Chương 1: Giới thiệu nghiên cứu Chương 2: Tổng quan nghiên cứu Chương 3: Cơ sở lý thuyết và mô hình nghiên cứu Chương 4: Phương pháp nghiên cứu Chương 5: Kết quả nghiên cứu Chương 6: Thảo luận và khuyến nghị. 10 CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 2. Tổng quan nghiên cứu trên thế giới về các nhân tố ảnh hưởng đến việc chọn ngành học Chọn ngành học là vấn đề mà các bạn học sinh cuối cấp và sinh viên luôn cân nhắc để theo học khi vào trường. Nắm bắt được điều đó đã có khá nhiều sự quan tâm của các nhà nghiên cứu khoa học trong việc nghiên cứu những yếu tố nào có tác động đến việc chọn ngành của người học.
Mỗi nhà nghiên cứu có thể xem xét hay kiểm định những khía cạnh hay những nhân tố khác nhau. Có những nhân tố có thể được xem xét trên vai trò biến kiểm soát, một số khác có thể lại là biết độc lập tuy nhiên thì có thể thấy được các nhóm yếu tố ảnh hưởng tới việc quyết định lựa chọn ngành học được xem xét bao gồm cả các yếu tố thuộc chủ quan (bản thân người chọn ngành học: giới tính, độ tuổi, tính cách; tài chính;.) và các yếu tố khách quan (ngữ cảnh, môi trường và các cá nhân khác). Cụ thể các nhân tố chủ yếu được nghiên cứu được tổng hợp trong bảng sau đây: Bảng 2.1: Bảng tổng hợp các nhân tố ảnh hưởng đến việc chọn ngành học Nhóm yếu Yếu tố cụ thể Tác giả nghiên cứu tố Yếu tố chủ Yếu tố cá nhân ; đặc điểm - Tapos Kumar (2017) quan học sinh (tuổi, sở thích, - Adelina Proboyo, R. Soedarsono tính cách) (2015) - Amy Margaret Powel (2019) - Maram SalahJaradat, Ed.
(2015) - Camilleri, MA (2021) - Khoo Kai Le & Siti Nur Syusaha Musa (2021) - Michael Brochert (2002) - Lim Chhoung Tang & Cheaseth Seng 11 (2016) Giới tính - Tapos Kumar (2017) - Amy Margaret Powel (2019) Yếu tố tài chính - Tapos Kumar (2017) - Maram SalahJaradat, Ed.D ( 2019) Nhận thức về ngôi trường - Dina Maria Amaro, Alzira Marques, mình chuẩn bị theo học H. (2003) Yếu tố Yếu tố quan điểm truyền - Tapos Kumar (2017) khách quan thống; giá trị văn hóa - Price, I. (2003) - Ilhan Dalci, Hasan Yapici (2018) Môi trường đại học, cơ sở - Tapos Kumar (2017) giáo dục; - Adelina Proboyo, R. Soedarsono Chất lượng giảng dạy của (2015) giảng viên; - Dina Maria Amaro, Alzira Marques, Cơ sở vật chất hỗ trợ sinh H.
Alves 2019 viên - Finch, E. (2003) - Lim Chhoung Tang & Cheaseth Seng (2016) Yếu tố tác động từ bên - Adelina Proboyo, R. Soedarsono ngoài (2015) 12 + Tác động từ cha mẹ - Ilhan Dalci, Hasan Yapici (2018) + Tác động từ sự thành công của các cựu sinh viên. + Người thân Sự tác động từ các trường - Dina Maria Amaro, Alzira Marques, đại học; các nguồn thông H.
Alves 2019 tin do trường cung cấp; - Maram SalahJaradat, Ed. (2015) Sự phù hợp của chuyên - Maram SalahJaradat, Ed. (2015) Cơ hội thay đổi chuyên - Tapos Kumar (2017) ngành Đặc điểm của công việc - Maram SalahJaradat, Ed.D ( 2019) trong tương lai - Martirosyan, N. (2015) - Michael Brochert (2002) - Lim Chhoung Tang & Cheaseth Seng (2016) Nguồn : Nhóm tác giả tự tổng hợp Bài báo của tác giả Tapos Kumar (2017) nghiên cứu ảnh hưởng của tám yếu tố bao gồm nhóm giới thiệu, số năm học chính thức, yếu tố tài chính, sở thích cá nhân, thu nhập, cơ hội thay đổi chuyên ngành, quan điểm truyền thống, khoảng cách giới tính bằng cách sử dụng các bảng câu hỏi gửi đến sinh viên trong các giờ học với 146 mẫu tại 4 trường đại học.
Thông qua phương pháp sử dụng thang điểm likert 5 điểm để hỏi người hỏi có đồng ý hay không đồng ý hoặc họ cảm thấy một yếu tố nào đó đã ảnh hưởng đến họ trong việc lựa chọn ngành học. Kết quả cho thấy tất cả các yếu tố đều ảnh hưởng đến lựa chọn ngành học. Trong đó, yếu tố tài tài chính có ảnh hưởng mạnh mẽ đến quyết định của sinh viên. 13 Theo các tác giả Adelina Proboyo, R.
Soedarsono (2015) nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng trong việc lựa chọn giáo dục: Tình huống nghiên cứu trong trường đại học tư nhân tại SURABAYA cho thấy có 3 yếu tố ảnh hưởng trực tiếp đó là: Đặc điểm học sinh, tác động từ bên ngoài, cơ sở giáo dục đại học bằng việc sử dụng phương pháp nghiên cứu định lượng. Sử dụng phương pháp lấy mẫu ngẫu nhiên đơn giản lấy mẫu với người trả lời học sinh trung học từ một số trường học ở SURABAYA. Kết quả cho thấy sở thích cá nhân là yếu tố ảnh hưởng đến quyết định lựa chọn của họ trong việc lựa chọn giáo dục là cao nhất, yếu tố tác động từ bên ngoài (tác động từ cha mẹ, sự thành công của các cựu sinh viên), yếu tố cơ sở giáo dục đại học cũng có ảnh hưởng tác động mạnh mẽ đến họ. Theo bài báo của tác giả Maram SalahJaradat, Ed.D (2019) nghiên cứu 3 điều gì thực sự quan trọng khi chọn một chuyên ngành đã cho thấy các nguồn thông tin và các ảnh hưởng khác nhau, đặc điểm của công việc trong tương lại, sự phù hợp của chuyên ngành và sở thích của sinh viên đều có ảnh hưởng.
Tác giả đã sử dụng phương pháp nghiên cứu định lượng. Kết quả cho thấy các yếu tố đặc điểm của công việc trong tương lai và sự phù hợp của chuyên ngành; sở thích của sinh viên có ảnh hưởng đến việc lựa chọn ngành học của sinh viên. Còn các nguồn thông tin và ảnh hưởng khác nhau không ảnh hưởng. Các tác giả Dina Maria Amaro, Alzira Marques, H.
Alves (2019) đã chỉ ra tác động yếu tố ảnh hưởng đến sự lựa chọn đối với sinh viên quốc tế đó là nhận thức về ngôi trường mình chuẩn bị theo học, các nguồn thông tin do trường cung cấp. Qua nghiên cứu định lượng, kết quả chỉ ra rằng nhận thức về quốc gia, môi trường và vị trí của trường đại học, các nguồn thông tin do nhà trường cung cấp có ảnh hưởng mạnh mẽ đến sự lựa chọn ngành học đối với sinh quốc tế. Thông qua việc khảo sát 372 sinh viên thuộc 12 trường đại học trên địa bàn Armenian, tác giả Martirosyan, N. (2015) đã nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng trong việc lựa chọn ngành học.
Bằng sử dụng phương pháp phân tích ANOVA và phương pháp hồi quy bội. Kết quả cho thấy: chất lượng giảng dạy của giảng viên, kinh nghiệm học tập, cơ sở vật chất hỗ trợ sinh viên, sự hòa nhập xã hội có ảnh hưởng mạnh mẽ đến họ. 14 Bài báo của tác giả Zineldin, M. (2015) đã khảo sát 120 sinh viên đại học trong 3 trường đại học ở Mogadis.
Dựa trên lý thuyết “sự thỏa mãn của khách hàng” và phương pháp nghiên cứu sử dụng cả kỹ thuật lấy mẫu có mục đích và phân tầng bằng cách sử dụng một bộ câu hỏi đã thu được kết quả có bốn yếu tố ảnh hưởng đến việc chọn ngành học của sinh viên đó là: chất lượng dịch vụ, sự quan tâm của từng cá nhân đến học sinh, tài liệu giảng dạy, chất lượng giảng dạy của giảng viên. Nhóm tác giả Price, I. (2003) nghiên cứu ảnh hưởng của các yếu tố bao gồm chất lượng cơ sở vật chất thư viện; danh tiếng của các khóa học/ nhà trường; nguồn lực cơ sở vật chất; chất lượng khóa học; cơ hội làm việc bán thời gian; vị trí thuận tiện/ gần nhà; tỷ lệ việc làm sau đại học; ý kiến của cha mẹ bằng cách gửi bảng câu hỏi thang đo likert 5 điểm cho trên 1999 sinh viên mới nhập học tại các trường đại học tại nước Anh. Kết quả cho thấy có bốn yếu tố ảnh hưởng đến việc lựa chọn ngành học và trường đại học gồm: chất lượng cơ sở vật chất thư viện; danh tiếng của các khóa học/ nhà trường; nguồn lực cơ sở vật chất; chất lượng khóa học; còn các yếu tố còn lại không ảnh hưởng.
Nghiên cứu của Khoo Kai Le & Siti Nur Syusaha Musa (2021) về “Vai trò trung gian của hiệu quả tự quyết định nghề nghiệp đối với mối quan hệ của trí tuệ cảm xúc nghề nghiệp và lòng tự trọng với khả năng thích ứng nghề nghiệp của sinh viên đại học”. Dựa trên lý thuyết xây dựng nghề nghiệp và phương pháp nghiên cứu định tính, tác giả đã chỉ ra có 03 yếu tố ảnh hưởng: Trí tuệ cảm xúc, lòng tự trọng và khả năng tự quyết định nghề nghiệp có ảnh hưởng, liên kết chặt chẽ với khả năng thích ứng nghề nghiệp của sinh viên đại học. Michael Brochert (2002) với nghiên cứu “Yếu tố lựa chọn nghề nghiệp của học sinh phổ thông trung học” khảo sát 186 học sinh lớp 12 trên địa bàn Germantown bằng phương pháp nghiên cứu định tính và phương pháp nghiên cứu định lượng. Tác giả đã tìm ra được 04 nhân tố ảnh hưởng là: Tính cách cá nhân có ảnh hưởng nhiều nhất, tiếp đến là nhân tố Cơ hội việc làm và Môi trường sống.
Xếp cuối cùng là nhân tố Gia đình (Michael Brochert, 2002). Lim Chhoung Tang và Cheaseth Seng (2016) với nghiên cứu “Các yếu tố ảnh hưởng đến sự lựa chọn chuyên ngành kế toán của sinh viên tại các trường đại học 15 Cambodian”. Sử dụng phương pháp hổi quy logistic với 240 sinh viên kinh doanh Thổ Nhĩ Kỳ để xác định các yếu tố ảnh hưởng gồm: Hướng dẫn của người khác, kỳ vọng nghề nghiệp, nhận thức, tuổi tác và đặc điểm cá nhân. Kết quả hồi quy logistic chỉ ra rằng sự lựa chọn chuyên ngành kế toán của sinh viên có mối quan hệ tích cực và có ý nghĩa với hướng dẫn của người khác, yếu tố Đặc điểm cá nhân và tuổi tác.
Bên cạnh đó, kết quả cho thấy việc lựa chọn chuyên ngành kế toán có mối quan hệ tiêu cực nhưng quan trọng với yếu tố kỳ vọng nghề nghiệp và mối quan hệ tiêu cực nhưng không đáng kể với yếu tố nhận thức (Lim Chhoung Tang & Cheaseth Seng, 2016). Nghiên cứu của Ilhan Dalci, Hasan Yapici (2018) “Giá trị văn hóa và ý định chọn nghề kế toán của sinh viên”. Áp dụng lý thuyết mối quan hệ giữa chất lượng giáo dục và yếu tố chọn nghề; sử dụng phương pháp nghiên cứu định tính với 266 sinh viên đang theo học tại trường Đại học Đông Địa Trung Hải, các tác giả đã tìm ra 04 nhân tố ảnh hưởng gồm: Chủ nghĩa tập thể, khoảng cách quyền lực, cha mẹ, đồng nghiệp (Ilhan Dalci, Hasan Yapici, 2018). Tổng hợp kết quả nghiên cứu của một số công trình trên thế giới được trình bày trong bảng sau: Bảng 2.