phần mở đầu, kết luận, luận văn đƣợc kết cấu thành 3 chƣơng: Chƣơng 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lý luận về năng lực lãnh đạo của nhà quản trị cấp trung trong doanh nghiệp Chƣơng 2: Phƣơng pháp nghiên cứu Chƣơng 3: Thực trạng về năng lực lãnh đạo của nhà quản trị cấp trung ở Công ty Cổ Phần Viễn Thông Hà Nội (Hanoi Telecom) Chƣơng 4: Một số giải pháp nâng cao năng lực lãnh đạo cho nhà quản trị cấp 4 trung ở Công ty Cổ Phần Viễn Thông Hà Nội (Hanoi Telecom) 5 CHƢƠNG 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NĂNG LỰC LÃNH ĐẠO CỦA NHÀ QUẢN TRỊ CẤP TRUNG TRONG DOANH NGHIỆP 1. Tổng quan nghiên cứu 1. Tổng quan các công trình nghiên cứu ở nước ngoài Chủ đề “Năng lực lãnh đạo của nhà quản trị” là chủ đề đã đƣợc nghiên cứu nhiều trên thế giới, trong đó nhiều vấn đề liên quan đã đƣợc bàn luận và thống nhất. Tuy nhiên, vẫn còn có nhiều quan niệm khác nhau về năng lực lãnh đạo của nhà quản trị trong doanh nghiệp cũng nhƣ các yếu tố cấu thành năng lực lãnh đạo của nhà quản trị tùy thuộc vào quan điểm của từng tác giả.
Để tập trung vào những nội dung nghiên cứu của luận văn, tác giả đã tìm hiểu các công trình nghiên cứu trong và ngoài nƣớc có liên quan đến các yếu tố cấu thành năng lực lãnh đạo của nhà quản trị trong doanh nghiệp nhƣ: Ahmad Hassan Mohamud (2015) đã kiểm tra mối quan hệ giữa năng lực lãnh đạo và hiệu suất tổ chức trƣờng hợp tại một số doanh nghiệp viễn thông tại Mogadishu-Somalia. Một danh sách gồm 100 nhân viên và quản lý làm việc trong hai công ty viễn thông ở Mogadishu đã đƣợc thu thập để tham gia vào nghiên cứu này. Mục tiêu của nghiên cứu là phân tích mối quan hệ giữa năng lực lãnh đạo chuyển đổi và hiệu quả hoạt động của tổ chức tại một số công ty viễn thông đƣợc lựa chọn. Và để xác định năng lực lãnh đạo giao dịch tác động nhƣ thế nào đến quan hệ quản lý lao động và năng suất lao động trong lĩnh vực nghiên cứu đƣợc lựa chọn.
Nghiên cứu đƣợc thực hiện thông qua khảo sát; dữ liệu đƣợc thu thập bằng bảng câu hỏi. Kết quả nghiên cứu cho thấy mối quan hệ mạnh giữa hiệu suất của tổ chức về năng lực lãnh đạo tại các công ty viễn thông ở Mogadishu Somalia. Tuy nhiên, tác giả mới dừng lại ở khảo sát 2 doanh nghiệp viễn thông, chƣa mang tính bao quát đối với ngành viễn thông tại Mogadishu Somalia. 6 Tehseen Azhar (2018) đã kiểm tra tác động của đào tạo lãnh đạo đối với lợi thế cạnh tranh trong lĩnh vực viễn thông của Pakistan.
Cuộc khảo sát thực địa sử dụng bảng câu hỏi có cấu trúc đã đƣợc sử dụng để thu thập dữ liệu. Kết quả hồi quy bội cho thấy rằng đào tạo lãnh đạo để lại tác động tích cực đến lợi thế cạnh tranh của tổ chức và giúp nhân viên trau dồi kỹ năng và khả năng xây dựng nhóm và biến họ trở thành những nhà lãnh đạo hiệu quả. Những hạn chế của nghiên cứu này bao gồm sự phụ thuộc vào việc thu thập dữ liệu cắt ngang bằng cách sử dụng tự báo cáo từ các nhân viên khu vực tƣ nhân từ Islamabad - một thành phố duy nhất. Các nghiên cứu tiếp theo có thể lấy mẫu từ các thành phố khác để nâng cao tính khái quát của nghiên cứu.
Ngƣời sử dụng lao động có thể nhận ra tầm quan trọng của việc đào tạo lãnh đạo trong tổ chức của họ và cũng có thể tính toán tầm quan trọng của lợi thế cạnh tranh trong bất kỳ loại hình tổ chức nào để đạt đƣợc kết quả tối ƣu. Do đó, đào tạo lãnh đạo hiệu quả với sự kết hợp của động lực, xây dựng đội ngũ và sự hài lòng trong công việc có thể đạt đƣợc và duy trì lợi thế cạnh tranh của bất kỳ tổ chức nào. Virginia Njeri Njuho (2020) đã nghiên cứu sự tác động của năng lực lãnh đạo trong quản lý thay đổi tổ chức, tác động của sự tham gia của lãnh đạo trong quản lý thay đổi tổ chức và tác động của ảnh hƣởng lãnh đạo trong quản lý thay đổi tổ chức. Kết quả nghiên cứu đã chỉ ra năng lực lãnh đạo có ý nghĩa thống kê đối với quản lý thay đổi tổ chức.
Tác giả cũng xác định rằng năng lực lãnh đạo có ảnh hƣởng đáng kể tích cực đến quản lý thay đổi tổ chức. Từ những kết quả nghiên cứu này, nghiên cứu đã đi đến kết luận rằng sự gia tăng năng lực lãnh đạo dẫn đến sự gia tăng trong quản lý thay đổi tổ chức. Sự tham gia của lãnh đạo đƣợc phát hiện là có ý nghĩa thống kê đối với quản lý thay đổi tổ chức. Nghiên cứu tiếp tục xác định rằng sự tham gia của lãnh đạo ảnh hƣởng tích cực và đáng kể đến quản lý thay đổi tổ chức.
Nghiên cứu khuyến nghị đối với nhà quản lý lãnh đạo cần nâng cao năng lực truyền thông nhằm truyền đạt thông tin rõ ràng và chi tiết và cũng đảm bảo rằng mọi thách thức có thể gặp phải trong quá trình giao tiếp đƣợc giảm nhẹ. 7 Sania Zahra Malik và cộng sự, Maheen Saleem and Ramsha Naeem (2021) nghiên cứu kiểm tra mối quan hệ giữa năng lực lãnh đạo và hành vi của nhân viên trong các công ty viễn thông hoạt động ở Pakistan. Kết quả thống kê chứng minh rằng có sự khác biệt đáng kể trong năng lực lãnh đạo giữa các công ty viễn thông. Những phát hiện của nghiên cứu chỉ ra rằng có mối quan hệ tích cực mạnh mẽ giữa năng lực lãnh đạo và hành vi công dân tổ chức.
Nghiên cứu này chứng minh rằng các năng lực lãnh đạo góp phần đáng kể vào việc tăng cƣờng hành vi công dân của tổ chức. Năng lực lãnh đạo dân chủ kích thích hành vi công dân tổ chức hơn trong nhân viên. Tuy nhiên, nhà lãnh đạo độc đoán không thể kích thích cảm giác giúp đỡ ngƣời khác do bản chất định hƣớng nhiệm vụ của nó. Hơn nữa, năng lực lãnh đạo Laissez faire có mối quan hệ rất yếu với hành vi công dân của tổ chức.
Rajendran Muthuveloo (2021) đƣợc thực hiện giữa các nhân viên tại các trung tâm cuộc gọi trong ngành viễn thông để kiểm tra mối quan hệ giữa năng lực lãnh đạo và khả năng thích ứng của nhân viên. Nghiên cứu đã sử dụng suy luận thống kê và cụ thể hơn là hồi quy tuyến tính để kiểm tra mối quan hệ giữa hai biến. Kết quả chỉ ra rằng năng lực lãnh đạo đều có vai trò ảnh hƣởng đến khả năng thích ứng của nhân viên. Do chính sách của công ty, số lƣợng phản hồi lớn đã không đạt đƣợc.
Chức năng công việc của nhân viên không báo cáo trực tiếp với ngƣời quản lý khiến nhân viên không quan tâm đến việc trả lời khảo sát. Ngoài ra, nghiên cứu này không điều tra mức độ trƣởng thành của nhân viên có ảnh hƣởng đến khả năng thích ứng. Majed Radi Al-Zoubi (2022) đánh giá tác động của năng lực lãnh đạo đối với lợi thế cạnh tranh trong ngành viễn thông Jordan. Nghiên cứu cho thấy năng lực lãnh đạo có tác động đáng kể đến lợi thế cạnh tranh của các công ty viễn thông Jordan tại thị trƣờng Jordan, cũng nhƣ mối quan hệ tồn tại giữa năng lực lãnh đạo và lợi thế cạnh tranh.
Ngoài ra, nghiên cứu cho thấy rằng lãnh đạo trong ngành Viễn thông Jordan rất phù hợp với các tiêu chuẩn Quốc tế và áp dụng các năng lực đƣợc Hiệp hội Quản lý Hoa Kỳ vinh danh nhƣ: Phát triển chiến lƣợc, kỹ năng giao 8 tiếp, thúc đẩy đổi mới và sáng tạo, phát triển các nhà lãnh đạo và tuyển dụng nhân tài 1. Tổng quan các công trình nghiên cứu trong nước Đã có một số nghiên cứu đề cập đến năng lực nói chung và năng lực lãnh đạo nói riêng trong các bài viết, đề tài nghiên cứu, luận án tiến sĩ,… tiêu biểu nhƣ: Lê Thị Phƣơng Thảo (2016) đã đánh giá năng lực lãnh đạo dành cho đội ngũ giám đốc doanh nghiệp nhỏ và vừa khu vực Bắc miền Trung với 3 yếu tố cấu thành: kiến thức lãnh đạo, kỹ năng lãnh đạo, phẩm chất lãnh đạo. Đồng thời, luận án đã phát triển các yếu tố ảnh hƣởng đến năng lực lãnh đạo của giám đốc doanh nghiệp nhỏ và vừa bao gồm: yếu tố thuộc về bản thân giám đốc doanh nghiệp nhỏ và vừa (trình độ, kinh nghiệm, các tố chất thiên bẩm, độ tuổi, hoàn cảnh và truyền thông gia đình); đặc điểm của tổ chức và cấp dƣới; nhân tố thuộc về môi trƣờng vĩ mô của doanh nghiệp nhỏ và vừa (hệ thống các chính sách quản lý nhà nƣớc từ trung ƣơng đến địa phƣơng; hệ thống các Hội, Hiệp hội doanh nghiệp nhỏ và vừa; các yếu tố về kinh tế - văn hoá – xã hội; mức độ cạnh tranh trên thị trƣờng. Thật vậy, nghiên cứu đã có nhiều đóng góp về mặt lý thuyết và thực tiễn tuy nhiên nghiên cứu chƣa tiến hành nghiên cứu cụ thể tại Công ty cụ thể trong lĩnh vực Viễn Thông, tiêu chí đánh giá năng lực lãnh đạo không theo mô hình BKD.
Trần Huyền Trang (2017) đã tiếp cận mô hình của Barrow (Barrow, 1977) để đánh giá năng lực lãnh đạo của NQTCT, bao gồm: tầm nhìn; năng lực hiểu mình - hiểu ngƣời; năng lực tạo động lực; năng lực phân quyền và ủy quyền; năng lực giải quyết vấn đề và ra quyết định; năng lực giao tiếp lãnh đạo; năng lực gây ảnh hƣởng và xây dựng hình ảnh. Qua đề tài này, tác giả đã rà soát lại năng lực lãnh đạo của đội ngũ quản lý cấp trung hiện tại, đánh giá công tác phát triển đội ngũ lãnh đạo đang thực hiện, xây dựng hệ thống các tiêu chí năng lực lãnh đạo cần có cho một Quản lý cấp trung phù hợp và có cơ sở lý luận để từ đó xây dựng các giải pháp phát triển năng lực lãnh đạo cho đội ngũ quản lý cấp trung của Công ty. Trƣơng Thị Bích Vân (2018) đã hệ thống hoá quy trình thiết lập khung năng lực gồm có: Xác định mục đích và phạm vi xây dựng khung năng lực, Phân tích 9 công việc, Thu thập thông tin xây dựng định nghĩa cho từng năng lực, Xác định hành vi hiệu quả cho từng năng lực hay còn gọi là mô tả năng lực, Kiểm tra, xác minh tính chính xác của bản thảo khung năng lực và hoàn thiện khung năng lực.