Giải pháp phát triển nuôi trồng thủy sản ở thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh

Luận văn thạc sĩ vnua đề xuất giải pháp phát triển nuôi trồng thủy sản tại thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh, nâng cao hiệu quả kinh tế.

• Tác giả: Trần Thị Nhung
• Người hướng dẫn: PGS. Phạm Bảo Dương
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Kinh tế nông nghiệp
• Đề tài: Giải pháp phát triển nuôi trồng thủy sản ở thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh
• Loại tài liệu: Luận văn
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 1.1. Danh mục chữ viết tắt
• 1.2. Danh mục bảng
• 1.3. Danh mục hộp
• 1.4. Danh mục biểu đồ
• 1.5. Trích yếu luận văn
• 1.6. Thesis abstract
• 1.7. Tính cấp thiết của đề tài
• 1.8. Mục tiêu nghiên cứu
• 2. CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN
• 2.1. Những khái niệm cơ bản
• 2.2. Vai trò và đặc điểm của ngành nuôi trồng thủy sản nước mặn, lợ
• 2.3. Kỹ thuật nuôi trồng thủy sản nước mặn, lợ vùng ven biển
• 2.4. Nội dung nghiên cứu giải pháp phát triển NTTS nước mặn, lợ
• 2.5. Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển NTTS nước mặn, lợ
• 2.6. Cơ sở thực tiễn
• 2.6.1. Kinh nghiệm triển nuôi thủy sản vùng ven biển trên thế giới
• 2.6.2. Kinh nghiệm nuôi trồng thủy sản nước mặn, lợ ở Việt Nam
• 2.6.3. Bài học kinh nghiệm rút ra cho phát triển NTTS nước mặn, lợ thị xã Quảng Yên
• 3. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu
• 3.1.1. Đặc điểm tự nhiên
• 3.1.2. Đặc điểm kinh tế - xã hội
• 3.2. Phương pháp nghiên cứu
• 3.2.1. Phương pháp chọn điểm nghiên cứu
• 3.2.2. Phương pháp thu thập số liệu
• 3.2.3. Phương pháp tổng hợp và xử lý số liệu
• 3.2.4. Phương pháp phân tích số liệu
• 3.3. Hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu
• 4. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Khái quát tình hình phát triển nuôi trồng thủy sản nước mặn, lợ của thị xã Quảng Yên trong những năm 2014 - 2016
• 4.2. Tình hình lao động tham gia ngành thủy sản của thị xã Quảng Yên
• 4.3. Diện tích, sản lượng nuôi
• 4.4. Thực trạng triển khai các giải pháp phát triển nuôi trồng thủy sản nước mặn, lợ của thị xã Quảng Yên
• 4.4.1. Thực trạng công tác quy hoạch vùng nuôi
• 4.4.2. Thực trạng triển khai các chính sách hỗ trợ người sản xuất tiếp cận các yếu tố đầu vào
• 4.4.3. Thực trạng đầu tư cơ sở hạ tầng phát triển nuôi trồng thủy sản nước mặn, lợ của thị xã
• 4.4.4. Thực trạng triển khai các giải pháp tăng cường liên kết trong sản xuất và tiêu thụ sản phẩm thủy sản
• 4.4.5. Thực trạng triển khai các giải pháp đảm bảo môi trường và dịch bệnh các vùng nuôi trong thị xã
• 4.5. Kết quả thực hiện các giải pháp phát triển NTTS nước mặn, lợ
• 4.6. Các yếu tố ảnh hưởng đến thực hiện các giải pháp phát triển nuôi trồng thủy sản nước mặn, lợ của thị xã Quảng Yên
• 4.6.1. Các yếu tố thuộc nguồn lực của hộ
• 4.6.2. Các yếu tố thuộc về năng lực quản lý của cán bộ
• 4.6.3. Các yếu tố thị trường tiêu thụ sản phẩm
• 4.6.4. Yếu tố chính sách
• 5. ĐỊNH HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP ĐẨY MẠNH PHÁT TRIỂN NUÔI THỦY SẢN NƯỚC MẶN, LỢ THỊ XÃ QUẢNG YÊN
• 5.1. Định hướng phát triển nuôi thủy sản nước mặn, lợ của thị xã Quảng Yên
• 5.2. Một số giải pháp phát triển nuôi thủy sản nước mặn, lợ của thị xã Quảng Yên
• 6. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• 6.1. Đối với nhà nước
• 6.2. Đối với chính quyền tỉnh Quảng Ninh
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về phát triển nuôi trồng thủy sản tại Quảng Yên

Ngành nuôi trồng thủy sản tại Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh đã có những bước phát triển đáng kể trong những năm qua. Với diện tích bãi triều lớn và nguồn nước ngọt phong phú, Quảng Yên có tiềm năng lớn để phát triển nuôi trồng thủy sản. Năm 2016, sản lượng nuôi trồng thủy sản của thị xã đạt trên 25.000 tấn, tạo việc làm cho hàng ngàn lao động địa phương. Tuy nhiên, sự phát triển này vẫn chưa tương xứng với tiềm năng và còn nhiều thách thức cần phải vượt qua.

1.1. Đặc điểm tự nhiên và kinh tế xã hội của Quảng Yên

Quảng Yên có diện tích bãi triều trên 12.000 ha và gần 1.000 ha diện tích vùng nước ngọt nội địa. Đặc điểm này tạo điều kiện thuận lợi cho việc phát triển nuôi trồng thủy sản. Kinh tế xã hội của thị xã cũng đang dần chuyển mình với sự gia tăng đầu tư vào cơ sở hạ tầng và các dự án phát triển nông nghiệp.

1.2. Vai trò của ngành thủy sản trong phát triển kinh tế địa phương

Ngành thủy sản không chỉ đóng góp vào tăng trưởng kinh tế mà còn giúp cải thiện đời sống của người dân. Sự phát triển của nuôi trồng thủy sản đã góp phần xóa đói giảm nghèo, tạo việc làm và nâng cao thu nhập cho cộng đồng cư dân tại Quảng Yên.

II. Những thách thức trong phát triển nuôi trồng thủy sản tại Quảng Yên

Mặc dù có nhiều tiềm năng, ngành nuôi trồng thủy sản tại Quảng Yên vẫn phải đối mặt với nhiều thách thức. Các vấn đề như quy hoạch chưa đồng bộ, cơ sở hạ tầng yếu kém và sự thiếu hụt nguồn giống chất lượng đang cản trở sự phát triển bền vững của ngành này.

2.1. Quy hoạch và quản lý vùng nuôi trồng

Quy hoạch vùng nuôi trồng thủy sản tại Quảng Yên chưa được thực hiện đồng bộ, dẫn đến tình trạng lãng phí tài nguyên và môi trường bị suy thoái. Cần có những giải pháp cụ thể để cải thiện công tác quy hoạch và quản lý.

2.2. Vấn đề về chất lượng giống và dịch bệnh

Chất lượng giống nuôi và dịch bệnh là hai yếu tố quan trọng ảnh hưởng đến năng suất và hiệu quả của nuôi trồng thủy sản. Việc kiểm soát chất lượng giống và phòng chống dịch bệnh cần được chú trọng hơn nữa.

III. Giải pháp phát triển bền vững nuôi trồng thủy sản tại Quảng Yên

Để phát triển bền vững ngành nuôi trồng thủy sản, Quảng Yên cần thực hiện một số giải pháp như cải thiện quy hoạch, đầu tư vào cơ sở hạ tầng và nâng cao chất lượng giống. Những giải pháp này sẽ giúp tăng cường khả năng cạnh tranh và đảm bảo an toàn thực phẩm.

3.1. Cải thiện quy hoạch vùng nuôi trồng

Cần có một quy hoạch rõ ràng và đồng bộ cho các vùng nuôi trồng thủy sản, đảm bảo sử dụng hiệu quả tài nguyên và bảo vệ môi trường. Việc này sẽ giúp người dân yên tâm sản xuất và phát triển bền vững.

3.2. Đầu tư vào công nghệ và cơ sở hạ tầng

Đầu tư vào công nghệ nuôi trồng hiện đại và cải thiện cơ sở hạ tầng sẽ giúp nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm. Cần có sự hỗ trợ từ chính quyền và các tổ chức để thực hiện các dự án này.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về nuôi trồng thủy sản

Nghiên cứu cho thấy rằng việc áp dụng các công nghệ mới trong nuôi trồng thủy sản đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Các mô hình nuôi trồng hiện đại đã giúp tăng năng suất và chất lượng sản phẩm, đồng thời giảm thiểu tác động đến môi trường.

4.1. Mô hình nuôi trồng hiệu quả

Một số mô hình nuôi trồng thủy sản hiệu quả đã được triển khai tại Quảng Yên, như nuôi tôm thẻ chân trắng và cá nước ngọt. Những mô hình này không chỉ mang lại lợi nhuận cao mà còn góp phần bảo vệ môi trường.

4.2. Kết quả từ các dự án hỗ trợ nông dân

Các dự án hỗ trợ nông dân trong việc tiếp cận công nghệ và giống chất lượng đã giúp cải thiện đáng kể năng suất và thu nhập cho người nuôi trồng. Sự hỗ trợ này cần được duy trì và mở rộng trong tương lai.

V. Kết luận và định hướng tương lai cho nuôi trồng thủy sản tại Quảng Yên

Ngành nuôi trồng thủy sản tại Quảng Yên có nhiều tiềm năng để phát triển bền vững. Tuy nhiên, cần có những chiến lược và giải pháp cụ thể để khắc phục các thách thức hiện tại. Định hướng tương lai cần tập trung vào việc nâng cao chất lượng sản phẩm và bảo vệ môi trường.

5.1. Định hướng phát triển bền vững

Cần xây dựng một chiến lược phát triển bền vững cho ngành nuôi trồng thủy sản, tập trung vào việc bảo vệ môi trường và nâng cao chất lượng sản phẩm. Điều này sẽ giúp Quảng Yên trở thành một trung tâm nuôi trồng thủy sản hàng đầu.

5.2. Tăng cường hợp tác và liên kết

Tăng cường hợp tác giữa các hộ nuôi trồng, doanh nghiệp và chính quyền sẽ giúp tạo ra một hệ sinh thái nuôi trồng thủy sản bền vững. Sự liên kết này sẽ giúp nâng cao hiệu quả sản xuất và tiêu thụ sản phẩm.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh sở hữu tiềm năng vượt trội về phát triển kinh tế biển với hơn 12.000 ha diện tích bãi triều cùng gần 1.000 ha mặt nước ngọt nội địa. Đến năm 2017, toàn thị xã đã ghi nhận 1.918 hộ tham gia nuôi trồng thủy sản nước mặn, lợ trên quy mô diện tích đạt 6.750,1 ha. Sản lượng nuôi trồng thủy sản năm 2016 đạt trên 12.000 tấn trong tổng số hơn 25.000 tấn thủy sản toàn địa bàn, tạo việc làm và thu nhập ổn định cho khoảng 12.000 lao động địa phương.

Mặc dù giữ vai trò trụ cột trong chuyển dịch cơ cấu kinh tế nông nghiệp nông thôn, ngành nuôi trồng thủy sản mặn, lợ tại Quảng Yên đang đối mặt với nhiều rào cản mang tính hệ thống. Tốc độ đô thị hóa nhanh chóng làm thu hẹp quỹ đất tự nhiên, trong khi quy hoạch hạ tầng kênh cấp thoát nước chưa đồng bộ, chất lượng con giống trôi nổi và thị trường đầu ra phụ thuộc hoàn toàn vào thương lái trung gian. Thực trạng này khiến người nuôi chịu nhiều rủi ro về dịch bệnh và biến động giá cả.

Mục tiêu nghiên cứu tập trung đánh giá toàn diện thực trạng triển khai các giải pháp phát triển nuôi trồng thủy sản giai đoạn 2014 - 2016, phân tích các nhân tố ảnh hưởng từ cấp nông hộ đến cơ chế quản lý nhà nước tại 6 xã, phường trọng điểm. Từ đó, luận văn đề xuất hệ thống giải pháp đồng bộ giai đoạn 2018 - 2025 nhằm nâng cao năng suất, tối ưu hóa chuỗi giá trị và thúc đẩy ngành thủy sản thị xã phát triển bền vững theo hướng hiện đại hóa.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên lý thuyết tăng trưởng và phát triển kinh tế bền vững trong nông nghiệp. Khung lý luận tích hợp quan điểm phát triển bền vững của Tổ chức Lương thực và Nông nghiệp Liên Hợp Quốc (FAO) và nguyên lý tối ưu hóa tài nguyên sinh thái của Robert Goodland và George Ledec (1987), trong đó nhấn mạnh mục tiêu gia tăng giá trị sản lượng mà không làm tổn hại đến nguồn lợi tự nhiên và hệ sinh thái ven bờ. Đồng thời, đề tài vận dụng lý thuyết kinh tế thủy sản của Vũ Đình Thắng và Nguyễn Viết Trung (2005), phân tích tính liên ngành, tính thời vụ và đặc thù vốn đầu tư lớn, rủi ro cao của kinh tế thủy sản nước mặn, lợ.

Các khái niệm trọng tâm bao gồm: nuôi trồng thủy sản nước mặn, lợ (vùng nước có độ mặn từ 0,5 đến 30 ppt); các phương thức thâm canh, bán thâm canh và quảng canh cải tiến; mô hình liên kết chuỗi giá trị nông nghiệp "4 nhà" (Nhà nước - Nhà khoa học - Doanh nghiệp - Nhà nông); và các quy chuẩn an toàn thực phẩm, an toàn sinh học theo bộ tiêu chuẩn VietGAP.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng kết hợp nguồn dữ liệu thứ cấp và sơ cấp. Dữ liệu thứ cấp được thu thập từ báo cáo của Chi cục Thủy sản Quảng Ninh, Phòng Kinh tế và Chi cục Thống kê thị xã Quảng Yên giai đoạn 2014 - 2016. Dữ liệu sơ cấp được điều tra khảo sát trực tiếp trong năm 2017 với cỡ mẫu 90 hộ nuôi trồng thủy sản đại diện cho 2 tiểu vùng sinh thái tại 6 xã, phường:

• Vùng nuôi tập trung: phường Hà An, phường Tân An, xã Hoàng Tân (45 hộ).
• Vùng nuôi không tập trung: phường Phong Hải, phường Yên Hải, xã Liên Vị (45 hộ).

Phương pháp chọn mẫu phân tầng ngẫu nhiên có chủ đích được áp dụng nhằm đảm bảo tính đại diện cao cho các hình thức nuôi (thâm canh, bán thâm canh, quảng canh cải tiến) và đối tượng nuôi chủ lực (tôm thẻ chân trắng, tôm sú, cua biển, cá vược, cá song). Quá trình xử lý và phân tích số liệu kết hợp phương pháp thống kê mô tả, phương pháp so sánh tương đối - tuyệt đối, và phân tích hiệu quả kinh tế (doanh thu, chi phí, lợi nhuận ròng trên 1 ha mặt nước). Phương pháp phân tích kinh tế giúp lượng hóa chính xác mức độ ảnh hưởng của chi phí thức ăn, con giống, rủi ro dịch bệnh đến thu nhập thực tế của ngư dân, từ đó tạo căn cứ thực tiễn vững chắc cho các đề xuất chính sách.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Nghiên cứu ghi nhận diện tích nuôi trồng thủy sản mặn, lợ của thị xã Quảng Yên có sự chuyển dịch tích cực sang các đối tượng có giá trị thương phẩm cao. Trong tổng diện tích 6.750,1 ha năm 2017, cơ cấu giống loài đã đa dạng hóa rõ rệt, kết hợp giữa tôm thẻ chân trắng, tôm sú thâm canh với cua biển, hàu, hà treo dây và cá song biển.

Thị xã đã hoàn thành quy hoạch 4 vùng nuôi tập trung gồm Đông Yên Hưng, Hà An, Sông Khoai và Nam Hoà với tổng diện tích 2.600 ha, trong đó hơn 1.000 ha đã được đưa vào khai thác thực tế. Tuy nhiên, hiệu quả kinh tế giữa các mô hình có sự chênh lệch lớn:

• Mô hình nuôi tôm thâm canh và bán thâm canh đạt năng suất cao nhưng chi phí sản xuất bình quân lên tới hàng trăm triệu đồng/ha, trong đó chi phí thức ăn công nghiệp và thuốc thú y thủy sản chiếm tới 65% - 70% tổng chi phí vận hành.
• Khảo sát 90 hộ cho thấy trên 72% hộ gặp trở ngại lớn trong tiếp cận nguồn vốn tín dụng ngân hàng do thiếu tài sản bảo đảm là giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đầm nuôi dài hạn.
• Về nguồn giống, các trung tâm giống địa phương chỉ đáp ứng được khoảng 30% nhu cầu, hơn 70% lượng giống tôm, cá phải nhập trôi nổi từ các tỉnh ngoài, tiềm ẩn nguy cơ mang mầm bệnh đốm trắng và hoại tử gan tụy cấp.
• Về thị trường, trên 80% hộ bán sản phẩm tươi sống trực tiếp tại ao đầm cho thương lái tự do, thường xuyên bị ép giá từ 15% đến 20% vào thời điểm thu hoạch rộ.

Thảo luận kết quả

Thực trạng nuôi trồng thủy sản tại Quảng Yên cho thấy mô hình kinh tế hộ quy mô nhỏ lẻ vẫn chiếm tỷ trọng chi phối, dẫn đến nhiều điểm nghẽn trong chuỗi cung ứng. Bảng số liệu chi phí và doanh thu cho thấy sự phụ thuộc quá mức vào thức ăn công nghiệp nhập khẩu làm giảm tỷ suất sinh lời của hộ nuôi khi giá thị trường biến động. Biểu đồ cơ cấu kênh phân phối thể hiện rõ mắt xích liên kết giữa nông hộ và doanh nghiệp chế biến xuất khẩu gần như chưa hình thành, chủ yếu đi qua 2 - 3 tầng nấc trung gian.

Nguyên nhân cốt lõi bắt nguồn từ việc hạ tầng thủy lợi phục vụ nuôi trồng thủy sản chưa hoàn chỉnh. Hệ thống kênh cấp nước và thoát nước thải tại nhiều khu vực đầm nuôi vẫn dùng chung với hệ thống thủy lợi phục vụ nông nghiệp trồng lúa, gây ra hiện tượng ô nhiễm chéo nguồn nước sinh thái ven đầm. Khi một hộ phát sinh dịch bệnh, mầm bệnh dễ dàng lây lan theo dòng triều sang toàn vùng. Năng lực quản lý môi trường tại cấp xã, phường còn hạn chế, các lớp chuyển giao công nghệ sinh học và quy trình an toàn sinh học VietGAP chỉ mới bao phủ được khoảng 35% số hộ nuôi.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm phát huy tối đa lợi thế 12.000 ha bãi triều và nâng cao thu nhập cho ngư dân, nghiên cứu đề xuất 5 nhóm giải pháp chiến lược giai đoạn 2018 - 2025:

• Hoàn thiện và công bố công khai quy hoạch vùng nuôi: Ủy ban nhân dân thị xã Quảng Yên cần rà soát, tái điều chỉnh quy hoạch chi tiết cho 4 vùng nuôi tập trung quy mô 2.600 ha; cắm mốc ranh giới rõ ràng và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất mặt nước dài hạn (20 - 30 năm) để người dân yên tâm đầu tư công trình kiên cố.
• Nâng cấp hạ tầng thủy lợi và điện chuyên dùng: Ban Quản lý dự án thị xã phối hợp với Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đầu tư tách biệt hoàn toàn hệ thống kênh cấp nước biển sạch và kênh xả thải; xây dựng các trạm biến áp điện 3 pha chuyên dùng tại các vùng nuôi tập trung Đông Yên Hưng và Hà An nhằm giảm 30% chi phí chạy máy nổ dầu Diesel cho hộ nuôi.
• Kiểm soát chặt chẽ con giống và dịch bệnh: Chi cục Thủy sản Quảng Ninh phối hợp Phòng Kinh tế thị xã tăng cường thanh tra các cơ sở kinh doanh giống, kiểm dịch 100% lô giống nhập về địa bàn; bắt buộc các hộ thâm canh dành tối thiểu 20% - 30% diện tích làm ao lắng và ao xử lý nước thải trước khi xả ra môi trường.
• Đổi mới chính sách tín dụng và quản trị rủi ro: Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn cùng Ngân hàng Chính sách Xã hội triển khai các gói vay tín chấp dựa trên phương án sản xuất khả thi, nâng hạn mức cho vay đối với hộ chuyển đổi sang nuôi thâm canh lên mức 200 - 500 triệu đồng/hộ, kết hợp quỹ dự phòng hỗ trợ rủi ro thiên tai.
• Xây dựng chuỗi liên kết và xúc tiến thương mại: Khuyến khích thành lập mới từ 3 đến 5 Hợp tác xã thủy sản kiểu mới tại các phường Tân An, Hà An; ký kết hợp đồng bao tiêu sản phẩm trực tiếp với các nhà máy chế biến đông lạnh xuất khẩu tại Quảng Ninh và Hải Phòng, phấn đấu giảm tỷ lệ bán qua thương lái trung gian xuống dưới 40% vào năm 2025.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu cung cấp hệ thống dữ liệu thực chứng và giải pháp ứng dụng thiết thực cho các nhóm đối tượng:

• Cán bộ quản lý ngành Nông nghiệp và Thủy sản: Sử dụng luận văn làm tài liệu căn cứ để xây dựng quy hoạch phân khu, ban hành chính sách hỗ trợ hạ tầng đầm bãi và triển khai các chương trình quản lý an toàn dịch bệnh cấp cơ sở.
• Các hộ gia đình, chủ trang trại nuôi trồng thủy sản: Nắm bắt kỹ thuật bố trí mùa vụ, quản lý ao lắng an toàn sinh học, phương pháp hạch toán chi phí - lợi nhuận và cách thức tham gia mô hình hợp tác xã để tránh bị ép giá.
• Doanh nghiệp cung ứng vật tư và chế biến thủy sản: Nhận diện tiềm năng vùng nguyên liệu tôm, cua, cá tại Quảng Yên, từ đó thiết lập mạng lưới phân phối giống, thức ăn tiêu chuẩn và xây dựng chuỗi liên kết tiêu thụ dài hạn.
• Giảng viên, học viên cao học và nhà nghiên cứu: Tham khảo khung lý thuyết kinh tế nông nghiệp ứng dụng, hệ thống chỉ tiêu phân tích kinh tế hộ thủy sản ven biển và phương pháp tiếp cận điều tra thực địa 90 mẫu phân tầng.

Câu hỏi thường gặp

1. Luận văn tiếp cận phương pháp chọn mẫu khảo sát thực địa như thế nào?
Nghiên cứu áp dụng phương pháp chọn mẫu phân tầng ngẫu nhiên với cỡ mẫu 90 hộ tại 6 xã, phường (Hà An, Tân An, Hoàng Tân, Phong Hải, Yên Hải, Liên Vị). Phương pháp này bảo đảm tính đại diện cân bằng giữa vùng quy hoạch tập trung và vùng phân tán, phản ánh chân thực hiệu quả của từng hình thức canh tác.

2. Điểm nghẽn lớn nhất trong việc phát triển nuôi thủy sản ở thị xã Quảng Yên là gì?
Trở ngại lớn nhất là cơ sở hạ tầng thủy lợi thiếu đồng bộ, hệ thống kênh cấp nước và thoát nước thải dùng chung gây ô nhiễm nguồn nước cục bộ. Thêm vào đó, hơn 70% lượng giống phụ thuộc bên ngoài và hơn 80% sản lượng phụ thuộc thương lái trung gian khiến sản xuất thiếu tính ổn định.

3. Làm thế nào để giải quyết tình trạng người nuôi thủy sản bị thương lái ép giá?
Giải pháp then chốt là thành lập các Hợp tác xã kiểu mới để làm đầu mối liên kết "4 nhà", ký kết hợp đồng tiêu thụ trực tiếp với các doanh nghiệp chế biến xuất khẩu. Đồng thời, địa phương cần hỗ trợ xây dựng kho lạnh bảo quản và áp dụng quy trình VietGAP để nâng cao vị thế đàm phán giá.

4. Mô hình nuôi trồng thủy sản nào mang lại hiệu quả kinh tế cao nhất tại địa phương?
Mô hình nuôi tôm thẻ chân trắng bán thâm canh và thâm canh ứng dụng an toàn sinh học, kết hợp nuôi xen canh cua và cá vược tại các vùng có ao lắng xử lý nước mang lại tỷ suất lợi nhuận cao và giảm thiểu rủi ro dịch bệnh so với phương thức quảng canh truyền thống.

5. Các hộ nuôi cần những điều kiện gì để tiếp cận tốt hơn nguồn vốn tín dụng?
Chính quyền thị xã cần nhanh chóng hoàn thiện thủ tục giao đất, cho thuê mặt nước đầm bãi dài hạn để cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Đây là tài sản bảo đảm pháp lý quan trọng nhất giúp người dân đủ điều kiện vay vốn thế chấp tại các ngân hàng thương mại.

Kết luận

• Luận văn hệ thống hóa toàn diện cơ sở lý luận và thực tiễn về phát triển nuôi trồng thủy sản mặn, lợ, cung cấp bộ dữ liệu thực địa chuẩn xác từ 90 hộ nuôi tại thị xã Quảng Yên.
• Đánh giá đúng thực trạng quy mô 6.750,1 ha mặt nước nuôi trồng, chỉ rõ những nút thắt cốt lõi về hạ tầng thủy lợi, vốn vay, quản lý chất lượng con giống và thị trường tiêu thụ.
• Đề xuất hệ thống 5 nhóm giải pháp đồng bộ gắn liền lộ trình thực hiện đến năm 2025 cho cấp chính quyền thị xã, cơ quan chuyên trách và người nuôi.
• Khẳng định phát triển thủy sản bền vững phải dựa trên sự liên kết chuỗi giá trị 4 nhà, quy hoạch vùng nuôi tập trung 2.600 ha đi đôi với bảo vệ môi trường sinh thái ven biển.
• Độc giả, nhà quản lý và các chuyên gia có thể khai thác toàn văn công trình nghiên cứu để ứng dụng vào công tác hoạch định chính sách kinh tế nông nghiệp và chuyển giao tiến bộ kỹ thuật thủy sản tại các vùng ven biển.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM TRẦN THỊ NHUNG GIẢI PHÁP PHÁT TRIỂN NUÔI TRỒNG THỦY SẢN Ở THỊ XÃ QUẢNG YÊN, TỈNH QUẢNG NINH Ngành: Kinh tế nông nghiệp Mã số: 8620115 Người hướng dẫn khoa học: PGS. Phạm Bảo Dương NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2018 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu, kết quả nêu trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa hề được sử dụng để bảo vệ một học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng, mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn này đã được cảm ơn và các thông tin trích dẫn đều đã được chỉ rõ nguồn gốc.

Hà Nội, ngày tháng năm 2018 Tác giả luận văn Trần Thị Nhung i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được rất nhiều sự động viên và giúp đỡ. Trước tiên tôi xin bày tỏ lòng biết ơn đối với tất cả các thầy cô giáo Học viện Nông nghiệp Việt Nam, khoa Kinh tế và Phát triển nông thôn, bộ môn Kinh tế Nông nghiệp và Chính sách đã truyền đạt những kiến thức bổ ích trong quá trình học tập và thực hiện luận văn này. Tôi xin trân trọng cảm ơn tập thể cán bộ, giáo viên Trường Cao đẳng Kinh tế, Kỹ thuật và Thủy sản đã quan tâm, tạo điều kiện giúp đỡ nhiều mặt trong quá trình học tập và thực hiện đề tài. Đặc biệt, tôi xin trân trọng bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc tới PGS.

Phạm Bảo Dương, người đã nhiệt tình chỉ dẫn, định hướng, tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và nghiên cứu. Tôi xin trân trọng cảm ơn tập thể cán bộ Văn phòng Chi Cục Thủy sản, Sở Khoa học và Công nghệ, Sở Nông nghiệp và PTNT tỉnh Quảng Ninh, Phòng Kinh tế, Chi cục thống kê thị xã Quảng Yên, Ban Quản lý dự án nội đồng Đông Yên Hưng, UBND, bà con các xã, phường Tân An, Hà An, Phong Hải, Yên Hải, Hoàng Tân, Liên Vị đã tạo điều kiện giúp đỡ tôi trong quá trình điều tra thu thập số liệu. Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn. Hà Nội, ngày tháng năm 2018 Tác giả luận văn Trần Thị Nhung ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Lời cam đoan.

ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt. vi Danh mục bảng. vii Danh mục hộp.

ix Danh mục biểu đồ. x Trích yếu luận văn. xi Thesis abstract. Tính cấp thiết của đề tài.

Mục tiêu nghiên cứu. Mục tiêu chung. Mục tiêu cụ thể. Câu hỏi nghiên cứu.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu. Đối tượng nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. Những đóng góp mới của luận văn.

Cơ sở lý luận và thực tiễn. Những khái niệm cơ bản. Vai trò và đặc điểm của ngành nuôi trồng thủy sản nước mặn, lợ. Kỹ thuật nuôi trồng thủy sản nước mặn, lợ vùng ven biển.

Nội dung nghiên cứu giải pháp phát triển NTTS nước mặn, lợ. Các yếu tố ảnh hưởng đến phát triển NTTS nước mặn, lợ. Cơ sở thực tiễn. Kinh nghiệm triển nuôi thủy sản vùng ven biển trên thế giới.

Kinh nghiệm nuôi trồng thủy sản nước mặn, lợ ở Việt Nam. 27 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Bài học kinh nghiệm rút ra cho phát triển NTTS nước mặn, lợ thị xã Quảng Yên. Phương pháp nghiên cứu.

Đặc điểm địa bàn nghiên cứu. Đặc điểm tự nhiên. Đặc điểm kinh tế - xã hội. Phương pháp nghiên cứu.

Phương pháp chọn điểm nghiên cứu. Phương pháp thu thập số liệu .3 Phương pháp tổng hợp và xử lý số liệu. Phương pháp phân tích số liệu. Hệ thống chỉ tiêu nghiên cứu.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận. Khái quát tình hình phát triển nuôi trồng thủy sản nước mặn, lợ của thị xã Quảng Yên trong những năm 2014 -2016. Tình hình lao động tham gia ngành thủy sản của thị xã Quảng Yên. Diện tích, sản lượng nuôi.

Thực trạng triển khai các giải pháp phát triển nuôi trồng thủy nước mặn, lợ của thị xã Quảng Yên. Thực trạng công tác quy hoạch vùng nuôi. Thực trạng triển khai các chính sách hỗ trợ người sản xuất tiếp cận các yếu tố đầu vào. Thực trạng đầu tư cơ sở hạ tầng phát triển nuôi trồng thủy sản nước mặn, lợ của thị xã.

Thực trạng triển khai các giải pháp tăng cường liên kết trong sản xuất và tiêu thụ sản phẩm thủy sản. Thực trạng triển khai các giải pháp đảm bảo môi trường và dịch bệnh các vùng nuôi trong thị xã. Kết quả thực hiện các giải pháp phát triển NTTS nước mặn, lợ. Các yếu tố ảnh hưởng đến thực hiện các giải pháp phát triển nuôi trồng thủy sản nước mặn, lợ của thị xã Quảng Yên.

Các yếu tố thuộc nguồn lực của hộ. 80 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Các yếu tố thuộc về năng lực quản lý của cán bộ. Các yếu tố thị trường tiêu thụ sản phẩm.

Yếu tố chính sách. Định hướng và giải pháp đẩy mạnh phát triển nuôi thủy sản nước mặn, lợ thị xã Quảng Yên. Định hướng phát triển nuôi thủy sản nước mặn, lợ của thị xã Quảng Yên. Một số giải pháp phát triển nuôi thủy sản nước mặn, lợ của thị xã Quảng Yên.

Kết luận và kiến nghị. Đối với nhà nước. Đối với chính quyền tỉnh Quảng Ninh. 101 Tài liệu tham khảo.

105 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng Việt ATTP An toàn thực phẩm BĐKH Biến đổi khí hậu BQL Ban quản lý BTC Bán thâm canh ĐVT Đơn vị tính FAO Tổ chức lương thực thế giới FITES Tổ chức chứng nhận VietGAP HĐND Hội đồng nhân dân HTX Hợp tác xã KHKT Khoa học kỹ thuật NQ/TU Nghị quyết Trung ương NTTS Nuôi trồng thủy sản QĐ-UBND Quyết định Ủy ban nhân dân STT Số thứ tự TX Thị xã UNFCCC Công ước khung của Liên Hợp Quốc về biến đổi khí hậu VietGAP Bộ quy trình sản xuất nông nghiệp tốt ở Việt Nam WTO Tổ chức thương mại thế giới vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BẢNG Bảng 2. Kết quả sản xuất thủy sản Việt Nam năm 2016. Hiện trạng sử dụng đất thị xã Quảng Yên năm 2016. Lao động đang làm việc phân theo ngành tại thị xã Quảng Yên, giai đoạn 2014 – 2016.

Giá trị sản xuất và cơ cấu của ngành kinh tế thị xã Quảng Yên qua các năm 2014 - 2016. Phương pháp thu thập số liệu. Đối tượng và mẫu điều tra. Lao động phục vụ cho ngành thủy sản tại thị xã Quảng Yên.

Số hộ NTTS mặn, lợ tại các xã, phường điều tra qua 3 năm 2014 – 2016. Thực trạng quy hoạch vùng nuôi trồng thủy sản nước mặn, lợ tại xã, phường điều tra năm 2016. Tình hình sử dụng con giống của các hộ điều tra (N =90). Mật độ thả con giống trong hộ điều tra theo hình thức nuôi ĐVT: con/ha.

Thực trạng vay vốn của các hộ điều tra (N = 90). Thực trạng tập huấn và chuyển giao tiến bộ kỹ thuật nuôi trồng thủy sản. Nguồn tiếp cận KHKT của hộ NTTS (N = 90). Đánh giá mức độ áp dụng KHKT của hộ NTTS.

Đánh giá của hộ điều tra về cơ sở hạ tầng (N=90). Thị trường tiêu thụ các sản phẩm thủy hải sản nước mặn, lợ của hộ điều tra. Đánh giá của hộ về tiêu thụ sản phẩm (N = 90). Đánh giá của hộ nuôi trồng thủy sản nước mặn, lợ về ảnh hưởng của môi trường (N = 90).

Diện tích, sản lượng NTTS mặn, lợ theo đối tượng thị xã Quảng Yên giai đoạn 2014 – 2016. 75 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Chi phí sản xuất bình quân/ha của nhóm hộ điều tra theo hình thức nuôi. Bảng hiệu quả kinh tế bình quân/ha của nhóm hộ điều tra theo hình thức nuôi.

Thực trạng tiêu thụ sản phẩm của hộ điều tra năm 2017 (N = 90). Thông tin chung về ngư hộ và nguồn lực (N = 90). Trình độ văn hóa của hộ điều tra tại thị xã Quảng Yên (N = 90). Thông tin về trình độ chuyên môn NTTS của hộ điều tra (N = 90).

Trình độ của một số cán thị xã, xã, phường có liên quan đến phát triển NTTS. Diện tích các vùng nuôi tôm hàng hóa tập trung định hướng tới 2020 của thị xã Quảng Yên. Diện tích các vùng nuôi tôm cua cá hàng hóa tập trung định hướng tới 2020 thị xã Quảng Yên. Dự báo bệnh thường gặp ở động vật thủy sản trong năm tại thị xã Quảng Yên.

99 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC HỘP Hộp 4. Cần sớm tháo gỡ những khó khăn để người nuôi trồng thủy sản yên tâm phát triển SX. Tiếp cận nguồn giống chất lượng của hộ còn nhiều khó khăn. Nguồn nhập tôm giống chất lượng hơn, không phải vận chuyển xa mà sản lượng tôm thu hoạch các vụ đều cao.

Chính sách hỗ trợ vay vốn hiệu quả. Tháo gỡ khó khăn trong thủ tục vay vốn. Người nuôi luôn bị ép giá. Khi phát hiện nhiễm bệnh cần phải khoanh vùng tránh lây lan.

Cạnh tranh giá, người nuôi bị thiệt. 84 ix LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BIỂU ĐỒ Biểu đồ 4. Thị trường tiêu thụ của sản phẩm Tôm. Thị trường tiêu thụ của sản phẩm Cá.

Thị trường tiêu thụ của sản phẩm Cua. 70 x LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Trần Thị Nhung Tên đề tài: Giải pháp phát triển Nuôi trồng thủy sản ở thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh Người hướng dẫn khoa học: PGS.TS Phạm Bảo Dương Ngành đào tạo: Kinh tế nông nghiệp. Mã số: 8620115 Tên cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam Mục tiêu nghiên cứu: Trên cơ sở đánh giá thực trạng và phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến thực hiện các giải pháp phát triển nuôi trồng thủy sản tại thị xã Quảng Yên, tỉnh Quảng Ninh, từ đó đề xuất hoàn thiện các giải pháp phát triển nuôi trồng thủy sản trên địa bàn nghiên cứu trong thời gian tới.