Khóa luận nâng cao năng lực cạnh tranh Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng Công trình Phú Thịnh

Trong bối cảnh thị trường xây dựng cạnh tranh khốc liệt, việc nâng cao năng lực cạnh tranh trở thành yếu… 81 trang · Học viện Chính sách và Phát triển · 2021.

• Tác giả: Đoàn Thị Thúy
• Người hướng dẫn: ThS. Nguyễn Thị Bích Phương
• Trường học: Học viện Chính sách và Phát triển
• Chuyên ngành: Kinh tế
• Đề tài: Nâng Cao Năng Lực Cạnh Tranh Của Công Ty Cổ Phần Tư Vấn Xây Dựng Phú Thịnh
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ NĂNG LỰC CẠNH TRANH VÀ SỰ CẦN THIẾT PHẢI NÂNG CAO NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA CÁC DOANH NGHIỆP
• 1.1. Cơ sở lý luận về cạnh tranh và năng lực cạnh tranh
• 1.1.1. Cơ sở lý luận về cạnh tranh
• 1.1.2. Cơ sở lý luận về năng lực cạnh tranh
• 1.1.3. Sự cần thiết nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp
• 1.1.4. Các yếu tố ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp
• 1.1.4.1. Các nhân tố bên trong doanh nghiệp
• 1.1.4.2. Các nhân tố bên ngoài doanh nghiệp
• 1.1.5. Một số chỉ tiêu đánh giá năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp
• 1.1.6. Vị thế cạnh tranh
• 1.1.7. Năng lực cạnh tranh ở cấp độ nguồn lực
• 1.1.8. Một số mô hình lí thuyết phân tích năng lực cạnh tranh
• 1.1.8.1. Mô hình năm áp lực cạnh tranh của Michael E.
• 1.1.8.2. Ma trận SWOT
• 1.1.8.3. Đề xuất mô hình lý thuyết vào phân tích thực trạng và giải pháp nâng cao năng lực cạnh tranh của Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng Công trình Phú Thịnh
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA CÔNG TY CỔ PHẦN TƯ VẤN XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH PHÚ THỊNH
• 2.1. Tổng quan về Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng Công trình Phú Thịnh
• 2.1.1. Thông tin chung về Công ty
• 2.1.2. Quá trình hình thành và phát triển
• 2.1.3. Đặc điểm hoạt động sản xuất – kinh doanh của công ty
• 2.1.4. Cơ cấu tổ chức Của công ty
• 2.2. Kết quả hoạt động kinh doanh của Công ty trong ba năm từ năm 2018 đến năm 2020
• 2.3. Nhận xét chung về tình hình họat động kinh doanh của Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng Công trình Phú Thịnh giai đoạn 2018 – 2020
• 2.4. Phân tích năng lực cạnh tranh của Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng Công trình Phú Thịnh thông qua phân tích Mô hình năm áp lực cạnh tranh của Michael Porter
• 2.4.1. Nguy cơ xâm nhập từ đối thủ tiềm ẩn
• 2.4.2. Áp lực từ phía khách hàng
• 2.4.3. Áp lực cạnh tranh của các đối thủ hiện tại trong ngành
• 2.4.4. Áp lực từ nhà cung cấp
• 2.4.5. Áp lực từ các sản phẩm thay thế
• 2.4.6. Đánh giá chung Mô hình 5 áp lực cạnh tranh cho Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng Công trình Phú Thịnh
• 2.5. Các kết luận thực trạng năng lực cạnh tranh của Công ty
• 2.5.1. Những thành công
• 2.5.2. Những tồn tại
• 3. CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP NÂNG CAO NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA CÔNG TY CỔ PHẦN TƯ VẤN XÂY DỰNG CÔNG TRÌNH PHÚ THỊNH
• 3.1. Phương hướng hoạt động của công ty trong thời gian tới
• 3.2. Giải pháp nâng cao năng lực cạnh tranh của Công ty CPTVXDCT Phú Thịnh dựa trên các chiến lược của Ma trận SWOT
• 3.2.1. Chiến lược phát triển thị trường
• 3.2.2. Chiến lược chi phí thấp
• 3.2.3. Chiến lược Marketing
• 3.2.4. Chiến lược phát triển sản phẩm
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Năng Lực Cạnh Tranh Của Công Ty Phú Thịnh

Trong bối cảnh thị trường xây dựng cạnh tranh khốc liệt, việc nâng cao năng lực cạnh tranh trở thành yếu tố sống còn đối với các doanh nghiệp, đặc biệt là các công ty cổ phần tư vấn xây dựng như Phú Thịnh. Năng lực cạnh tranh không chỉ là khả năng tồn tại mà còn là khả năng phát triển bền vững, mở rộng thị phần và gia tăng lợi nhuận. Bài viết này sẽ đi sâu vào phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh của Công ty Phú Thịnh, từ đó đề xuất các giải pháp thiết thực để nâng cao năng lực này, giúp công ty khẳng định vị thế trên thị trường. Theo Aldington Report (1985), doanh nghiệp có khả năng cạnh tranh có thể sản xuất sản phẩm và dịch vụ với chất lượng vượt trội và giá cả thấp hơn các đối thủ khác trong nước và quốc tế.

1.1. Định Nghĩa và Bản Chất của Năng Lực Cạnh Tranh

Năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp là khả năng khai thác, huy động, quản lý và sử dụng hiệu quả các nguồn lực hữu hạn để tạo ra lợi thế cạnh tranh trước các đối thủ. Điều này bao gồm khả năng cung cấp sản phẩm, dịch vụ chất lượng cao với giá cả hợp lý, đáp ứng nhu cầu của khách hàng một cách tốt nhất. Bản chất của năng lực cạnh tranh là tạo ra giá trị gia tăng cho khách hàng, từ đó xây dựng thương hiệu và uy tín trên thị trường.

1.2. Vai Trò Quan Trọng của Năng Lực Cạnh Tranh Trong Xây Dựng

Trong ngành xây dựng, năng lực cạnh tranh đóng vai trò then chốt trong việc thu hút khách hàng, giành được các dự án xây dựng lớn và duy trì hiệu quả hoạt động. Các công ty tư vấn xây dựng có năng lực cạnh tranh cao thường có khả năng cung cấp các giải pháp xây dựng sáng tạo, tiết kiệm chi phí và đảm bảo chất lượng dịch vụ vượt trội. Điều này giúp họ tạo dựng lợi thế cạnh tranh so với các đối thủ khác.

1.3. Các Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Năng Lực Cạnh Tranh Của Doanh Nghiệp

Năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố, bao gồm cả yếu tố bên trong và bên ngoài. Các yếu tố bên trong bao gồm nguồn nhân lực, tài chính doanh nghiệp, công nghệ, quy trình xây dựng, và văn hóa doanh nghiệp. Các yếu tố bên ngoài bao gồm thị trường xây dựng, đối thủ cạnh tranh, chính sách nhà nước, và xu hướng thị trường.

II. Thách Thức Của Công Ty Phú Thịnh Trong Bối Cảnh Cạnh Tranh

Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng Phú Thịnh (CPTVXDCT) đối mặt với nhiều thách thức trong bối cảnh cạnh tranh gay gắt của ngành xây dựng. Mặc dù có tiền thân từ một xí nghiệp tư vấn giám sát thuộc công ty lớn, Phú Thịnh vẫn là một công ty mới thành lập, còn non trẻ so với các đối thủ cạnh tranh lâu năm. Điều này dẫn đến những khó khăn trong việc xây dựng thương hiệu, mở rộng thị phần và thu hút khách hàng. Theo báo cáo đánh giá về thực trạng chất lượng nhân lực ngành xây dựng của Tổng Hội Xây dựng cho thấy, cả nước có khoảng gần 78.000 doanh nghiệp hoạt động trong ngành xây dựng với khoảng 4 triệu lao động.

2.1. Khó Khăn Trong Xây Dựng Thương Hiệu và Uy Tín

Là một công ty mới, Phú Thịnh cần thời gian để xây dựng thương hiệu và uy tín trên thị trường. Việc thiếu kinh nghiệm và danh tiếng có thể khiến khách hàng e ngại khi lựa chọn dịch vụ của công ty. Do đó, Phú Thịnh cần tập trung vào việc cung cấp dịch vụ chất lượng cao, xây dựng mối quan hệ tốt với khách hàng và quảng bá thương hiệu một cách hiệu quả.

2.2. Áp Lực Cạnh Tranh Từ Các Đối Thủ Lớn Mạnh

Thị trường xây dựng có sự tham gia của nhiều đối thủ cạnh tranh lớn mạnh, có kinh nghiệm lâu năm và nguồn lực dồi dào. Các đối thủ này có thể chiếm lợi thế cạnh tranh về giá cả, chất lượng dịch vụ và khả năng tiếp cận các dự án lớn. Phú Thịnh cần tìm ra những lợi thế riêng biệt để cạnh tranh hiệu quả với các đối thủ này.

2.3. Hạn Chế Về Nguồn Nhân Lực và Kinh Nghiệm

So với các đối thủ lâu năm, Phú Thịnh có thể gặp hạn chế về nguồn nhân lực có kinh nghiệm và chuyên môn cao. Việc thiếu kinh nghiệm trong quản lý các dự án lớn và phức tạp cũng có thể ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động của công ty.

III. Chiến Lược Phát Triển Thị Trường Cho Công Ty Phú Thịnh

Để nâng cao năng lực cạnh tranh, Công ty Phú Thịnh cần tập trung vào chiến lược phát triển thị trường một cách bài bản và hiệu quả. Chiến lược này bao gồm việc xác định thị trường mục tiêu, xây dựng mối quan hệ với khách hàng tiềm năng, và mở rộng phạm vi hoạt động. Theo Michael Porter, lợi thế cạnh tranh xuất phát chủ yếu từ giá trị mà doanh nghiệp có thể tạo ra cho khách hàng.

3.1. Xác Định Thị Trường Mục Tiêu và Phân Khúc Khách Hàng

Phú Thịnh cần xác định rõ thị trường mục tiêu và phân khúc khách hàng tiềm năng. Điều này giúp công ty tập trung nguồn lực vào những thị trường có tiềm năng phát triển và đáp ứng nhu cầu của khách hàng một cách tốt nhất. Ví dụ, Phú Thịnh có thể tập trung vào các dự án xây dựng dân dụng, công nghiệp, hoặc hạ tầng giao thông.

3.2. Xây Dựng Mối Quan Hệ Với Khách Hàng Tiềm Năng

Việc xây dựng mối quan hệ tốt với khách hàng tiềm năng là yếu tố quan trọng để nâng cao năng lực cạnh tranh. Phú Thịnh cần chủ động tiếp cận khách hàng, giới thiệu về công ty và các dịch vụ cung cấp, và lắng nghe ý kiến phản hồi của khách hàng. Điều này giúp công ty tạo dựng uy tín và niềm tin với khách hàng.

3.3. Mở Rộng Phạm Vi Hoạt Động và Địa Bàn Kinh Doanh

Để tăng trưởng và phát triển, Phú Thịnh cần mở rộng phạm vi hoạt động và địa bàn kinh doanh. Công ty có thể tìm kiếm cơ hội tham gia các dự án xây dựng ở các tỉnh thành khác, hoặc mở rộng sang các lĩnh vực liên quan như thiết kế, giám sát, và quản lý dự án.

IV. Chiến Lược Chi Phí Thấp Để Tăng Lợi Thế Cạnh Tranh Cho Phú Thịnh

Một trong những chiến lược quan trọng để nâng cao năng lực cạnh tranh là chiến lược chi phí thấp. Bằng cách giảm thiểu chi phí hoạt động, Phú Thịnh có thể cung cấp dịch vụ với giá cả cạnh tranh hơn, thu hút khách hàng và gia tăng lợi nhuận. Theo quan điểm Tân cổ điển, năng lực cạnh tranh của một sản phẩm được thể hiện qua lợi thế so sánh và chi phí sản xuất kinh doanh và năng suất lao động.

4.1. Tối Ưu Hóa Quy Trình Xây Dựng Để Giảm Chi Phí

Phú Thịnh cần tối ưu hóa quy trình xây dựng để giảm thiểu chi phí vật tư, nhân công, và quản lý. Điều này bao gồm việc áp dụng các tiêu chuẩn xây dựng tiên tiến, sử dụng công nghệ mới, và quản lý dự án một cách hiệu quả.

4.2. Đàm Phán Giá Tốt Với Nhà Cung Cấp Vật Liệu Xây Dựng

Việc đàm phán giá tốt với nhà cung cấp vật liệu xây dựng là yếu tố quan trọng để giảm chi phí đầu vào. Phú Thịnh cần xây dựng mối quan hệ tốt với các nhà cung cấp, tìm kiếm các nguồn cung cấp vật liệu giá rẻ, và áp dụng các biện pháp quản lý kho hiệu quả.

4.3. Kiểm Soát Chi Phí Quản Lý và Vận Hành Doanh Nghiệp

Phú Thịnh cần kiểm soát chặt chẽ chi phí quản lý và vận hành doanh nghiệp. Điều này bao gồm việc cắt giảm các chi phí không cần thiết, sử dụng hiệu quả nguồn nhân lực, và áp dụng các biện pháp tiết kiệm năng lượng.

V. Chiến Lược Marketing và Xây Dựng Thương Hiệu Cho Công Ty Phú Thịnh

Để nâng cao năng lực cạnh tranh, Công ty Phú Thịnh cần chú trọng đến chiến lược marketing và xây dựng thương hiệu. Một thương hiệu mạnh sẽ giúp công ty thu hút khách hàng, tạo dựng uy tín và tăng cường lợi thế cạnh tranh. Theo định nghĩa của OECD, năng lực cạnh tranh biểu thị khả năng của mỗi doanh nghiệp, mỗi ngành công nghiệp, mỗi khu vực, quốc gia hoặc các tổ chức xuyên quốc gia trong việc đương đầu với sự cạnh tranh trên trường quốc tế và đảm bảo tính bền vững của tỉ suất lợi nhuận trên yếu tố đầu vào và tỉ lệ tuyển dụng cao.

5.1. Xây Dựng Nhận Diện Thương Hiệu Mạnh Mẽ và Chuyên Nghiệp

Phú Thịnh cần xây dựng nhận diện thương hiệu mạnh mẽ và chuyên nghiệp. Điều này bao gồm việc thiết kế logo, slogan, và bộ nhận diện thương hiệu đồng nhất. Thương hiệu cần thể hiện được giá trị cốt lõi, tầm nhìn, và sứ mệnh của công ty.

5.2. Tăng Cường Hoạt Động Marketing Trực Tuyến và Ngoại Tuyến

Phú Thịnh cần tăng cường hoạt động marketing trực tuyến và ngoại tuyến. Điều này bao gồm việc xây dựng website chuyên nghiệp, sử dụng mạng xã hội, tham gia các hội chợ triển lãm, và quảng cáo trên các phương tiện truyền thông.

5.3. Xây Dựng Mối Quan Hệ Tốt Với Giới Truyền Thông và Báo Chí

Việc xây dựng mối quan hệ tốt với giới truyền thông và báo chí giúp Phú Thịnh quảng bá thương hiệu và uy tín một cách hiệu quả. Công ty cần chủ động cung cấp thông tin về các dự án thành công, các hoạt động xã hội, và các thành tựu đạt được.

VI. Chiến Lược Phát Triển Sản Phẩm và Dịch Vụ Đột Phá Cho Phú Thịnh

Để nâng cao năng lực cạnh tranh, Công ty Phú Thịnh cần liên tục phát triển sản phẩm và dịch vụ mới, đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của khách hàng. Chiến lược này bao gồm việc nghiên cứu thị trường, đầu tư vào công nghệ, và đào tạo nguồn nhân lực. Khi một doanh nghiệp có được lợi thế cạnh tranh, doanh nghiệp sẽ có cái mà các đối thủ khác không có, nghĩa là doanh nghiệp hoạt động tốt hơn đối thủ, hoặc làm được những việc mà các đối thủ khác không thể làm được.

6.1. Nghiên Cứu Thị Trường Để Xác Định Nhu Cầu Của Khách Hàng

Phú Thịnh cần thường xuyên nghiên cứu thị trường để xác định nhu cầu của khách hàng. Điều này giúp công ty phát triển các sản phẩm và dịch vụ phù hợp với thị hiếu và yêu cầu của khách hàng.

6.2. Đầu Tư Vào Công Nghệ Mới Để Nâng Cao Chất Lượng Dịch Vụ

Việc đầu tư vào công nghệ mới giúp Phú Thịnh nâng cao chất lượng dịch vụ, giảm chi phí, và tăng cường hiệu quả hoạt động. Công ty có thể áp dụng các phần mềm quản lý dự án, các thiết bị thi công hiện đại, và các giải pháp xây dựng thông minh.

6.3. Đào Tạo Nguồn Nhân Lực Để Nâng Cao Trình Độ Chuyên Môn

Phú Thịnh cần chú trọng đào tạo nguồn nhân lực để nâng cao trình độ chuyên môn và kỹ năng làm việc. Công ty có thể tổ chức các khóa đào tạo nội bộ, cử nhân viên tham gia các khóa học bên ngoài, và khuyến khích nhân viên tự học tập và nghiên cứu.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Khóa luận tốt nghiệp tập trung giải quyết bài toán nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp trong ngành dịch vụ tư vấn và giám sát xây dựng tại Việt Nam, cụ thể tại Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng Công trình Phú Thịnh.

Bối cảnh thực tiễn được tác giả xây dựng dựa trên các số liệu thống kê ngành xây dựng:

• Theo Tổng cục Thống kê, giá trị sản xuất ngành xây dựng năm 2016 ước đạt gần 1,1 triệu tỷ đồng, duy trì tốc độ tăng trưởng ở mức 11,8%.
• Báo cáo của Tổng Hội Xây dựng cho thấy cả nước có gần 78.000 doanh nghiệp hoạt động trong ngành xây dựng với lực lượng lao động khoảng 4 triệu người.
• Mặc dù quy mô phát triển nhanh, chất lượng nguồn nhân lực ngành xây dựng vẫn bộc lộ hạn chế khi nhiều hạng mục kỹ thuật phức tạp (công trình ngầm, công trình hóa chất, công trình cao tầng trên 50 tầng) vẫn phụ thuộc vào chuyên gia và đơn vị nước ngoài trong các khâu thiết kế, giám sát và vận hành thiết bị tiên tiến.
• Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng Công trình Phú Thịnh có tiền thân là Xí nghiệp Tư vấn Giám sát trực thuộc Công ty Cổ phần Tư vấn Thiết kế Công nghiệp và Dân dụng (IDCo). Sau khi tái cấu trúc và tách ra hoạt động độc lập từ năm 2017, doanh nghiệp phải đối mặt với vị thế của một đơn vị mới trên thị trường, gặp nhiều khó khăn trong quản trị nội bộ và chịu áp lực cạnh tranh gay gắt từ các đối thủ lâu năm.

Mục tiêu nghiên cứu của khóa luận được xác định cụ thể qua 3 nhiệm vụ:

1. Hệ thống hóa và làm rõ những vấn đề lý luận cơ bản về cạnh tranh và nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp tư vấn xây dựng.
2. Phân tích, đánh giá thực trạng khả năng cạnh tranh của Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng Công trình Phú Thịnh trong giai đoạn 2018 – 2020; chỉ ra các điểm mạnh, điểm yếu, kết quả đạt được, các tồn tại và nguyên nhân ảnh hưởng đến khả năng cạnh tranh của công ty.
3. Đề ra hệ thống giải pháp nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh của Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng Công trình Phú Thịnh trong thời gian tới.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Cơ sở lý luận về năng lực cạnh tranh, các tiêu chí phản ánh năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp tư vấn xây dựng và thực tế hoạt động tại Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng Công trình Phú Thịnh.
• Phạm vi nội dung: Tập trung phân tích năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp trong mối tương quan so sánh với các đối thủ trong cùng phân ngành tư vấn xây dựng; giới hạn phạm vi cạnh tranh ở cấp độ nội bộ ngành.
• Phạm vi không gian: Nghiên cứu tại Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng Công trình Phú Thịnh (khu vực hoạt động tại Thành phố Hải Phòng và trụ sở chính).
• Phạm vi thời gian: Đánh giá dữ liệu hoạt động sản xuất kinh doanh và năng lực cạnh tranh trong 3 năm (2018 – 2020).

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận xây dựng hệ thống lý luận kinh tế học về cạnh tranh và quản trị chiến lược doanh nghiệp:

• Hệ thống khái niệm và khung lý thuyết:

  • Cạnh tranh: Tiếp cận theo Từ điển thuật ngữ kinh tế học (2001), Từ điển Bách khoa Việt Nam (2011) và bản chất cạnh tranh cấp độ doanh nghiệp nhằm tạo ra giá trị gia tăng vượt trội cho khách hàng.
  • Phân loại cạnh tranh: Phân loại theo chủ thể tham gia (giữa người mua và người bán, giữa những người mua với nhau, giữa những người bán với nhau); theo phạm vi ngành (cạnh tranh nội bộ ngành, cạnh tranh giữa các ngành); theo tính chất thị trường (cạnh tranh hoàn hảo, cạnh tranh không hoàn hảo, cạnh tranh độc quyền).
  • Năng lực cạnh tranh: Khung lý thuyết của Aldington Report (1985), Bộ Thương mại và Công nghiệp Anh (1998), trường phái Tân cổ điển và Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD, 1994).
  • Lợi thế cạnh tranh: Lý thuyết lợi thế chi phí thấp và tạo sự khác biệt theo Michael E. Porter (Chiến lược cạnh tranh, Lợi thế cạnh tranh).
  • Hệ thống chỉ tiêu đánh giá: Vị thế cạnh tranh (thị phần, uy tín thương hiệu) và năng lực cạnh tranh ở cấp độ nguồn lực (năng lực tài chính, chất lượng nguồn nhân lực, cơ sở vật chất trang thiết bị, năng lực quản trị điều hành, văn hóa kinh doanh).

• Mô hình nghiên cứu ứng dụng:

  • Mô hình 5 áp lực cạnh tranh của Michael E. Porter: Được lựa chọn để phân tích môi trường ngành và thực trạng vị thế cạnh tranh của công ty (đối thủ tiềm ẩn, áp lực từ khách hàng, đối thủ hiện tại trong ngành, áp lực từ nhà cung ứng, áp lực từ sản phẩm thay thế).
  • Ma trận SWOT: Được sử dụng làm công cụ phân tích kết hợp giữa điểm mạnh (S), điểm yếu (W), cơ hội (O), thách thức (T) để xây dựng 4 nhóm định hướng chiến lược (S/O, W/O, S/T, W/T).

• Phương pháp nghiên cứu và nguồn dữ liệu:

  • Phương pháp phân tích, tổng hợp lý thuyết, so sánh đối chuẩn và phương pháp phân tích tài chính doanh nghiệp.
  • Nguồn dữ liệu nội bộ: Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh, báo cáo tài chính, tài liệu cơ cấu tổ chức và quản trị nội bộ do Phòng Hành chính – Kế toán Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng Công trình Phú Thịnh cung cấp.
  • Nguồn dữ liệu thứ cấp bên ngoài: Số liệu của Tổng cục Thống kê, Tổng Hội Xây dựng, báo cáo World Urbanization Prospects, dữ liệu nhân khẩu học từ Liên Hợp Quốc, báo Kinh tế Xã hội, và thông tin đối chuẩn từ các doanh nghiệp cùng ngành (Công ty Cổ phần Tư vấn Thiết kế Xây dựng Nam Cường, Công ty Cổ phần Tư vấn Thiết kế và Đầu tư Xây dựng An Thịnh).

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Một số vấn đề lý luận cơ bản về năng lực cạnh tranh và sự cần thiết phải nâng cao năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp

Chương 1 hệ thống hóa cơ sở lý thuyết về cạnh tranh và quản trị chiến lược:

• Khái quát bản chất của cạnh tranh ở cấp độ doanh nghiệp: không nhằm triệt tiêu đối thủ mà tập trung tạo ra giá trị nhận thức cao hơn chi phí sản xuất để tối đa hóa giá trị doanh nghiệp.
• Làm rõ tính tất yếu của việc nâng cao năng lực cạnh tranh trong việc củng cố uy tín thương hiệu và gia tăng lợi nhuận dài hạn.
• Phân tích 2 nhóm nhân tố tác động đến năng lực cạnh tranh:
  • Nhân tố bên trong: Chính sách và chiến lược của công ty; sự sẵn sàng của các nhân tố đầu vào (vốn, công nghệ, thông tin, vật liệu); nhận thức và thái độ của người lao động; trình độ tổ chức, quản trị doanh nghiệp (cơ cấu bộ máy, công tác đào tạo, ứng dụng phương pháp quản trị mới).
  • Nhân tố bên ngoài: Nhà cung ứng đầu vào; hành vi và quyền lực đàm phán của khách hàng; đối thủ cạnh tranh hiện tại; đối thủ tiềm ẩn; môi trường vĩ mô (thể chế chính trị, khung pháp lý, chính sách kinh tế, điều kiện tự nhiên - khí hậu) và bối cảnh hội nhập quốc tế cùng tiến bộ khoa học kỹ thuật.
• Phân tích chi tiết ưu điểm và hạn chế của mô hình 5 áp lực cạnh tranh (Michael Porter) và Ma trận SWOT. Tác giả luận giải việc kết hợp mô hình Porter để khảo sát thực trạng môi trường ngành và mô hình SWOT để thiết kế các giải pháp nâng cao năng lực cạnh tranh.

Chương 2: Thực trạng năng lực cạnh tranh của Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng Công trình Phú Thịnh

Chương 2 trình bày tổng quan doanh nghiệp và phân tích chuyên sâu thực trạng năng lực cạnh tranh:

• Thông tin doanh nghiệp:

  • Tên tiếng Anh: Phu Thinh Project Construction Consultant Joint Stock Company (Phuthinhconsultant.,JSC).
  • Mã số thuế: 0314645626 (cấp lần đầu ngày 26/09/2017, thay đổi lần 02 ngày 12/06/2020).
  • Trụ sở văn phòng: 64 Nguyễn Đình Chiểu, Phường Đa Kao, Quận 1, TP. Hồ Chí Minh.
  • Ban lãnh đạo đại diện pháp luật: Ông Lưu Tuấn Thạnh (Chủ tịch HĐQT), Ông Ngô Đình Thạo (Giám đốc ĐH khu vực Miền Bắc), Ông Hoàng Trung Hiếu (Giám đốc ĐH khu vực Miền Trung).
  • Quá trình hình thành: Bắt nguồn từ Viện Thiết kế Công nghiệp nhẹ (1964), Phân viện Thiết kế miền Nam (1976), Công ty Thiết kế và Xây dựng khu vực 2 (1989), Xí nghiệp Thiết kế Công nghiệp nhẹ (1993), Công ty Thiết kế Công nghiệp (1996 theo Quyết định 2250/QĐ-TCCB), cổ phần hóa thành IDCo (Quyết định 164/2003/QĐ-BCN và Quyết định 01/QĐ/HĐQT năm 2006). Ngày 25/08/2017, HĐQT IDCo ban hành Quyết định số 08/2017/QĐ/HĐQT cổ phần hóa Xí nghiệp Tư vấn giám sát thành Công ty Cổ phần Tư vấn Đầu tư Xây dựng IDCO-Phú Thịnh, đến ngày 12/06/2020 chính thức đổi tên thành Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng Công trình Phú Thịnh.
  • Phạm vi chức năng: Hoạt động kiến trúc, khảo sát địa hình địa chất, thiết kế kỹ thuật (cấp thoát nước, PCCC, cấp nhiệt), thẩm tra thiết kế - dự toán, tư vấn đấu thầu, tư vấn quản lý dự án, giám sát thi công xây dựng công trình dân dụng, công nghiệp, giao thông cầu đường bộ và kiểm định chất lượng kỹ thuật.

• Thực trạng kết quả hoạt động kinh doanh (2018 – 2020):

Chỉ tiêu tài chính	Năm 2018	Năm 2019	Năm 2020	So sánh 2019/2018	So sánh 2020/2019
Doanh thu thuần (VND)	18.765.000.000 / 18.690.000.000	16.384.000.000	Suy giảm	Giảm 10%	Giảm 36%
Chi phí quản lý & vận hành	Ghi nhận thiếu	Điều chỉnh tăng	Giảm tương ứng	Giảm 1.223.000.000 VND	Giảm theo doanh thu
Tổng lợi nhuận kế toán trước thuế (VND)	995.159.000	Giảm mạnh	Giảm sâu	Giảm 82%	Giảm xấp xỉ 100%
Lợi nhuận sau thuế TNDN (VND)	852.000.000	Suy giảm	Suy giảm	Giảm tương ứng	Giảm tương ứng

Nhận xét: Hoạt động kinh doanh của công ty giai đoạn 2018 – 2020 có xu hướng đi xuống rõ rệt. Doanh thu giảm đều qua các năm. Lợi nhuận năm 2019 giảm 82% so với 2018 một phần do sai sót kế toán bỏ sót chi phí ở năm 2018. Tỷ suất sinh lời (ROA, ROE, ROS) sụt giảm, hiệu quả sử dụng vốn cố định còn thấp dù công ty duy trì được hệ số thanh toán nợ ngắn hạn tương đối an toàn.

• Phân tích mô hình 5 áp lực cạnh tranh của Michael Porter:

  • Đối thủ tiềm ẩn: Ngành xây dựng có sức hấp dẫn lớn do tốc độ đô thị hóa tại Việt Nam đạt bình quân 3,4%/năm, tốc độ tăng dân số 1,2 – 1,5%/năm. Dự báo đến năm 2030, dân số đạt 105,45 triệu người với tỷ lệ đô thị hóa 44,2% (tương đương 46,6 triệu người, tăng 48%). Diện tích sàn nhà ở bình quân đô thị tăng từ 20,6 m²/người (2014) lên mục tiêu 29 m²/người (2020). Áp lực gia tăng từ các doanh nghiệp FDI có tiềm lực tài chính và công nghệ cao (thông qua mở văn phòng đại diện hoặc liên doanh), cùng các doanh nghiệp địa phương có quan hệ mật thiết với chính quyền sở tại ở phân khúc công trình quy mô nhỏ.
  • Áp lực từ khách hàng: Quy mô dân số 98 triệu người (năm 2019 dân số đô thị chiếm 37,34% với 36.227.000 người), cơ cấu dân số vàng với nhóm 10–24 tuổi chiếm gần 40%. Sự phổ biến của Internet giúp khách hàng nâng cao năng lực tra cứu, so sánh và đàm phán giá dịch vụ tư vấn. Khách hàng tạo áp lực kép về việc vừa đòi hỏi hạ giá thành vừa yêu cầu nâng cao chất lượng công trình và rút ngắn tiến độ.
  • Áp lực từ đối thủ hiện tại: Năm 2020 có 17.080 doanh nghiệp ngành xây dựng thành lập mới (tăng 0,4%) và hàng ngàn doanh nghiệp quay trở lại hoạt động. Đối thủ cạnh tranh trực tiếp gồm các đơn vị tư vấn thiết kế chuyên nghiệp trên địa bàn (như Công ty Cổ phần Tư vấn Thiết kế Xây dựng Nam Cường, Công ty Cổ phần Tư vấn Thiết kế và Đầu tư Xây dựng An Thịnh).
  • Áp lực từ nhà cung ứng và sản phẩm thay thế: Chịu ảnh hưởng từ biến động của thị trường vật liệu xây dựng, chi phí dữ liệu kỹ thuật và sự chuyển đổi các công nghệ tư vấn, giải pháp kết cấu mới.

• Đánh giá chung thực trạng:

  • Thành công: Kế thừa uy tín kỹ thuật, kinh nghiệm chuyên môn và mạng lưới quan hệ từ công ty mẹ IDCo; bộ máy kỹ sư có năng lực nghiệp vụ trong tư vấn giám sát và thẩm tra công trình.
  • Tồn tại: Nguồn lực tài chính hạn chế, doanh thu và lợi nhuận liên tục sụt giảm; hoạt động Marketing còn thụ động; hiệu quả sử dụng vốn cố định chưa cao; năng lực cạnh tranh về giá và tiếp cận thị trường ngoài vùng truyền thống còn yếu.

Chương 3: Giải pháp nâng cao năng lực cạnh tranh của Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng Công trình Phú Thịnh

Chương 3 xây dựng định hướng và hệ thống giải pháp nâng cao năng lực cạnh tranh dựa trên ma trận SWOT:

Nhóm chiến lược SWOT	Định hướng thực thi tại Công ty Phú Thịnh
Chiến lược phát triển thị trường (S/O - W/O)	Mở rộng địa bàn hoạt động từ TP. Hồ Chí Minh và Hải Phòng sang các tỉnh lân cận; khai thác phân khúc công trình công nghiệp và dân dụng vừa và nhỏ; tận dụng tốc độ đô thị hóa để tiếp cận các dự án hạ tầng kỹ thuật mới.
Chiến lược chi phí thấp (S/T - W/T)	Tối ưu hóa quy trình quản lý dự án; tăng cường quản trị sản xuất và kiểm soát chi phí quản lý doanh nghiệp; rà soát định mức lao động kỹ thuật nhằm giảm giá thành dịch vụ tư vấn mà không ảnh hưởng chất lượng.
Chiến lược Marketing	Xây dựng hệ thống nhận diện thương hiệu độc lập hậu cổ phần hóa; đẩy mạnh tiếp thị kỹ thuật số và phát triển website doanh nghiệp; chủ động tham gia đấu thầu và thiết lập quan hệ đối tác với các chủ đầu tư, ban quản lý dự án.
Chiến lược phát triển sản phẩm	Đa dạng hóa dịch vụ tư vấn kỹ thuật (bổ sung tư vấn tiết kiệm năng lượng, công trình xanh); nâng cao chất lượng dịch vụ thẩm tra dự toán và kiểm định kỹ thuật; đầu tư phần mềm chuyên ngành và đào tạo kỹ sư giám sát.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đạt được các kết quả nghiên cứu cụ thể:

• Kết quả phân tích định lượng và thực trạng:
  • Phản ánh trung thực bức tranh tài chính của Công ty Phú Thịnh giai đoạn 2018 – 2020 với doanh thu giảm từ 18,765 tỷ đồng (2018) xuống 16,384 tỷ đồng (2019) và tiếp tục giảm 36% trong năm 2020.
  • Chỉ ra nguyên nhân trực tiếp làm suy giảm lợi nhuận năm 2019 (giảm 82%) bắt nguồn từ việc điều chỉnh chi phí bị bỏ sót trong kỳ kế toán năm 2018.
  • Hệ thống hóa các dữ liệu về nhân khẩu học và tốc độ đô thị hóa tại Việt Nam (dự báo 46,6 triệu dân đô thị vào năm 2030, diện tích sàn nhà ở 29 m²/người) tác động trực tiếp đến dung lượng thị trường xây dựng.
• Giải pháp đề xuất: Đưa ra hệ thống 4 nhóm chiến lược ma trận SWOT (phát triển thị trường, chi phí thấp, Marketing, phát triển sản phẩm) có tính ứng dụng trực tiếp cho mô hình công ty tư vấn xây dựng quy mô vừa và nhỏ.
• Đóng góp của đề tài: Làm rõ tiến trình chuyển đổi mô hình từ một xí nghiệp trực thuộc doanh nghiệp nhà nước (IDCo) sang công ty cổ phần độc lập; cung cấp khung phân tích kết hợp giữa mô hình 5 áp lực cạnh tranh của Porter và ma trận SWOT trong lĩnh vực tư vấn kỹ thuật công trình.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế:
  • Phạm vi dữ liệu phân tích tài chính bị giới hạn trong giai đoạn 3 năm (2018 – 2020), đây là giai đoạn doanh nghiệp mới tái cơ cấu và số liệu kế toán năm 2018 có sai sót nội bộ (bỏ sót chi phí), gây khó khăn cho việc đánh giá xu hướng dài hạn.
  • Phạm vi khảo sát không gian tập trung chủ yếu tại địa bàn hoạt động ở Hải Phòng và trụ sở TP. Hồ Chí Minh, chưa mở rộng phân tích sâu chuỗi cung ứng dịch vụ tư vấn trên quy mô toàn quốc.
  • Đề tài chưa xây dựng mô hình định lượng đo lường mức độ hài lòng của khách hàng và chủ đầu tư bằng bảng hỏi khảo sát diện rộng.
• Hướng nghiên cứu tiếp:
  • Mở rộng giai đoạn thu thập dữ liệu sau năm 2020 để đánh giá sự phục hồi của doanh nghiệp dưới tác động của các biến động kinh tế vĩ mô.
  • Ứng dụng phương pháp nghiên cứu định lượng (khảo sát mẫu các chủ đầu tư, nhà thầu xây dựng) để xác định trọng số tác động của từng nhân tố đến quyết định lựa chọn đơn vị tư vấn giám sát.

Giá trị tham khảo

Khóa luận có giá trị tham khảo chuyên môn cho các nhóm đối tượng:

• Sinh viên và học viên ngành Kinh tế, Kế hoạch phát triển, Quản trị kinh doanh: Tham khảo phương pháp luận kết hợp giữa phân tích môi trường ngành (Mô hình 5 lực lượng cạnh tranh của Michael Porter) với việc xây dựng chiến lược kinh doanh qua Ma trận SWOT.
• Doanh nghiệp ngành tư vấn và giám sát xây dựng: Tham khảo các phân tích thực tế về biến động chi phí, quản trị vốn lưu động và giải pháp định vị lại thương hiệu cho các công ty kỹ thuật mới cổ phần hóa tách ra từ các tổng công ty hoặc viện thiết kế nhà nước.

Câu hỏi thường gặp

1. Quá trình chuyển đổi pháp nhân của Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng Công trình Phú Thịnh diễn ra như thế nào?

Công ty có nguồn gốc từ Phân viện Thiết kế miền Nam thuộc Viện Thiết kế Công nghiệp nhẹ (thành lập năm 1964 và 1976), sau đó trải qua các giai đoạn chuyển đổi thành Công ty Thiết kế Công nghiệp (1996) và Công ty Cổ phần Tư vấn Thiết kế Công nghiệp và Dân dụng - IDCo (2003/2006). Ngày 26/09/2017, Xí nghiệp Tư vấn Giám sát thuộc IDCo được cổ phần hóa thành Công ty Cổ phần Tư vấn Đầu tư Xây dựng IDCO-Phú Thịnh. Đến ngày 12/06/2020, doanh nghiệp chính thức đổi tên thành Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng Công trình Phú Thịnh.

2. Kết quả hoạt động kinh doanh của Công ty Phú Thịnh giai đoạn 2018 – 2020 có những biến động nào đáng chú ý?

Doanh thu thuần của công ty liên tục sụt giảm: năm 2018 đạt khoảng 18,7 tỷ đồng, năm 2019 giảm 10% xuống 16,384 tỷ đồng, và năm 2020 tiếp tục giảm 36% so với năm 2019. Lợi nhuận trước thuế năm 2019 giảm mạnh 82% so với mức 995,159 triệu đồng của năm 2018 do kỳ kế toán 2018 người lập báo cáo bỏ sót chi phí, và đến năm 2020 lợi nhuận tiếp tục giảm sâu xấp xỉ 100%.

3. Tác giả đã phân tích áp lực từ đối thủ tiềm ẩn dựa trên những căn cứ thực tiễn nào?

Tác giả dựa vào tốc độ đô thị hóa bình quân 3,4%/năm và tốc độ tăng dân số 1,2 – 1,5%/năm của Việt Nam; dự báo đến năm 2030 dân số đô thị đạt 46,6 triệu người (chiếm 44,2%); cùng chỉ tiêu diện tích sàn đô thị đạt 29 m²/người năm 2020. Tiềm năng thị trường lớn thu hút các doanh nghiệp FDI có ưu thế vốn và công nghệ cao, cùng các doanh nghiệp địa phương có quan hệ chặt chẽ tại thị trường xây dựng quy mô nhỏ.

4. Bốn nhóm chiến lược ma trận SWOT được tác giả đề xuất cho công ty gồm những gì?

Tác giả đề xuất 4 nhóm chiến lược gồm: Chiến lược phát triển thị trường (mở rộng địa bàn hoạt động, khai thác các phân khúc dự án mới); Chiến lược chi phí thấp (tối ưu hóa định mức lao động và chi phí quản lý); Chiến lược Marketing (quảng bá thương hiệu độc lập, xây dựng website, chủ động tiếp cận thầu); và Chiến lược phát triển sản phẩm (đa dạng hóa dịch vụ giám sát, kiểm định chất lượng và cập nhật công nghệ thiết kế).

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Đoàn Thị Thúy đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về cạnh tranh và phân tích toàn diện thực trạng hoạt động của Công ty Cổ phần Tư vấn Xây dựng Công trình Phú Thịnh trong giai đoạn 2018 – 2020. Bằng việc kết hợp mô hình 5 áp lực cạnh tranh của Michael Porter và Ma trận SWOT, tác giả đã chỉ rõ các điểm nghẽn về tài chính, quản trị chi phí và tiếp thị của một doanh nghiệp tư vấn xây dựng non trẻ sau cổ phần hóa. Hệ thống giải pháp về thị trường, chi phí, marketing và phát triển sản phẩm được xây dựng có tính tương thích với năng lực nội tại và bối cảnh ngành xây dựng Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ NĂNG LỰC CẠNH TRANH VÀ SỰ CẦN THIẾT PHẢI NÂNG CAO NĂNG LỰC CẠNH TRANH CỦA CÁC DOANH NGHIỆP. Cơ sở lý luận về cạnh tranh và năng lực cạnh tranh 1. Cơ sở lý luận về cạnh tranh 1.Khái niệm về cạnh tranh Cạnh tranh là một khái niệm được sử dụng trong nhiều lĩnh vực khác nhau như kinh tế, thương mại, luật pháp, chính trị, sinh thái, thể thao… Trong Từ điển thuật ngữ kinh tế học (2001), cạnh tranh là sự đấu tranh đối lập giữa các cá nhân, tập đoàn hay quốc gia. Cạnh tranh nảy sinh khi hai bên hay nhiều bên cố gắng giành lấy thứ mà không phải ai cũng giành được.

Theo từ điển Bách Khoa Việt Nam (2011) thì cạnh tranh (trong kinh doanh) là hoạt động tranh đua giữa người sản xuất hàng hóa, giữa các thương nhân, các nhà kinh doanh trong nền kinh tế thị trường, chi phối quan hệ cung cầu, nhằm giành các điều kiện sản xuất, tiêu thụ và thị trường có lợi nhất. Cạnh tranh, hiểu theo cấp độ doanh nghiệp, là việc đấu tranh hoặc giành giật về khách hàng, thị phần hay nguồn lực từ một số đối thủ của doanh nghiệp. Bản chất của cạnh tranh ngày nay không phải tiêu diệt đối thủ mà chính doanh nghiệp tạo ra và mang lại cho khách hàng những giá trị gia tăng cao hơn hoặc mới lạ hơn đối thủ để họ có thể chọn công ty mình mà không đến với đối thủ cạnh tranh. Ở Việt Nam, đề cập đến “cạnh tranh” là đề cập đến việc giành lợi thế về giá cả hàng hóa – dịch vụ và đó là phương thức để giành lợi nhuận cao nhất cho các chủ thể kinh tế.

Cạnh tranh là “sự phấn đấu về chất lượng sản phẩm, dịch vụ của doanh nghiệp mình sao cho tốt hơn doanh nghiệp khác, sự thôn tính lẫn nhau giữa các đối thủ canh tranh nhằm giành lấy thị trường và khách hàng về doanh nghiệp của mình; là sự ganh đua giữa các nhà kinh doanh trên thị trường nhằm giành được những ưu thế hơn với cùng một loại sản phẩm dịch 5 vụ hoặc cùng một loại khách hàng về phía mình so với các đối thủ cạnh tranh”. Tuy nhiên, không phải tất cả các hành vi cạnh tranh đều lành mạnh, hoàn hảo và nó giúp cho các chủ thể tham gia đạt được tất cả những gì mình mong muốn. Trong thực tế, để có được lợi thế trong kinh doanh, các chủ thể tham gia đã sử dụng những hành vi cạnh tranh không lành mạnh để làm tổn hại đến đối thủ tham gia cạnh tranh với mình. Cạnh tranh không mang ý nghĩa triệt tiêu lẫn nhau nhưng kết quả của cạnh tranh mang lại là hoàn toàn trái ngược.Các loại hình cạnh tranh Dựa vào các yếu tố như chủ thể tham gia thị trường, phạm vi ngành kinh tế, mức độ, tính chất mà cạnh tranh được phân ra thành nhiều loại.

- Căn cứ vào chủ thể tham gia thị trường, cạnh tranh được chia làm 3 loại: + Cạnh tranh giữa người mua và người bán: Người bán muốn bán hàng hoá của mình với giá cao nhất, còn người mua muốn mua hàng hoá với giá thấp nhất. Giá cả cuối cùng được hình thành sau quá trình thương lượng giữa hai bên. + Cạnh tranh giữa những người mua với nhau: Mức độ cạnh tranh phụ thuộc vào quan hệ cung cầu trên thị trường. Khi cung nhỏ hơn cầu thì cuộc cạnh tranh trở nên gay gắt, giá cả hàng hoá và dịch vụ sẽ tăng lên, người mua phải chấp nhận giá cao để mua được hàng hoá hoá mà họ cần + Cạnh tranh giữa những người bán với nhau: Là cuộc cạnh tranh nhằm giành giật khách hàng và thị trường, kết quả là giá cả giảm xuống và có lợi cho người mua.