Chương 1 TỎNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN, THỰC TIEN VE XÂY DUNG VĂN HÓA DOANH NGHIỆP TRONG CÁC DOANH NGHIỆP VỪA VÀ NHỎ-Ở VIỆT NAM; 1.1 Tổng quan tình hình nghiên cứu 1.1 Tình hình nghiên cứu trên thế giới Trên thế giới hiện đang có các mô hình văn hóa doanh nghiệp của các công trình nghiên cứu nỗi tiếng như: Terrence E.Deal và Allan A. Văn hoá tổ chức. Nhờ cuốn sách này thuật ngữ văn hóa tô chức được nhiều người biết tới. Deal và Kennedy đã tìm hiểu các công ty Mỹ để khám phá ra chìa khoá giúp doanh nghiệp kinh doanh thành công.
Đó chính là văn hoá doanh nghiệp - yếu tố quan trọng cho sự thành công, thịnh vượng trong dài hạn của một công ty. Hai tác gia đã đưa ra những hướng dẫn rõ ràng dé chuẩn đoán tình trạng văn hoá doanh nghiệp của tô chức. Van hoá doanh nghiệp và sự lãnh đạo.Schein -là một tác giả viết những công trình kinh điển về lĩnh vực văn hoá tổ chức và văn hoá doanh nghiệp — Ong dé cập nhiều về các khía cạnh của văn hoá doanh nghiệp và mối quan hệ của chúng với người lãnh đạo.Cameron và Robbert E. Chẩn đoán và thay đối văn hoá tổ chức: Dựa trên khung giá trị cạnh tranh.
Cơ sở lý thuyết, chiến lược có hệ thống và phương pháp luận cho việc thay đôi văn hoá tô chức và hành vi cá nhân được trình bày trong cuốn sách này. Nó không chỉ đưa ra các thảo luận về giá trị của văn hoá mà còn cung cấp các công cụ chan đoán, nhận dạng va thay đôi văn hoá doanh nghiệp đề tô chức hoạt động hiệu quả hơn.2 Tình hình nghiên cứu tại Việt Nam Hiện nay, VHDN ngày càng được các doanh nghiệp và các nhà nghiên cứu quan tâm. Một số công trình nghiên cứu của các tác giả trong nước như: Đỗ Minh Cương, 2001. Văn hóa kinh doanh và Triết lý kinh doanh, Hà Nội: Nhà xuất bản Chính trị quốc gia.
Đây là công trình nghiên cứu trình bảy một cách có hệ thống các vấn đề văn hóa kinh doanh, triết lí kinh doanh từ phương diện cơ sở lý luận và thực tiễn của thế giới và Việt Nam. Phùng Xuân Nhạ (chủ biên), 2011. Nhân cách doanh nhân và văn hóa kinh doanh ở Việt Nam trong thời kỳ đổi mới, hội nhập quốc tế, Hà Nội: Nhà xuất bản Đại học Quốc gia Hà Nội. Cuốn sách này đã xây dựng được khung lý thuyết và thiết lập các cấu trúc về nhân cách doanh nhân và văn hóa kinh doanh, nghiên cứu kinh nghiệm của các nước, mở ra bai học cho Việt Nam va đề xuất các giải pháp có giá trị ứng dụng cao dé phát triển nhân cách doanh nhân và văn hóa kinh doanh.
Dương Thị Liễu (chủ biên), 2012. Văn hoá kinh doanh, Hà Nội: Nhà xuất bản Đại học Kinh tế quốc dân. Cuốn giáo trình này trình bày rõ các kiến thức chung về văn hóa kinh doanh, phương pháp xây dựng văn hóa kinh doanh ở một chủ thé kinh doanh cụ thé, vai trò và ảnh hưởng của văn hóa kinh doanh trong hoạt động kinh tế. Nguyễn Mạnh Quân, 2012.
Đạo đức kinh doanh và văn hoá công ty. Hà Nội: Nhà xuất bản Đại học Kinh tế quốc dân. Giáo trình này tập trung vào việc trình bày những van dé ly luận như khái niệm, quan điểm, phương pháp luận về đạo đức kinh doanh và văn hóa công ty (còn gọi là VHCT hoặc văn hóa tổ chức). Về VHCT (văn hóa công ty), giáo trình đã nêu các biểu trưng, mô hình và các nhân tố ảnh hưởng của VHDN nhằm giúp người đọc hiểu được bản sắc văn hóa của một doanh nghiệp là gì, các biểu hiện của chúng và những tác nhân cơ bản tạo dựng nên bản sắc văn hóa của một doanh nghiệp.
Nguyễn Viết Lộc, 2011. Doanh nhân Việt Nam với vẫn đề đạo đức kinh doanh và trách nhiệm xã hội. Bài viết đăng trên Tạp chí lao động và xã hội số 418 từ 1-15/11/2011. Bài viết tổng quát lên đạo đức kinh doanh của doanh nhân, trách nhiệm xã hội của doanh nhân, đánh giá thực trạng về vẫn đề đạo đức kinh doanh và trách nhiệm xã hội của doanh nhân Việt Nam.
Từ đó giúp người đọc và các nhà nghiên cứu về sau dễ dàng tìm ra giải pháp khắc phục những hạn chế, bất cập từ cả môi trường thể chế và cả về năng lực thực hiện, tiếp thu của doanh nghiệp, doanh nhân. Nguyễn Viết Lộc, 2012. Văn hóa doanh nhân Việt Nam trong bối cảnh hội nhập quốc tế. Luận án tiễn sĩ Quản trị Kinh doanh, Trường Đại học Kinh tế - Đại học Quốc gia Hà Nội.
Kết quả nghiên cứu của Luận án đã có những đóng góp lớn cho cộng đồng doanh nhân Việt Nam nói riêng và việc nghiên cứu văn hóa doanh nhân nói chung về mặt ly luận lẫn thực tiễn. Luận án đã chung đúc hệ giá trị văn hóa doanh nhân Việt Nam trong bối cảnh hội nhập quốc tẾ - cơ SỞ dé nhận điện rõ văn hóa doanh nhân Việt Nam và là thước đo, mục tiêu phan đấu cho các doanh nhân dé từ đó tao lập nên cộng đồng doanh nhân Việt Nam đủ tầm vươn ra quốc tế. Luận án còn chỉ ra những điểm mạnh và hạn chế của văn hóa doanh nhân Việt Nam dé giúp các doanh nhân có cái nhìn khách quan va tự điều chỉnh hành vi dé nâng cao khả năng cạnh tranh và hội nhập. Đánh giá văn hóa doanh nghiệp trong doanh nghiệp vừa và nhỏ Việt Nam.
Bài đăng trên tạp chí Khoa học DHQGHN: Kinh tế và kinh doanh, tập 31, số 1 (2015) 22-30. Bài đăng mang tới cái nhìn về mối quan hệ mật thiết giữa văn hóa doanh nghiệp với hiệu quả kinh doanh và sức cạnh tranh của doanh nghiệp.Trình bày bản chất của Văn hóa doanh nghiệp và kết quả áp dụng phương pháp đánh giá văn hóa doanh nghiệp tại một số doanh nghiệp trên địa bàn Hà Nội. Từ kết quả đánh giá, nghiên cứu đề xuất một số bài học về phát triển văn hóa đoanh nghiệp ở Việt Nam, là tiền đề cho các đánh giá sâu rộng trên nhiều doanh nghiệp nhỏ và vừa ở Việt Nam. Nguyễn Mạnh Quân, 2014.
Hé thống tiêu chí nhận diện văn hoá doanh nghiệp - vận dung cho doanh nghiệp Việt Nam. Luan an tiến sĩ kinh doanh và quản lý. Luận văn tổng kết các kết quả nghiên cứu về tiêu chí nhận diện của văn hoá doanh nghiệp trên thế giới và Việt Nam, hoàn thiện hệ thống thang đo các yếu tế Tổ chức, Quản lý, Lãnh đạo trong việc xây dựng bộ tiêu chí nhận diện Văn hoá doanh nghiệp. Từ đó, đề xuất một hệ thống tiêu chí có thể sử dung làm chuẩn mực cho việc nghiên cứu, đánh giá, xây dựng và phát triển VHDN cho các doanh nghiệp Việt Nam.
Hà Nam Khánh Giao, Bùi Nhất Vương, 2016. Ảnh hưởng của các yếu tô văn hoá doanh nghiệp đến sự gắn bó với tổ chức của nhân viên Công ty cổ phan CMCTELECOM tại TPHCM. Bài đăng trên Tạp chí Kinh tế - Kỹ thuật Bình Dương số 13/03-2016. Nghiên cứu chỉ ra mức độ ảnh hưởng của các yếu tố văn hoá doanh nghiệp đến sự gắn kết của nhân viên — theo tam quan trọng giảm dần là: Sự sáng tạo trong công việc, làm việc nhóm, đảo tạo và phát triển, phần thưởng và sự công nhận, giao tiếp trong tô chức.
Các nghiên cứu trên cho thấy VHDN ngày càng trở lên quan trọng trong việc xây dựng và phát triển doanh nghiệp. Tuy nhiên chưa có đề tài nào trực tiếp nghiên cứu về VHDN của Công ty cổ phần giáo dục quốc tế Thanh Mmai — một doanh nghiệp vừa và nhỏ mới đi vào hoạt động được 3 năm, đang gặp nhiều vấn đề về xây dung văn hoá đoanh nghiệp. 3:2:1, Một số khái niệm Văn hóa và văn hóa doanh nghiệp, `L Font: 13 pt, Not Italic, Ä4:2:t:L. khátniệm vVăn hóa `_ | Formatted: Font: 13 pt, Not Italic, Bản thân từ văn hóa mang tính đa nghĩa.
Nó được dùng đề chỉ những \\y —— : Indent: First line: 0 cm khái niệm có nội hàm khác nhau. Kroeber và Kluckhohn \— Font: Not Italic, (none) Font: 13 pt, (none) xuất bản quyên sách với nhan đề: Văn hóa, điểm lại bằng cái nhìn phê phán các khái niệm và định nghĩa, trong đó tác giả đã trích lục khoảng 160 định 10 nghĩa về văn hóa do các nhà khoa học đưa ra ở nhiều nước khác nhau. Điều này cho thấy, khái niệm “Văn hóa” rất phức tạp. Trên thế giới, chưa bao giờ người ta bàn về nhiều về văn hóa như hiện nay.
Quan niệm “phát triển” và “tiền bộ” thuần túy dựa vào “kinh tế” và “tiêu thụ” đã phá sản. Ngay trong giới kinh doanh Mỹ, Nhật Bản, Đức. họ đều quan niệm văn hóa là một yếu tố quan trọng đóng góp vào sự thành công của kinh tế. Tuy nhiên, tất cả đều thống nhất rằng văn hoá có 04 (bốn) đặc trưng cơ bản sau: - Tính hệ thống Tính giá trị - Tính nhân sinh - Tính lịch sử Những đặc trưng khác, nếu có, chỉ là biến dạng của bốn đặc trưng này.
Qua bốn đặc trưng cơ bản của văn hóa nêu trên, tác giả tổng hợp và kế thừa được khái niệm văn hóa của Phạm Đức Dương, hội Đông Nam Á học Việt Nam như sau làm cơ sở nghiên cứu cho luận văn: “Van hóa là một hệ thống hữu cơ các giá trị vật chất và tỉnh thần do con người sáng tạo và tích lũy qua quá trình hoạt động thực tiễn, ong sự tương tác giữa con người với môi trường tự nhiên và xã hội của mình” quan hệ trong doanh nghiệp: Từ khái niệm về văn hóa đã được sử dụng ở VHĐN có các đặc tín lâx: tirnsetông: nh a đạo dức; luật pháp, po in Kg việc mang lại giá trị tỉnh thần lớn: Từ việc xác định chiến lược; hoạt động và heo quy định tại nghị định số 56/2009-NĐ_CP của Chính phủ, siecehicsseireis Đào về vữa CON No là sợ sở Kon doanh dã dăng ký lónh doanh theo quy Từ trênS0- hạ 2 2 r À ai À ặ há ý-là-541.103-d | hiệp; chiế hà lớn các doanh nghiệp- Việt nam- là các ĐNVVN. Các doanh nghiệp-này đóng A Cơ chế tiếp cận vốn theo-hình thức trên là rào cán lớn để các DNVVN có ồn ài chính để phá tên. DA N-khônz đủ nguồn 14 doanh-hiôn xuất phát từ những doanh nghiệp nhỏ có tỉnh thần khói nghiệp Ky geek aA h ` ` aA Re 7+ ak r. Khái niêm văn hóa doanh nghiệp Văn hóa doanh nghiệp là góc nhìn nhỏ của văn hóa.
Nó được xem xét trên một công đông người trong phạm vi nhỏ có sự tương tác bởi các môi quan hệ trong doanh nghiệp.