. Chủ thể thực hiện: UBND huyện phối hợp Sở Giao thông Vận tải tỉnh, thời gian: 2015-2020.

2. Xây dựng và cải tạo công trình cầu cống: Đầu tư nâng cấp các cầu hiện có đảm bảo tải trọng phù hợp với vận tải hàng hóa công nghiệp, đồng thời xây dựng mới các cầu trên các tuyến đường trọng điểm. Chủ thể: Ban Quản lý dự án giao thông tỉnh, thời gian: 2016-2019.

3. Phát triển giao thông nông thôn theo tiêu chuẩn kỹ thuật: Thiết kế các tuyến đường xã và đường nội đồng đạt tiêu chuẩn đường nông thôn loại A, mặt đường rộng tối thiểu 3,5 m, lề đường gia cố để đảm bảo lưu thông an toàn. Chủ thể: UBND xã, thời gian: 2015-2020.

4. Tăng cường quản lý và bảo trì hạ tầng giao thông: Xây dựng kế hoạch bảo trì định kỳ, sử dụng hiệu quả nguồn vốn đầu tư xây dựng cơ bản, đồng thời huy động các thành phần kinh tế tham gia đầu tư phát triển giao thông. Chủ thể: Phòng Quản lý giao thông huyện, thời gian: liên tục.

5. Phối hợp quy hoạch giao thông với phát triển kinh tế xã hội: Đảm bảo quy hoạch giao thông đồng bộ với quy hoạch phát triển công nghiệp, đô thị và nông nghiệp, tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển bền vững. Chủ thể: Ban Quản lý quy hoạch tỉnh và huyện, thời gian: 2015-2020.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cơ quan quản lý nhà nước về giao thông vận tải: Sở Giao thông Vận tải tỉnh Đồng Nai, UBND huyện Vĩnh Cửu có thể sử dụng luận văn làm cơ sở khoa học để lập kế hoạch đầu tư, quản lý và phát triển hạ tầng giao thông phù hợp với định hướng phát triển kinh tế xã hội.

2. Các nhà quy hoạch và chuyên gia giao thông: Giúp hiểu rõ hiện trạng, dự báo và các tiêu chuẩn kỹ thuật áp dụng trong quy hoạch giao thông đường bộ tại địa phương, từ đó đề xuất các giải pháp kỹ thuật và chiến lược phát triển phù hợp.

3. Doanh nghiệp đầu tư và phát triển hạ tầng: Các nhà đầu tư khu công nghiệp, xây dựng hạ tầng giao thông có thể tham khảo để đánh giá tiềm năng, nhu cầu và các yêu cầu kỹ thuật trong phát triển mạng lưới giao thông huyện Vĩnh Cửu.

4. Các tổ chức nghiên cứu và đào tạo: Trường Đại học, viện nghiên cứu chuyên ngành giao thông vận tải và phát triển đô thị có thể sử dụng luận văn làm tài liệu tham khảo, phục vụ giảng dạy và nghiên cứu chuyên sâu về quy hoạch giao thông vùng.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao cần lập quy hoạch giao thông đường bộ huyện Vĩnh Cửu?
   Quy hoạch giao thông giúp định hướng phát triển mạng lưới đường bộ phù hợp với tốc độ tăng trưởng dân số và kinh tế, đảm bảo kết nối hiệu quả, an toàn và bền vững, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội địa phương.

2. Phương pháp dự báo dân số và nhu cầu vận tải được sử dụng như thế nào?
   Luận văn sử dụng các phương pháp dự báo trực tiếp, gián tiếp (hồi quy đa biến), dự báo tương tự và hệ số đi lại dựa trên số liệu dân số, kinh tế xã hội và các chỉ tiêu phát triển để xác định nhu cầu vận tải hành khách và hàng hóa đến năm 2020.

3. Hiện trạng mạng lưới giao thông huyện Vĩnh Cửu ra sao?
   Mạng lưới đường bộ dài khoảng 678,9 km, trong đó đường tỉnh được nhựa hóa 100%, nhưng đường huyện và xã có tỷ lệ nhựa hóa thấp (32,6% và 5,8%), nhiều tuyến đường cấp phối sỏi đỏ, chưa đáp ứng nhu cầu phát triển.

4. Các giải pháp chính để cải thiện giao thông huyện là gì?
   Nâng cấp, mở rộng và nhựa hóa đường huyện, xã; xây dựng và cải tạo cầu cống; phát triển giao thông nông thôn theo tiêu chuẩn kỹ thuật; tăng cường quản lý, bảo trì hạ tầng; phối hợp quy hoạch giao thông với phát triển kinh tế xã hội.

5. Lợi ích của việc thực hiện quy hoạch giao thông đến năm 2020 là gì?
   Giúp nâng cao hiệu quả vận tải, giảm ùn tắc, đảm bảo an toàn giao thông, tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển công nghiệp, dịch vụ và nông nghiệp, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống và phát triển bền vững huyện Vĩnh Cửu.

Kết luận

• Huyện Vĩnh Cửu có tiềm năng phát triển kinh tế lớn nhưng mạng lưới giao thông hiện tại chưa đáp ứng đủ nhu cầu vận tải và phát triển.
• Dân số và nhu cầu vận tải dự báo tăng nhanh đến năm 2020, đòi hỏi nâng cấp và mở rộng hệ thống giao thông đường bộ.
• Quy hoạch giao thông cần tập trung nhựa hóa đường huyện, xã, cải tạo cầu cống và phát triển giao thông nông thôn theo tiêu chuẩn kỹ thuật.
• Việc phối hợp quy hoạch giao thông với phát triển kinh tế xã hội là yếu tố then chốt để đảm bảo phát triển bền vững.
• Khuyến nghị các cơ quan quản lý, nhà đầu tư và chuyên gia nghiên cứu áp dụng kết quả luận văn để triển khai các dự án phát triển hạ tầng giao thông phù hợp.

Khuyến khích UBND huyện và Sở Giao thông Vận tải tỉnh Đồng Nai triển khai các giải pháp quy hoạch, đầu tư nâng cấp hạ tầng giao thông theo lộ trình đến năm 2020 nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG I: HIỆN TRẠNG VÀ ĐỊNH HƯỚNG PHÁT TRIỂN KINH TẾ - XÃ HỘI 1.1 DÂN SỐ VÀ HÀNH CHÍNH Về hành chính, toàn huyện Vĩnh Cửu có 11 xã và 1 thị trấn. Diện tích tự nhiên là 1.092,55 km2 chiếm khoảng 18,51% diện tích tự nhiên của tỉnh Đồng Nai. Dân số của huyện Vĩnh Cửu năm 2010 là 136.072 người, chiếm gần 5% dân số của tỉnh Đồng Nai, mật độ dân số 124,5 người/km2. Trong đó, số dân thành thị chiếm 17,98 %; nông thôn chiếm 82,1 %.

Dân cư phân bố không đều giữa các khu vực, các xã phía Nam có mật độ dân số trung bình từ 400 - 800 người/km2, các xã phía bắc từ 20- 50 người/km2. Tốc độ tăng dân số trong giai đoạn 2006-2010 là 2,58%/năm. Với những định hướng, tiềm năng và sự phát triển về kinh tế, Đồng Nai đang định hướng để nâng cấp huyện Vĩnh Cửu trở thành huyện phát triển, đồng thời một số huyện phát triển nhanh, xung quanh huyện Vĩnh Cửu cũng góp phần thúc đẩy sự chuyển biến, cũng như là động lực để huyện Vĩnh Cửu đẩy nhanh tốc độ phát triển kinh tế - xã hội, các huyện lân cận như Trảng Bom, Tp. Biên Hòa, Định Quán, Tân Phú.

Huyện Vĩnh Cửu là huyện có mật độ dân cư thấp, tuy nhiên có diện tích lớn nhất so với các huyện còn lại trên địa bàn tỉnh, do có diện tích đất lâm nghiệp chiếm tỷ lệ cáo với 65.921 ha và có hồ Trị An chiếm 16.500 ha ( tổng cộng chiếm 72.421 ha) về hiện trạng diện tích tự nhiên, dân số ở Thị trấn và các xã như sau: Nguyễn Tấn Cang – Lớp Cao học Kỹ thuật Hạ tầng đô thị K20 Trang 8 Trường Đại học Giao thông vận tải Luận văn thạc sỹ Hình 1: Bản đồ Hành chính huyện Vĩnh Cửu Nguyễn Tấn Cang – Lớp Cao học Kỹ thuật Hạ tầng đô thị K20 Trang 9 Trường Đại học Giao thông vận tải Luận văn thạc sỹ Bảng 1.1: Bảng Thống Kê dân số của huyện Vĩnh Cửu STT Tên đơn vị hành chính Diện tích (km2) Dân số (người) 1 Thị trấn Vĩnh An 43,52 26.2 ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN 1.1 Vị trí địa lý Huyện Vĩnh Cửu nằm ở phía bắc tỉnh Đồng Nai, ranh giới của huyện được xác định như sau: - Phía Bắc giáp huyện Đồng Phú và Bù Đăng của tỉnh Bình Phước. - Phía Nam là huyện Trảng Bom và thành phố Biên Hòa. - Phía Đông giáp huyện Định Quán và huyện Thống Nhất( rừng quốc gia Vườn quốc gia Cát Tiên và hồ Trị An). - Phía Tây giáp huyện Phú Giáo và Tân Uyên tỉnh Bình Dương.

Nguyễn Tấn Cang – Lớp Cao học Kỹ thuật Hạ tầng đô thị K20 Trang 10 Trường Đại học Giao thông vận tải Luận văn thạc sỹ Do nằm trong vùng kinh tế trọng điểm phía Nam, cạnh thành phố Biên Hoà với các tuyến giao thông thuỷ bộ quan trọng của tỉnh, nên Vĩnh Cửu có lợi thế to lớn về phát triển công nghiệp, dịch vụ và du lịch, là một trong những nơi có khả năng thu hút vốn đầu tư và có triển vọng phát triển kinh tế với tốc độ tăng trưởng cao, đóng vai trò khá quan trọng trong phát triển kinh tế-xã hội tỉnh Đồng Nai.2 Địa hình: Huyện Vĩnh Cửu có 2 dạng địa hình chính: đồi và đồng bằng ven sông Địa hình đồi: Phân bố tập trung ở khu vực phía Bắc của huyện, diện tích tự nhiên: 83.351 ha, chiếm 77,7% tổng diện tích toàn huyện. Cao trình cao nhất ở khu vực phía Bắc khoảng 340m, thấp dần về phía Nam và Tây Nam, khu vực trung tâm huyện có độ cao khoảng 100 – 120 m, khu vực phía Nam khoảng 10 – 50 m. Diện tích có độ dốc < 30 chiếm 17,1%, từ 3 - 80 chiếm 33,8%, từ 8 – 150 chiếm 22,6%, > 150 chỉ chiếm 4,2%. Dạng địa hình này tương đối thích hợp với phát triển nông – lâm nghiệp và xây dựng cơ sở hạ tầng.

Địa hình đồng bằng: Diện tích 5.994 ha, chiếm 5,5% tổng diện tích, cao độ trung bình 2 - 10 m, nơi thấp nhất 1 – 2 m. Đất khá bằng, thích hợp với sản xuất nông nghiệp, nhưng do nền đất yếu nên ít thích hợp với xây dựng cơ sở hạ tầng.3 Khí hậu Vị trí nằm trong vùng chịu ảnh hưởng khí hậu chung của tỉnh Đồng Nai. Đây là vùng có điều kiện khí hậu ôn hòa, biến động giữa các thời điểm trong năm, trong ngày không cao, không bị ảnh hưởng trực tiếp của thiên tai lũ lụt. Do vậy, đây là một trong các vùng lý tưởng để phát triển sản xuất công nghiệp.

Các thông số cơ bản của khí hậu như sau: - Nhiệt độ không khí trung bình bình quân năm: 26,70 C. - Nhiệt độ cao nhất tuyệt đối: 400 C. - Nhiệt độ thấp nhất tuyệt đối: 130 C. - Nhiệt độ của tháng cao nhất: 24 - 350 C (tháng 4 hàng năm) - Nhiệt độ của tháng thấp nhất: 22 – 310 C (tháng 12 hàng năm).

- Độ ẩm không khí dao động từ 75 – 85% cao nhất vào thời kỳ các tháng có mưa (tháng 6 – 11) từ 83 -87%, do độ bay hơi không cao làm cho độ ẩm không khí cao và độ ẩm đạt thấp nhất là vào các tháng mùa khô ( tháng 2 – 4) đạt 67 – 69%. Nguyễn Tấn Cang – Lớp Cao học Kỹ thuật Hạ tầng đô thị K20 Trang 11 Trường Đại học Giao thông vận tải Luận văn thạc sỹ - Số giờ nắng trung bình từ 5 – 9, 6 – 8 giờ/ngày. - Lượng mưa tương đối lớn và phân bố theo vùng và theo vụ khoảng 2. - Hướng gió chủ đạo trong khu vực từ tháng 7 – 10 là hướng Tây – Tây Nam, tương ứng với tốc độ gió từ 3,4 – 4,7 m/s.

Nắng nhiều, nhiệt độ cao đều trong năm, rất thuận lợi cho thâm canh tăng năng suất và tăng vụ. Mưa tập trung theo mùa, theo điều kiện thời tiết thì chỉ có thể tiến hành sản xuất nông nghiệp trong mùa mưa, nhưng nếu giải quyết được nước tưới thì sản xuất nông nghiệp trong mùa khô thường cho hiệu quả cao và ổn định.4 Tài nguyên nước Sông Đồng Nai là con sông lớn thứ nhì Nam Bô, chỉ sau sông Cửu Long. Nguồn sông chính xuất phát từ cao nguyên Lâm Viên, tỉnh Lâm Đồng. Đoạn trên sông mang tên sông Đắc Dung.

Sông uốn khúc chảy theo hướng Đồng Bắc – Tây Nam vượt khỏi miền núi ra đến bình nguyên ở Tà Lài, tỉnh Đồng Nai. Sông Đồng Nai chảy vào Đồng Nai ở bậc địa hình thứ 3 và là vùng trung lưu của sông. Đoạn sông chảy qua huyện Vĩnh Cửu chảy êm đềm, lòng sông mở rộng và sâu. Ở khoản lưu vực này có đập Trị An chắn dòng sông, tạo nên hồ nước nhân tạo lớn nhất miền Nam, tức hồ Trị An cung cấp nước cho nhà máy thủy điện Trị An.

Hồ Trị An được khởi công vào năm 1984 và hoàn thành đầu năm 1987. Hồ có dung tích toàn phần 2,765 km3 , dung tích hữu ích 2,547 m3 và diện tích mặt hồ 323 km2. Hồ được thiết kế để cung cấp nước cho nhà máy thủy điện Trị An công suất 400MW với sản lượng điện hàng năm 1,7 tỷ kwh. Công trình thủy điện Trị An còn có ý nghĩa kinh tế tổng hợp với mục đích chính hòa lưới điện quốc gia cùng với các nhà máy khác cung cấp điện cho phụ tải toàn quốc.

Ngoài ra, là thủy điện đa mục tiêu, công trình còn đảm bảo nước cho sinh hoạt, nông nghiệp, đẩy mặn và điều tiết lũ… Nhìn chung, nguồn nước mặt trong phạm vi huyện Vĩnh Cửu khá phong phú, nhưng do ảnh hưởng của địa hình nên việc sử dụng nguồn nước này vào sản xuất nông nghiệp còn hạn chế. Hiện nay hệ thống bơm tưới nước từ nguồn nước sông Đồng Nai mới tưới được khoảng 10% tổng diện tích đất nông nghiệp của huyện. Nước ngầm: Theo Liên đoàn quy hoạch và điều tra môi trường nước Miền Nguyễn Tấn Cang – Lớp Cao học Kỹ thuật Hạ tầng đô thị K20 Trang 12 Trường Đại học Giao thông vận tải Luận văn thạc sỹ Nam, nước dưới đất tại huyện Vĩnh Cửu khá phong phú, nhưng phân bố không đều, có khả năng khai thác từ độ sâu từ 10-15m và 30-35 m, trữ lượng nước tĩnh đạt 788.800 m3, tổng trữ lượng 1.000 m3/ngày, chất lượng nước tốt với tổng khoáng hóa 0,07- 0,6g/l thuộc loại nước nhạt có chứa bicarbonat natri và hàm lượng sắt cao. Hiện đã được khai thác để sử dụng cho sinh hoạt và tưới cho khoảng 191 ha.5 Tài nguyên đất Theo báo cáo tóm tắt Quy hoạch tổng thể kinh tế - xã hội huyện Vĩnh Cửu hiện nay có các nhóm đất chính như sau: - Nhóm đất phù sa: 1.243 ha (1,2%) - Nhóm đất Gley: 4.751 ha (4,4%) - Nhóm đất đen: 2.907 ha (2,7%) - Nhóm đất xám: 72.682 ha (67,7%) - Nhóm đất đỏ: 7.643 ha (7,1%) - Nhóm đất loang lổ: 120 ha (0,1%) - Hồ ao: 15.908 ha (14,8%) - Sông suối: 2.065 ha (1,9%) Theo số liệu thống kê của phòng Tài nguyên môi trường huyện Vĩnh Cửu, hầu hết diện tích đất đã được sử dụng với cơ cấu như sau: Tổng diện tích đất tự nhiên : 109.

- Đất nông nghiệp : 17. - Đất lâm nghiệp : 65. - Đất chuyên dùng : 18. - Đất chưa sử dụng : 7.

Hiệu quả sử dụng đất nông nghiệp còn rất thấp, năng suất các loại cây trồng trong các loại hình sử dụng đất còn thấp và không ổn định. Độ dốc, tầng dày: So với các huyện khác trong tỉnh thì tài nguyên đất của huyện Vĩnh Cửu có nhiều hạn chế về độ dốc và tầng dày. Về độ phì nhiêu: Đất phù sa có độ phì nhiêu cao nhất, thích hợp với nhiều loại cây trồng, kế đến là đất phát triển trên đá Bazan, các loại đất còn lại có độ phì nhiêu thấp. Nguyễn Tấn Cang – Lớp Cao học Kỹ thuật Hạ tầng đô thị K20 Trang 13 Trường Đại học Giao thông vận tải Luận văn thạc sỹ 1.6 Tài nguyên khoáng sản Tài nguyên khoáng sản của huyện Vĩnh Cửu tương đối phong phú và đa dạng về chủng loại.

Có tiềm năng khoáng sản phong phú về chủng loại kim loại quý, nguyên vật liệu xây dựng: cát, đá, keramzit cho sản xuất bê tông nhẹ, puzlan và laterit nguyên liệu phụ gia cho ximăng. Đến nay đã phát hiện được nhiều mỏ, điểm quăng, điểm khoáng hóa với tiềm năng triển vọng khai thác như: - Vàng: có hai mỏ ở Hiếu Liêm và Vĩnh An rất có triển vọng. - Kerazit: phân bố ở Đại An và Trị An với trữ lượng ước tính khoảng 8 triệu tấn. - Pozolan: rất phong phú, tập trung ở Vĩnh Tân.

- Laterít: khá phổ biến. - Kim loại quý: tập trung chủ yếu ở phía Bắc của huyện Vĩnh Cửu như mỏ Vĩnh An, mỏ Suối Linh.