CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ PHÁT TRIỂN THỊ TRƯỜNG TIÊU THỤ SẢN PHẨM CỦA DOANH NGHIỆP 1.Khái quát chung về thị trường tiêu thụ sản phẩm của doanh nghiệp 1. Khái niệm và các loại thị trường của doanh nghiệp 1. Khái niệm thị trường của doanh nghiệp a. Khái niệm thị trường, ở góc độ của một nền kinh tế Thị trường là nơi diễn ra hoạt động trao đổi, mua bán các hàng hóa hay dịch vụ, hàng hóa bao gồm cả hàng hóa hữu hình và hàng hóa vô hình.
Thị trường được hình dung là cái chợ, nơi mà người ta tụ họp nhau lại để tiến hành các giao dịch trao đổi về hàng hóa. Tuy nhiên, cách mô tả như vậy thì chưa bao quát được hết vì nó chỉ nhấn mạnh đến tính chất địa lý, không gian của thị trường và chỉ thích hợp với những nơi mà các quan hệ thị trường chưa phát triển. Theo nghĩa hiện đại hơn:” Thị trường là nơi người và người mua gặp gỡ nhau, thương lượng , trao đổi về giá cả hàng hóa. Theo nhà Kinh tế học Samuelson: “Thị trường là một quá trình trong đó người mua và người bán cùng một thứ hàng hoá tác động qua lại với nhau để xác định giá cả và số lượng hàng hoá”.
Theo Davidbegg: “Thị trường là sự biểu hiện thu gọn của quá trình thông qua các quyết định của các gia đình về tiêu dùng mặt hàng nào, các quyết định của công ty về sản xuất cái gì, sản xuất như thế nào và cho ai, đều dung hoà bằng sự điều chỉnh giá cả”. Khái niệm thị trường dưới góc độ doanh nghiệp Mỗi doanh nghiệp muốn có chỗ đứng trên thị trường, thì phải hiểu được mình đang kinh doanh gì? Thị trường mình hướng tới đâu? Tập khách hàng như thế nào? Họ có nhu cầu gì? Vậy hiểu thị trường là gì ? khái niệm " thị Luan van 7 trường " đã xuất hiện khá lâu, ngày càng được sử dụng rộng rãi và quen thuộc. Cho đến nay tồn tại rất nhiều khái niệm khác nhau về thị trường tuỳ theo mục đích nghiên cứu và cách tiếp cận. Ở đây chỉ xem xét thị trường dưới góc độ kinh tế - Dưới góc độ vĩ mô :” Thị trường là tổng hợp các điều kiện để thực hiện sản phẩm trong nền kinh tế thị trường và phân công lao động xã hội”.
- Dưới góc độ vi mô : “Thị trường là nơi diễn ra các hoạt động mua bán trao đổi hàng hoá - dịch vụ”. Các loại thị trường của doanh nghiệp Hiện nay rất nhiều cách thức được sử dụng để phân loại thị trường của doanh nghiệp. Tùy thuộc vào mục đích nghiên cứu để đưa ra các tiêu thức phân loại thị trường. Thị trường đầu vào: Đó là thị trường liên quan đến nguồn cung cấp các yếu tố kinh doanh của doanh nghiệp.
Gồm có 3 yếu tố cơ bản: sản phẩm, đại lý và người cung cấp Thị trường đầu ra (Thị trường tiêu thụ): Thị trường đầu ra liên quan đến mục tiêu marketing đó là giải quyết vấn đề tiêu thụ sản phẩm của doanh nghiệp. Đặc điểm và tính chất của thị trường đầu ra là cơ sở để doanh nghiệp đưa ra những chiến lược, công cụ để điều khiển tiêu thụ sản phẩm. Để mô tả thị trường có 3 tiêu thức sau đây: Luan van 8 1. Khái niệm và phân loại thị trường tiêu thụ của doanh nghiệp 1.
Khái niệm thị trường tiêu thụ của doanh nghiệp Trong cơ chế thị trường nước ta hiện nay để đảm bảo sản xuất kinh doanh có hiệu quả trước tiên doanh nghiệp phải xây dựng cho mình chiến lược kinh doanh hợp lý, sản xuất phải gắn liền với thị trường, bởi thị trường quyết định doanh nghiệp sản xuất cái gì? Thị trường tiêu thụ sản phẩm của doanh nghiệp là nơi có sự tham gia của các khách hàng và doanh nghiệp, thông qua đó phản ánh tình hình cung cầu của những loại hàng hóa mà doanh nghiệp sản xuất ra. Phân loại thị trường tiêu thụ sản phẩm của doanh nghiệp Việc phân loại thị trường tiêu thụ sản phẩm của doanh nghiệp khá tương tự với cách phân loại thị trường nói chung, sau đây là một số cách phân loại chủ yếu: + Căn cứ vào quan hệ mua bán giữa các quốc gia - Thị trường ở trong nước: Thị trường ở trong nước là nơi bên mua trao đổi hàng hóa dịch vụ với bên bán trong phạm vi một quốc gia, các hoạt động mua bán được trao đổi bằng đồng tiền quốc gia đó, chỉ có liên quan đến đền kinh tế, luật pháp hay chính trị của một nước - Thị trường ở nước ngoài: Thị trường ở nước ngoài là nơi bên mua trao đổi hàng hóa dịch vụ với bên bán giữa các quốc gia với nhau, và được trao đổi qua đồng tiền tệ quốc tế. Các quan hệ kinh tế đó ảnh hưởng đến phát triển kinh tế của mỗi quốc gia. Việc phân biệt thị trường trong nước và thị trường nước ngoài không dựa chủ yếu vào biên giới mỗi nước, mà căn cứ theo phương thức thanh toán và loại giá áp dụng.
+ Căn cứ theo đặc điểm thị trường Luan van 9 Theo đặc điểm thị trường, chúng ta có thể chia thị trường thành thị trường bán buôn, thị trường bán lẻ. - Thị trường bán buôn: Là thị trường trong đó người bán bán hàng cho những người trung gian, để họ tiếp tục chuyển bán. Đặc điểm của bán buôn bán với số lượng lớn,hàng hóa sau khi bán vẫn nằm trong khâu lưu thông chưa đến tận tay người tiêu dùng. Ưu điểm: Thu hồi được vốn nhanh, có điều kiện nhanh chóng đổi mới hoạt động ngành kinh doanh.
Nhược điểm không trực tiếp tiếp xúc với người tiêu dùng, nên khả năng nắm bắt thông tin, nhu cầu thị hiếu của người tiêu dùng còn chậm. Bán buôn có hai hình thức: Đó là nhà sản xuất bán cho doanh nghiệp thương mại, buôn bán giữa các doanh nghiệp thương mại. Để đẩy mạnh tiêu thụ sản phẩm các nhà sản xuất không những nghiên cứu về tâm lý tiêu dùng, hành vi người tiêu dùng mà còn nghiên cứu vấn đề khác như làm sao để bán hàng thuận tiện, như bán online, bán hàng qua email, bán hàng qua hội chợ, bán hàng trả góp… - Thị trường bán lẻ Đó là thị trường người bán bán hàng trực tiếp cho người tiêu dùng, thỏa mãn nhu cầu cá nhân. Đặc điểm của thị trường này là thường bán với khối lượng nhỏ, chủng loại phong phú, hàng bán sau khi đi vào tiêu dùng cá nhân tức là đã được xã hội thừa nhận.
Với thị trường bán lẻ này người bán có thể trực tiếp tiếp xúc với khách hàng, nên khả năng nắm rõ tâm lý, nhu cầu khách hàng cao. Tuy nhiên khả năng thu hồi vốn chậm + Căn cứ vào thị trường hàng hóa – dịch vụ - Thị trường dịch vụ: Là thịt trường trao đổi các loại dịch vụ, không có các trung gian phân phối, sử dụng kênh phân phối trực tiếp. Luan van 10 - Thị trường hàng hóa: Là thị trường đối tượng trao đổi là hàng hóa, thị trường hàng hóa gồm nhiều bộ phận thị trường khác nhau, trong đó thị trường tư liệu tiêu dùng và thị trường tư liệu sản xuất là điển hình. + Căn cứ vào mức độ cạnh tranh: - Thị trường cạnh tranh hoàn hảo - Thị trường độc quyền - Thị trường cạnh tranh không hoàn hảo 1.
Cấu trúc bậc thị trường tiêu thụ sản phẩm của doanh nghiệp Ta có cấu trúc bậc thị trường như sau: - Thị trường tiềm năng là tập hợp những người tiêu dùng thừa nhận có đủ mức độ quan tâm đến một mặt hàng nhất định của thị trường - Thị trường khả hiệu lực: Là tập khách hàng có quan tâm sản phẩm có khả năng chi trả và có đủ điều kiện mua hàng. - Thị trường hữu hiệu: Là tập khách hàng có quan tâm, có đủ điều kiện và có khả năng chi trả, và có khả năng tiếp cận chào hàng. - Thị trường hiện hữu: Là tập hợp khách hàng đang sử dụng sản phẩm của công ty Luan van 11 1. Khái niệm và các tiêu chí đánh giá phát triển thị trường tiêu thụ sản phẩm của doanh nghiệp 1.
Khái niệm và các hình thức phát triển thị trường tiêu thụ sản phẩm của doanh nghiệp *Khái niệm: Đối với bất kỳ doanh nghiệp nào thì phát triển thị trường tiêu thụ sản phẩm đều là vấn đề sống còn. Với sự biến đổi nhanh chóng của môi trường kinh doanh. Doanh nghiệp muốn đứng vững trên thị trường thì phải cung ứng ra thị trường một loại hàng hóa có giá trị nhất định đối với nhóm tiêu dùng nào đó, qua việc trao đổi này thì doanh nghiệp phải thực hiện quá trình tái sản xuất và nguồn vật tư cần thiết để tiếp tục thực hiện quá trình sản xuất. Tuy nhiên việc cung cấp hàng hóa ra thị trường đòi hỏi phải liên tục thay đổi không những số lượng mà còn cả chất lượng.
Người ta có thể đầu tư, mở rộng hoạt động sản xuất kinh doanh, cải tiến máy móc thiết bị nhưng sản phẩm đưa ra liệu có phù hợp với nhu cầu người tiêu dùng hay không? Phát triển sản phẩm là đưa các sản phẩm hiện tại bán trong thị trường, tuy nhiên không phải sản phẩm nào đưa vào thị trường cũng được người tiêu dùng chấp nhận, đó là vấn đề khó khăn của doanh nghiệp thường gặp phải. Cho nên hiểu một cách rộng hơn, phát triển thị trường tiêu thụ sản phẩm của doanh nghiệp được định nghĩa “Phát triển thị trường sản phẩm của doanh nghiệp ngoài việc đưa sản phẩm hiện tại vào bán trong thị trường mới còn bao gồm cả việc khai thác tốt thị trường hiện tại, nghiên cứu dự báo thị trường đưa ra những sản phẩm mới đáp ứng đựoc yêu cầu của thị trường hiện tại và thị trường mới. *Các hình thức phát triển thị trường tiêu thụ của doanh nghiệp Phát triển thị trường tiêu thụ sản phẩm đó là cơ hội, thách thức cho các Luan van 12 doanh nghiệp trên thị trường. Điều quan trọng doanh nghiệp tìm được cho mình cơ hội hấp dẫn, đó là những cơ hội phù hợp với tiềm năng, mục tiêu của công ty.
Các cơ hội có thể hiểu qua sơ đồ sau: Sản phẩm thị trường Sản phẩm hiện tại Sản phẩm mới Thị trường hiện tai Xâm nhập thị trường Phát triển thị trường Thị trường mới Phát triển thị trường Đa dạng hóa sản phẩm Thị trường cũ: hay còn gọi là thị trường truyền thống, là những thị trường mà doanh nghiệp đã có mặt. Trên thị trường này doanh nghiệp đã có tập khách hàng của mình. Thị trường mới: là thị trường mà doanh nghiệp chưa có mặt, chưa tham gia hoạt động kinh doanh. Sản phẩm cũ:Là những sản phẩm mà doanh nghiệp đã và đang sản xuất, trên thị trường hiện tại khách hàng đã quen thuộc.