Luận văn: Chiến lược phát triển nghiệp vụ môi giới cho công ty chứng khoán

Khám phá chiến lược phát triển nghiệp vụ môi giới chứng khoán hiệu quả nhất. Phân tích chuyên sâu giải pháp nâng cao chất lượng dịch vụ, tối ưu hóa lợi nhuận.

• Tác giả: Phan Văn Thắm
• Người hướng dẫn: TS. Đoàn Liêng Diễm
• Trường học: Trường Đại Học Kỹ Thuật Công Nghệ TP. HCM
• Chuyên ngành: Quản Trị Kinh Doanh
• Đề tài: Chiến Lược Phát Triển Nghiệp Vụ Môi Giới Cho Các Công Ty Chứng Khoán Đã Niêm Yết Giai Đoạn 2011-2015 Tầm Nhìn 2020
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2012
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Tóm tắt

I. Toàn cảnh chiến lược phát triển nghiệp vụ môi giới CTCK

Giai đoạn 2011-2015 đánh dấu một thời kỳ đầy biến động của thị trường chứng khoán Việt Nam. Sau giai đoạn tăng trưởng nóng, thị trường phải đối mặt với nhiều thách thức từ kinh tế vĩ mô và áp lực cạnh tranh quốc tế. Trong bối cảnh đó, việc xây dựng một chiến lược kinh doanh bài bản, đặc biệt là chiến lược phát triển nghiệp vụ môi giới, trở thành yếu tố sống còn đối với các công ty chứng khoán (CTCK) đã niêm yết. Luận văn thạc sĩ quản trị kinh doanh về chủ đề này đã cung cấp một cái nhìn sâu sắc, phân tích toàn diện thực trạng và đề xuất các giải pháp chiến lược khả thi. Nghiệp vụ môi giới chứng khoán không chỉ là cầu nối giữa nhà đầu tư và thị trường mà còn là nguồn doanh thu phí môi giới quan trọng, góp phần khẳng định vị thế và nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp. Việc hoạch định chiến lược đúng đắn giúp các CTCK không chỉ tồn tại qua giai đoạn khó khăn mà còn tạo đà phát triển bền vững, hướng tới tầm nhìn 2020. Phân tích này dựa trên cơ sở lý luận về quản trị chiến lược và thực tiễn hoạt động của 27 CTCK niêm yết, mang lại giá trị tham khảo cao cho cả giới học thuật và các nhà quản lý doanh nghiệp trong ngành.

1.1. Vai trò cốt lõi của nghiệp vụ môi giới chứng khoán

Nghiệp vụ môi giới chứng khoán giữ vai trò trung tâm trong hoạt động của một công ty chứng khoán. Đây không chỉ là hoạt động kết nối người mua và người bán, mà còn bao gồm các dịch vụ tư vấn, cung cấp thông tin, và quản lý tài khoản cho nhà đầu tư cá nhân và nhà đầu tư tổ chức. Một nghiệp vụ môi giới mạnh mẽ giúp CTCK xây dựng được tệp khách hàng trung thành, từ đó tạo ra nguồn doanh thu phí môi giới ổn định và bền vững. Hơn nữa, thông qua hoạt động này, các CTCK góp phần phát triển dịch vụ khách hàng, nâng cao tính thanh khoản và sự minh bạch cho toàn bộ thị trường chứng khoán Việt Nam. Theo tác giả Phan Văn Thắm, việc củng cố và nâng cao chất lượng nghiệp vụ môi giới phải được xem là trọng tâm, là nền tảng để phát triển các sản phẩm dịch vụ chứng khoán khác.

1.2. Bối cảnh thị trường chứng khoán Việt Nam 2011 2015

Giai đoạn 2011-2015 chứng kiến sự sụt giảm mạnh của thị trường sau thời kỳ tăng trưởng nóng. Luận văn chỉ ra rằng, năm 2011 là một "năm ác mộng" khi tổng lợi nhuận của 26 CTCK niêm yết là -1.408 tỷ đồng, giảm gần 3.200 tỷ so với năm 2010. Mức vốn hóa thị trường biến động mạnh, các chính sách vĩ mô thắt chặt và sự cạnh tranh ngày càng gay gắt đã tạo ra một môi trường kinh doanh đầy thách thức. Bối cảnh này đòi hỏi các CTCK phải xem xét lại mô hình kinh doanh CTCK của mình. Thay vì phụ thuộc quá nhiều vào hoạt động tự doanh đầy rủi ro, việc xây dựng một chiến lược phát triển nghiệp vụ môi giới chuyên nghiệp và hiệu quả được xem là hướng đi tất yếu để ổn định hoạt động và gia tăng thị phần môi giới.

II. Thách thức lớn đối với công ty chứng khoán giai đoạn cũ

Thực trạng hoạt động của các công ty chứng khoán (CTCK) trong giai đoạn 2011-2015 bộc lộ nhiều điểm yếu và thách thức nghiêm trọng, đòi hỏi một sự thay đổi toàn diện trong quản trị chiến lược. Sự suy giảm của thị trường chung đã phơi bày những rủi ro tiềm ẩn trong cơ cấu doanh thu, năng lực tài chính và khả năng cạnh tranh của các CTCK nội địa. Theo dữ liệu từ khóa luận tốt nghiệp quản trị kinh doanh được phân tích, tổng doanh thu của 26 CTCK niêm yết năm 2011 giảm 2.300 tỷ đồng so với năm 2010, và lợi nhuận trước thuế giảm tới 3.758 tỷ đồng. Những con số này cho thấy sự mong manh của mô hình kinh doanh CTCK truyền thống. Việc nhận diện rõ các thách thức này là bước đầu tiên và quan trọng nhất để hoạch định một chiến lược phát triển nghiệp vụ môi giới phù hợp, giúp doanh nghiệp vượt qua khủng hoảng và hướng tới mục tiêu chiếm lĩnh thị phần môi giới một cách bền vững. Các vấn đề cốt lõi bao gồm sự mất cân đối trong nguồn thu, áp lực cạnh tranh từ các đối thủ ngoại và sự yếu kém trong quản trị rủi ro.

2.1. Thực trạng suy giảm doanh thu và lợi nhuận của CTCK

Báo cáo tài chính của các CTCK niêm yết giai đoạn 2011 phản ánh một bức tranh kinh doanh ảm đạm. Luận văn trích dẫn số liệu cụ thể: tổng lợi nhuận của 26 công ty là -1.408 tỷ đồng. Sự sụt giảm này không chỉ đến từ hoạt động tự doanh thua lỗ do thị trường đi xuống, mà còn do sự sụt giảm của các nguồn thu khác. Doanh thu phí môi giới, dù là hoạt động cốt lõi, lại chiếm tỷ trọng rất nhỏ. Điều này cho thấy các công ty chứng khoán chưa khai thác hiệu quả tiềm năng từ nghiệp vụ môi giới chứng khoán, dẫn đến tình trạng tài chính bấp bênh và phụ thuộc quá nhiều vào biến động của chỉ số VN-Index.

2.2. Cơ cấu doanh thu bất hợp lý và sự phụ thuộc tự doanh

Một trong những thách thức lớn nhất được chỉ ra là cơ cấu doanh thu thiếu cân đối. Biểu đồ trong luận văn cho thấy doanh thu môi giới chỉ chiếm khoảng 1/10 tổng doanh thu, trong khi doanh thu tự doanh chiếm 1/3 và "doanh thu khác" chiếm tới một nửa. Sự phụ thuộc lớn vào hoạt động tự doanh khiến các CTCK phải đối mặt với rủi ro thị trường cực lớn. Khi thị trường suy giảm, mảng này ngay lập tức thua lỗ nặng, kéo theo kết quả kinh doanh chung của toàn công ty. Một chiến lược kinh doanh bền vững đòi hỏi phải giảm sự phụ thuộc này và tập trung nâng cao năng lực cạnh tranh ở mảng dịch vụ, đặc biệt là phát triển dịch vụ khách hàng và gia tăng doanh thu phí môi giới.

2.3. Áp lực cạnh tranh và nguy cơ từ hội nhập quốc tế

Quá trình mở cửa thị trường tài chính theo cam kết quốc tế đã tạo ra áp lực cạnh tranh trực tiếp và gay gắt. Các CTCK nước ngoài với ưu thế vượt trội về vốn, công nghệ và trình độ quản trị đã gia nhập thị trường chứng khoán Việt Nam, trực tiếp cạnh tranh giành giật thị phần môi giới. Luận văn cảnh báo rằng năng lực tài chính của nhiều CTCK trong nước còn quá nhỏ, trình độ quản trị yếu và hệ thống sản phẩm dịch vụ chứng khoán chưa đa dạng. Đây là những thách thức trực diện, đe dọa sự tồn vong của các doanh nghiệp yếu kém nếu không có một chiến lược tái cấu trúc và nâng cao năng lực cạnh tranh một cách quyết liệt.

III. Phương pháp phân tích SWOT trong quản trị chiến lược CTCK

Để xây dựng một chiến lược phát triển nghiệp vụ môi giới hiệu quả, việc phân tích môi trường kinh doanh là bước không thể thiếu. Luận văn đã áp dụng mô hình phân tích SWOT công ty chứng khoán một cách bài bản để đánh giá toàn diện các yếu tố bên trong (Điểm mạnh - Strengths, Điểm yếu - Weaknesses) và các yếu tố bên ngoài (Cơ hội - Opportunities, Thách thức - Threats). Phương pháp này cung cấp một cái nhìn tổng quan, giúp các nhà quản trị chiến lược xác định rõ vị thế của công ty chứng khoán (CTCK) trên thị trường. Từ đó, doanh nghiệp có thể đưa ra các quyết sách phù hợp: phát huy điểm mạnh để nắm bắt cơ hội, khắc phục điểm yếu và xây dựng cơ chế phòng ngừa rủi ro từ các thách thức. Đây là nền tảng khoa học để hình thành các chiến lược thay thế, trước khi sử dụng các công cụ khác như ma trận SPACE và QSPM để lựa chọn phương án tối ưu nhất. Việc phân tích này không chỉ áp dụng cho toàn bộ mô hình kinh doanh CTCK mà còn đặc biệt hữu ích khi tập trung vào mảng nghiệp vụ môi giới chứng khoán.

3.1. Đánh giá cơ hội Opportunities từ thị trường tài chính

Luận văn chỉ ra nhiều cơ hội lớn cho các CTCK. Thứ nhất, cơ hội hợp tác với các công ty chứng khoán nước ngoài để học hỏi kinh nghiệm quản lý và nâng cao trình độ. Thứ hai, việc mở cửa thị trường tài chính giúp tiếp nhận các nguồn vốn đầu tư từ nước ngoài, tạo điều kiện tái cấu trúc theo chuẩn mực quốc tế. Thứ ba, tiềm năng của thị trường chứng khoán Việt Nam còn rất lớn, đặc biệt là phân khúc phục vụ nhà đầu tư cá nhân và doanh nghiệp. Thói quen sử dụng các dịch vụ tài chính hiện đại đang dần hình thành, mở ra dư địa tăng trưởng cho các sản phẩm dịch vụ chứng khoán mới. Đây là những cơ hội vàng để các CTCK mở rộng quy mô và gia tăng thị phần môi giới.

3.2. Nhận diện thách thức Threats đối với mô hình kinh doanh

Bên cạnh cơ hội, môi trường bên ngoài cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ. Thách thức lớn nhất là áp lực cạnh tranh từ các định chế tài chính nước ngoài có tiềm lực mạnh. Năng lực tài chính và quản trị của các CTCK nội địa còn yếu, tỷ lệ nợ xấu cao, làm tăng chi phí hoạt động. Hệ thống pháp luật chưa hoàn thiện, theo luận văn, cũng là một rào cản, đặc biệt trong lĩnh vực tín dụng và thi hành án. Sự yếu kém của một công ty có thể tạo ra rủi ro hệ thống, ảnh hưởng đến toàn ngành. Đây là những thách thức đòi hỏi sự can thiệp và giám sát chặt chẽ từ Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN).

IV. Bí quyết chọn chiến lược kinh doanh qua ma trận SPACE QSPM

Sau khi phân tích môi trường qua SWOT, luận văn tiếp tục sử dụng các công cụ quản trị chiến lược định lượng để lựa chọn phương án tối ưu. Ma trận Vị trí chiến lược và Đánh giá hoạt động (SPACE) và Ma trận Hoạch định chiến lược có thể định lượng (QSPM) là hai công cụ được áp dụng để xác định hướng đi phù hợp nhất cho các công ty chứng khoán (CTCK). Phân tích này không chỉ dựa trên định tính mà còn lượng hóa các yếu tố, giúp quyết định lựa chọn chiến lược kinh doanh trở nên khách quan và có cơ sở khoa học. Việc sử dụng kết hợp các ma trận này cho phép so sánh sức hấp dẫn tương đối của các chiến lược khả thi, từ đó tìm ra con đường hiệu quả nhất để nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển nghiệp vụ môi giới chứng khoán. Kết quả phân tích đã chỉ ra một hướng đi rõ ràng, đó là sự cần thiết phải có những bước đi đột phá thay vì các chiến lược phòng thủ, bảo thủ trong bối cảnh thị trường đầy biến động.

4.1. Phân tích ma trận SPACE Định vị chiến lược tấn công

Ma trận SPACE được xây dựng dựa trên bốn yếu tố: Sức mạnh tài chính (FS), Lợi thế cạnh tranh (CA), Sức hấp dẫn của ngành (IS) và Sự ổn định của môi trường (ES). Theo kết quả phân tích trong luận văn, vị trí chiến lược của các CTCK nằm ở góc phần tư "Tấn công". Điều này cho thấy, dù môi trường kinh doanh có nhiều thách thức, các công ty vẫn sở hữu sức mạnh tài chính và lợi thế cạnh tranh nhất định trong một ngành có tiềm năng tăng trưởng. Do đó, chiến lược chủ đạo cần được thực thi là tấn công, chủ động mở rộng thị phần môi giới và phát triển các sản phẩm dịch vụ chứng khoán mới thay vì co cụm phòng thủ.

4.2. So sánh các phương án khả thi bằng ma trận QSPM

Để lựa chọn giữa các chiến lược tấn công khả thi, ma trận QSPM được sử dụng. Luận văn đã so sánh hai chiến lược chính: Chiến lược 1 - "Phát huy nội lực" (hướng nội, bảo thủ) và Chiến lược 2 - "Tái cấu trúc công ty chứng khoán" (hướng ngoại, chấp nhận cọ xát). Bằng cách cho điểm mức độ hấp dẫn của từng yếu tố SWOT đối với mỗi chiến lược, kết quả cho thấy sự chênh lệch rõ rệt. Chiến lược "Tái cấu trúc" đạt tổng điểm hấp dẫn (TAS) là 151, cao hơn đáng kể so với 103 điểm của chiến lược "Phát huy nội lực". Điều này khẳng định rằng, trong bối cảnh đó, một cuộc cải tổ mạnh mẽ, toàn diện là cần thiết và hiệu quả hơn.

4.3. Kết luận Chiến lược Tái cấu trúc là lựa chọn tối ưu

Dựa trên kết quả từ ma trận QSPM, luận văn kết luận rằng "Chiến lược Tái cấu trúc công ty chứng khoán" là phương án được lựa chọn. Đây là một chiến lược kinh doanh mang tính cách tân, đòi hỏi những bước nhảy vọt về chất. Chiến lược này phù hợp với định hướng của cơ quan quản lý nhà nước như Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) nhằm thúc đẩy thị trường chứng khoán Việt Nam phát triển lành mạnh, bền vững, tăng cường khả năng giám sát và đảm bảo lợi ích hợp pháp cho cả nhà đầu tư cá nhân và nhà đầu tư tổ chức.

V. Cách thực thi chiến lược tái cấu trúc CTCK giai đoạn 2012

Việc lựa chọn chiến lược tái cấu trúc chỉ là bước khởi đầu. Để chiến lược phát triển nghiệp vụ môi giới và toàn bộ hoạt động của công ty chứng khoán (CTCK) thành công, cần có một lộ trình thực thi rõ ràng và quyết liệt. Đề án tái cấu trúc được Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) và hai Sở giao dịch chứng khoán triển khai từ năm 2012 chính là sự cụ thể hóa chiến lược này. Mục tiêu chính là sắp xếp lại hệ thống các tổ chức kinh doanh chứng khoán, tăng cường sức khỏe tài chính, nâng cao hiệu quả quản lý và giám sát. Lộ trình này được thiết kế cẩn trọng, không gây xáo trộn đột ngột cho thị trường mà phân loại các công ty dựa trên mức độ rủi ro để có biện pháp can thiệp phù hợp. Quá trình này không chỉ giúp làm trong sạch thị trường mà còn tạo ra một nền tảng vững chắc để các CTCK khỏe mạnh nâng cao năng lực cạnh tranh, phát triển bền vững và hội nhập hiệu quả với thị trường tài chính khu vực và quốc tế.

5.1. Mục tiêu và nguyên tắc của đề án tái cấu trúc CTCK

Mục tiêu cốt lõi của đề án là làm cho thị trường chứng khoán Việt Nam phát triển lành mạnh và bền vững. Các nguyên tắc chính bao gồm: thực hiện theo lộ trình thận trọng, chắc chắn; không làm xáo trộn hoạt động chung của nền kinh tế; và quan trọng nhất là đảm bảo lợi ích hợp pháp của khách hàng, bao gồm cả nhà đầu tư cá nhân và nhà đầu tư tổ chức. Việc tái cấu trúc nhằm tăng quy mô, giảm số lượng các công ty yếu kém thông qua sáp nhập, hợp nhất hoặc giải thể, từ đó nâng cao chất lượng toàn ngành.

5.2. Phân loại công ty chứng khoán theo 3 nhóm rủi ro

Để có biện pháp xử lý phù hợp, đề án tiến hành phân loại các CTCK thành 3 nhóm dựa trên hai chỉ tiêu chính: tỷ lệ vốn khả dụng/tổng rủi ro và tỷ lệ lỗ lũy kế/vốn điều lệ.

• Nhóm 1 (Bình thường): Gồm các CTCK có tình hình tài chính lành mạnh, tiếp tục được giám sát.
• Nhóm 2 (Kiểm soát): Gồm các CTCK có tỷ lệ an toàn vốn dưới 150% và lỗ lũy kế từ 30-50% vốn điều lệ.
• Nhóm 3 (Kiểm soát đặc biệt): Gồm các CTCK có tỷ lệ an toàn vốn dưới 120% và lỗ lũy kế trên 50% vốn điều lệ. Cách phân loại này giúp cơ quan quản lý tập trung nguồn lực để xử lý các tổ chức yếu kém, ngăn ngừa rủi ro hệ thống.

5.3. Các giải pháp theo quy định của UBCKNN và Bộ Tài chính

Đối với các công ty thuộc nhóm 2 và 3, các biện pháp hành chính và kinh tế được áp dụng theo quy định tại Thông tư 226/2010/TT-BTC. Các giải pháp này có thể bao gồm hạn chế phạm vi hoạt động, yêu cầu tăng vốn, hợp nhất, sáp nhập, hoặc thậm chí là đình chỉ hoạt động. Song song đó, chiến lược kinh doanh dài hạn tập trung vào ba trụ cột: quy định về mức độ đủ vốn, xây dựng khuôn khổ quản lý rủi ro theo thông lệ quốc tế, và xếp hạng các tổ chức kinh doanh chứng khoán. Đây là những bước đi căn cơ nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh cho toàn ngành.

VI. Tương lai nghiệp vụ môi giới và kiến nghị phát triển

Kết quả nghiên cứu từ luận văn thạc sĩ quản trị kinh doanh đã khẳng định vai trò không thể thiếu của nghiệp vụ môi giới chứng khoán và sự cấp thiết của chiến lược tái cấu trúc. Để thị trường chứng khoán Việt Nam phát triển bền vững và hội nhập thành công, việc thực thi các giải pháp đồng bộ là yêu cầu tất yếu. Các kiến nghị được đưa ra không chỉ nhắm vào bản thân các công ty chứng khoán (CTCK) mà còn hướng tới các cơ quan quản lý nhà nước như Chính phủ và Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN). Tương lai của ngành chứng khoán phụ thuộc vào khả năng nâng cao năng lực cạnh tranh, hiện đại hóa công nghệ, đa dạng hóa sản phẩm và hoàn thiện khung pháp lý. Một chiến lược phát triển nghiệp vụ môi giới thành công phải đặt trong một hệ sinh thái tài chính lành mạnh, minh bạch và hiệu quả, nơi quyền lợi của nhà đầu tư được bảo vệ và các tổ chức trung gian hoạt động chuyên nghiệp theo chuẩn mực quốc tế.

6.1. Kiến nghị nâng cao năng lực tài chính và quản trị rủi ro

Một trong những kiến nghị quan trọng nhất là phải nâng cao năng lực cạnh tranh thông qua việc củng cố sức mạnh tài chính. Các CTCK cần phát triển hoạt động theo hướng chuyên nghiệp hóa, hiện đại hóa theo thông lệ quốc tế. Song song đó, cần tăng cường quản trị chiến lược và quản trị rủi ro, tuân thủ nghiêm ngặt các chỉ tiêu an toàn tài chính. Việc sắp xếp lại hệ thống qua hợp nhất, sáp nhập để tăng quy mô hoạt động, giảm bớt các công ty yếu kém là cần thiết để tạo ra những định chế tài chính đủ mạnh.

6.2. Hiện đại hóa công nghệ và đa dạng hóa sản phẩm dịch vụ

Để phát triển dịch vụ khách hàng và thu hút thêm nhà đầu tư, việc hiện đại hóa cơ sở hạ tầng công nghệ thông tin là yêu cầu cấp bách. Hệ thống giao dịch, thanh toán bù trừ và lưu ký cần được đồng bộ, tự động hóa. Bên cạnh đó, các CTCK cần nghiên cứu và phát triển đa dạng hóa sản phẩm dịch vụ chứng khoán. Ngoài các giao dịch thông thường, cần sớm triển khai các sản phẩm cao cấp hơn như giao dịch ký quỹ, bán khống, hợp đồng quyền chọn để đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường và tăng nguồn doanh thu phí môi giới.

6.3. Hoàn thiện khung pháp lý và vai trò giám sát của nhà nước

Luận văn nhấn mạnh vai trò của Chính phủ và UBCKNN trong việc tạo dựng một môi trường kinh doanh thuận lợi. Cần có một khung pháp lý đầy đủ, đồng bộ và nhất quán. Cần phân định rõ trách nhiệm, quyền hạn của cơ quan quản lý trong việc ban hành và giám sát thực thi chính sách. Đồng thời, cần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực hành nghề thông qua việc chuẩn hóa các chương trình đào tạo và giám sát chặt chẽ hoạt động của các tổ chức kinh doanh chứng khoán để bảo vệ quyền lợi của nhà đầu tư cá nhân và nhà đầu tư tổ chức.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KỸ THUẬT CÔNG NGHỆ TP. HCM --------------------------- PHAN VĂN THẮM CHIẾN LƯỢC PHÁT TRIỂN CHO CÁC CÔNG TY CHỨNG KHOÁN ĐÃ NIÊM YẾT TẠI VIỆT NAM GIAI ĐOẠN 2011-2015 TẦM NHÌN 2020 LUẬN VĂN THẠC SĨ Chuyên ngành : QU ẢN TRỊ KINH DOANH Mã số: 60 34 05 TP. HỒ CHÍ MINH, tháng 04 năm 2012 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KỸ THUẬT CÔNG NGHỆ TP. HCM --------------------------- PHAN VĂN THẮM CHIẾN LƯỢC PHÁT TRIỂN CHO CÁC CÔNG TY CHỨNG KHOÁN ĐÃ NIÊM YẾT TẠI VIỆT NAM GIAI ĐOẠN 2011-2015 TẦM NHÌN 2020 LUẬN VĂN THẠC SĨ Chuyên ngành : QU ẢN TRỊ KINH DOANH Mã số: 60 34 05 HƯỚNG DẪN KHOA HỌC: TS.

ĐOÀN LIÊNG DIỄM TP. HỒ CHÍ MINH, tháng 04 năm 2012 CÔNG TRÌNH ĐƯỢC HOÀN THÀNH TẠI TRƯỜNG ĐẠI HỌC KỸ THUẬT CÔNG NGHỆ TP. HCM Cán bộ hướng dẫn khoa học : ………………………………………. (Ghi rõ h ọ, tên, học hàm, học vị và chữ ký) Cán bộ chấm nhận xét 1 : ………………………………………….

(Ghi rõ h ọ, tên, học hàm, học vị và chữ ký) Cán bộ chấm nhận xét 2 : …………………………………………. (Ghi rõ h ọ, tên, học hàm, học vị và chữ ký) Luận văn Thạc sĩ được bảo vệ tại Trường Đại học Kỹ thuật Công nghệ TP. HCM ngày … tháng … năm … Thành ph ần Hội đồng đánh giá Luận văn Thạc sĩ gồm: (Ghi rõ họ, tên, học hàm, học vị của Hội đồng chấm bảo vệ Luận văn Thạc sĩ) 1. …………………………………………………………… Xác nhận của Chủ tịch Hội đồng đánh giá Luận văn và Khoa quản lý chuyên ngành sau khi Luận văn đã được sửa chữa (nếu có).

Chủ tịch Hội đồng đánh giá LV Khoa qu ản lý chuyên ngành CHIẾN LƯỢC PHÁT TRIỂN NGHIỆP VỤ MÔI GIỚI CHO CÁC CÔNG TY CHỨNG KHOÁN ĐÃ NIÊM YẾT GIAI ĐOẠN 2011-2015 TẦM NHÌN 2020 PROFESSIONAL DEVELOPMENT STRATEGY FOR BROKERS SECURITIES COMPANY LISTING HAS A VISION TO 2020 PERIOD 2011-2015 Phan Văn Th ắm, TS. Đoàn Liêng Diễm Khoa Quản Trị Kinh Doanh, Đại học Kỹ Thuật Công Nghệ TP.HCM, Việt Nam TÓM TẮT Luận văn nghiên cứu chiến lược phát triển nghiệp vụ môi giới của các công ty chứng khoán đã niêm yết trên 2 Sở giao dịch chứng khoán nhằm đưa ra chiến lược phát triển nghiệp vụ và phát triển thị phần. Phân tích tình hình kinh doanh của các công ty chứng khoán đặc trưng nhằm đưa ra các yêu cầu cần thay đổi trong hoạt động hiện tại; cần cải tổ và nâng cao tính chuyên môn của nghiệp vụ thông qua hệ thống giao dịch, con người làm việc tại công ty chứng khoán. Phân tích các điểm mạnh, điểm yếu trong chiến lược SWOT và thực hiện lựa chọn chiến lược tái cấu trúc trong hoạt động của công ty chứng khoán.

ABSTRACT Thesis research strategy brokerage firms have securities listed on stock exchanges 2 Department to identify strategies for professional development and market development. Analyze the business situation of the securities companies to make specific requests to change the current operation; need to reform and improve the professional expertise through the trading system, people working at a securities company. Analysis of strengths, weaknesses in the SWOT strategy and implement strategic options to restructure the operation of securities companies. GIỚI THIỆU ty cổ phần thực hiện việc chào bán hơn 203 Quy mô th ị trường có bước tăng triệu cổ phiếu và đến năm 2007, hoạt động trưởng mạnh mẽ, vững chắc, từng bước đóng phát hành mới thực sự bùng nổ, khi có gần 200 vai trò là kênh dẫn vốn trung và dài hạn quan đợt phát hành của 192 công ty và 4 ngân hàng trọng, đóng góp tích cực cho sự nghiệp công thương mại được đăn g ký với UBCKNN với nghiệp hóa – hiện đại hóa đất nước.

Trong suốt tổng lượng vốn huy động lên đến gần 40.000 thời kỳ từ 2000-2005, vốn hóa thị trường chỉ tỷ VND. Trong năm 2008, do sự suy giảm của đạt trên dưới 1% GDP. Quy mô thị trường đã TTCK, tổng số vốn huy động chỉ đạt hơn có bước nhảy vọt mạnh mẽ lên 22,7% GDP 14.300 tỷ đồng thông qua hơn 100 đợt chào vào năm 2006 và ếp ti tục tăng lên mức trên bán chứng khoán ra công chúng. Thị trường 43% vào năm 2007.

Trư ớc biến động của thị hồi phục vào năm 2009 đã tạo điều kiện cho trường tài chính thế giới và những khó khăn hoạt động phát hành qua thị trường chứng của nền kinh tế trong nước, chỉ số giá chứng khoán, đặc biệt là phát hành cổ phiếu. Tổng số khoán đã sụt giảm liên tục trong năm 2008 và vốn huy động qua phát hành cổ phiếu năm làm mức vốn hóa thị trường giảm hơn 50%, 2009 đã tăng hơn 50% so với 2008, đạt 21. Khi nền kinh tế trong nước và tỷ đồng. Ngoài ra, công tác cổ phần hoá doanh thế giới bắt đầu hồi phục nhẹ từ quý II/2009, nghiệp Nhà nước (DNNN) đã được gắn kết với chỉ số giá chứng khoán đã bắt đầu tăng trở lại việc huy động vốn từ công chúng đầu tư, góp cùng với số lượng các công ty niêm yết trên thị phần thúc đẩy nhanh việc sắp xếp khu vực trường cũng gia tăng nhanh chóng.

Giá trị vốn DNNN theo tiến trình cải cách nền kinh tế của hóa thị trường cổ phiếu tính đến cuối năm Chính phủ và huy động vốn cho ngân sách nhà 2009 đã đạt 37,71% GDP. Ước tính đến cuối nước. Thực tế, việc gắn kết công tác cổ phần năm 2011 sẽ đạt khoảng từ 45-55% GDP. hóa DNNN với công tác tạo hàng cho TTCK là Hoạt động phát hành huy động vốn nhân tố chủ đạo quyết định trên TTCK thực tế chỉ mới p hát sinh từ năm 2006 trở lại đây.

Trong năm 2006, có 44 công 1 thành công trong việc tạo ra một nguồn hàng đó, việc tuân thủ chào bán ra công chúng phải phong phú, góp phần thúc đẩy tăng trưởng quy đăng ký với UBCKNN còn hạn chế (đặc biệt mô của thị trường thể hiện qua 105 công ty vào thời kỳ ngay sau khi Luật chứng khoán chứng khoán đang hoạt động. mới ban hành) đã tạo nên những rủi ro tiềm ẩn cho TTCK. Hoạt động phát hành TPCP còn 2. NỘI DUNG nhiều bất cập, công tác kế hoạch hoá phát hành 2.1 Tình hình hoạt động trái phiếu chưa tốt, cơ chế phát hành trái phiếu Hoạt động phát hành trái phiếu qua còn nhiều bất cập, chưa có các tổ chức tạo lập Sở giao dịch chứng khoán dần trở thành một thị trường TPCP đúng nghĩa để đảm bảo thành kênh huy động vốn quan trọng cho Chính phủ.

công cho các đợt phát hành cũng như tạo tính Dư nợ trái phiếu Chính phủ (TPCP) tính đến thanh khoản cho thị trường thứ cấp. Thiếu cuối 2009 vào khoảng 16,9% GDP. Các trái đường cong lợi suất chuẩn và tổ chức định phiếu doanh nghiệp được phát hành chủ yếu mức tín nhiệm. theo hình thức phát hành riêng lẻ, do vậy, số Tổng lợi nhuận năm 2011 của 26 trái phiếu doanh nghiệp được niêm yết trên công ty chứng khoán đang niêm yết là -1.408 TTGDCK/SGDCK không nhi ều.Tuy nhiên, tỷ đồng, giảm gần 3.200 tỷ so với năm 2010.

hoạt động phát hành của các công ty đại chúng SBS là dẫn đầu về mức lỗ còn HSC có lãi lớn vẫn còn mang tính tự phát, không hoàn toàn nhất. Với sự suy giảm mạnh của thị trường dựa trên nhu cầu sử dụng vốn của doanh trong năm 2011, các công ty ch ứng khoán lại nghiệp, làm giảm hiệu quả sử dụng vốn. có thêm một năm “ác mộng” n hư đã từng xảy Không ít tổ chức phát hành huy động vốn trên ra trong năm 2008. Hi ện tại, có 27 công ty TTCK để đầu tư trở lại vào chứng khoán mà chứng khoán đang niêm yết, chiếm ¼ tổng không phải để mở rộng sản xuất kinh doanh, lượng công ty chứng khoán.

Kết quả kinh góp phần tạo nên bong bóng thị trường và rủi doanh của các công ty này cũng phần nào thể ro mất vốn khi thị trường sụt giảm. Hoạt động hiện bức tranh chung của toàn ngành. Tính đến chào bán riêng lẻ không có sự điều chỉnh đầy thời điểm thực hiện bài viết này, chỉ duy nhất đủ của pháp luật và quản lý của các cơ quan có Chứng khoán SME chưa công bố kết quả kinh thẩm quyền dẫn đến các hành vi lạm dụng, ảnh doanh Q4 và cả năm. Các số liệu dưới đây chỉ hưởng đến sự lành mạnh của TTCK.

Bên cạnh gồm kết quả của 26 công ty còn lại.1: Tổng doanh thu và lợi nhuận của các CTCK niêm yết các công ty chứng khoán. Nó bao gồm các Tổng doanh thu của 26 CTCK niêm khoản thu nhập như lãi tiền gửi, cung cấp các yết trong năm vừa qua đạt 6.259 tỷ đồng, giảm dịch vụ cho nhà đầu tư. Doanh thu từ cung cấp giảm 2.300 tỷ so với năm 2010. Lợi nhuận các dịch vụ liên quan chặt chẽ với hoạt động trước thuế cũng giảm 3.758 tỷ môi giới đều dựa trên hoạt động giao dịch của xuống -1.

Mặc dù mang cái tên rất khách hàng. chung chung là “Doanh thu khác” nhưng đây đang là nguồn thu quan trọng nhất của hầu hết 2 Hình 2.2: Cơ cấu doanh thu năm 2011 của các CTCK niêm yết HSC với 91 tỷ đồng và BVS đứng thứ 3 với 65 Qua biểu đồ trên có thể thấy Doanh tỷ đồng.Trong năm 2011, HSC ãđvươn lên thu khác chiếm ½, Doanh thu tự doanh chiếm đứng thứ 2 về thị phần môi giới tại cả HoSE và 1/3, Doanh thu môiớigichiếm 1/10 tổng HNX. SSI từ thứ 2 lên vị trí dẫn đầu tại HoSE doanh thu của các CTCK. Doanh thu môi giới và đứng 7 tại HNX.

của SSI dẫn đầu với 96 tỷ đồng, đứng thứ 2 là Hình 2.3: So sánh tổng lợi nhuận của các CTCK lãi và tổng lỗ của các CTCK Tổng doanh thu của 26 CTCK niêm yết trong công ty chứng khoán cổ phần lại được chia ra năm vừa qua đạt 6.259 tỷ đồng, giảm giảm 3 phân nhóm căn cứ theo quy mô tổng nguồn 2.300 tỷ so với năm 2010. Lợi nhuận trước vốn và vốn điều lệ: nhóm các công ty chứng thuế cũng giảm 3.758 tỷ xuống - khoán có quy môớnl gồm: SSI, SBS,KLS, 1. Mặc dù mang cái tên rất chung HSC và các công ty có ổng t nguồn vốn vào chung là “Doanh thu khác” nhưng đây đang là khoảng trên 1.000 tỷ đồng; nhóm các công ty nguồn thu quan trọng nhất của hầu hết các chứng khoán nhỏ hơn gồm các công ty chứng công ty chứng khoán. Nó bao gồm các khoản khoán như: VIT, Trường Sơn, Hồng Bàng, Hà thu nhập như lãi tiền gửi, cung cấp các dịch vụ Thành, …có mức vốn điều lệ dưới 100 tỷ và cho nhà đầu tư.

Doanh thu từ cung cấp c ác nhóm các công ty chứng khoán có vốn điều lệ dịch vụ liên quan chặt chẽ với hoạt động môi 100 – dưới 1.