Luận Văn Thạc Sĩ: Mối Quan Hệ Giữa Rủi Ro và Giá Trị Doanh Nghiệp Tại Sở Giao Dịch Chứng Khoán ...

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu ueh mối quan hệ giữa rủi ro và giá trị doanh nghiệp bằng chứng từ các doanh nghiệp niêm yết tại sở, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện

• Tác giả: Phạm Thị Nhớ
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Khắc Quốc Bảo
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Thành Phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài chính – ngân hàng
• Đề tài: Mối Quan Hệ Giữa Rủi Ro Và Giá Trị Doanh Nghiệp – Bằng Chứng Từ Các Doanh Nghiệp Niêm Yết Tại Sở Giao Dịch Chứng Khoán Thành Phố Hồ Chí Minh
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2014
• Địa điểm: Thành phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. TÓM TẮT
• 2. VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
• 3. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU VÀ CÂU HỎI NGHIÊN CỨU
• 4. ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU
• 5. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 6. KẾT CẤU LUẬN VĂN
• 7. TỔNG QUAN CÁC NGHIÊN CỨU TRƯỚC ĐÂY
• 7.1. Khung lý thuyết về mối quan hệ giữa rủi ro và giá trị doanh nghiệp
• 7.2. Nghiên cứu của Hyun. Han Shin và Rene M.
• 8. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 8.1. Mô hình nghiên cứu
• 8.2. Phương pháp nghiên cứu
• 8.3. Thu thập và xử lý dữ liệu
• 8.3.1. Lựa chọn dữ liệu
• 8.3.2. Thu thập dữ liệu
• 8.3.3. Xử lý dữ liệu
• 8.4. Thống kê mô tả các biến
• 9. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 9.1. Phân tích tương quan
• 9.2. Kiểm định giả định phương sai thay đổi
• 9.3. Kết quả nghiên cứu
• 9.4. Kết quả mô hình hồi quy giá trị doanh nghiệp theo rủi ro
• 9.5. Kết quả mô hình hồi quy sự thay đổi giá trị doanh nghiệp theo sự thay đổi rủi ro
• 9.6. Kiểm định sự phù hợp của các biến đưa vào mô hình
• 9.7. Thảo luận về kết quả nghiên cứu đạt được
• 9.8. Kết luận về kết quả nghiên cứu
• 9.9. Hạn chế của đề tài và hướng nghiên cứu tiếp theo
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Mối Quan Hệ Giữa Rủi Ro và Giá Trị Doanh Nghiệp

Mối quan hệ giữa rủi ro tài chính và giá trị doanh nghiệp là một chủ đề quan trọng trong lĩnh vực tài chính. Nghiên cứu này tập trung vào các doanh nghiệp niêm yết tại Sở Giao Dịch Chứng Khoán TP.HCM (HOSE) trong giai đoạn 2006-2013. Mục tiêu là xác định cách mà rủi ro ảnh hưởng đến giá trị doanh nghiệp thông qua các chỉ số tài chính và biến động thị trường.

1.1. Khái Niệm Rủi Ro Tài Chính và Giá Trị Doanh Nghiệp

Rủi ro tài chính được định nghĩa là khả năng xảy ra các sự kiện không mong muốn có thể ảnh hưởng đến lợi nhuận của doanh nghiệp. Giá trị doanh nghiệp thường được đo bằng Tobin's Q, một chỉ số phản ánh mối quan hệ giữa giá trị thị trường và giá trị sổ sách của tài sản.

1.2. Tầm Quan Trọng Của Nghiên Cứu Này

Nghiên cứu này không chỉ giúp hiểu rõ hơn về mối quan hệ giữa rủi ro và giá trị doanh nghiệp, mà còn cung cấp thông tin hữu ích cho các nhà đầu tư và quản lý doanh nghiệp trong việc ra quyết định đầu tư và quản lý rủi ro.

II. Vấn Đề và Thách Thức Trong Quản Lý Rủi Ro Tại Doanh Nghiệp

Trong bối cảnh kinh tế không ổn định, các doanh nghiệp phải đối mặt với nhiều thách thức liên quan đến rủi ro tài chính. Những biến động về tỷ giá, lãi suất và giá cả hàng hóa có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến lợi nhuận và sự tồn tại của doanh nghiệp.

2.1. Các Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Rủi Ro Tài Chính

Các yếu tố như biến động thị trường, chính sách tài chính và tình hình kinh tế vĩ mô đều có thể làm gia tăng rủi ro tài chính. Doanh nghiệp cần phải có chiến lược quản lý rủi ro hiệu quả để giảm thiểu tác động tiêu cực từ những yếu tố này.

2.2. Hệ Lụy Của Rủi Ro Đối Với Giá Trị Doanh Nghiệp

Sự gia tăng rủi ro có thể dẫn đến giảm giá trị doanh nghiệp, làm giảm khả năng thu hút đầu tư và tăng chi phí vốn. Điều này có thể ảnh hưởng đến khả năng cạnh tranh và sự phát triển bền vững của doanh nghiệp.

III. Phương Pháp Nghiên Cứu Mối Quan Hệ Giữa Rủi Ro và Giá Trị Doanh Nghiệp

Nghiên cứu này áp dụng phương pháp hồi quy để phân tích mối quan hệ giữa rủi ro và giá trị doanh nghiệp. Dữ liệu được thu thập từ các báo cáo tài chính và giá cổ phiếu của các doanh nghiệp niêm yết trên HOSE.

3.1. Mô Hình Hồi Quy Sử Dụng Trong Nghiên Cứu

Mô hình hồi quy được sử dụng để xác định mối quan hệ giữa rủi ro và giá trị doanh nghiệp. Các phương pháp như OLS và GLS được áp dụng để phân tích dữ liệu và kiểm định giả thuyết.

3.2. Quy Trình Thu Thập và Xử Lý Dữ Liệu

Dữ liệu được thu thập từ các báo cáo tài chính công khai và giá cổ phiếu hàng ngày. Sau đó, dữ liệu được xử lý và phân tích để đảm bảo tính chính xác và độ tin cậy của kết quả nghiên cứu.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Về Mối Quan Hệ Giữa Rủi Ro và Giá Trị Doanh Nghiệp

Kết quả nghiên cứu cho thấy có mối quan hệ dương giữa rủi ro phi hệ thống và giá trị doanh nghiệp. Sự gia tăng trong tổng rủi ro tương ứng với mức tăng trong giá trị doanh nghiệp.

4.1. Phân Tích Tương Quan Giữa Các Biến

Phân tích tương quan cho thấy rằng rủi ro phi hệ thống có tác động tích cực đến giá trị doanh nghiệp. Điều này cho thấy rằng các doanh nghiệp có khả năng quản lý rủi ro tốt sẽ có giá trị cao hơn.

4.2. Kiểm Định Giả Thuyết Về Mối Quan Hệ

Các kiểm định giả thuyết cho thấy rằng mối quan hệ giữa rủi ro và giá trị doanh nghiệp là vững chắc qua nhiều phương pháp hồi quy khác nhau, khẳng định tính chính xác của kết quả nghiên cứu.

V. Kết Luận và Hướng Nghiên Cứu Tương Lai Về Rủi Ro và Giá Trị Doanh Nghiệp

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng rủi ro có ảnh hưởng đáng kể đến giá trị doanh nghiệp tại các doanh nghiệp niêm yết trên HOSE. Kết quả này mở ra hướng nghiên cứu mới trong việc tìm hiểu sâu hơn về các yếu tố ảnh hưởng đến mối quan hệ này.

5.1. Tóm Tắt Kết Quả Nghiên Cứu

Kết quả nghiên cứu khẳng định rằng sự gia tăng rủi ro có thể dẫn đến giảm giá trị doanh nghiệp, đồng thời nhấn mạnh tầm quan trọng của việc quản lý rủi ro trong doanh nghiệp.

5.2. Đề Xuất Hướng Nghiên Cứu Tiếp Theo

Hướng nghiên cứu tiếp theo có thể tập trung vào việc phân tích các yếu tố khác ảnh hưởng đến giá trị doanh nghiệp, cũng như áp dụng các mô hình mới để cải thiện độ chính xác của kết quả.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH PHẠM THỊ NHỚ MỐI QUAN HỆ GIỮA RỦI RO VÀ GIÁ TRỊ DOANH NGHIỆP – BẰNG CHỨNG TỪ CÁC DOANH NGHIỆP NIÊM YẾT TẠI SỞ GIAO DỊCH CHỨNG KHOÁN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH Chuyên ngành: Tài chính – ngân hàng Mã số: 60340201 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ Người hướng dẫn khoa học: TS. NGUYỄN KHẮC QUỐC BẢO TP. HỒ CHÍ MINH - NĂM 2014 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi cam đoan đây là công trình nghiên cứu của tôi dưới sự hướng dẫn khoa học của TS. Nguyễn Khắc Quốc Bảo – Giảng viên Trường Đại học Kinh tế Tp. Hồ Chí Minh. Số liệu thống kê trung thực, nội dung và kết quả nghiên cứu của luận văn này chưa từng được công bố cho tới thời điểm hiện tại. Thành phố Hồ Chí Minh, ngày… tháng… năm 2014 Học viên Phạm Thị Nhớ LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Trang bìa phụ Lời cam đoan Mục lục Danh mục các ký hiệu, từ viết tắt Danh mục các bảng Danh mục các hình vẽ đồ thị TÓM TẮT . Vấn đề nghiên cứu . Mục tiêu nghiên cứu và câu hỏi nghiên cứu . Đối tượng nghiên cứu và phạm vi nghiên cứu . Phương pháp nghiên cứu . Kết cấu luận văn . TỔNG QUAN CÁC NGHIÊN CỨU TRƯỚC ĐÂY . Khung lý thuyết về mối quan hệ giữa rủi ro và giá trị doanh nghiệp . Nghiên cứu của Hyun. Han Shin và Rene M. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. Mô hình nghiên cứu . Phương pháp nghiên cứu . Thu thập và xử lý dữ liệu . Lựa chọn dữ liệu . Thu thập dữ liệu . Xử lý dữ liệu . 18 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Thống kê mô tả các biến . KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU . Phân tích tương quan . Kiểm định giả định phương sai thay đổi . Kết quả nghiên cứu . Kết quả mô hình hồi quy giá trị doanh nghiệp theo rủi ro . Kết quả mô hình hồi quy sự thay đổi giá trị doanh nghiệp theo sự thay đổi rủi ro . Kiểm định sự phù hợp của các biến đưa vào mô hình . Thảo luận về kết quả nghiên cứu đạt được . Kết luận về kết quả nghiên cứu . Hạn chế của đề tài và hướng nghiên cứu tiếp theo . 58 DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CÁC KÝ HIỆU VÀ TỪ VIẾT TẮT HOSE: Sở giao dịch chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh TSSL: Tỷ suất sinh lợi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CÁC BẢNG Bảng 3.1: Tóm tắt thống kê mô tả của q và rủi ro.1: Phân tích tương quan giữa các biến độc lập theo mức độ .2: Phân tích tương quan giữa các biến độc lập theo sự thay đổi .3: Kiểm định hiện tượng phương sai thay đổi của phương trình hồi quy q theo rủi ro .4: Kiểm định hiện tượng phương sai thay đổi của phương trình hồi quy sự thay đổi q theo sự thay đổi rủi ro .5: Kết quả hồi quy q theo syr và unsyr .6: Kết quả hồi quy q theo tr .7: Kết quả hồi quy q theo syr, unsyr với các biến kiểm soát .8: Kết quả hồi quy q theo tr với các biến kiểm soát .9: Kết quả hồi quy q theo syr, unsyr với các biến kiểm soát và biến giả ngành .10: Kết quả hồi quy q theo tr với các biến kiểm soát và biến giả ngành .11: Kết quả hồi quy q theo syr, unsyr với biến kiểm soát hồi quy 3 loại bỏ 5% biến rủi ro cao nhất và thấp nhất .12: Kết quả hồi quy q theo tr với biến kiểm soát hồi quy 3 loại bỏ 5% biến rủi ro cao nhất và thấp nhất .13: Kết quả hồi quy q theo syr, unsyr sử dụng biến kiểm soát như Fama và French (1998) .14: Kết quả hồi quy q theo tr sử dụng biến kiểm soát như Fama và French (1998) .15: Kết quả hồi quy q theo syr, unsyr với biến kiểm soát như hồi quy 3 sử dụng thêm biến kiểm soát EBT . 39 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.16: Kết quả hồi quy q theo tr với biến kiểm soát như hồi quy 3 sử dụng thêm biến kiểm soát EBT .17: Kết quả hồi quy cq theo csyr và cunsyr .18: Kết quả hồi quy cq theo ctr .19: Kết quả hồi quy cq theo csyr, cunsyr với các biến kiểm soát .20: Kết quả hồi quy cq theo ctr với các biến kiểm soát .21: Kết quả hồi quy cq theo csyr, cunsyr với các biến kiểm soát như Fama và French (1998) .22: Kết quả hồi quy cq theo ctr sử dụng biến kiểm soát như Fama và French (1998) .23: Kết quả hồi quy cq theo csyr, cunsyr sử dụng biến kiểm soát như hồi quy 2 loại bỏ 5% biến rủi ro cao nhất và thấp nhất .24: Kết quả hồi quy cq theo ctr sử dụng thêm biến kiểm soát như hồi qui 2 loại bỏ 5% biến rủi ro cao nhất và thấp nhất .25: Kết quả hồi quy cq theo csyr, cunsyr biến kiểm soát như hồi quy 2 sử dụng thêm biến kiểm soát CEBT .26: Kết quả hồi quy cq theo ctr biến kiểm soát như hồi quy 2 sử dụng thêm biến kiểm soát CEBT .27: Kết quả hồi quy cq theo sự thay đổi của rủi ro với các mẫu con .28: Kết quả kiểm định Wald mô hình hồi quy q theo rủi ro .29: Kết quả kiểm định Wald mô hình hồi quy sự thay đổi của q theo sự thay đổi của rủi ro .30: Tổng hợp kết quả hồi quy q theo rủi ro .31: Tổng hợp kết quả hồi quy sự thay đổi q theo sự thay đổi của rủi ro . 55 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ ĐỒ THỊ Hình 3.1: Quy mô niêm yết trên HOSE từ năm 2000 đến 2013 .2: Chỉ số VNINDEX từ năm 2000 đến tháng 6/2014 . 17 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 1 TÓM TẮT Luận văn dựa trên nghiên cứu năm 2000 của nhóm tác giả Hyun. Han Shin (Đại học Bufalo) và Rene M. Stulz (Đại học Bang Ohio) tìm hiểu về mối quan hệ giữa rủi ro và giá trị doanh nghiệp được đăng trên NBER Working Paper No.7808 tháng 7/2000, JEL No. Để xác định mối quan hệ giữa rủi ro và giá trị doanh nghiệp của các doanh nghiệp đang niêm yết trên Sở giao dịch chứng khoán Thành phố HCM (HOSE). Luận văn đã sử dụng các dữ liệu trong bảng báo cáo tài chính được công bố và dữ liệu giá giao dịch hằng ngày của các doanh nghiệp giai đoạn 2006 – 2013, sau đó tiến hành phân tích hồi quy hai giai đoạn để tìm mối quan hệ giữa rủi ro và giá trị doanh nghiệp. Mô hình nghiên cứu của luận văn sử dụng dữ liệu bảng (panel data) được hồi quy 2 phương pháp: (1) Phương pháp ước lượng OLS (Ordinary Least Squares) thực hiện theo 3 cách: pooling, random effect (hiệu ứng ngẫu nhiên), fixed effect (hiệu ứng cố định), để tìm xem phương pháp hồi quy nào là phù hợp nhất trong 3 cách trên, tác giả sử dụng hai kiểm định là Likelihood Ratio test (LR test) và kiểm định Hausman test; (2) Phương pháp ước lượng GLS (Generalises Least Squares). Luận văn chỉ ra rằng, giá trị doanh nghiệp giảm theo sự gia tăng của rủi ro hệ thống và tăng theo sự gia tăng của rủi ro phi hệ thống, một sự tăng lên trong tổng rủi ro tương ứng với mức tăng trong giá trị doanh nghiệp. Mối tương quan dương giữa rủi ro phi hệ thống (sự thay đổi trong rủi ro phi hệ thống) và giá trị doanh nghiệp (sự thay đổi giá trị doanh nghiệp) là vững qua nhiều phép hồi quy khác nhau. Mối tương quan này dẫn đến mối tương quan dương giữa tổng rủi ro (sự thay đổi trong tổng rủi ro) và giá trị doanh nghiệp (sự thay đổi giá trị doanh nghiệp). Từ khóa: cơ hội tăng trưởng, rủi ro, dữ liệu bảng. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Vấn đề nghiên cứu Tình hình kinh tế ngày càng trở nên bất ổn, rủi ro tăng cao, những biến động của tỷ giá, lãi suất, giá cả hàng hóa và các biến số tài chính khác khó có thể dự báo được. Những bất ổn này đã tác động trực tiếp đến lợi nhuận của doanh nghiệp, thậm chí là sự tồn tại của chính doanh nghiệp đó. Không đáng ngạc nhiên khi hàng loạt các công cụ và chiến lược tài chính đã phát triển liên tục trong suốt thời gian qua để quản trị độ nhạy cảm với rủi ro tài chính. Lý thuyết tài chính doanh nghiệp cũng đã chỉ ra quản trị rủi ro tài chính có thể làm gia tăng giá trị doanh nghiệp thông qua việc làm giảm thuế, giảm chi phí kiệt quệ tài chính và tránh thực hiện các dự án đầu tư lệch lạc. Lý thuyết đánh đổi cấu trúc vốn và lý thuyết quản trị rủi ro tài chính cũng chỉ ra mối quan hệ giữa rủi ro và cơ hội tăng trưởng của doanh nghiệp, được đo lường bằng Tobin's Q, được tính bằng là giá trị thị trường của doanh nghiệp/ giá trị sổ sách của tài sản. Khi nói về Tobin's Q, nó xuất hiện từ thập kỷ 60 của thế kỷ trước và được mang tên của chính tác giả đã tạo ra nó là James Tobin, người đã từng đạt giải Nobel Kinh tế năm 1981. Ý tưởng của Tobin là nếu thị trường (chứng khoán) đánh giá một doanh nghiệp cao hơn giá trị sổ sách của doanh nghiệp thì đó là tín hiệu thị trường cho rằng doanh nghiệp này có triển vọng phát triển. Để định lượng ý tưởng này Tobin đề suất lấy giá trị vốn hóa (market capitalization) chia cho chi phí thay thế (replacement cost) của các tài sản theo giá trị sổ sách của doanh nghiệp. Sau đó, Tobin's Q được nhiều nhà kinh tế ứng dụng và cải tiến, giới đầu tư tính Tobin's Q theo công thức q = MV/BV (MV: Market Value, BV: Book Value). Tại một giá trị của Tobin's Q, theo lý giải của James Tobin, q cao sẽ dẫn đến tăng giá trị sổ sách (BV) do doanh nghiệp sẽ tăng cường đầu tư; theo Gross và Napier thì q cao sẽ có khuynh hướng làm giảm giá trị thị trường (MV); hoặc giống như nhiều tỷ số tài LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 3 chính khác, q quá cao sẽ là dấu hiệu mua quá mức (verbrought) còn q quá thấp là dấu hiệu bán quá mức (oversold). Theo nhóm tác giả Hyun. Han Shin (Đại học Bufalo) và Rene M. Stulz (Đại học Bang Ohio) thực hiện nghiên cứu: “Firm Value, Risk, And Growth Opportunities” tháng 7/2000, bằng các công việc thực nghiệm trên mẫu là các doanh nghiệp Mỹ trong Compustat trong giai đoạn 1965 đến 1992.