Luận văn về hiệu quả hoạt động tín dụng trung và dài hạn tại NHNo&PTNT Chi nhánh Láng Hạ

Luận văn phân tích hiệu quả hoạt động tín dụng trung dài hạn tại NHNoPTNT chi nhánh Láng Hạ, cung cấp cái nhìn sâu sắc về quản lý tài chính.

• Tác giả: Nguyễn Thị Phượng
• Người hướng dẫn: Th.S Đàm Thanh Huyền
• Trường học: Đại học Thương Mại
• Đề tài: Nâng cao hiệu quả hoạt động tín dụng trung và dài hạn tại NHNo&PTNT Láng Hạ
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2011
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. Lí do chọn đề tài
• 2. Mục đích nghiên cứu của đề tài
• Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• Phương pháp nghiên cứu
• Kết cấu khoá luận
• 1. CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG TRUNG& DÀI HẠN CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 1.1. Một số khái niệm cơ bản về hiệu quả hoạt động tín dụng trung& dài hạn
• 1.1.1. Khái niệm tín dụng trung& dài hạn
• 1.2. Đặc điểm của tín dụng trung& dài hạn
• 1.2.1. Mục đích của đối tượng cho vay
• 1.2.2. Thời hạn dài và giá trị khoản vốn vay
• 1.2.3. Nguồn vốn cho vay trung& dài hạn
• 1.2.4. Rủi ro và lãi suất cho vay
• 1.3. Vai trò của tín dụng trung& dài hạn
• 1.3.1. Đối với khách hàng của ngân hàng
• 1.3.2. Đối với ngân hàng thương mại
• 1.3.3. Đối với nền kinh tế
• 1.4. Nội dung lý thuyết về hiệu quả hoạt động TDTDH của NHTM
• 1.4.1. Khái niệm về hiệu quả TDTDH của NHTM
• 1.4.2. Các chỉ tiêu định tính phản ánh hiệu quả tín dụng trung& dài hạn của ngân hàng thương mại
• 1.4.3. Các chỉ tiêu định lượng phản ánh hiệu quả tín dụng trung& dài hạn của ngân hàng thương mại
• 1.5. Các nhân tố ảnh hưởng tới chất lượng tín dụng trung& dài hạn của ngân hàng thương mại
• 1.5.1. Các nhân tố chủ quan
• 1.5.1.1. Yếu tố kỳ hạn và quy mô nguồn vốn của ngân hàng

Tóm tắt

I. Tổng quan về hiệu quả hoạt động tín dụng trung và dài hạn tại NHNo PTNT Láng Hạ

Hiệu quả hoạt động tín dụng trung và dài hạn tại NHNo&PTNT Láng Hạ đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển kinh tế địa phương. Tín dụng trung và dài hạn không chỉ giúp các doanh nghiệp mở rộng sản xuất mà còn tạo điều kiện cho người dân tiếp cận các dịch vụ tài chính. Tuy nhiên, để nâng cao hiệu quả hoạt động này, cần có những giải pháp cụ thể và khả thi.

1.1. Khái niệm và vai trò của tín dụng trung và dài hạn

Tín dụng trung và dài hạn là hình thức cho vay có thời hạn từ 1 đến 5 năm hoặc hơn, phục vụ cho các dự án đầu tư lớn. Vai trò của nó không chỉ giúp doanh nghiệp duy trì hoạt động mà còn góp phần vào sự phát triển bền vững của nền kinh tế.

1.2. Tình hình hiện tại của hoạt động tín dụng tại NHNo PTNT Láng Hạ

Hiện tại, NHNo&PTNT Láng Hạ đang gặp khó khăn trong việc đa dạng hóa khách hàng vay vốn. Hầu hết các khoản vay tập trung vào doanh nghiệp nhà nước, trong khi các doanh nghiệp tư nhân chưa được quan tâm đúng mức.

II. Những thách thức trong hoạt động tín dụng trung và dài hạn tại NHNo PTNT Láng Hạ

Hoạt động tín dụng trung và dài hạn tại NHNo&PTNT Láng Hạ đang đối mặt với nhiều thách thức. Các vấn đề như rủi ro tín dụng, nợ xấu và sự thiếu đa dạng trong cơ cấu khách hàng là những yếu tố cần được giải quyết để nâng cao hiệu quả hoạt động.

2.1. Rủi ro tín dụng và nợ xấu

Rủi ro tín dụng là một trong những yếu tố chính ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động tín dụng. Tỷ lệ nợ xấu cao có thể dẫn đến thiệt hại lớn cho ngân hàng, ảnh hưởng đến khả năng cho vay trong tương lai.

2.2. Thiếu đa dạng trong cơ cấu khách hàng

Sự tập trung vào doanh nghiệp nhà nước khiến NHNo&PTNT Láng Hạ bỏ lỡ cơ hội từ các doanh nghiệp tư nhân. Việc mở rộng đối tượng khách hàng là cần thiết để tăng trưởng bền vững.

III. Phương pháp nâng cao hiệu quả hoạt động tín dụng trung và dài hạn

Để nâng cao hiệu quả hoạt động tín dụng trung và dài hạn, NHNo&PTNT Láng Hạ cần áp dụng các phương pháp quản lý tín dụng hiệu quả, cải thiện quy trình cho vay và tăng cường đào tạo nhân viên.

3.1. Cải thiện quy trình cho vay

Quy trình cho vay cần được đơn giản hóa và nhanh chóng hơn để đáp ứng nhu cầu của khách hàng. Việc này sẽ giúp ngân hàng thu hút nhiều khách hàng hơn và giảm thiểu thời gian chờ đợi.

3.2. Đào tạo và nâng cao năng lực nhân viên

Đào tạo nhân viên về quản lý rủi ro và kỹ năng giao tiếp sẽ giúp ngân hàng phục vụ khách hàng tốt hơn, từ đó nâng cao hiệu quả hoạt động tín dụng.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu tại NHNo PTNT Láng Hạ

Nghiên cứu thực tiễn tại NHNo&PTNT Láng Hạ cho thấy rằng việc áp dụng các giải pháp nâng cao hiệu quả tín dụng đã mang lại kết quả tích cực. Sự cải thiện trong quy trình cho vay và quản lý rủi ro đã giúp ngân hàng giảm tỷ lệ nợ xấu.

4.1. Kết quả từ việc cải thiện quy trình cho vay

Việc cải thiện quy trình cho vay đã giúp ngân hàng thu hút thêm nhiều khách hàng mới, từ đó tăng trưởng doanh thu và lợi nhuận.

4.2. Tác động của việc đào tạo nhân viên

Đào tạo nhân viên đã giúp nâng cao chất lượng dịch vụ, tạo sự hài lòng cho khách hàng và giảm thiểu rủi ro trong hoạt động tín dụng.

V. Kết luận và triển vọng tương lai của hoạt động tín dụng tại NHNo PTNT Láng Hạ

Hoạt động tín dụng trung và dài hạn tại NHNo&PTNT Láng Hạ có nhiều tiềm năng phát triển. Tuy nhiên, để đạt được hiệu quả cao hơn, ngân hàng cần tiếp tục cải tiến quy trình và mở rộng đối tượng khách hàng.

5.1. Triển vọng phát triển trong tương lai

Với những cải tiến hiện tại, NHNo&PTNT Láng Hạ có thể mở rộng hoạt động tín dụng và tăng cường vị thế cạnh tranh trên thị trường.

5.2. Đề xuất giải pháp cho tương lai

Ngân hàng cần tiếp tục nghiên cứu và áp dụng các giải pháp mới để nâng cao hiệu quả hoạt động tín dụng, đồng thời chú trọng đến việc quản lý rủi ro.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong tiến trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa (CNH-HĐH) đất nước, nhu cầu về vốn để mở rộng sản xuất kinh doanh và đổi mới công nghệ của các doanh nghiệp là điều kiện tiên quyết. Các ngân hàng thương mại (NHTM) giữ vai trò then chốt trong việc cung ứng nguồn vốn này cho nền kinh tế. Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam (NHNo&PTNT) là một trong những định chế tài chính thương mại hàng đầu, đóng góp nguồn lực đáng kể cho các chương trình phát triển kinh tế.

Tuy nhiên, thực tiễn hoạt động kinh doanh tiền tệ giai đoạn 2009 - 2011 xuất hiện mâu thuẫn: trong khi nhiều doanh nghiệp thiếu vốn trung và dài hạn (TDTDH) để đầu tư phát triển thì nguồn vốn tại các NHTM lại có hiện tượng tồn đọng. Tại Chi nhánh NHNo&PTNT Láng Hạ, cơ cấu khách hàng vay vốn TDTDH chưa có sự đa dạng hóa cần thiết, nguồn vốn giải ngân phần lớn tập trung vào khối doanh nghiệp nhà nước (DNNN) và doanh nghiệp nhà nước cổ phần hóa, trong khi chưa tiếp cận sâu rộng đến khối doanh nghiệp ngoài quốc doanh (DNNQD). Xuất phát từ đòi hỏi thực tế đó, tác giả Nguyễn Thị Phượng thực hiện khóa luận tốt nghiệp với đề tài "Hiệu quả hoạt động tín dụng trung& dài hạn tại NHNo&PTNT - Chi nhánh Láng Hạ" dưới sự hướng dẫn của Th.S Đàm Thanh Huyền tại Trường Đại học Thương Mại.

Mục tiêu nghiên cứu:

1. Hệ thống hóa các lý luận cơ bản về hiệu quả hoạt động TDTDH của NHTM.
2. Phân tích, đánh giá thực trạng hiệu quả hoạt động TDTDH tại Chi nhánh NHNo&PTNT Láng Hạ giai đoạn 2009 - 2011.
3. Rút ra các phát hiện nghiên cứu, chỉ rõ hạn chế, nguyên nhân và đề xuất các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động TDTDH tại Chi nhánh.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Hoạt động tín dụng trung và dài hạn tại Chi nhánh NHNo&PTNT Láng Hạ.
• Phạm vi không gian: Chi nhánh NHNo&PTNT Láng Hạ (địa chỉ: 24 Láng Hạ, quận Đống Đa, Hà Nội).
• Phạm vi thời gian: Dữ liệu và số liệu thực tế được thu thập và phân tích trong giai đoạn 3 năm, từ năm 2009 đến năm 2011.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết và hệ thống chỉ tiêu

Khóa luận tiếp cận tín dụng theo tiêu thức thời hạn hoàn trả:

• Tín dụng ngắn hạn: thời hạn đến 1 năm, bù đắp thiếu hụt vốn lưu động tạm thời.
• Tín dụng trung hạn: thời hạn từ trên 1 năm đến 5 năm, dùng để mua sắm tài sản cố định, đổi mới trang thiết bị, mở rộng sản xuất.
• Tín dụng dài hạn: thời hạn trên 5 năm, tài trợ xây dựng cơ bản quy mô lớn và cơ sở hạ tầng.

Hiệu quả hoạt động TDTDH được định nghĩa là chỉ tiêu kinh tế tổng hợp phản ánh chất lượng hoạt động cấp tín dụng, thể hiện khả năng đáp ứng vốn cho nền kinh tế, đảm bảo an toàn thu hồi nợ gốc và lãi, tối đa hóa lợi nhuận cho ngân hàng và thích ứng với biến động thị trường. Hệ thống chỉ tiêu đánh giá bao gồm:

1. Nhóm chỉ tiêu định tính: Khả năng đáp ứng nhu cầu vốn, tính đơn giản và kịp thời của thủ tục cấp tín dụng, tính đa dạng của sản phẩm dịch vụ, trình độ ứng dụng công nghệ, năng lực và thái độ của đội ngũ cán bộ tín dụng (CBTD).
2. Nhóm chỉ tiêu định lượng:
   • Tỷ lệ nợ quá hạn TDTDH: $\frac{\text{Dư nợ quá hạn TDH}}{\text{Dư nợ TDH}} \times 100%$
   • Tỷ lệ nợ xấu TDTDH: $\frac{\text{Nợ xấu TDH}}{\text{Dư nợ TDH}} \times 100%$
   • Tỷ trọng dư nợ TDTDH: $\frac{\text{Dư nợ TDTDH}}{\text{Tổng dư nợ}} \times 100%$
   • Hiệu suất sử dụng vốn TDTDH: $\frac{\text{Dư nợ TDTDH}}{\text{Tổng nguồn vốn TDH}} \times 100%$
   • Tỷ lệ lợi nhuận từ TDTDH: $\frac{\text{Lãi từ TDTDH}}{\text{Tổng lợi nhuận}} \times 100%$
   • Hệ số thu nợ: $\frac{\text{Doanh số thu nợ TDH}}{\text{Doanh số cho vay TDH}} \times 100%$
   • Vòng quay vốn TDTDH: $\frac{\text{Doanh số thu nợ TDH}}{\text{Dư nợ bình quân TDH}}$
   • Tỷ lệ trích lập dự phòng rủi ro (DPRR): $\frac{\text{DPRR trích lập}}{\text{Dư nợ bình quân}} \times 100%$
   • Tỷ lệ nợ không thể thu hồi: $\frac{\text{Nợ không thể thu hồi}}{\text{Dư nợ bình quân}} \times 100%$
   • Tỷ lệ lãi tồn đọng chưa thu hồi: $\frac{\text{Lãi tồn đọng}}{\text{Số dư nợ}} \times 100%$

Phương pháp nghiên cứu và nguồn dữ liệu

Tác giả áp dụng phương pháp duy vật biện chứng, tư duy logic kết hợp với các kỹ thuật thu thập và phân tích dữ liệu cụ thể:

• Dữ liệu sơ cấp:
  • Phương pháp điều tra bảng hỏi: Phát 50 phiếu khảo sát đến các khách hàng đang vay vốn tại Chi nhánh Láng Hạ, thu về 50 phiếu hợp lệ (đạt tỷ lệ 100%).
  • Phương pháp phỏng vấn chuyên gia: Thực hiện phỏng vấn sâu trực tiếp đối với Ông Đoàn Thế Viễn (Phó Giám đốc Chi nhánh) và Bà Nguyễn Thị Thảo (Trưởng phòng Tín dụng) nhằm làm rõ nguyên nhân biến động nợ xấu, cơ cấu đối tượng vay và định hướng kinh doanh.
• Dữ liệu thứ cấp: Thu thập từ các Báo cáo tổng kết hoạt động kinh doanh, Báo cáo công tác tín dụng của Chi nhánh NHNo&PTNT Láng Hạ giai đoạn 2009 - 2011; các văn bản quy phạm pháp luật và quyết định của Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cùng Agribank Việt Nam.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Những vấn đề cơ bản về hiệu quả hoạt động tín dụng trung& dài hạn của ngân hàng thương mại

Chương 1 xây dựng nền tảng lý luận về bản chất, đặc điểm và vai trò của TDTDH. Tác giả nhấn mạnh đặc thù của TDTDH là giá trị khoản vay lớn, thời gian thu hồi chậm, tiềm ẩn rủi ro cao do chịu tác động của chu kỳ kinh tế, biến động chính sách và thị trường.

Chương này phân loại các nhân tố ảnh hưởng đến chất lượng và hiệu quả TDTDH thành hai nhóm:

• Nhân tố chủ quan: Quy mô và kỳ hạn nguồn vốn huy động, chính sách tín dụng, quy trình thẩm định tín dụng, chất lượng chuyên môn và đạo đức của CBTD, mức độ hiện đại hóa công nghệ ngân hàng.
• Nhân tố khách quan: Môi trường kinh tế vĩ mô, tính khả thi của dự án vay vốn, năng lực tài chính và tài sản bảo đảm của khách hàng, khuôn khổ pháp lý và môi trường chính trị.

Chương 2: Thực trạng hiệu quả hoạt động tín dụng trung& dài hạn tại Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn - Chi nhánh Láng Hạ

Chương 2 trình bày tổng quan về Chi nhánh NHNo&PTNT Láng Hạ (thành lập ngày 01/08/1996 theo Quyết định số 334/QĐ-NHNo-02, hoạt động từ ngày 17/03/1997, trụ sở tại 24 Láng Hạ, Hà Nội). Cơ cấu nhân sự tính đến ngày 31/12/2011 gồm 215 cán bộ (trên đại học: 14 người, chiếm 6,5%; đại học: 180 người, chiếm 83,7%; trung/sơ cấp: 21 người, chiếm 9,8%).

1. Tổng hợp kết quả huy động vốn và dư nợ tín dụng chung

Chỉ tiêu	Năm 2009	Năm 2010	Năm 2011
Tổng nguồn vốn huy động (tỷ đồng)	7.656	9.888	10.002
Tăng trưởng so với năm trước (%)	110% (so với 2008)	129%	101%
Tổng dư nợ tín dụng (tỷ đồng)	5.043	4.201	4.277
- Dư nợ trong kế hoạch (tỷ đồng)	2.043	2.701	2.777
- Dư nợ ngoài kế hoạch (tỷ đồng)	3.000 (Dự án 3G Viettel)	1.500	1.500
Cơ cấu dư nợ theo đối tượng vay (tỷ đồng)
- Kinh tế quốc doanh	3.542	2.414	2.542
- Kinh tế ngoài quốc doanh	988	1.517	950
- Cá nhân và hộ gia đình	213 (4,2%)	270 (6,4%)	785 (18,4%)

Nguồn: Trích xuất từ Báo cáo kết quả hoạt động kinh doanh 2009 - 2011 của Chi nhánh.

2. Phân tích các chỉ tiêu phản ánh hiệu quả TDTDH

Tác giả tính toán và đối chiếu hệ thống chỉ tiêu định lượng về hiệu quả TDTDH của Chi nhánh qua 3 năm:

Chỉ tiêu tài chính TDTDH	Năm 2009	Năm 2010	Năm 2011
Dư nợ TDTDH (tỷ đồng)	3.945	2.806	3.195
Tỷ trọng dư nợ TDH / Tổng dư nợ (%)	78,22%	66,79%	74,70%
Tỷ trọng Dư nợ TDH / Tổng nguồn vốn (%)	56,00%	30,16%	31,94%
Thu nhập từ TDTDH (tỷ đồng)	495	580	892
Tỷ lệ thu TDTDH / Tổng thu nhập (%)	71,43%	68,07%	78,31%
Lãi thu từ TDTDH (tỷ đồng)	76,35	109,20	168,00
Tỷ lệ lợi nhuận từ TDTDH / Tổng lợi nhuận (%)	64,20%	61,30%	69,70%
Vòng quay vốn TDTDH (vòng)	1,68	1,25	1,66
Hệ số thu nợ TDTDH (%)	57,00%	73,78%	76,85%
Tỷ lệ nợ quá hạn TDTDH (%)	0,08%	0,04%	0,78%
Tỷ lệ nợ xấu TDTDH (%)	0,06%	0,04%	0,88%
Lãi quá hạn chưa thu hồi (triệu đồng)	750,00	529,39	450,15
Trích lập dự phòng rủi ro (tỷ đồng)	2,81	12,80	87,00
Tỷ lệ DPRR / Dư nợ (%)	0,055%	0,304%	2,034%
Tỷ lệ nợ không thể thu hồi / Dư nợ (%)	0,0079%	0,0074%	0,0074%

Nguồn: Tổng hợp từ Bảng 2.4 đến Bảng 2.14 trong khóa luận.

3. Kết quả khảo sát khách hàng (Dữ liệu sơ cấp - 50 phiếu)

• Chất lượng dịch vụ: 84% (42 phiếu) đánh giá Cao; 16% (8 phiếu) đánh giá Trung bình.
• Đa dạng hóa sản phẩm: 80% (40 phiếu) đánh giá Trung bình; 20% (10 phiếu) đánh giá Cao.
• Lãi suất cho vay: 74% (37 phiếu) nhận xét Rất linh hoạt; 26% (13 phiếu) nhận xét Ít biến động.
• Quy trình thủ tục: 70% (35 phiếu) đánh giá Nhanh; 30% (15 phiếu) đánh giá Trung bình.
• Trình độ ứng dụng công nghệ: 100% (50 phiếu) xác nhận Đã áp dụng đồng bộ.
• Năng lực, thái độ CBTD: 60% (30 phiếu) đánh giá Tốt; 40% (20 phiếu) đánh giá Trung bình.
• Lý do lựa chọn Chi nhánh: Do Uy tín ngân hàng (52%), Lãi suất (38%), Chính sách tín dụng (10%).

Chương 3: Các phát hiện trong nghiên cứu và hướng giải quyết nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động tín dụng trung& dài hạn tại NHNo&PTNT - Chi nhánh Láng Hạ

Tác giả phân tích các mặt thành công cùng các hạn chế và nguyên nhân:

• Hạn chế: TDTDH tập trung quá mức vào khối DNNN và DNNN cổ phần hóa (chiếm hơn 80% dư nợ TDH) và ngành thương mại dịch vụ; sự mất cân đối giữa kỳ hạn nguồn vốn (chủ yếu là ngắn hạn và không kỳ hạn) với kỳ hạn sử dụng vốn (dư nợ TDH chiếm từ 66,79% đến 78,22%); hoạt động marketing còn hạn chế; cơ chế thi đua khen thưởng cho CBTD chưa đồng bộ; tỷ lệ trích lập dự phòng rủi ro tăng mạnh năm 2011 (đạt 87 tỷ đồng).
• Nguyên nhân chủ quan: Ngân hàng quá thận trọng với khối DNNQD; cơ cấu huy động vốn chưa khai thác sâu nguồn tiền gửi dân cư dài hạn; trình độ phân tích kỹ thuật dự án và đánh giá thị trường của CBTD chưa toàn diện; công tác thẩm định báo cáo tài chính chưa chặt chẽ do phụ thuộc vào số liệu chưa kiểm toán của bên vay.
• Nguyên nhân khách quan: Khách hàng DNNQD thiếu vốn tự có (không đáp ứng mức vốn tự có tối thiểu 20% tổng vốn đầu tư theo quy định), thiếu tài sản thế chấp hợp pháp; thị trường bất động sản trầm lắng; hệ thống văn bản pháp luật và thủ tục xử lý tài sản bảo đảm còn vướng mắc.

---

Kết quả và đóng góp

Kết quả chính từ số liệu thực tế

1. Quy mô và nguồn thu tín dụng: Hoạt động TDTDH là trụ cột kinh doanh của Chi nhánh Láng Hạ, đóng góp từ 68,07% đến 78,31% tổng thu nhập toàn chi nhánh và chiếm từ 61,30% đến 69,70% tổng lợi nhuận hàng năm (đạt 168 tỷ đồng tiền lãi TDTDH trên 241 tỷ đồng tổng lợi nhuận năm 2011).
2. Kiểm soát chất lượng nợ: Nợ xấu TDTDH được kiểm soát ở mức dưới 1% (năm 2009: 0,06%; năm 2010: 0,04%; năm 2011: 0,88% - đạt 2.813 triệu đồng), nợ xấu phát sinh chủ yếu thuộc nhóm 3. Tỷ lệ nợ quá hạn năm 2011 ở mức 0,78%, dưới hạn mức 3% do Agribank giao. Lãi tồn đọng chưa thu hồi giảm dần từ 750 triệu đồng (2009) xuống 450,15 triệu đồng (2011).
3. Hiệu suất thu hồi vốn: Hệ số thu nợ TDTDH có sự cải thiện liên tục, tăng từ 57% (năm 2009) lên 73,78% (năm 2010) và đạt 76,85% (năm 2011). Vòng quay vốn duy trì ở mức 1,66 vòng trong năm 2011.

Hệ thống giải pháp tác giả đề xuất

• Về quản trị và nhân sự: Tái cơ cấu và luân chuyển cán bộ theo năng lực; bồi dưỡng kỹ năng thẩm định dự án và phân tích thị trường; thiết lập cơ chế thưởng - phạt rõ ràng đối với CBTD gắn với kết quả phát triển khách hàng và thu hồi nợ.
• Về điều hành tài chính: Tái cấu trúc tỷ trọng dư nợ/nguồn vốn (phấn đấu tỷ lệ dư nợ TDH/tổng nguồn vốn tối đa ở mức 40% trong năm 2012); tìm kiếm nhà đầu tư chiến lược nước ngoài để nâng cao tiềm lực tài chính; duy trì mức tồn quỹ tiền mặt hợp lý.
• Đa dạng hóa sản phẩm và danh mục cho vay: Mở rộng cho vay trung dài hạn đối với khách hàng cá nhân (vay mua/sửa nhà trả bằng lương, vay du lịch, học tập, khám chữa bệnh); chuyển dịch cơ cấu tín dụng sang các ngành công nghiệp chế tạo, nông nghiệp và dự án công nghệ sạch.
• Nâng cao chất lượng thẩm định: Thành lập tổ/nhóm chuyên trách thẩm định các dự án quy mô lớn; đa dạng hóa nguồn thu thập thông tin từ bạn hàng của doanh nghiệp và Trung tâm Thông tin Tín dụng (CIC).
• Kiến nghị vĩ mô: Đề nghị Nhà nước kiểm soát chặt chẽ chính sách xuất nhập khẩu, tăng cường chế độ kiểm toán bắt buộc đối với BCTC của doanh nghiệp; kiến nghị NHNN nâng cao chất lượng thông tin CIC; đề nghị Agribank Việt Nam nâng hạn mức dư nợ ngoại tệ cho chi nhánh (đặc biệt đáp ứng nhu cầu vay của Tổng công ty Xăng dầu Việt Nam và Tổng công ty Xăng dầu Quân đội).

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế của đề tài: Khóa luận thực hiện khảo sát dữ liệu sơ cấp với quy mô mẫu giới hạn ở 50 phiếu điều tra tại một chi nhánh duy nhất; chuỗi dữ liệu thứ cấp phân tích chỉ gói gọn trong giai đoạn 3 năm (2009 - 2011), chưa bao quát được toàn bộ chu kỳ kinh tế dài hạn.
• Hướng nghiên cứu tiếp: Mở rộng quy mô mẫu khảo sát khách hàng; kéo dài khoảng thời gian nghiên cứu thực nghiệm; mở rộng phạm vi nghiên cứu sang toàn bộ hệ thống NHTM hoặc so sánh liên chi nhánh trong cùng hệ thống Agribank.

---

Giá trị tham khảo

• Đối tượng thụ hưởng: Sinh viên, học viên ngành Tài chính - Ngân hàng, Quản trị Kinh doanh đang thực hiện đề tài về phân tích hoạt động tín dụng, quản trị rủi ro tín dụng tại NHTM.
• Phần giá trị tham khảo chuyên môn: Hệ thống 10 công thức chỉ tiêu định lượng đánh giá hiệu quả TDTDH (Chương 1); bộ số liệu thực tế chi tiết về hoạt động tín dụng và quản lý nợ quá hạn, nợ xấu của ngân hàng thương mại nhà nước giai đoạn 2009 - 2011 (Chương 2); mẫu phiếu khảo sát khách hàng và quy trình phỏng vấn cán bộ quản lý (Chương 2).

---

Câu hỏi thường gặp

1. Tỷ trọng dư nợ TDTDH trong tổng dư nợ tại Chi nhánh Láng Hạ giai đoạn 2009 - 2011 biến động như thế nào?
Trả lời: Dư nợ TDTDH luôn chiếm tỷ trọng áp đảo trong tổng dư nợ: năm 2009 đạt 78,22% (3.945 tỷ đồng), năm 2010 giảm xuống 66,79% (2.806 tỷ đồng) và năm 2011 tăng lên 74,70% (3.195 tỷ đồng).

2. Nguyên nhân nào khiến dư nợ ngoài kế hoạch năm 2009 của Chi nhánh tăng vọt lên 3.000 tỷ đồng?
Trả lời: Dư nợ ngoài kế hoạch năm 2009 tăng cao do Chi nhánh thực hiện giải ngân khoản vay 3.000 tỷ đồng cho Tổng công ty Viễn thông Quân đội (Viettel) để đặt cọc thực hiện dự án mạng 3G.

3. Tỷ lệ nợ xấu TDTDH tại Chi nhánh năm 2011 là bao nhiêu và tập trung ở nhóm nợ nào?
Trả lời: Tỷ lệ nợ xấu TDTDH năm 2011 là 0,88% (tương đương 2.813 triệu đồng), tăng so với mức 0,04% của năm 2010. Toàn bộ các khoản nợ xấu này chủ yếu tập trung ở nợ nhóm 3, phát sinh từ các dự án xây dựng và bất động sản bị chậm thanh toán vốn.

4. Khách hàng tham gia khảo sát đánh giá yếu tố nào tạo nên sự khác biệt lớn nhất của Chi nhánh Láng Hạ so với các đối thủ?
Trả lời: Theo kết quả xử lý 50 phiếu điều tra, 52% khách hàng chọn yếu tố "Uy tín của ngân hàng", 38% chọn "Lãi suất linh hoạt", và 10% chọn "Chính sách tín dụng".

5. Vì sao Chi nhánh gặp khó khăn trong việc mở rộng cho vay TDTDH đối với doanh nghiệp ngoài quốc doanh?
Trả lời: Do các doanh nghiệp ngoài quốc doanh thường không có dự án khả thi được lập bài bản, không đáp ứng đủ tỷ lệ vốn tự có tối thiểu 20% tổng mức đầu tư theo quy định của Agribank, thiếu tài sản thế chấp hợp pháp và báo cáo tài chính chưa qua kiểm toán bắt buộc.

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Thị Phượng đã hệ thống hóa cơ sở lý thuyết về tín dụng trung và dài hạn, đồng thời phân tích chi tiết thực trạng hoạt động này tại Chi nhánh NHNo&PTNT Láng Hạ giai đoạn 2009 - 2011. Kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng hoạt động TDTDH mang lại nguồn thu nhập chủ đạo cho Chi nhánh và kiểm soát tốt tỷ lệ nợ xấu dưới 1%, song vẫn tồn tại sự mất cân đối về kỳ hạn vốn và sự phụ thuộc lớn vào khối khách hàng doanh nghiệp nhà nước. Các giải pháp và kiến nghị được tác giả đề xuất xuất phát trực tiếp từ thực tế quản trị, cung cấp tài liệu tham khảo cụ thể cho công tác nâng cao hiệu quả tín dụng tại các ngân hàng thương mại.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ CƠ BẢN VỀ HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG TÍN DỤNG TRUNG& DÀI HẠN CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI 1. Một số khái niệm cơ bản về hiệu quả hoạt động tín dụng trung& dài hạn 1. Khái niệm tín dụng trung& dài hạn Theo ngôn ngữ dân gian Việt Nam, “ TD” có nghĩa là sự vay mượn. TD là sự chuyển nhượng tạm thời một lượng giá trị (dưới hình thức giá trị hoặc hiện vật) từ người sở hữu sang người sử dụng để sau một thời gian nhất định thu hồi về một lượng giá trị lớn hơn.

TD ngân hàng là quan hệ TD giữa NH với các tổ chức TD, doanh nghiệp và các tầng lớp dân cư trong nền kinh tế. TD NH là một giao dịch về tài sản ( tiền hoặc hàng hóa) giữa bên cho vay(NH hoặc các định chế tài chính khác) và bên đi vay( cá nhân, doanh nghiệp và các chủ thể khác), trong đó bên cho vay chuyển giao tài sản cho bên đi vay sử dụng trong một thời hạn nhất định theo thỏa thuận, bên đi vay có trách nhiệm hoàn trả vô điều kiện vốn gốc và lãi cho bên cho vay khi đến hạn thanh toán. Cho vay, còn gọi là TD, là một bên( bên cho vay) cung cấp nguồn tài chính cho đối tượng khác( bên đi vay) trong đó bên đi vay sẽ hoàn trả tài chính cho bên cho vay trong một thời hạn thỏa thuận và thường kèm theo lãi suất. do hoạt động này làm phát sinh một khoản nợ nên bên cho vay còn gọi là chủ nợ, bên đi vay gọi là con nợ.

do đó, tín dụng phản ánh mối quan hệ giữa hai bên- Một bên là bên cho vay, một bên là người đi vay. Quan hệ giữa hai bên ràng buộc bởi cơ chế TD, thỏa thuận thời gian cho vay, lãi suất phải trả. (Theo bách khoa toàn thư mở Wikipedia) TD là loại tài sản chiếm tỷ trọng lớn nhất ở phần lớn các NHTM, phản ánh hoạt động đặc trưng của NH. Loại tài sản này được phân chia theo nhiều tiêu thức khác nhau.

Một trong số các phương thức đó là phân chia theo thời hạn, điều này có ý nghĩa quan trọng đối với mỗi NH vì thời gian liên quan mật thiết đến tính an toàn và sinh lời của TD cũng như khả năng hoàn trả của khách hàng. Theo đó, TD được chia làm 3 loại: TD ngắn hạn: là loại TD có thời hạn đến 1 năm và sử dụng để bù đắp sự thiếu hụt vốn lưu động tạm thời của các doanh nghiệp, phục vụ nhu cầu tiêu dùng cá nhân và hộ gia đình. SV: Nguyễn Thị Phượng GVHD: Th.S Đàm Thanh Huyền Luan van Khóa luận tốt nghiệp 4 Đại học Thương Mại TD trung hạn: là loại TD có thời hạn từ trên 1 năm đến 5 năm và sử dụng chủ yếu để đầu tư mua sắm tài sản cố định, cải tiến và đổi mới trang thiết bị, mở rộng sản xuất và xây dựng công trình vừa và nhỏ có thời hạn thu hồi vốn nhanh. TD TDH còn là nguồn vốn quan trọng hình thành nên vốn lưu động thường xuyên của các doanh nghiệp, đặc biệt là đối với doanh nghiệp mới thành lập.

TD dài hạn: là loại TD có thời hạn trên 5 năm, đáp ứng nhu cầu đầu tư dài hạn như: xây dựng cơ bản( nhà xưởng, dây chuyền sản xuất…), xây dựng cơ sở hạ tầng( đường xá, cảng biển, sân bay…), cải tiến và mở rộng sản xuất có quy mô lớn. Do thời hạn đầu tư thường kéo dài nên TD dài hạn thường áp dụng hình thức giải ngân nhiều lần theo tiến độ dự án. Nhìn chung, TD dài hạn chịu rủi ro rất lớn, bởi vì thời hạn càng dài thì những biến động không dự tính có thể xảy ra càng lớn. Đặc điểm của tín dụng trung& dài hạn 1.

Mục đích của đối tượng cho vay Ở mỗi nước, nhu cầu vốn cho phát triển kinh tế, đặc biệt là vốn TDH là rất lớn. Nhu cầu cải tạo và xây dựng cơ sở hạ tầng quan trọng cho phát triển như đường giao thông, bến cảng, cung cấp điện nước, nghiên cứu cơ bản… Nhu cầu của các doanh nghiệp đầu tư mới trang thiết bị máy móc, mở rộng quy mô sản xuất. đều cần đến vốn TDH Đối tượng của TDTDH là các doanh nghiệp đang đầu tư vào các dự án mà giá trị vật tư, máy móc, thiết bị, công nghệ chuyển giao, chi phí phân công, giá thuê của các tài sản khác, chi phí mua bảo hiểm và các chi phí khác đòi hỏi vốn lớn. Thời hạn dài và giá trị khoản vốn vay lớn Thời hạn cho vay được hiểu là thời hạn mà trong đó NH cam kết cấp cho khách hàng một khoản TD.

Do các khoản TDTDH được sử dụng để đầu tư vào tài sản cố định, các hạng mục công trình, dự án đầu tư xây dựng… do đó thời hạn cho vay TDH thường là từ ( 1-5 năm là trung hạn, trên 5 năm là dài hạn) và giá trị các khoản vay TDH thường rất lớn. Nguồn vốn cho vay trung& dài hạn. Về nguyên tắc, nguồn vốn cho vay TDH thường là những nguồn vốn ổn định và có thời hạn tương đương. Bao gồm nguồn vốn tự có, nguồn vốn từ lợi nhuận để SV: Nguyễn Thị Phượng GVHD: Th.S Đàm Thanh Huyền Luan van Khóa luận tốt nghiệp 5 Đại học Thương Mại lại; vốn huy động dưới các hình thức tiền gửi tiết kiệm TDH , vay nợ nước ngoài; vốn ủy thác và tài trợ để cho vay theo chương trình hoặc dự án.

Rủi ro và lãi suất cho vay Do khối lượng đầu tư lớn, thời gian đầu tư dài, thu hồi vốn chậm nên độ rủi ro của một khoản TDTDH là cao. Kết quả của một dự án đầu tư chịu ảnh hưởng của nhiều yếu tố. Sự phân tích và xác định của NH về các rủi ro này là có hạn. Các NH cũng không thể khắc phục hết được các rủi ro này.

Khi khoản cho vay TDH có thời gian đầu tư dài, có rất nhiều sự thay đổi trong môi trường kinh tế như: những thay đổi về chính sách, thị trường, thiên tai, chiến tranh… Khiến cho dự án bị thua lỗ hoặc không có khả năng thu hồi vốn. Để bù đắp rủi ro cao mà NH phải gánh chịu, các ngân hàng đề ra mức lãi suất cho vay TDH cao hơn ngắn hạn. Mặt khác, lãi suất cao để phù hợp với nguồn vốn TDH mà NH phải huy động với chi phí cao hơn nguồn ngắn hạn. Như vậy rủi ro và lãi suất có quan hệ biến chứng, rủi ro càng cao thì lãi suất càng lớn.

Vai trò của tín dụng trung& dài hạn 1. Đối với khách hàng của ngân hàng  Khách hàng là doanh nghiệp, tổ chức: TDTDH hạn tạo điều kiện cho việc ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật, thay đổi cơ cấu sản xuất: Ngày nay khi mà khoa học kỹ thuật đã đạt được những thành tựu rực rỡ, đặc biệt là những thành tựu trong những ngành khoa học ứng dụng đã tạo ra thời cơ cũng như thách thức đối với sự tồn tại và phát triển của một tổ chức trên thị trường. Mặc dù ứng dụng này là rất cần thiết, song mọi doanh nghiệp đều gặp phải khó khăn đó là chi phí ban đầu bỏ ra lớn, bản thân vốn tự có của doanh nghiệp lại có hạn. Trong hoàn cảnh đó TDNH đặc biệt là TDTDH đã có những tác động hỗ trợ tích cực trong việc ứng dụng khoa học kỹ thuật vào hoạt động sản xuất kinh doanh.

TDTDH giúp doanh nghiệp mở rộng quy mô sản xuất, thị trường hoạt động:Mở rộng quy mô sản xuất không phải là hoạt động mà doanh nghiệp có thể tiến hành một sớm một chiều, đó là hoạt động lâu dài và cần có nguồn vốn dài hạn. Nhưng không phải doanh nghiệp nào cũng đủ vốn để tiến hành mở rộng sản xuất kinh doanh. Do vậy nhu cầu vốn để mở rộng sản xuất kinh doanh đối với doanh SV: Nguyễn Thị Phượng GVHD: Th.S Đàm Thanh Huyền Luan van Khóa luận tốt nghiệp 6 Đại học Thương Mại nghiệp rất cần thiết. Với những lợi thế đặc thù, TDTDH của NH được các doanh nghiệp ưa thích hơn hình thức phát hành cổ phiếu.

Thúc đẩy doanh nghiệp sử dụng vốn một cách hiệu quả: Trong thời hạn của khoản vay, NH vừa thực hiện chức năng giám sát hoạt động sử dụng vốn với tư cách là chủ sở hữu vốn cho vay đối với các doanh nghiệp vừa giúp doanh nghiệp phát hiện những nhược điểm, sai sót từ đó có biện pháp khắc phục kịp thời nhằm hạn chế rủi ro có thể xảy ra đối với doanh nghiệp cũng như rủi ro liên quan đối với NHTM. Ngoài ra, TDTDH còn tạo điều kiện cho doanh nghiệp nắm bắt được thời cơ kinh doanh: TDTDH giúp doanh nghiệp thoả mãn lượng vốn đầu tư cho các dự án và chớp được các cơ hội kinh doanh. Ngoài ra khi các doanh nghiệp đi vay vốn TDH tại NHTM, họ có thể điều chỉnh kỳ hạn trả nợ, nghĩa là họ có thể trả nợ sớm hơn thời gian quy định trong hợp đồng TD hoặc xin NH gia hạn nợ vay…  Khách hàng là dân cư: TDTDH đáp ứng nhu cầu về tiêu dùng (về nhà ở, đồ dùng gia đình, phương tiện đi lại…) khi họ chưa có đủ khả năng tài chính để có thể thoả mãn những nhu cầu này ngay trong thời gian ngắn. Chính vì vậy, TDTDH cũng góp phần làm tăng chất lượng cuộc sống của dân cư.

Đối với ngân hàng thương mại. TDTDH là một trong những tài sản có mang lại lợi nhuận chủ yếu cho ngân hàng, đồng thời góp phần nâng cao khả năng cạnh tranh của NH: TD TDH thường là những khoản TD có quy mô lớn, lãi suất cao, thời gian dài nên lãi thu về sẽ lớn và ổn định. Khi NH không đa dạng hoá hoạt động cho vay, đa dạng hoá khách hàng, thời hạn vay tiền thì NH không thể đứng vững trong nền kinh tế thị trường với sự chèn ép đông đảo của NH khác. Khi NH cấp TD cho khách hàng chính là NH đang tạo ra và duy trì khách hàng của mình trong tương lai : Điều này tạo điều kiện để NH mở rộng phạm vi hoạt động của mình và ngày càng khẳng định vai trò vị thế của mình trong nền kinh tế.

Mặt khác, TDTDH còn là công cụ cạnh tranh hiệu quả của NH nhằm thu hút khách hàng về phía mình. Khi có được mối quan hệ, NH có điều kiện lôi kéo khách hàng sử dụng các dịch vụ khác do mình cung cấp. SV: Nguyễn Thị Phượng GVHD: Th.