Luận văn thạc sĩ về nâng cao năng lực cạnh tranh của ngân hàng Shinhan Việt Nam

Tài liệu chuyên sâu Nâng cao năng lực cạnh tranh của ngân hàng Shinhan Việt Nam, phân tích đa chiều, cung cấp kiến thức nền tảng vững chắc cho chuyên

• Tác giả: Nguyễn Khánh Linh
• Người hướng dẫn: PGS, TS Tăng Văn Nghĩa
• Trường học: Trường Đại học Ngoại thương
• Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng
• Đề tài: Nâng cao năng lực cạnh tranh của ngân hàng Shinhan Việt Nam
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• MỤC LỤC
• DANH MỤC BẢNG, BIỂU ĐỒ VÀ SƠ ĐỒ
• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ CẠNH TRANH, NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 1.1. Khái niệm về cạnh tranh
• 1.2. Khái niệm năng lực cạnh tranh
• 1.3. Khái niệm năng lực cạnh tranh của ngân hàng thương mại
• 1.4. Các nhân tố ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh của NHTM
• 1.4.1. Môi trường kinh tế
• 1.4.2. Đối thủ cạnh tranh
• 1.4.3. Hệ thống luật pháp
• 1.4.4. Đặc điểm văn hóa xã hội
• 1.4.5. Môi trường công nghệ
• 1.4.6. Vai trò của Nhà nước và Ngân hàng trung ương
• 1.5. Các chỉ tiêu đánh giá năng lực cạnh tranh của NHTM
• 1.5.1. Năng lực tài chính
• 1.5.2. Tính đa dạng và giá của sản phẩm dịch vụ
• 1.5.3. Nguồn nhân lực
• 1.5.4. Năng lực công nghệ
• 1.5.5. Năng lực quản trị điều hành ngân hàng
• 1.5.6. Danh tiếng, uy tín và khả năng hợp tác
• 1.5.7. Các hành vi cạnh tranh không lành mạnh trong lĩnh vực NHTM
• 1.6. KẾT LUẬN CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA NGÂN HÀNG SHINHAN VIỆT NAM
• 2.1. Tổng quan về lịch sử hình thành và phát triển của SHINHAN
• 2.1.1. Tổng quan về Ngân hàng Shinhan
• 2.1.2. Lịch sử ra đời của Shinhan Vietnam
• 2.1.3. Cơ cấu bộ máy tổ chức
• 2.1.4. Mạng lưới chi nhánh Shinhan Việt Nam
• 2.2. Tình hình hoạt động của Shinhan
• 2.2.1. Các sản phẩm chủ yếu của Shinhan
• 2.2.2. Kết quả hoạt động kinh doanh năm 2018
• 2.3. Năng lực cạnh tranh của Shinhan
• 2.3.1. Tổng quan năng lực cạnh tranh của một số NHTM Việt Nam
• 2.3.2. Phân tích khả năng cạnh tranh của Shinhan với các đối thủ khác
• 2.3.3. Đánh giá năng lực cạnh tranh của Shinhan bằng mô hình SWOT
• 2.4. KẾT LUẬN CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP NÂNG CAO NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA NGÂN HÀNG SHINHAN VIỆT NAM
• 3.1. Xu hướng của cạnh tranh các NHTM trong thời gian tới
• 3.1.1. Xu hướng cạnh tranh của các NHTM sau năm 2018
• 3.1.2. Các sản phẩm, dịch vụ ngân hàng có triển vọng phát triển trong năm 2019
• 3.2. Định hướng phát triển của Shinhan đến năm 2020 và tầm nhìn đến năm 2030
• 3.3. Giải pháp cụ thể nâng cao năng lực cạnh tranh của SHBVN
• 3.3.1. Tăng cường sức mạnh tài chính
• 3.3.2. Nâng cao công tác quản trị tài sản nợ - tài sản có
• 3.3.3. Hoàn thiện công tác tín dụng
• 3.3.4. Đa dạng hóa các sản phẩm truyền thống và phát triển sản phẩm mới
• 3.3.5. Hoàn thiện và phát triển đồng bộ công nghệ thông tin cho toàn hệ thống
• 3.3.6. Nâng cao chất lượng dịch vụ khách hàng
• 3.3.7. Hoàn thiện hệ thống kênh phân phối
• 3.3.8. Tiếp tục củng cố, phát huy sức mạnh nguồn nhân lực
• 3.3.9. Giải pháp về công tác kiểm toán nội bộ
• 3.3.10. Những giải pháp khác
• 3.3.10.1. Những giải pháp bổ trợ từ phía Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước
• 3.4. KẾT LUẬN CHƯƠNG 3
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Khái niệm về năng lực cạnh tranh

Năng lực cạnh tranh của ngân hàng được hiểu là khả năng của ngân hàng trong việc duy trì và mở rộng thị phần, đồng thời tạo ra lợi nhuận bền vững trong môi trường cạnh tranh. Năng lực cạnh tranh không chỉ phụ thuộc vào các yếu tố nội tại của ngân hàng mà còn bị ảnh hưởng bởi các yếu tố bên ngoài như môi trường kinh tế, chính sách của nhà nước và sự phát triển của công nghệ. Theo Michael Porter, để có thể cạnh tranh thành công, ngân hàng cần có lợi thế cạnh tranh, có thể là chi phí sản xuất thấp hơn hoặc khả năng khác biệt hóa sản phẩm. Điều này cho thấy rằng, năng lực cạnh tranh không chỉ là một khái niệm đơn giản mà còn là một quá trình phức tạp, liên quan đến nhiều yếu tố khác nhau.

1.1 Các yếu tố ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh

Có nhiều yếu tố ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh của ngân hàng, bao gồm môi trường kinh tế, đối thủ cạnh tranh, và công nghệ. Môi trường kinh tế quyết định đến khả năng phát triển của ngân hàng, trong khi đối thủ cạnh tranh tạo ra áp lực buộc ngân hàng phải cải thiện dịch vụ và sản phẩm. Công nghệ cũng đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả hoạt động và giảm chi phí. Ngân hàng Shinhan Việt Nam cần phải chú trọng đến việc áp dụng công nghệ mới để nâng cao năng lực cạnh tranh và đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của khách hàng.

II. Thực trạng năng lực cạnh tranh của ngân hàng Shinhan Việt Nam

Ngân hàng Shinhan Việt Nam đã có những bước tiến đáng kể trong việc nâng cao năng lực cạnh tranh. Với mạng lưới chi nhánh rộng khắp và các sản phẩm dịch vụ đa dạng, ngân hàng đã chiếm lĩnh được một phần thị trường nhất định. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều thách thức mà ngân hàng phải đối mặt, đặc biệt là từ các đối thủ cạnh tranh trong nước và quốc tế. Đánh giá năng lực cạnh tranh của ngân hàng cần dựa trên các chỉ tiêu như năng lực tài chính, chất lượng dịch vụ và sự hài lòng của khách hàng. Việc thực hiện các biện pháp cải tiến và đổi mới sẽ giúp ngân hàng duy trì và nâng cao vị thế của mình trên thị trường.

2.1 Đánh giá năng lực cạnh tranh qua mô hình SWOT

Mô hình SWOT là công cụ hữu ích để đánh giá năng lực cạnh tranh của ngân hàng Shinhan. Điểm mạnh của ngân hàng bao gồm thương hiệu mạnh và mạng lưới chi nhánh rộng lớn. Tuy nhiên, ngân hàng cũng phải đối mặt với những điểm yếu như chi phí hoạt động cao và sự cạnh tranh gay gắt từ các ngân hàng khác. Cơ hội đến từ việc mở rộng thị trường và phát triển các sản phẩm mới, trong khi các mối đe dọa đến từ sự thay đổi nhanh chóng của công nghệ và nhu cầu của khách hàng. Việc phân tích SWOT sẽ giúp ngân hàng xác định được các chiến lược phù hợp để nâng cao năng lực cạnh tranh.

III. Giải pháp nâng cao năng lực cạnh tranh của ngân hàng Shinhan Việt Nam

Để nâng cao năng lực cạnh tranh, ngân hàng Shinhan cần thực hiện một số giải pháp cụ thể. Đầu tiên, ngân hàng cần tăng cường sức mạnh tài chính thông qua việc tối ưu hóa quản lý tài sản và nợ. Thứ hai, việc hoàn thiện công tác tín dụng và đa dạng hóa sản phẩm dịch vụ sẽ giúp ngân hàng đáp ứng tốt hơn nhu cầu của khách hàng. Thứ ba, ngân hàng cần đầu tư vào công nghệ thông tin để nâng cao chất lượng dịch vụ và giảm chi phí hoạt động. Cuối cùng, việc nâng cao chất lượng nguồn nhân lực cũng là yếu tố quan trọng để ngân hàng có thể phát triển bền vững trong tương lai.

3.1 Tăng cường sức mạnh tài chính

Tăng cường sức mạnh tài chính là một trong những giải pháp quan trọng nhất để nâng cao năng lực cạnh tranh của ngân hàng Shinhan. Ngân hàng cần phải cải thiện khả năng sinh lời và quản lý rủi ro hiệu quả hơn. Việc tối ưu hóa cấu trúc vốn và tăng cường huy động vốn sẽ giúp ngân hàng có đủ nguồn lực để đầu tư vào các dự án phát triển. Đồng thời, ngân hàng cũng cần chú trọng đến việc nâng cao chất lượng dịch vụ để thu hút và giữ chân khách hàng, từ đó gia tăng doanh thu và lợi nhuận.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Ngành ngân hàng tại Việt Nam đang trải qua giai đoạn phát triển mạnh mẽ, đặc biệt sau khi Việt Nam gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) vào năm 2015. Trong bối cảnh đó, năng lực cạnh tranh của các ngân hàng thương mại trở thành yếu tố quyết định sự tồn tại và phát triển bền vững. Ngân hàng Shinhan Việt Nam (SHBVN), với tư cách là ngân hàng 100% vốn đầu tư nước ngoài, đã có những bước tiến quan trọng trong việc mở rộng mạng lưới và nâng cao chất lượng dịch vụ. Từ năm 2015 đến 2018, SHBVN ghi nhận mức tăng trưởng vốn chủ sở hữu từ 9.108 tỷ đồng lên 13.121 tỷ đồng, lợi nhuận ròng tăng từ 911 tỷ đồng lên 1.685 tỷ đồng, cùng với chỉ số ROA đạt 2% và ROE đạt 15%, cho thấy sự phát triển ổn định và tiềm năng cạnh tranh ngày càng được củng cố.

Mục tiêu nghiên cứu tập trung vào việc đánh giá thực trạng năng lực cạnh tranh của SHBVN trong giai đoạn 2015-2018, phân tích các yếu tố ảnh hưởng và đề xuất các giải pháp nâng cao năng lực cạnh tranh nhằm đảm bảo sự phát triển nhanh và bền vững của ngân hàng trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế. Phạm vi nghiên cứu bao gồm hoạt động của SHBVN trên toàn quốc, đặc biệt tại các trung tâm kinh tế trọng điểm như Hà Nội, TP. Hồ Chí Minh và các tỉnh có khu công nghiệp phát triển. Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc cung cấp cơ sở khoa học cho việc hoạch định chiến lược phát triển ngân hàng, đồng thời góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động và vị thế cạnh tranh của SHBVN trên thị trường tài chính Việt Nam.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết cạnh tranh và năng lực cạnh tranh nổi bật, trong đó có mô hình "Năm lực lượng cạnh tranh" của Michael Porter, giúp phân tích các yếu tố tác động đến mức độ cạnh tranh trong ngành ngân hàng như nhà cung ứng, khách hàng, đối thủ cạnh tranh hiện tại và tiềm ẩn, cũng như sản phẩm thay thế. Bên cạnh đó, lý thuyết về lợi thế cạnh tranh của Porter được áp dụng để làm rõ sức mạnh nội sinh của SHBVN trong việc tạo ra lợi thế so sánh trên thị trường.

Ngoài ra, luận văn sử dụng các khái niệm chuyên ngành như năng lực tài chính (vốn chủ sở hữu, tổng tài sản, ROA, ROE), năng lực công nghệ, nguồn nhân lực, quản trị điều hành và danh tiếng uy tín để xây dựng mô hình đánh giá năng lực cạnh tranh của ngân hàng thương mại. Mô hình SWOT cũng được áp dụng để phân tích điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức của SHBVN trong bối cảnh cạnh tranh hiện nay.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp tổng hợp, kết hợp giữa phân tích định lượng và định tính. Dữ liệu chính được thu thập từ báo cáo tài chính, báo cáo hoạt động kinh doanh của SHBVN giai đoạn 2015-2018, các báo cáo ngành và các nguồn tin cậy khác. Cỡ mẫu nghiên cứu bao gồm toàn bộ các chi nhánh và phòng giao dịch của SHBVN trên toàn quốc, với gần 1.300 nhân viên và cộng tác viên.

Phương pháp phân tích bao gồm thống kê mô tả, so sánh các chỉ số tài chính như ROA, ROE, tỷ lệ an toàn vốn (CAR), cơ cấu huy động vốn và dư nợ tín dụng. Phân tích SWOT được sử dụng để đánh giá tổng thể năng lực cạnh tranh. Timeline nghiên cứu tập trung vào giai đoạn 2015-2018 với dự báo và đề xuất giải pháp cho giai đoạn 2019-2022, tầm nhìn đến năm 2030.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tăng trưởng tài chính ổn định: Vốn chủ sở hữu của SHBVN tăng từ 9.108 tỷ đồng năm 2015 lên 13.121 tỷ đồng năm 2018, tương đương mức tăng khoảng 44%. Lợi nhuận ròng cũng tăng từ 911 tỷ đồng lên 1.685 tỷ đồng, tăng gần 85% trong cùng kỳ. Chỉ số ROA đạt 2% và ROE đạt 15% vào năm 2018, vượt mức chuẩn của Basel, cho thấy hiệu quả sử dụng tài sản và vốn chủ sở hữu của ngân hàng được cải thiện rõ rệt.

2. Nguồn vốn huy động chủ yếu từ doanh nghiệp: Tổng nguồn vốn huy động năm 2018 đạt 110.423 tỷ đồng, tăng trưởng bình quân 14%/năm. Trong đó, tiền gửi từ doanh nghiệp chiếm tỷ trọng lớn nhất, khoảng 60%, trong khi tiền gửi từ cá nhân chỉ chiếm khoảng 40%. Lãi suất huy động của SHBVN thấp hơn so với các ngân hàng trong nước, dao động từ 3,3% đến 5,1% tùy kỳ hạn, gây hạn chế trong việc thu hút khách hàng cá nhân.

3. Cơ cấu tín dụng tập trung vào doanh nghiệp Hàn Quốc: Dư nợ tín dụng năm 2018 đạt 2.335 triệu USD, tăng 12% so với năm 2017. Trong đó, dư nợ cho doanh nghiệp Hàn Quốc chiếm 68%, còn lại là doanh nghiệp Việt Nam và cá nhân. Tỷ lệ nợ quá hạn thấp, thể hiện chất lượng tín dụng được kiểm soát tốt.

4. Mạng lưới chi nhánh và nhân sự phát triển: SHBVN có 30 chi nhánh và phòng giao dịch trên toàn quốc, tập trung tại Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh, với gần 1.300 nhân viên được đào tạo bài bản. Dự kiến đến năm 2019, số lượng chi nhánh sẽ tăng lên 36, mở rộng phạm vi phục vụ khách hàng.

Thảo luận kết quả

Sự tăng trưởng tài chính và mở rộng mạng lưới của SHBVN phản ánh chiến lược phát triển hiệu quả, tập trung vào khách hàng doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp Hàn Quốc tại Việt Nam. Tuy nhiên, mức lãi suất huy động thấp so với các ngân hàng trong nước đã hạn chế khả năng thu hút tiền gửi từ khách hàng cá nhân, ảnh hưởng đến đa dạng hóa nguồn vốn. Điều này cho thấy SHBVN cần cân nhắc điều chỉnh chính sách lãi suất hoặc tăng cường các dịch vụ giá trị gia tăng để nâng cao sức hấp dẫn đối với khách hàng cá nhân.

So với các ngân hàng thương mại trong nước, SHBVN có lợi thế về công nghệ và quản trị hiện đại, đồng thời duy trì tỷ lệ an toàn vốn (CAR) trên 15%, cao hơn mức tối thiểu 9% theo quy định của Basel, giúp ngân hàng có khả năng chống chịu rủi ro tốt hơn. Việc tập trung dư nợ tín dụng vào doanh nghiệp Hàn Quốc tạo ra sự ổn định nhưng cũng tiềm ẩn rủi ro tập trung, do đó cần đa dạng hóa khách hàng để giảm thiểu rủi ro tín dụng.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tăng trưởng vốn chủ sở hữu, lợi nhuận ròng, cơ cấu huy động vốn theo đối tượng khách hàng và biểu đồ cơ cấu dư nợ tín dụng theo ngành nghề, giúp minh họa rõ nét các xu hướng phát triển và điểm mạnh, điểm yếu của SHBVN.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường chính sách lãi suất cạnh tranh: Điều chỉnh lãi suất huy động phù hợp để thu hút khách hàng cá nhân, đặc biệt là các khoản tiền gửi có kỳ hạn dài, nhằm đa dạng hóa nguồn vốn và giảm phụ thuộc vào doanh nghiệp. Mục tiêu tăng tỷ trọng tiền gửi cá nhân lên ít nhất 50% tổng nguồn vốn trong vòng 2 năm tới. Chủ thể thực hiện: Ban điều hành SHBVN phối hợp với phòng kinh doanh và marketing.

2. Đa dạng hóa sản phẩm và dịch vụ ngân hàng: Phát triển các sản phẩm tài chính mới, dịch vụ ngân hàng điện tử tiện ích, ưu đãi dành cho khách hàng cá nhân và doanh nghiệp nhỏ và vừa. Tăng cường đổi mới công nghệ để nâng cao trải nghiệm khách hàng, dự kiến hoàn thành trong vòng 18 tháng. Chủ thể thực hiện: Phòng phát triển sản phẩm và công nghệ thông tin.

3. Mở rộng mạng lưới chi nhánh và kênh phân phối: Khai trương thêm chi nhánh tại các tỉnh thành có tiềm năng phát triển kinh tế như Đà Nẵng, Hà Nam, Hải Phòng, nâng tổng số chi nhánh lên 36 trong năm 2019, nhằm tiếp cận khách hàng mới và tăng thị phần. Chủ thể thực hiện: Ban quản lý mạng lưới và phòng kinh doanh.

4. Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực: Tổ chức các chương trình đào tạo nâng cao kỹ năng nghiệp vụ, quản trị rủi ro và kỹ năng công nghệ cho nhân viên, đặc biệt là đội ngũ bán hàng và tư vấn khách hàng. Mục tiêu tăng năng suất lao động và chất lượng dịch vụ trong vòng 12 tháng. Chủ thể thực hiện: Phòng nhân sự và đào tạo.

5. Tăng cường công tác kiểm toán nội bộ và quản trị rủi ro: Hoàn thiện hệ thống kiểm soát nội bộ, nâng cao năng lực quản trị rủi ro tín dụng, rủi ro thị trường và rủi ro công nghệ nhằm đảm bảo hoạt động an toàn và bền vững. Chủ thể thực hiện: Phòng kiểm toán nội bộ và phòng quản trị rủi ro, triển khai liên tục trong các năm tới.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Ban lãnh đạo và quản lý ngân hàng: Giúp hiểu rõ các yếu tố ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh, từ đó xây dựng chiến lược phát triển phù hợp, nâng cao hiệu quả hoạt động và vị thế trên thị trường.

2. Nhà nghiên cứu và sinh viên chuyên ngành Tài chính – Ngân hàng: Cung cấp cơ sở lý thuyết và thực tiễn về năng lực cạnh tranh trong ngành ngân hàng, đồng thời giới thiệu phương pháp phân tích và đánh giá năng lực cạnh tranh cụ thể.

3. Cơ quan quản lý nhà nước và Ngân hàng Nhà nước: Hỗ trợ trong việc xây dựng chính sách, quy định nhằm tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh, thúc đẩy sự phát triển bền vững của hệ thống ngân hàng.

4. Các nhà đầu tư và đối tác kinh doanh: Cung cấp thông tin về tình hình hoạt động, năng lực tài chính và chiến lược phát triển của SHBVN, giúp đánh giá tiềm năng hợp tác và đầu tư.

Câu hỏi thường gặp

1. Năng lực cạnh tranh của SHBVN được đánh giá dựa trên những tiêu chí nào?
   Năng lực cạnh tranh được đánh giá qua các tiêu chí chính như năng lực tài chính (vốn chủ sở hữu, ROA, ROE), tính đa dạng và chất lượng sản phẩm dịch vụ, nguồn nhân lực, năng lực công nghệ, quản trị điều hành và uy tín thương hiệu. Ví dụ, ROA của SHBVN đạt 2% năm 2018, cao hơn mức chuẩn 1% của ngành ngân hàng.

2. SHBVN có lợi thế gì so với các ngân hàng thương mại trong nước?
   SHBVN có lợi thế về công nghệ hiện đại, quản trị chuyên nghiệp, tỷ lệ an toàn vốn cao (CAR trên 15%), mạng lưới chi nhánh rộng khắp và sự hỗ trợ từ tập đoàn tài chính lớn tại Hàn Quốc. Điều này giúp ngân hàng duy trì sự ổn định và phát triển bền vững.

3. Tại sao SHBVN gặp khó khăn trong việc thu hút tiền gửi từ khách hàng cá nhân?
   Nguyên nhân chính là lãi suất huy động của SHBVN thấp hơn nhiều so với các ngân hàng trong nước, dao động từ 3,3% đến 5,1%, trong khi các ngân hàng Việt Nam có thể lên đến 6,6%. Ngoài ra, thương hiệu ngân hàng ngoại còn khá xa lạ với khách hàng cá nhân Việt Nam.

4. SHBVN đã có những giải pháp gì để nâng cao năng lực cạnh tranh?
   Ngân hàng đã tập trung vào phát triển khách hàng doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp Hàn Quốc, mở rộng mạng lưới chi nhánh, nâng cao chất lượng dịch vụ và ứng dụng công nghệ thông tin hiện đại. Đồng thời, SHBVN cũng chú trọng kiểm soát rủi ro và tăng cường quản trị nội bộ.

5. Tầm nhìn phát triển của SHBVN trong tương lai là gì?
   SHBVN đặt mục tiêu mở rộng mạng lưới chi nhánh lên 36 điểm vào năm 2019, đa dạng hóa sản phẩm dịch vụ, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và công nghệ, đồng thời tăng cường thu hút khách hàng cá nhân để phát triển bền vững và trở thành ngân hàng hàng đầu trong khối ngân hàng 100% vốn nước ngoài tại Việt Nam.

Kết luận

• SHBVN đã đạt được sự tăng trưởng ổn định về tài chính với vốn chủ sở hữu tăng 44% và lợi nhuận ròng tăng gần 85% trong giai đoạn 2015-2018.
• Ngân hàng có lợi thế về công nghệ, quản trị và tỷ lệ an toàn vốn cao, tạo nền tảng vững chắc cho năng lực cạnh tranh.
• Tuy nhiên, SHBVN cần cải thiện chính sách lãi suất và đa dạng hóa nguồn vốn để thu hút khách hàng cá nhân.
• Mở rộng mạng lưới chi nhánh và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực là các giải pháp then chốt cho sự phát triển bền vững.
• Đề xuất các bước tiếp theo bao gồm điều chỉnh lãi suất, phát triển sản phẩm mới, tăng cường đào tạo nhân sự và hoàn thiện hệ thống quản trị rủi ro nhằm nâng cao vị thế cạnh tranh của SHBVN trên thị trường ngân hàng Việt Nam.

Quý độc giả và các nhà quản lý ngân hàng được khuyến khích áp dụng các kết quả nghiên cứu và giải pháp đề xuất trong luận văn để nâng cao năng lực cạnh tranh, góp phần phát triển ngành ngân hàng Việt Nam ngày càng vững mạnh.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, nội dung chính của luận án đƣợc kết cấu thành 3 chƣơng: Chƣơng 1: Những vấn đề chung về cạnh tranh, năng lực cạnh tranh của các Nâng hàng thƣơng mại. Chƣơng 2: Thực trạng năng lực cạnh tranh của ngân hàng Shinhan Việt Nam Chƣơng 3: Giải pháp nâng cao năng lực cạnh tranh của Ngân hàng Shinhan Việt Nam trong thời gian tới. Luan van 6 CHƢƠNG I: NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ CẠNH TRANH, NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI 1.1 Khái niệm về cạnh tranh Từ trƣớc tới nay đã có khá nhiều định nghĩa, cách hiểu khác nhau về cạnh tranh. Ví dụ, Từ điển Tiếng Việt định nghĩa cạnh tranh là tranh đua giữa những cá nhân, tập thể có chức năng nhƣ nhau, nhằm giành phần hơn, phần thắng về phía mình 2.

Cạnh tranh cũng có thể đƣợc hiểu là sự đấu tranh để giành lợi thế thƣơng mại3. Trong Thế kỷ XX, có nhiều lý thuyết cạnh tranh ra đời nhƣ lý thuyết của Micheal Porter, J. Trong đó, phải kể đến lý thuyết “lợi thế cạnh tranh” của Micheal Porter, ông giải thích hiện tƣợng khi doanh nghiệp tham gia cạnh tranh thƣơng mại quốc tế cần phải có “lợi thế cạnh tranh” và “ lợi thế so sánh”. Ông phân tích lợi thế cạnh tranh tức là sức mạnh nội sinh của doanh nghiệp, của quốc gia, còn lợi thế so sánh là điều kiện tài nguyên thiên nhiên, sức lao động, môi trƣờng tạo cho doanh nghiệp, quốc gia thuận lợi trong sản xuất cũng nhƣng trong thƣơng mại.

Ông cho rằng lợi thế cạnh tranh và lợi thế so sánh có quan hệ chặt chẽ với nhau, hỗ trợ nhau, lợi thế cạnh tranh phát triển dựa trên lợi thế so sánh, lợi thế so sánh phát huy nhờ lợi thế cạnh tranh. Qua những quan điểm của các lý thuyết cạnh tranh trên cho thấy, cạnh tranh không phải là sự triệt tiêu lẫn nhau của các chủ thể tham gia, mà cạnh tranh là động lực cho sự phát triển của doanh nghiệp. Cạnh tranh góp phần cho sự tiến bộ của khoa học, cạnh tranh giúp cho các chủ thể tham gia biết qúy trọng hơn những cơ hội và lợi thế mà mình có đƣợc, cạnh tranh mang lại sự phồn thịnh cho đất nƣớc. Thông qua cạnh tranh, các chủ thể tham gia xác định cho mình những điểm mạnh, điểm yếu cùng với những cơ hội và thách thức trƣớc mắt và trong tƣơng lai, để từ đó có những hƣớng đi có lợi nhất cho mình khi tham gia vào quá trình cạnh tranh.

2 Từ điển tiếng Việt (Nguyễn Như Ý chủ biên), NXB Văn hóa Thông tin, Hà Nội, 1998, tr. 3 Black’s Law Dictionary, Eighth Edition (chủ biên Bryan A. Garner), NXB Thomson West 2004, p.302 Luan van 7 Vậy nhìn chung, cạnh tranh đƣợc coi là hành vi của hai hoặc nhiều chủ thể trong kinh doanh (trong nền kinh tế thị trƣờng) với mục đích giành cho mình những ƣu thế cao nhất so với chủ thể khác4. Cạnh tranh là sự tranh đua giữa những cá nhân, tập thể, đơn vị kinh tế có chức năng nhƣ nhau thông qua các hành động, nổ lực và các biện pháp để giành phần thắng trong cuộc đua, để thỏa mãn các mục tiêu của mình.

Các mục tiêu này có thể là thị phần, lợi nhuận, hiệu quả, an toàn, danh tiếng…. Tuy nhiên, không phải tất cả các hành vi cạnh tranh là lành mạnh, hoàn hảo và nó giúp cho các chủ thể tham gia đạt đƣợc tất cả những gì mình mong muốn. Trong thực tế, để có lợi thế trong kinh doanh các chủ thể tham gia đã sử dụng những hành vi cạnh tranh không lành mạnh để làm tổn hại đến đối thủ tham gia cạnh tranh với mình. Cạnh tranh không mang ý nghĩa triệt tiêu lẫn nhau, nhƣng kết quả của cạnh tranh mang lại là hoàn toàn trái ngƣợc.

Khái niệm năng lực cạnh tranh Cho đến nay quan niệm về năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp vẫn chƣa đƣợc hiểu thống nhất. Xin nêu một số cách định nghĩa về năng lực cạnh tranh theo một số cách nhìn nhận: - Theo từ điển Bách khoa toàn thƣ của Việt Nam: “Năng lực cạnh tranh đƣợc hiểu là khả năng của một mặt hàng, một đơn vị kinh doanh hoặc một nƣớc giành thắng lợi (kể cả giành lại một phần hay toàn bộ thị phần) trong cuộc cạnh tranh trên thị trƣờng tiêu thụ5. - Trong tác phẩm The Competitive Advantage of Nation (Lợi thế cạnh tranh của quốc gia), Michael Porter cũng thừa nhận, không thể đƣa ra một định nghĩa tuyệt đối về năng lực cạnh tranh. Theo ông, “Để có thể cạnh trạnh thành công, các doanh nghiệp phải có đƣợc lợi thế cạnh tranh dƣới hình thức hoặc là có đƣợc chi phí sản xuất thấp hơn hoặc là có khả năng khác biệt hóa sản phầm để đạt đƣợc mức giá cao trung bình.

Để duy trì lợi thế cạnh tranh, các doanh nghiệp cần ngày 4 Giáo trình Pháp Luật Cạnh Tranh, Tăng Văn Nghĩa, NXB Giáo dục Việt Nam, 2009, tr.vn Luan van 8 càng đạt đƣợc những lợi thé cạnh tranh tinh vi hơn, qua đó có thể cung cấp những hàng hóa hay dịch vụ có chất lƣợng cao hơn hoặc sản xuất có hiệu quả cao hơn”6. Để có thể đƣa ra quan niệm năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp phù hợp, cần lƣu ý thêm một số vấn đề sau đây: Một là, quan niệm năng lực cạnh tranh cần phù hợp với điều kiện, bối cảnh và trình độ phát triển trong từng thời kỳ. Hai là, năng lực cạnh tranh cần thể hiện khả năng tranh đua, tranh giành về các doanh nghiệp không chỉ về năng lực thu hút và sử dụng các yếu tố sản xuất, khả năng tiêu thụ hàng hóa mà cả khả năng mở rộng không gian sinh tồn của sản phẩm, khả năng sáng tạo sản phẩm mới. Ba là, năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp cần thể hiện đƣợc phƣơng thức cạnh tranh phù hợp, bao gồm cả những phƣơng thức truyền thống và cả những phƣơng thức hiện đại không chỉ dựa trên lợi thế so sánh mà dựa vào lợi thế cạnh tranh, dựa vào quy chế.

Từ những yêu cầu trên, có thể đƣa ra khái niệm năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp nhƣ sau: Năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp là việc khai thác, sử dụng năng lực, lợi thế bên trong, bên ngoài, nhằm tạo ra những sản phẩm, dịch vụ hấp dẫn ngƣời tiêu dung để tồn tại và phát triển, thu đƣợc lợi nhuận ngày càng cao và nâng cao vị trí so với đối thủ cạnh tranh trên thị trƣờng. Khái niệm năng lực cạnh tranh của ngân hàng thƣơng mại Trong phần trên, luận văn đã nêu rõ, thuật ngữ “năng lực cạnh tranh” đƣợc sử dụng rất phổ biến nhƣng vẫn chƣa có sự thống nhất, thể hiện ở một số điểm: Một là, năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp là khả năng tiêu thụ sản phầm, dịch vụ, duy trì và mở rộng thị phần so với các đối thủ và khả năng thu lợi của doanh nghiệp. Hai là, năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp là khả năng chống chịu trƣớc sự tấn công của doanh nghiệp khác. Chẳng hạn, từ điển thuật ngữ chính sách thƣơng mại định nghĩa năng lực cạnh tranh là năng lực của một doanh nghiệp “khong bị 6 Micheal Porter, The Competitive Advantage of Nation, NXB The Free Press, 1990,tr.10 Luan van 9 doanh nghiệp khác đánh bại về năng lực kinh tế”.

Quan niệm này mag tính chất định tính, khó có thể định lƣợng7. Ba là, năng lực cạnh tranh đồng nghĩa với nang suất lao động. Tổ chức hợp tác và phát triển kinh tế OECD (Organization for Economic Cooperation and Development) đƣa ra định nghĩa nhƣ sau: “Năng lực cạnh tranh là sức sản xuất ra thu nhạp tƣơng đối cao trên cơ sở sử dụng các yếu tố sản xuất có hiệu quả làm cho các doanh nghiệp, các ngành, các địa phƣơng, các quốc gia và khu vực phát triển bền vững trong điều kiện cạnh tranh quốc tế”8. Nhà kinh tế học ngƣời Mỹ Michael E.Porter cho rằng đối với doanh nghiệp sức cạnh tranh có nghĩa là năng lực cạnh tranh trên thị trƣờng thế giới nhờ áp dụng chiến lƣợc toàn cầu mà có đƣợc.

Theo đó thì sức cạnh tranh của doanh nghiệp chính là khả năng chiếm lĩnh và mở rộng thị trƣờng ở quy mô thế giới. Kế thừa có chọn lọc các điểm hợp lý trong các quan niệm nêu trên, có thể định nghĩa năng lực cạnh tranh của một doanh nghiệp nhƣ sau: “Năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp là khả năng duy trì và nâng cao các ưu thế của doanh nghiệp so với các doanh nghiệp khác trong sản xuất, tiêu thụ sản phầm và dịch vụ của doanh nghiệp và thích ứng với moi trường nhằm gia tăng lợi nhuận, mở rộng thị phàn, phát triển bền vững”. Bản thân ngân hàng thƣơng mại cũng là một doanh nghiệp, tuy nhiên là doanh nghiệp đặc biệt (thể hiện ở lĩnh vực kinh doanh, hình thái sản phẩm, điều kiện hoạt động, cơ quan quản lý…). Do vậy năng lực cạnh tranh của NHTM có thể định nghĩa: “Năng lực cạnh tranh của ngân hàng thương mại là khả năng do chính ngân hàng tạo ra trên cơ sở bắt kịp thời các cơ hội để duy trì và phát triển những lợi thế vốn có nhằm củng cố và mở rộng thị phần, gia tăng lợi nhuận, chống đỡ và vượt qua những biến động bất lợi của môi trường kinh doanh hoặc sức ép của các lực lượng cạnh tranh”.

Hay một cách diễn đạt đơn giản hơn, năng lực cạnh tranh của NHTM là sức mạnh nội tại của bản thân ngân hàng đó để có thể đƣa ra các sản phẩm, dịch vụ đáp 7 Nguyễn Khắc Hưng, 2001, tr. 8 Nguyễn Thị Mùi, Quản trị Ngân hàng thương mại, NXB Tài chính, Hà Nội, 2006, tr.24 Luan van 10 ứng tốt nhất nhu cầu của khách hàng và duy trì, thu hút khách hàng, mở rộng thị phần nhằm gia tăng lợi nhuận. Các nhân tố ảnh hƣởng đến năng lực cạnh tranh của NHTM 1. Môi trường kinh tế Sự phát triển của nền kinh tế trong nƣớc và quốc tế có ảnh hƣởng đến năng lực cạnh tranh của các ngân hàng thƣơng mại.

Sản xuất, kinh doanh, thƣơng mại và dịch vụ ngày càng tăng sẽ tác động đến khả năng thu hút tiền gửi, khả năng cho vay đầu tƣ và phát triển các dịch vụ ngân hàng của ngân hàng thƣơng mại. Ngân hàng là một ngành chứa nhiều rủi ro. Mỗi một biến động bất lợi của môi trƣờng kinh tế vĩ mô đều có thể ảnh hƣởng đến hoạt động bình thƣờng của một ngân hàng.