BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HCM --------------- NGUYỄN VIẾT PHÚC GIẢI PHÁP KIỂM SOÁT RỦI RO VÀ NÂNG CAO HIỆU QUẢ HOẠT ĐỘNG KINH DOANH TẠI NGÂN HÀNG TMCP PHƯƠNG ĐÔNG ĐẾN NĂM 2015 Chuyên ngành : Kinh tế tài chính – Ngân hàng Mã số : 60.12 LUẬN VĂN THẠC SỸ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN KHOA HỌC : T.S HỒ THỦY TIÊN TP. Hồ Chí Minh – Năm 2010 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MUÏC LUÏC Trang Danh muïc caùc töø vieát taét Danh muïc caùc baûng bieåu LÔØI MÔÛ ÑAÀU. 1 CHÖÔNG I: TOÅNG QUAN VEÀ QUẢN TRỊ RỦI RO VAØ HIEÄU QUAÛ HOAÏT ÑOÄNG KINH DOANH NGAÂN HAØNG THÖÔNG MAÏI 1.1 TOÅNG QUAN VEÀ NGAÂN HAØNG THÖÔNG MAÏI .2 Chöùc naêng cuûa ngaân haøng thöông maïi .1 Trung gian tín duïng.2 Trung gian thanh toaùn .3 Cung öùng dòch vuï ngaân haøng .3 Vai troø cuûa Ngaân haøng thöông maïi trong neàn kinh teá .4 Caùc nghieäp vuï chuû yeáu cuûa NHTM .1 Nghieäp vuï nôï .2 Nghieäp vuï coù .3 Nghieäp vuï kinh doanh dòch vuï ngaân haøng .2 QUAÛN TRÒ RUÛI RO TRONG HOAÏT ÑOÄNG KINH DOANH NHTM .1 Ruûi ro trong hoaït ñoäng kinh doanh ngaân haøng.2 Quaûn trò ruûi ro trong hoaït ñoäng kinh doanh ngaân haøng.3 Hieäp öôùc Basel vaø vaán ñeà kieåm soaùt ruûi ro trong caùc NHTM .1 Hieäp öôùc Basel vaø vaán ñeà kieåm soaùt ruûi ro trong caùc NHTM.2 Thöïc tieãn aùp duïng Basel II ôû moät soá nöôùc .4 Caùc chæ tieâu ñaùnh giaù möùc ñoä an toaøn cuûa NHTM.
18 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.1 Chæ tieâu an toaøn voán toái thieåu (ruûi ro voán).2 Tính thanh khoaûn (ruûi ro thanh khoaûn) .3 Chaát löôïng tín duïng (ruûi ro tín duïng).4 Ruûi ro laõi suaát .5 AÛnh höôûng cuûa ruûi ro ñeán hoaït ñoäng kinh doanh cuûa ngaân haøng vaø neàn kinh teá xaõ hoäi .3 ÑAÙNH GIAÙ HIEÄU QUAÛ HOAÏT ÑOÄNG KINH DOANH CUÛA NHTM.1 Khaùi nieäm veà hieäu quaû hoaït ñoäng kinh doanh cuûa NHTM .2 Caùc chæ tieâu ñaùnh giaù hieäu quaû hoaït ñoäng kinh doanh cuûa NHTM .1 Caùc chæ tieâu ñaùnh giaù naêng löïc taøi chính .2 Ñaùnh giaù khaû naêng thu huùt nhaân löïc vaø chaát löôïng nguoàn nhaân löïc 24 1.3 Ñaùnh giaù qua maïng löôùi vaø quy moâ hoaït ñoäng .4 Ñaùnh giaù qua trình ñoä, naêng löïc quaûn trò ñieàu haønh.5 Ñaùnh giaù qua trình ñoä coâng ngheä vaø saûn phaåm dòch vuï .4 MOÂI TRÖÔØNG BEÂN NGOAØI AÛNH HÖÔÛNG ÑEÁN HIEÄU QUAÛ HOAÏT ÑOÄNG KINH DOANH CUÛA NHTM .1 Moâi tröôøng vó moâ .1 Caùc yeáu toá kinh teá.2 Caùc yeáu toá xaõ hoäi, vaên hoùa .3 Caùc yeáu toá chính trò, chính saùch vaø phaùp luaät.4 Yeáu toá khoa hoïc, coâng ngheä.2 Moâi tröôøng vi moâ .1 Ñoái thuû caïnh tranh hieän taïi .2 Ñoái thuû caïnh tranh tieàm aån .3 Khaùch haøng. 29 KEÁT LUAÄN CHÖÔNG 1. 30 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com CHÖÔNG 2 THÖÏC TRAÏNG KIEÅM SOAÙT RUÛI RO VAØ HIEÄU QUAÛ HOAÏT ÑOÄNG KINH DOANH NGAÂN HAØNG PHÖÔNG ÑOÂNG GIAI ÑOAÏN 2005 - 2009 2.1 TOÅNG QUAN NEÀN KINH TEÁ VIEÄT NAM NAÊM 2009 .2 GIÔÙI THIEÄU SÔ LÖÔÏC QUAÙ TRÌNH HÌNH THAØNH VAØ PHAÙT TRIEÅN CUÛA OCB .3 ÑAÙNH GIAÙ COÂNG TAÙC QUAÛN TRÒ RUÛI RO TAÏI OCB.1 Thöïc traïng quaûn trò ruûi ro taïi OCB.1 An toaøn voán toái thieåu – CAR (ruûi ro voán) .2 Tính thanh khoaûn (ruûi ro thanh khoaûn) .3 Chaát löôïng tín duïng (ruûi ro tín duïng).4 Ruûi ro laõi suaát .5 Ruûi ro hoái ñoaùi .6 Ruûi ro vaän haønh .2 Ñaùnh giaù coâng taùc quaûn trò ruûi ro taïi OCB.3 AÛnh höôûng cuûa ruûi ro tôùi keát quaû hoaït ñoäng kinh doanh .4 ÑAÙNH GIAÙ HIEÄU QUAÛ HOAÏT ÑOÄNG KINH DOANH TAÏI OCB .1 Ñaùnh giaù naêng löïc taøi chính .1 Huy ñoäng voán.2 Quy moâ tín duïng .3 Caùc hoaït ñoäng khaùc .4 Keát quaû hoaït ñoäng kinh doanh.2 Ñaùnh giaù khaû naêng thu huùt nhaân löïc vaø chaát löôïng nhaân löïc .3 Ñaùnh giaù qua maïng löôùi vaø quy moâ hoaït ñoäng.4 Ñaùnh giaù qua trình ñoä, naêng löïc quaûn trò ñieàu haønh. 60 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.5 Ñaùnh giaù qua trình ñoä coâng ngheä vaø saûn phaåm dòch vuï .5 MOÂI TRÖÔØNG BEÂN NGOAØI AÛNH HÖÔÛNG ÑEÁN HIEÄU QUAÛ HOAÏT ÑOÄNG KINH DOANH CUÛA OCB .1 Moâi tröôøng vó moâ .1 Caùc yeáu toá kinh teá.2 Yeáu toá vaên hoùa, xaõ hoäi .3 Yeáu toá chính trò, phaùp luaät .4 Yeáu toá khoa hoïc, coâng ngheä.2 Moâi tröôøng vi moâ .1 Ñoái thuû caïnh tranh hieän höõu .2 Ñoái thuû caïnh tranh tieàm aån .3 Khaùch haøng .6 NHÖÕNG THAØNH COÂNG VAØ HAÏN CHEÁ TRONG KIEÅM SOAÙT RUÛI RO VAØ HIEÄU QUAÛ HOAÏT ÑOÄNG KINH DOANH CUÛA OCB.1 Nhöõng thaønh coâng .2 Nhöõng haïn cheá.
71 KEÁT LUAÄN CHÖÔNG 2. 73 CHÖÔNG 3 GIAÛI PHAÙP KIEÅM SOAÙT RUÛI RO VAØ NAÂNG CAO HIEÄU QUAÛ HOAÏT ÑOÄNG KINH DOANH TAÏI NGAÂN HAØNG PHÖÔNG ÑOÂNG ÑEÁN 2015 3.1 ÑÒNH HÖÔÙNG PHAÙT TRIEÅN NH PHÖÔNG ÑOÂNG ÑEÁN NAÊM 2015 .1 Ñònh höôùng theo caùc cam keát gia nhaäp WTO.2 Ñònh höôùng phaùt trieån NH Phöông Ñoâng ñeán naêm 2015.2 CAÙC GIAÛI PHAÙP KIEÅM SOAÙT RUÛI RO VAØ NAÂNG CAO HIEÄU QUAÛ HOAÏT ÑOÄNG KINH DOANH TAÏI NH PHÖÔNG ÑOÂNG ÑEÁN 2015. 76 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.1 Caùc giaûi phaùp nhaèm kieåm soaùt ruûi ro.2 Caùc giaûi phaùp naâng cao naêng löïc taøi chính .1 Taêng voán ñieàu leä.2 Phaùt trieån vaø quaûn lyù toång taøi saûn coù.3 Caùc giaûi phaùp naâng cao naêng löïc hoaït ñoäng.1 Ñoåi môùi cô caáu toå chöùc .2 Naâng cao kyõ naêng quaûn trò ñieàu haønh.3 Phaùt trieån vaø naâng cao chaát löôïng nguoàn nhaân löïc .4 Hieän ñaïi hoùa coâng ngheä thoâng tin .5 Phaùt trieån maïng löôùi .6 Hoaøn thieän vaø naâng cao hoaït ñoäng Marketing .7 Taïo laäp thöông hieäu vaø trieát lyù trong kinh doanh .3 CAÙC KIEÁN NGHÒ.1 Đối với Hoäi ñoàng quaûn trò, Ban ñieàu haønh OCB.2 Ñoái vôùi NHNN laø cô quan quaûn lyù.3 Đối với chính phuû. 88 KEÁT LUAÄN CHÖÔNG 3.
89 TAØI LIEÄU THAM KHAÛO PHUÏ LUÏC LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MUÏC CAÙC TÖØ VIEÁT TAÉT ATM Maùy ruùt tieàn töï ñoäng CBCNV Caùn boä coâng nhaân vieân CSHBQ Chuû sôû höõu bình quaân CAR Tyû leä voán an toaøn toái thieåu LNST Lôïi nhuaän sau thueá NH Ngaân haøng NHNN Ngaân haøng Nhaø nöôùc NHTM Ngaân haøng thöông maïi NHTMCP Ngaân haøng thöông maïi coå phaàn OCB Ngaân haøng thöông maïi coå phaàn Phöông Ñoâng ROA Tyû leä sinh lôøi treân toång taøi saûn coù ROE Tyû leä sinh lôøi treân voán chuû sôõ höõu TCTD Toå chöùc tín duïng TNDN Thu nhaäp doanh nghieäp TTSBQ Toång taøi saûn bình quaân TP. HCM Thaønh phoá Hoà Chí Minh WTO Toå chöùc thöông maïi theá giôùi LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MUÏC CAÙC BIEÅU ÑOÀ Bieåu ñoà 1: Quaù trình taêng voán ñieàu leä cuûa OCB. 34 Bieåu ñoà 2: Bieåu ñoà theå hieän moái quan heä cuûa ROE vaø CAR. 41 Bieåu ñoà 3: Huy ñoäng voán theo cô caáu töø naêm 2005-2009.
44 Bieåu ñoà 4: Toác ñoä taêng dö nôï tín duïng töø naêm 2005-2009. 45 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MUÏC CAÙC BẢNG BIỂU Baûng 1.1: Vieäc thöïc thi Basel II ôû moät soá nöôùc trong khu vöïc Chaâu AÙ…………17 Baû n g 2.1: Chæ tieâ u veà ruû i ro giai ñoaï n 2005-2009……………………………….2: Keát quaû hoài quy tyû suaát sinh lôøi theo caùc nhaân toá ruûi ro……………40 Baûng 2.3: Keát quaû hoài quy tyû suaát sinh lôïi theo yeáu toá ruûi ro thanh khoaûn vaø ruûi ro tín duïng…………………………………………………….4: Baûng caân ñoái keá toaùn toùm taét caùc naêm 2005-2009…………….5: Chæ tieâu toång dö nôï/nguoàn voán huy ñoäng cuûa OCB 2005-2009….6: Chæ tieâu toång dö nôï/toång taøi saûn coù cuûa OCB 2005-2009…….7: Keát quaû hoaït ñoäng kinh doanh giai ñoaïn 2005 – 2009……….8: Chæ tieâu ROA giai ñoaïn 2005 – 2009………………….9: Toå n g hôï p chæ tieâ u ROA giai ñoï a n 2005-2006………….10: Chæ tieâ u ROE cuû a OCB giai ñoaï n 2005-2009…………….11: Toång hôïp chæ tieâu ROE cuûa OCB giai ñoaïn 2005-2009……….12: Moái quan heä giöõa ROA vaø ROE giai ñoïan 2005-2009……….13: So saù n h moä t soá chæ tieâ u giöõ a caù c ngaâ n haø n g TMCP ñeá n 3 1 / 1 2 / 2 0 0 9 .14: Caùc chæ soá kinh teá Vieät Nam qua caùc naêm 2005-2009……………….62 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com -1- LÔØI MÔÛ ÑAÀU 1. Söï caàn thieát vaø yù nghóa cuûa ñeà taøi Vaøo ngaøy 7.2006, taïi Geneva – Thuïy Só, ñaõ dieãn ra troïng theå leã kyù Nghò ñònh thö veà vieäc Vieät Nam ñöôïc chính thöùc trôû thaønh thaønh vieân thöù 150 cuûa toå chöùc thöông maïi theá giôùi (WTO). Gia nhaäp WTO, Vieät Nam ñaõ baét ñaàu moät giai ñoaïn môû cöûa thò tröôøng vaø hoäi nhaäp thöïc söï.
Ñoái vôùi thò tröôøng dòch vuï ngaân haøng cuõng khoâng ngoaïi leä vaø laø lónh vöïc hoäi nhaäp saâu vaø roäng nhaát. Neàn kinh teá Vieät Nam coù toác ñoä taêng tröôûng khaù cao vaø vò theá ngaøy caøng ñöôïc khaúng ñònh treân thò tröôøng quoác teá, Vieät Nam ñang laø ñieåm ñeán cuûa caùc doøng voán ñaàu tö nöôùc ngoaøi. Vì vaäy, coù söï caïnh tranh quyeát lieät giöõa caùc ngaân haøng trong nöôùc vaø nöôùc ngoaøi, caùc ngaân haøng tìm moïi caùch chaïy ñua veà laõi suaát ñeå taêng huy ñoäng voán, tìm caùch loâi keùo khaùch haøng ñeå taêng dö nôï tín duïng. Cuøng vôùi söï phaùt trieån ñoù, ruûi ro cuûa caùc Ngaân haøng thöông maïi cuõng gia taêng töông öùng.
Ñieàu naøy cho thaáy taàm quan troïng cuûa vieäc tìm ra caùc bieän phaùp kieåm soaùt ruûi ro sao cho hôïp lyù vaø tìm kieám lôïi nhuaän trong moâi tröôøng caïnh tranh ngaøy caøng gia taêng. Vaäy laøm caùch naøo ñeå moät ngaân haøng coù quy moâ vöøa vaø nhoû nhö ngaân haøng Phöông Ñoâng coù theå töï ñöùng vöõng vaø caïnh tranh ñöôïc vôùi caùc ngaân haøng khaùc, ñoù cuõng laø moät vaán ñeà caáp thieát ñang ñaët ra ñoái vôùi Ban laõnh ñaïo ñieàu haønh Ngaân haøng Phöông Ñoâng. Treân cô sôû ñoù, taùc giaû ñaõ choïn ñeà taøi nghieân cöùu laø: “Giaûi phaùp kieåm soaùt ruûi ro vaø naâng cao hieäu quaû hoaït ñoäng kinh doanh taïi Ngaân haøng thöông maïi coå phaàn Phöông Ñoâng ñeán naêm 2015”. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.
Muïc tieâu nghieân cöùu − Phaân tích noäi dung cô baûn cuûa quaûn trò ruûi ro vaø naâng cao hieäu quaû hoaït ñoäng kinh doanh cuûa Ngaân haøng. − Phaân tích thöïc traïng vaø ñaùnh giaù coâng taùc quaûn trò ruûi ro, hieäu quaû hoaït ñoäng kinh doanh cuûa Ngaân haøng TMCP Phöông Ñoâng. − Ñeà xuaát giaûi phaùp nhaèm kieåm soaùt ruûi ro vaø naâng cao hieäu quaû hoaït ñoäng kinh doanh cuûa Ngaân haøng TMCP Phöông Ñoâng ñeán naêm 2015. Ñoái töôïng vaø phaïm vi nghieân cöùu Ñoái töôïng nghieân cöùu cuûa ñeà taøi laø kieåm soaùt ruûi ro vaø hieäu quaû hoaït ñoäng kinh doanh cuûa Ngaân haøng TMCP Phöông Ñoâng.
Trong khuoân khoå luaän vaên naøy, taùc giaû chæ nghieân cöùu caùc vaán ñeà lieân quan ñeán hoaït ñoäng kinh doanh cuûa Ngaân haøng TMCP Phöông Ñoâng, qua ñoù so saùnh, ñaùnh giaù vôùi moät soá NHTM khaùc trong cuøng giai ñoaïn 2005-2009.