Lời mở đầu Chƣơng 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lý luận chất lƣợng cho vay ngắn hạn. 2 Chƣơng 2: Phƣơng pháp nghiên cứu. Chƣơng 3: Thực trạng chất lƣợng cho vay ngắn hạn tại ngân hàng TMCP Đầu Tƣ Phát Triển Việt Nam chi nhánh Thăng Long. Chƣơng 4 : Giải pháp nâng cao chất lƣợng cho vay ngắn hạn tại Ngân hàng TMCP Đầu Tƣ Phát Triển Việt Nam chi nhánh Thăng Long.
Kết luận 3 CHƢƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VÊ CHẤT LƢỢNG CHO VAY NGẮN HẠN TẠI NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI 1.1 Tổng quan tình hình nghiên cứu Có rất nhiều công trình nghiên cứu, luận văn thạc sỹ, các bài báo, các tham luận liên quan đến chất lƣợng tín dụng nhƣ đề tài „„Giải pháp nâng cao chất lƣợng công tác thẩm định cho vay doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn – Hà Nội chi nhánh Vạn Phúc” của tác giả Phạm Thu Hà năm 2011. Đề tài trên chủ yếu tập trung vào nghiên cứu các nội dung chính sau: - Nghiên cứu về các cơ sở lý luận cơ bản về Ngân hàng thƣơng mại, cho vay, chất lƣợng thẩm định và một số vấn đề liên quan đến chất lƣợng thẩm định. - Phân tích, đánh giá về thực trạng công tác thẩm định cho vay doanh nghiệp vừa và nhỏ tại NH TMCP Sài Gòn Hà Nội - Chi nhánh Vạn Phúc, các yếu tố tác động đến chất lƣợng thẩm định và từ đó đƣa ra những mặt đạt đƣợc cũng nhƣ những tồn tại cần giải quyết. - Đề xuất một số giải pháp nhằm nâng cao chất lƣợng công tác thẩm định cho vay doanh nghiệp nhỏ và vừa tại NH TMCP Sài Gòn Hà Nộị - Chi nhánh Vạn Phúc.
Tuy nhiên, luận văn của tác giả Phạm Thu Hà có cách tiếp cận vấn đề về thẩm định chƣa thực tế, mới chỉ phân tích một số khía cạnh về công tác thẩm định, theo quy trình tín dụng tại NH TMCP Sài gòn Hà Nội, chƣa đi sâu nghiên cứu chất lƣợng cho vay, do vậy chƣa nêu ra đƣợc các phƣơng pháp mới tiên tiến để ứng dụng vào thực tế. 4 Bên cạnh đó, còn có công trình nghiên cứu luận văn “Mở rộng cho vay ngắn hạn tại Ngân hàng TMCP Quân Đội Việt Nam chi nhánh Vĩnh Phúc‟‟ của tác giả Phạm Hoài Phƣơng trƣờng Kinh Tế Quốc Dân năm 2014. Trong luận văn, tác giả đã sử dụng một số phƣơng pháp mới nhƣ phƣơng pháp mô tả, thống kê, bảng hỏi khảo sát để đánh giá thực trạng cho vay ngắn hạn tại ngân hàng Quân Đội chi nhánh Vĩnh Phúc. Từ thực trạng đó tác giả cũng đƣa ra đƣợc một số giải pháp để mở rộng cho vay.
Tuy nhiên, các giải pháp này rất chung chung, và mới chỉ đi sâu về tăng quy mô cho vay mà chƣa đề cập đến nâng cao chất lƣợng cho vay ngắn hạn. Tại trƣờng Đại học Kinh Tế Đại học Quốc Gia Hà Nội có đề tài nghiên cứu “Giải pháp nâng cao chất lƣợng tín dụng tại Ngân hàng Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam chi nhánh Cầu Giấy‟‟ của tác giả Lê Quốc Khánh bảo vệ năm 2010. Tác giả đã trình bày đƣợc cơ sở lý luận về chất lƣợng tín dụng của ngân hàng thƣơng mại. Phân tích đánh giá thực trạng chất lƣợng tín dụng tài BIDV Cầu Giấy thấy đƣợc một số hạn chế, tồn tại trong hoạt động tín dụng và tìm ra nguyên nhân.
Đƣa ra đƣợc một số giải pháp nhằm nâng cao chất lƣợng tín dụng tại Bidv Cầu Giấy. Tuy nhiên, đề tài của tác giả Lê Quốc Khánh chỉ đề cập một cách chung nhất về hoạt động tín dụng, chƣa đƣa ra các chỉ tiêu cụ thể về cho vay ngắn hạn cũng nhƣ chất lƣợng cho vay ngắn hạn. Hơn nữa, đề tài này cũng đƣa ra các giải pháp nâng cao chất lƣợng tín dụng phù hợp với thực trạng hoạt động tại BIDV Cầu Giấy tại thời điểm năm 2010. Tại Ngân hàng TMCP đầu tƣ và phát triển Việt Nam chi nhánh Thăng Long có đề tài “Nâng cao chất lƣợng tín dụng với các doanh nghiệp nhỏ và vừa tại BIDV chi nhánh Thăng Long ” của tác giả Phạm Thị Thu Hằng năm 2008.
Luận văn trên đã đƣa ra đƣợc một số vấn đề cơ bản về tín dụng đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ, phân tích đƣợc một số chỉ tiêu về chất lƣợng tín 5 dụng, đề xuất một số giải pháp để nâng cao chất lƣợng tín dụng đối với doanh nghiệp vừa và nhỏ tại BIDV chi nhánh Thăng Long. Tuy nhiên, đề nghiên cứu trên chỉ đề cập đến chất lƣợng tín dụng nói chung, và chất lƣợng tín dụng dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa mà chƣa đề cập đến chất lƣợng cho vay ngắn hạn, loại hình tín dụng chủ yếu của hệ thống ngân hàng thƣơng mại. Và đề tài trên mới chỉ đƣa ra một số chỉ tiêu chung chung, các chỉ tiêu chƣa cụ thể, cách phân loại tín dụng cũng chỉ phù hợp thời điểm, do đó, đề tài của tác giả trên chƣa đƣa ra nhận định một các sâu sắc về chất lƣợng cho vay ngắn hạn tại BIDV Thăng Long. Ngoài ra, tại BIDV Thăng Long còn có đề tài: “ Quản lý rủi ro tín dụng tại ngân hàng BIDV Thăng Long” – Luận văn thạc sĩ kinh tế của tác giả Nguyễn Thế Thắng năm 2009.
Luận văn đã khái quát đƣợc những vấn đề lý luận liên quan tới quản lý rủi ro tín dụng, bên cạnh đó luận văn sử dụng các phƣơng pháp cơ bản nhƣ: phƣơng pháp so sánh, phƣơng pháp thống kê, phƣơng pháp phân tích hệ thống, phân tích tổng hợp và so sánh mô tả, phân tích, đánh giá thực trạng công tác quản lý rủi ro tín dụng tại Ngân hàng BIDV Thăng Long trong giai đoạn từ năm 2006-2008. Trong đó, tác giả cũng đƣa ra đƣợc những hạn chế về quản lý rủi ro tín dụng nhƣ: quy trình tín dụng chƣa hợp lý, khâu phân tích thẩm định và phê duyệt tín dụng còn nhiều bất cập, áp dụng hệ thống xếp hạng tín dụng nội bộ còn hạn chế và chƣa toàn diện, hệ thống giám sát rủi ro tín dụng chƣa toàn diện, công tác xử lý nợ quá hạn còn chậm trễ và chƣa hiệu quả, trình độ của đội ngũ cán bộ công nhân viên trong NH chƣa cao. Từ những thực tiễn trên luận văn cũng đã đƣa ra một số giải pháp góp phần hoàn thiện công tác quản lý rủi ro tín dụng của Ngân hàng BIDV Thăng Long. Nói chung, luận văn đã nêu rõ đƣợc các nội dung lý thuyết cơ bản, nhƣng phƣơng pháp nghiên cứu của luận văn vẫn còn đơn giản, chƣa đánh giá 6 một cách chính xác đƣợc thực trạng công tác quản lý rủi ro của ngân hàng BIDV Thăng Long.
Hơn nữa, các chỉ tiêu để đánh giá rủi ro tín dụng mà tác giả đã trình bày trong luận văn chƣa cụ thể, chƣa phản ánh hết đƣợc mức độ rủi ro mà NH đang gặp phải. Bên cạnh đó, những nguyên nhân và hạn chế mà tác giả đã nêu ra chƣa đầy đủ và chƣa giải thích đƣợc một cách rõ ràng. Các giải pháp mà tác giả đƣa ra hơi chung chung, chƣa thực sự phù hợp với thực trạng mà luận văn đã nêu ra. Bên cạnh đó còn có luận văn “Hoạt động cho vay tiêu dùng tại Ngân hàng TMCP Đầu Tƣ và Phát Triển Việt Nam chi nhánh Hà Tây”của tác giả Đoàn Thị Ngọc Mai năm 2012.
Luận văn đã khái quát lý luận cơ bản về NHTM, hiệu quả hoạt động cho vay tiêu dùng của NHTM và đƣa ra các chỉ tiêu đánh giá, các nhân tố ảnh hƣởng tới hiệu quả cho vay tiêu dùng của NHTM. Luận văn đã phân tích thực trạng hoạt động cho vay tiêu dùng của BIDV Hà Tây, từ thực trạng này tác giả cũng đã đƣa ra đƣợc bức tranh toàn cảnh về hoạt động cho vay tiêu dùng của Chi nhánh, đồng thời phân tích tổng thể môi trƣờng kinh doanh của BIDV Hà Tây để từ đó có những đánh giá về quá trình hoạt động cho vay tiêu dùng tại Chi nhánh. Thông qua việc đánh giá hiệu quả hoạt động cho vay tiêu dùng, tác giả đã phân tích những nguyên nhân chủ quan và khách quan. Trên cơ sở phân tích tổng thể môi trƣờng kinh doanh và thực trạng cho vay tiêu dùng tại BIDV Hà Tây, tác giả đã đánh giá những kết quả đạt đƣợc và những mặt còn tồn tại trong việc nâng cao hiệu quả cho vay tiêu dùng tại Chi nhánh, đồng thời đƣa ra những nguyên nhân khách quan và chủ quan dẫn tới những mặt còn tồn tại và hạn chế đó.
Nhìn chung, các đề tài nghiên cứu trên đã phần nào phân tích đƣợc thực trạng tín dụng tại hệ thống ngân hàng thƣơng mại, đề xuất đƣợc một số giải pháp để nâng cao chất lƣợng tín dụng. Tuy nhiên, các đề tài trên mới đƣa ra những giải pháp chung nhất, mang tính thời điểm khi nền kinh tế chƣa bƣớc 7 vào giai đoạn khủng hoảng, nợ xấu của hệ thống ngân hàng chƣa tăng mạnh nhƣ hiện nay. Vì vậy, các giải pháp của các đề tài trên không còn phù hợp, không áp dụng vào thực tế tại BIDV Thăng Long. Do đó, tác giả đã chọn đề tài này nghiên cứu với mong muốn phân tích thực trạng chất lƣợng cho vay một cách sâu sắc nhất, đề xuất các giải pháp cụ thể để nâng cao chất lƣợng cho vay ngắn hạn tại BIDV Thăng Long.2 Cơ sở lý luận về chất lƣợng cho vay ngắn hạn tại Ngân hàng thƣơng mại 1.1 Hoạt động cho vay của ngân hàng thương mại 1.1 Khái quát về ngân hàng thương mại Tùy thuộc vào quan điểm và giác độ nghiên cứu khác nhau, có thể đƣa ra các khái niệm khác nhau về NHTM.
Mặt khác, các ngân hàng có thể đƣợc định nghĩa qua chức năng, các dịch vụ hoặc vai trò mà chúng thực hiện trong nền kinh tế. Ở đây, chúng ta xem xét NHTM trên phƣơng diện những loại hình dịch vụ mà chúng cung cấp. Luật các Tổ chức tín dụng số 47/2010/QH12 đƣợc Quốc hội nƣớc Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam khóa XII, kỳ họp thứ 7 thông qua ngày 16/06/2010 định nghĩa: “Ngân hàng thương mại là loại hình ngân hàng được thực hiện tất cả các hoạt động ngân hàng và các hoạt động kinh doanh khác theo quy định của Luật này nhằm mục tiêu lợi nhuận” Nhƣ vậy, có thể hiểu NHTM là một trong những định chế tài chính với nghiệp vụ cơ bản là kinh doanh trên lĩnh vực tiền tệ và dịch vụ ngân hàng với nội dung thƣờng xuyên là nhận tiền gửi và sử dụng số tiền này để cấp tín dụng và cung ứng dịch vụ thanh toán. Ngoài ra, NHTM còn cung cấp nhiều dịch vụ khác nhằm thỏa mãn tối đa nhu cầu về sử dụng sản phẩm của xã hội.