MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết Sự cạnh tranh trong công tác huy động vốn giữa các ngân hàng thương mại hiện nay đã khiến cho khách hàng có nhiều sự lựa chọn hơn, do đó, nhu cầu của họ ngày càng nâng cao. Vì vậy, việc nâng cao chất lượng huy động vốn đóng vai trò quan trọng và cần thiết. Agribank Tiền Giang là một NHTM luôn dẫn đầu về huy động vốn tại tỉnh Tiền Giang trong thời gian qua.
Tuy nhiên, trong những năm gần đây, thị phần huy động vốn của Agribank Tiền Giang tại tỉnh Tiền Giang có phần sụt giảm. Do vậy, việc tìm hiểu những nguyên nhân gây nên sự sụt giảm này luôn là vấn đề được Ban Giám Đốc Agribank Tiền Giang quan tâm hàng đầu. Chính vì vậy, em đã chọn đề tài “Nâng cao chất lượng huy động vốn tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam Chi nhánh Tiền Giang” để tìm hiểu thực trạng chất lượng huy động vốn, từ đó đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao huy động vốn tại Agribank Tiền Giang nhằm mang lại hiệu quả kinh doanh cao cho ngân hàng. Mục tiêu nghiên cứu 2.1 Mục tiêu tổng quát Giải pháp nâng cao chất lượng huy động vốn tại ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn chi nhánh Tiền Giang.2 Mục tiêu cụ thể - Nghiên cứu những vấn đề cơ bản về nghiệp vụ huy động vốn.
- Phân tích thực trạng chất lượng huy động vốn tại Agribank Tiền Giang giai đoạn từ năm 2012 đến năm 2016. - Đề xuất một số giải pháp và kiến nghị nhằm nâng cao chất lượng huy động vốn tại Agribank Tiền Giang trong thời gian tới. Câu hỏi nghiên cứu - Thực trạng về chất lượng huy động vốn tại Agribank Tiền Giang ra sao? z 2 - Các nhân tố nào ảnh hưởng đến chất lượng huy động vốn tại Agribank Tiền Giang? - Cần có những giải pháp gì để nâng cao chất lượng huy động vốn tại Agribank Tiền Giang trong thời gian tới? 4. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu - Đối tượng nghiên cứu: Hoạt động huy động vốn của ngân hàng thương mại.
- Phạm vi nghiên cứu: Hoạt động huy động vốn tại ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn chi nhánh Tiền Giang từ năm 2012 đến năm 2016. Phƣơng pháp nghiên cứu Để trả lời các câu hỏi và thực hiện mục tiêu của đề tài nghiên cứu, đề tài sử dụng kết hợp các phương pháp nghiên cứu: Phương pháp tổng hợp, phương pháp mô tả thống kê và phương pháp khảo sát. Về phương pháp khảo sát: Nhằm đánh giá các chỉ tiêu định tính (chất lượng huy động vốn), tác giả đã soạn ra bộ câu hỏi gồm 6 nhân tố chính, trong mỗi nhân tố có các câu hỏi khảo sát khác nhau. Mỗi câu trả lời của khách hàng sẽ được phân ra 3 cấp độ là hài lòng, bình thường và chưa hài lòng.
Bảng khảo sát mẫu được trình bày ở phần phụ lục. Khảo sát được thực hiện tại sảnh chờ khách hàng, thực hiện với khách hàng và lấy mẫu trực tuyến. Kết quả thu về sẽ được làm sạch để đáp ứng yêu cầu về chất lượng và kích thước mẫu cần thiết cho nghiên cứu. Về phương pháp mô tả thống kê: Tổng hợp, phân tích, so sánh và hệ thống hóa những lý luận liên quan đến đề tài.
Số liệu được thu thập từ báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh của Agribank Tiền Giang giai đoạn năm 2012 - 2016, báo cáo tổng hợp của ngân hàng Nhà nước tỉnh Tiền Giang. Từ đó phân tích, đánh giá hoạt động huy động vốn và tìm ra các giải pháp nâng cao chất lượng huy động vốn tại Ngân hàng nông nghiệp và Phát triển nông thôn chi nhánh Tiền Giang. Tổng quan về lĩnh vực nghiên cứu Hoạt động huy động vốn là hoạt động chủ yếu của các ngân hàng thương mại, vì thế, vấn đề làm thế nào để thu hút nguồn vốn luôn được các ngân hàng quan z 3 tâm, chú trọng đẩy mạnh phát triển. Đó cũng là lý do trên thực tế đã có nhiều công trình nghiên cứu về vấn đề này.
Một số công trình như: - Tác giả Lê Mai Thi(2012), Luận văn thạc sỹ với đề tài “Giải pháp tăng cường huy động vốn tại Ngân Hàng TMCP Sài Gòn”, luận văn đưa ra các giải pháp nhằm tăng cường hiệu quả huy động vốn. - Tác giả Bùi Thị Quỳnh (2012), Luận văn thạc sỹ với đề tài “Phát triển huy động vốn tại Sở giao dịch 2 Ngân hàng đầu tư và phát triển Việt Nam”, luận văn phân tích rõ thực trạng phát triển huy động vốn. Từ đó đưa ra các giải pháp để phát triển hoạt động huy động vốn. - Tác giả Huỳnh Thị Kim Phượng (2011), Luận văn thạc sỹ với đề tài “Hoạt động huy động vốn tại Ngân hàng thương mại cổ phần Sài gòn”, luận văn đánh giá thực trạng hoạt động huy động vốn đồng thời đề xuất các giải pháp nâng cao hiệu quả huy động vốn.
- Tác giả Nông Thị Thu Hương( 2012), Luận văn Thạc sỹ kinh tế với đề tài “Giải pháp nâng cao hiệu quả huy động vốn tại Ngân hàng Nông Nghiệp và Phát Triển Nông Thôn Việt Nam trên địa bàn Tp.HCM”, luận văn đề cập về những lý luận tổng quan về dịch vụ huy động vốn, khảo sát ý kiến đánh giá của khách hàng, từ đó đưa ra những giải pháp nhằm tăng hiệu quả huy động vốn. Tuy nhiên, cả bốn đề tài trên đều không nghiên cứu về hoạt động huy động vốn tại Agribank Tiền Giang. Do vậy việc chọn nghiên cứu đề tài này của tác giả là cần thiết. Trong quá trình nghiên cứu tác giả đã chọn lọc, kế thừa những ý tưởng liên quan đến đề tài nhằm hoàn thiện việc nghiên cứu.
Bên cạnh đó, dựa vào tình hình kinh tế của thị trường và xã hội tại tỉnh Tiền Giang, tác giả nghiên cứu tìm hiểu về tình hình huy động vốn tại Agribank Tiền Giang trong giai đoạn 2012-2016 để từ đó đưa ra những giải pháp và kiến nghị nhằm nâng cao chất lượng huy động vốn, góp phần làm tăng nguồn vốn, nâng cao thị phần cho ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam- chi nhánh Tiền Giang. Đóng góp của đề tài z 4 Đề tài đã tổng hợp được một số lý luận từ những nghiên cứu trước đây về chất lượng huy động vốn của NHTM. Và thông qua những cơ sở lý luận đó, đề tài đã phân tích được thực trạng chất lượng huy động vốn của Agribank Tiền Giang, từ đó đề tài đã đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao chất lượng huy động vốn cho Agribank Tiền Giang. z 5 CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ CHẤT LƢỢNG HUY ĐỘNG VỐN CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI 1.1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ HUY ĐỘNG VỐN TẠI NHTM 1.1 Khái niệm về huy động vốn Trần Huy Hoàng (2008) cho rằng: “Huy động vốn là việc ngân hàng sử dụng uy tín, chất lượng dịch vụ để thu hút tiền gửi của cá nhân, tổ chức có vốn nhàn rỗi trong nền kinh tế theo nguyên tắc hoàn trả và có lãi.
Vốn huy động là nguồn vốn quan trọng đối với mỗi ngân hàng và chiếm một tỉ lệ lớn trong tổng nguồn vốn ngân hàng. Nguồn vốn này thực chất là tài sản của các chủ sở hữu mà ngân hàng đang tạm thời quản lí và sử dụng, đây là nguồn tiền đang nhàn rỗi của xã hội được ngân hàng huy động để tạo nên nguồn vốn cung cấp cho nền kinh tế.2 Đặc điểm huy động vốn Vốn huy động của NHTM chiếm tỉ trọng lớn trong tổng nguồn vốn, các NHTM hoạt động được chủ yếu nhờ vào nguồn này. Về mặt lí thuyết, vốn huy động là nguồn vốn không ổn định vì khách hàng có thể rút tiền mà không bị ràng buộc. Vì vậy, các NHTM phải duy trì một khoản dự trữ thanh toán để sẵn sàng đáp ứng nhu cầu rút tiền của khách hàng.
Có chi phí sử dụng vốn tương đối cao. Là nguồn vốn có tính cạnh tranh gay gắt giữa các ngân hàng. Tiền gửi chỉ được sử dụng trong các hoạt động tín dụng và bảo lãnh, các NHTM không được sử dụng vốn này để đầu tư.3 Nguyên tắc huy động vốn Tuân thủ pháp luật trong hoạt động huy động vốn tiền gửi Các NHTM không được huy động vốn tiền gửi quá 20 lần so với vốn tự có nhằm đảm bảo khả năng chi trả về sau. Bên cạnh đó, các NHTM phải áp dụng lãi suất huy động phù hợp với cơ chế quản lí về lãi suất của NHNN bởi vì lãi suất là một trong những công cụ để NHNN kiểm soát được lượng tiền trong lưu thông, bình ổn giá cả và chống lạm phát.
z 6 Bên cạnh đó, NHTM phải có trách nhiệm hoàn trả gốc và lãi cho khách hàng vô điều kiện. NHTM phải tham gia bảo hiểm tiền gửi theo qui định hiện hành. Việc qui định các NHTM tham gia bảo hiểm tiền gửi nhằm mục đích bảo vệ cho người gửi tiền với mức bảo hiểm tiền gửi của các NHTM phải có trách nhiệm hoàn trả gốc và lãi cho khách hàng tối đa là 50 triệu đồng. Đồng thời các NHTM không được cạnh tranh bất hợp lí như thông tin giả, khuyến mãi bất hợp pháp… gây ra tâm lí lo sợ, mất lòng tin của người dân đối với ngân hàng.
Các NHTM phải đảm bảo được hai yêu cầu là chi phí thấp và qui mô cao của nguồn vốn huy động Với chi phí thấp và qui mô cao sẽ giúp ngân hàng có nguồn vốn rẻ và đủ lớn để tài trợ cho các dự án thông qua việc cấp phát tín dụng đồng thời làm cho biên độ chênh lệch lãi suất đầu vào, đầu ra lớn từ đó tạo lợi nhuận cao. Do mục đích của khách hàng gửi tiền vào ngân hàng không chỉ là an toàn và hưởng lãi mà còn mong muốn sử dụng dịch vụ của ngân hàng về chuyển tiền, thu tiền hộ, chi hộ… nên NHTM cần kết hợp chặt chẽ giữa huy động vốn tiền gửi với hiện đại hóa dịch vụ ngân hàng. Với sự phát triển của dịch vụ ngân hàng sẽ làm thỏa mãn nhu cầu khách hàng từ đó thu hút lượng tiền gửi nhiều hơn. Hoạt động huy động vốn tiền gửi phải đáp ứng một cách kịp thời nhu cầu thanh khoản của ngân hàng Hoạt động của ngân hàng dựa vào chữ tín.
Có tin tưởng vào sự quản lí và trả nợ của ngân hàng thì người dân mới gửi tiền. Vì vậy, ngân hàng phải đảm bảo được khả năng thanh toán, đáp ứng kịp thời đầy đủ nhu cầu rút tiền trong mọi tình huống của khách hàng.