phần mở đầu và phần kết luận, nội dung của luận văn được trình bày thành 3 phần: Phần 1: Những lý luận chung về vốn và hiệu quả sử dụng vốn Phần 2: Thực trạng hiệu quả sử dụng vốn tại công ty trách nhiệm hữu hạn Hoàng Phƣơng Phần 3: Một số biện pháp nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty trách nhiệm hữu hạn Hoàng Phƣơng Khoá luận tốt nghiệp của em được hoàn thành với sự hướng dẫn của cô giáo, Thạc sĩ Hoàng Thị Hồng Lan cùng với sự giúp đỡ nhiệt tình của các cô chú, anh chị trong công ty TNHH Hoàng Phương. Trong quá trình viết luận văn, do trình độ lý luận và nắm bắt thực tế còn nhiều hạn chế nên đề tài của em không tránh khỏi những thiếu sót. Em rất mong nhận được chỉ bảo, đóng góp, bổ sung ý kiến của các thầy cô giảng viên, các cô chú trong công ty và toàn thể các bạn để bài viết của em được hoàn thiện hơn. Em xin chân thành cám ơn ! 2 Sv: Trần Thị Quế Oanh – QT901N Một số biện pháp nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty trách nhiệm hữu hạn Hoàng Phương PHẦN I LÝ LUẬN CHUNG VỀ VỐN VÀ HIỆU QUẢ SỬ DỤNG VỐN 1.1 Vốn và vai trò của vốn đối với doanh nghiệp 1.1 Khái niệm, đặc điểm vốn kinh doanh trong doanh nghiệp Khái niệm về vốn kinh doanh Trong nền kinh tế thị trường, mỗi doanh nghiệp được coi là một tế bào của nền kinh tế, với chức năng chủ yếu là tiến hành các hoạt động sản xuất kinh doanh ra sản phẩm hàng hoá, dịch vụ, phục vụ cho nhu cầu xã hội và nhằm mục tiêu tối đa hoá giá trị doanh nghiệp.
Để có thể tiến hành hoạt động sản xuất kinh doanh thì điều đầu tiên mang tính chất bắt buộc đối với bất kỳ doanh nghiệp nào muốn đứng vững và phát triển được thì phải có vốn. Vốn là điều kiện tiên quyết có ý nghĩa quyết định tới mọi khâu của quá trình sản xuất kinh doanh. Vì vậy đòi hỏi chúng ta cần phải biết rõ vốn kinh doanh và các đặc trưng của vốn kinh doanh để làm tiền đề cho việc phân tích vốn kinh doanh cũng như việc tiến hành các hoạt động sản xuất kinh doanh có hiệu quả. Vốn kinh doanh của doanh nghiệp được hiểu là số tiền ứng trước để thoả mãn các yếu tố đầu vào của doanh nghiệp.
Các yếu tố đầu vào thông thường gồm các tài sản hữu hình và các tài sản vô hình phục vụ cho sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp nhằm mục đích kiếm lời. Khi nói đến vốn kinh doanh của các doanh nghiệp chúng ta chủ yếu đề cập đến những đặc điểm cơ bản sau: + Vốn kinh doanh trong các doanh nghiệp là một loại quỹ tiền tệ đặc biệt. Mục tiêu của quỹ là để phục vụ sản xuất kinh doanh tức là để đầu tư cho các tài sản phục vụ cho mục đích sinh lời và tích luỹ, không phải là mục đích tiêu dùng thông thường. + Vốn kinh doanh của doanh nghiệp có trước khi diễn ra hoạt động sản xuất kinh doanh.
Tức là doanh nghiệp phải có một lượng tiền ứng trước để đầu tư vào các tài sản và các phương tiện cần thiết phục vụ cho kinh doanh thì quá 3 Sv: Trần Thị Quế Oanh – QT901N Một số biện pháp nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty trách nhiệm hữu hạn Hoàng Phương trình sản xuất kinh doanh mới thực hiện được. Do vậy đã có nhiều ý kiến cho rằng : “ có vốn mới có lời ” hoặc là “ có đầu tư mới có thể có lãi ”. + Vốn kinh doanh của doanh nghiệp sau khi ứng ra được sử dụng vào kinh doanh và sau mỗi chu kỳ hoạt động phải được thu về để ứng tiếp cho chu kỳ hoạt động sau. Và như vậy với tiến bộ của khoa học kỹ thuật như hiện nay, lượng tiền thu về sau mỗi chu kỳ kinh doanh thường lớn hơn số tiền mà doanh nghiệp ứng ra ban đầu.
Tuy nhiên, quá trình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp trong nền kinh tế thị trường không phải lúc nào cũng diễn ra suôn sẻ mà trong quá trình vận động của vốn kinh doanh của vốn gặp rất nhiều rủi ro khác nhau làm cho số tiền thu được sau chu kỳ kinh doanh nhỏ hơn số tiền ứng ra ban đầu. Những đặc trƣng của vốn kinh doanh. Trong nền kinh tế thị trường hiện nay thì vốn là yếu tố hàng đầu trong sản xuất kinh doanh. Quy luật cạnh tranh tăng lên làm cho tính cơ động và tầm quan trọng của vốn tăng lên.
Doanh nghiệp có quyền linh hoạt sử dụng vốn sao cho mang lại hiệu quả sử dụng vốn cao nhất. Vì vậy để nâng cao hiệu quả sử dụng vốn cần phải nhận thức đầy đủ về các đặc trưng của vốn kinh doanh. Vốn kinh doanh trong doanh nghiệp có những đặc trưng cơ bản sau: Một là: Vốn phải được biểu hiện bằng một lượng giá trị thực của tài sản. Nghĩa là vốn được biểu hiện bằng giá trị của những tài sản hữu hình (nhà xưởng, máy móc, thiết bị, đất đai…) và giá trị của tài sản vô hình (nhãn hiệu, bản quyền, phát minh, sáng chế…).
Ngày nay cùng với sự phát triển của nền kinh tế thị trường và sự tiến bộ của khoa học kĩ thuật thì tài sản vô hình ngày càng phong phú, đa dạng. Hai là: Vốn phải được vận động và sinh lời. Vốn được biểu hiện bằng tiền nhưng chỉ ở dạng tiềm năng của vốn, để biến thành vốn thì đồng tiền đó phải được vận động và sinh lời. Trong quá trình vận động vốn có thể thay đổi hình thái biểu hiện nhưng điểm xuất phát và điểm cuối cùng của vòng tuần hoàn phải là giá trị.
Đồng thời giá trị mang lại ở cuối 4 Sv: Trần Thị Quế Oanh – QT901N Một số biện pháp nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty trách nhiệm hữu hạn Hoàng Phương vòng tuần hoàn phải lớn hơn giá trị ban đầu tức là vốn phải được vận động và sinh lời. Ba là: Vốn phải được tích tụ và tập trung đến một lượng nhất định mới đủ sức đầu tư kinh doanh. Vì vậy để đầu tư vào sản xuất kinh doanh các doanh nghiệp không chỉ khai thác tiềm năng về vốn mà còn phải tìm cách thu hút huy động vốn như: phát hành cổ phiếu, phát hành trái phiếu, liên doanh liên kết… Bốn là: Vốn phải có giá trị về mặt thời gian. Nghĩa là phải xem xét yếu tố thời gian của đồng vốn.
Vì trong nền kinh tế thị truờng do ảnh hưởng của các yếu tố giá cả, lạm phát, khủng hoảng kinh tế… nên sức mua đồng tiền ở các nước là khác nhau. Cho nên khi bỏ vốn đầu tư và xác định kết quả hoạt động đầu tư mang lại các doanh nghiệp cần phải xem xét đến giá trị thời gian của vốn. Năm là: Vốn phải được gắn với chủ sở hữu, được quản lý chặt chẽ. Trong nền kinh tế thị trường với sự tác động mạnh mẽ của quy luật cạnh tranh thì vốn là yếu tố rất quan trọng của mỗi doanh nghiệp.
Do đó không thể có đồng vốn vô chủ. Khi đồng được gắn với một chủ sở hữu nhất định thì nó mới được chi tiêu hợp lý, sử hiệu vốn hiệu quả mới tránh được hiện tượng thất thoát lãng phí vốn. Sáu là: Trong nền kinh tế thị trường vốn được quan niệm như một hàng hoá và là một loại hàng hoá đặc biệt. Đặc trưng này của vốn được thể hiện là: Những người có vốn có thể đưa vốn vào thị truờng, những người cần vốn thì đến thị trường vay và được quyền sử dụng vốn, đồng thời phải trả một khoản tiền theo một tỷ lệ lãi nhất định cho người cho vay.
Tỷ lệ này phải tuân theo quy luật cung cầu vốn trên thị trường. Ở đây quyền sử dụng vốn không được di chuyển mà chỉ có quyền sử dụng được chuyển nhượng thông qua sự vay nợ. Bảy là: Vốn không chỉ biểu hiện bằng tiền của tài sản hữu hình mà nó còn được biểu hiện bằng giá trị của những tài sản vô hình 5 Sv: Trần Thị Quế Oanh – QT901N Một số biện pháp nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty trách nhiệm hữu hạn Hoàng Phương TSVH của doanh nghiệp có thể là vị trí địa lý, nhãn hiệu thương hiệu, bản quyền sáng chế phát minh… cùng với sự phát triển của nền kinh tế thị trường TSVH ngày càng đóng vai trò quan trọng trong việc tăng khả năng sinh lời của doanh nghiệp. Thực tế trong nền kinh tế thị trường luôn có hàng ngàn, hàng vạn yếu tố bất ngờ do đó việc bảo đảm nguồn vốn kinh doanh có tầm quan trọng đặc biệt đối với các doanh nghiệp nó quyết định đến sự sống còn và tương lai phát triển của doanh nghiệp.
Yêu cầu đặt ra đối với doanh nghiệp là phải xác định được nhu cầu cần thiết lựa chọn phương thức huy động vốn và phương thức đầu tư có hiệu quả.2 Phân loại vốn kinh doanh của doanh nghiệp Trong quá trình sản xuất kinh doanh, vốn kinh doanh được thể hiện dưới nhiều hình thức khác nhau. Để thuận tiện cho công tác quản lý và sử dụng vốn giúp doanh nghiệp có phương pháp khai thác và tạo lập vốn kinh doanh có hiệu quả. Do đó cần phải tiến hành phân loại vốn một cách khoa học hợp lý.1 Theo nguồn hình thành Thông thường mỗi doanh nghiệp phải phối hợp cả hai nguồn vốn chủ sở hữu và nguồn vốn vay để đảm bảo nhu cầu kinh doanh trong kì. Sự kết hợp giữa hai nguồn này tạo nên cơ cấu tài chính trong doanh nghiệp.
Vốn chủ sở hữu Là phần vốn thuộc quyền sở hữu của chủ doanh nghiệp, doanh nghiệp có quyền chiếm hữu, sử dụng và định đoạn, bao gồm: vốn pháp định, vốn tự bổ sung, vốn do nhà nước tài trợ ( nếu có). - Vốn pháp định: Là số vốn tối thiểu phải có để thành lập doanh nghiệp do pháp luật quy định đối với từng ngành nghề. Đối với doanh nghiệp nhà nước nguồn vốn này do ngân sách nhà nước cấp hoặc có nguồn gốc ngân sách nhà nước như các khoản chênh lệch tăng giá làm tăng giá trị tài sản, tiền vốn trong doanh nghiệp, các khoản phải nộp nhưng để lại doanh nghiệp. 6 Sv: Trần Thị Quế Oanh – QT901N Một số biện pháp nâng cao hiệu quả sử dụng vốn tại công ty trách nhiệm hữu hạn Hoàng Phương - Vốn tự bổ sung: Là vốn chủ yếu do doanh nghiệp được lấy một phần từ lợi nhuận để lại doanh nghiệp, nó được thực hiện dưới hình thức lấy một phần từ quỹ đầu tư phát triển, quỹ dự phòng tài chính.