§¹i häc quèc gia hµ néi khoa luËt §Ëu Anh TuÊn Qu¶n lý, ®iÒu hµnh trong c«ng ty cæ phÇn ë ViÖt nam Chuyªn ngµnh: Ph¸p luËt Kinh doanh M∙ sè: 6.05 LuËn v¨n th¹c sÜ luËt häc Ng−êi h−íng dÉn khoa häc: TiÕn sÜ Ph¹m duy NghÜa Hµ Néi - n¨m 2004 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Môc lôc Trang Më ®Çu 6 Ch−¬ng 1 - Nh÷ng vÊn ®Ò c¬ b¶n vÒ qu¶n lý, ®iÒu hµnh trong c«ng ty cæ phÇn 12 1.1 Tæng quan vÒ nh÷ng ®Æc thï cña c«ng ty cæ phÇn: .2 Kh¸i niÖm vµ vai trß cña qu¶n lý vµ ®iÒu hµnh trong c«ng ty cæ phÇn:. Sù cÇn thiÕt cña mét hÖ thèng qu¶n lý, ®iÒu hµnh trong c«ng ty cæ phÇn:. Vai trß cña hÖ thèng qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty cæ phÇn:. Vai trß ®èi víi c«ng ty vµ nhµ ®Çu t−:.
Vai trß ®èi víi quèc gia vµ nÒn kinh tÕ:. C¸c yÕu tè ¶nh h−ëng ®Õn c¬ cÊu, ho¹t ®éng qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty cæ phÇn:. C¸c yÕu tè bªn trong c«ng ty:. C¸c m« h×nh qu¶n lý, ®iÒu hµnh trong c«ng ty cæ phÇn phæ biÕn trªn thÕ giíi:.
Ph©n chia m« h×nh qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty cæ phÇn theo ®Æc ®iÓm kinh tÕ – x· héi vµ v¨n ho¸:. Ph©n chia m« h×nh qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty cæ phÇn theo ®èi t−îng, chñ thÓ mµ m« h×nh h−íng tíi:. Xu h−íng qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty cæ phÇn trªn thÕ giíi hiÖn nay:. Xu h−íng héi tô (hay lµ chiÒu h−íng thay ®æi theo m« h×nh Anh – Mü:.
Xu h−íng thay ®æi qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty cæ phÇn ë NhËt B¶n: 34 1. Xu h−íng thay ®æi qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty cæ phÇn ë Mü:. 34 Ch−¬ng 2 - Qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty cæ phÇn ë viÖt Nam hiÖn nay 38 2. C¬ chÕ ph©n bæ quyÒn lùc trong c«ng ty cæ phÇn – M« h×nh qu¶n lý, ®iÒu hµnh trong c«ng ty cæ phÇn:.
Cæ ®«ng vµ §¹i héi ®ång cæ ®«ng:. Héi ®ång qu¶n trÞ:. 42 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Gi¸m ®èc vµ bé m¸y ®iÒu hµnh:.
M« h×nh qu¶n lý, ®iÒu hµnh trong c«ng ty cæ phÇn giai ®o¹n tr−íc khi cã LuËt Doanh nghiÖp 1999:. Giai ®o¹n tr−íc khi LuËt C«ng ty 1990 ra ®êi:. M« h×nh qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty cæ phÇn theo LuËt C«ng ty 1990:. M« h×nh qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty cæ phÇn theo LuËt Doanh nghiÖp 1999: 51 2.
Cæ ®«ng vµ §H§C§ theo LuËt Doanh nghiÖp 1999:. H§QT theo LuËt Doanh nghiÖp 1999:. Gi¸m ®èc – Tæng gi¸m ®èc:. Ban KiÓm so¸t:.
Mét sè vÊn ®Ò tõ thùc tiÔn qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty cæ phÇn ë ViÖt Nam hiÖn nay:. M« h×nh qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty cæ phÇn theo LuËt Doanh nghiÖp 1999 vµ ®iÒu kiÖn kinh tÕ – x· héi, v¨n ho¸ cña ViÖt Nam:. Sù ph©n bæ thÈm quyÒn gi÷a §H§C§ vµ H§QT theo LuËt Doanh nghiÖp 1999:. TÝnh minh b¹ch, c«ng khai trong c«ng ty cæ phÇn ë ViÖt Nam hiÖn nay:.
Qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty cæ phÇn vµ c¸c thÓ chÕ hç trî ë ViÖt Nam hiÖn nay:. Thùc tr¹ng b¶o vÖ c¸c cæ ®«ng thiÓu sè theo LuËt Doanh nghiÖp ë ViÖt Nam hiÖn nay:. M« h×nh qu¶n lý, ®iÒu hµnh theo LuËt Doanh nghiÖp 1999 kh«ng phï hîp víi c¸c c«ng ty cæ phÇn ph¸t hµnh chøng kho¸n:. Qu¶n lý, ®iÒu hµnh t¹i c¸c c«ng ty cæ phÇn ®−îc cæ phÇn ho¸ tõ doanh nghiÖp nhµ n−íc:.
Sù can thiÖp cña Nhµ n−íc vµo ho¹t ®éng qu¶n lý, ®iÒu hµnh cña c«ng ty cæ phÇn:. Bé m¸y qu¶n lý, ®iÒu hµnh sau khi cæ phÇn ho¸ vÉn kh«ng kh¸c so víi tr−íc:. Vai trß cña cæ ®«ng lµ ng−êi lao ®éng trong c¸c c«ng ty cæ phÇn ®−îc cæ phÇn ho¸ tõ doanh nghiÖp nhµ n−íc:. 80 3 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Ch−¬ng 3 - Mét sè khuyÕn nghÞ vµ gi¶i ph¸p ®Ó hoµn thiÖn ph¸p luËt vÒ qu¶n lý, ®iÒu hµnh trong c«ng ty cæ phÇn ë ViÖt Nam hiÖn nay 84 3.
Nhu cÇu hoµn thiÖn ph¸p luËt vÒ qu¶n lý, ®iÒu hµnh trong c«ng ty cæ phÇn ë ViÖt Nam hiÖn nay:. §Þnh h−íng cña §¶ng vµ ChÝnh phñ vÒ viÖc hoµn thiÖn ph¸p luËt vÒ qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty cæ phÇn:. Nhu cÇu hoµn thiÖn ph¸p luËt vÒ qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty cæ phÇn tõ thùc tiÔn ph¸t triÓn kinh tÕ – x· héi cña ViÖt Nam:. C¸c khuyÕn nghÞ cña c¸c tæ chøc quèc tÕ vÒ qu¶n lý, ®iÒu hµnh trong c«ng ty cæ phÇn:.
C¸c khuyÕn nghÞ vÒ qu¶n lý, ®iÒu hµnh trong c«ng ty cæ phÇn cña OECD:. Nh÷ng th«ng lÖ tèt nhÊt trong qu¶n lý, ®iÒu hµnh ®èi víi c¸c c«ng ty cæ phÇn cña ViÖt Nam – C¸c khuyÕn nghÞ tõ ADB:. Mét sè ®Ò nghÞ cô thÓ cña t¸c gi¶ vÒ viÖc hoµn thiÖn m« h×nh qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty cæ phÇn ë ViÖt Nam hiÖn nay:. §èi víi c¸c vÊn ®Ò chung ¶nh h−ëng ®Õn ho¹t ®éng qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty cæ phÇn ë ViÖt Nam hiÖn nay:.
§èi víi LuËt Doanh nghiÖp 1999:. §èi víi ho¹t ®éng qu¶n lý, ®iÒu hµnh trong c¸c c«ng ty cæ phÇn ®−îc cæ phÇn ho¸ tõ c¸c doanh nghiÖp nhµ n−íc:. 101 KÕt luËn 103 Danh môc tµi liÖu tham kh¶o 104 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Danh môc tõ viÕt t¾t ADB: Ng©n hµng Ph¸t triÓn Ch©u ¸ CIEM: ViÖn Nghiªn cøu Qu¶n lý Kinh tÕ Trung −¬ng CIPE: Trung t©m c«ng ty t− nh©n quèc tÕ §H§C§: §¹i héi ®ång cæ ®«ng IFC: Quü TiÒn tÖ Quèc tÕ H§QT: Héi ®ång qu¶n trÞ MPDF: Tæ chøc ph¸t triÓn tiÓu vïng s«ng Mªk«ng NXB: Nhµ xuÊt b¶n OECD: Tæ chøc hîp t¸c vµ ph¸t triÓn kinh tÕ WB: Ng©n hµng ThÕ giíi 5 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Më ®Çu: TÝnh cÊp thiÕt cña ®Ò tµi: HiÖn nay, qu¶n lý ®iÒu hµnh trong c«ng ty cæ phÇn lµ mét vÊn ®Ò næi bËt, ®−îc sù quan t©m kh«ng chØ t¹i c¸c quèc gia ®ang chuyÓn ®æi nh− Nga, Trung Quèc hay ViÖt Nam mµ ngay c¶ c¸c n−íc ®· ph¸t triÓn nh− Mü, §øc, NhËt… Sù ph¸ s¶n cña c¸c ®¹i c«ng ty ë Mü nh÷ng n¨m gÇn ®©y nh− Worldcom, Tyco, Enron… ®Æt ra nhiÒu vÊn ®Ò vÒ qu¶n lý, ®iÒu hµnh trong c«ng ty cæ phÇn, thu hót ®−îc sù quan t©m cña nhiÒu häc gi¶, nhiÒu nhµ qu¶n lý trªn toµn thÕ giíi. Trong bèi c¶nh qu¸ tr×nh toµn cÇu ho¸, héi nhËp kinh tÕ quèc tÕ vµ sù thèng nhÊt c¸c thÞ tr−êng vèn, lao ®éng… ®ang diÔn ra m¹nh mÏ, vÊn ®Ò qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty d−êng nh− ®ang trë thµnh mét vÊn ®Ò cã tÝnh toµn cÇu.
Do míi lµm quen víi nÒn kinh tÕ thÞ tr−êng, kh¸i niÖm vÒ cæ phÇn, cæ phiÕu, c«ng ty cæ phÇn, qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty cæ phÇn… ë ViÖt Nam cßn kh¸ míi mÎ. Cung c¸ch qu¶n lý, ®iÒu hµnh doanh nghiÖp theo kiÓu ¸ §«ng, bÞ rµng buéc bëi nhiÒu mèi quan hÖ gia ®×nh vµ x· héi, cïng víi chÕ ®é së h÷u ch−a râ rµng, nh÷ng thiÕt chÕ bæ trî cßn yÕu kÐm hoÆc thiÕu v¾ng ë ViÖt Nam lµ nh÷ng nguyªn nh©n quan träng c¶n trë viÖc h×nh thµnh mét hÖ thèng qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty tèt, mét nÒn v¨n ho¸ qu¶n trÞ c«ng ty ë n−íc ta. VÊn ®Ò nµy cµng trë nªn cÇn thiÕt h¬n khi c¸c c«ng ty cæ phÇn ra ®êi ngµy cµng nhiÒu, thÞ tr−êng chøng kho¸n ®ang ph¸t triÓn, nhiÒu c¸c nhµ ®Çu t− ®ang cã xu h−íng bá vèn mua cæ phÇn cña c¸c c«ng ty. ThiÕu v¾ng mét c¬ chÕ qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty tèt, quyÒn lîi cña c¸c nhµ ®Çu t− kh«ng ®−îc b¶o vÖ, nh÷ng ng−êi cã tiÒn sÏ ng¹i ngÇn khi ®Çu t− vµo c¸c c«ng ty.
HÖ qu¶ tiÕp theo lµ gi¶m kh¶ n¨ng huy ®éng vèn trªn thÞ tr−êng vèn dµi h¹n vµ trung h¹n, ¶nh h−ëng nghiªm träng ®Õn sù ph¸t triÓn v÷ng bÒn cña nÒn kinh tÕ. Nh»m t×m hiÓu c¸c vÊn ®Ò liªn quan ®Õn qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty cæ phÇn, thùc tr¹ng qu¶n lý, ®iÒu hµnh trong c«ng ty cæ phÇn ë ViÖt Nam hiÖn nay vµ gãp 6 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com phÇn ®−a ra c¸c khuyÕn nghÞ cÇn thiÕt ®Ó hoµn thiÖn ph¸p luËt vÒ qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty cæ phÇn t¹i ViÖt Nam, t«i m¹nh d¹n chän ®Ò tµi: "Qu¶n lý, ®iÒu hµnh trong c«ng ty cæ phÇn ë ViÖt Nam" lµm LuËn v¨n tèt nghiÖp cao häc LuËt. T×nh h×nh nghiªn cøu: HiÖn nay, rÊt nhiÒu nhµ nghiªn cøu trªn thÕ giíi quan t©m ®Õn ®Ò tµi vÒ qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty cæ phÇn (corporate governance) vµ cã nhiÒu t¸c gi¶ vµ nghiªn cøu rÊt næi tiÕng, ®Æc biÖt ë Mü. §Çu tiªn ph¶i kÓ ®Õn bµi viÕt "The Modern Corporation and Private Property" (C«ng ty theo kiÓu hiÖn ®¹i vµ tµi s¶n t− nh©n) xuÊt b¶n n¨m 1932 cña Adolf A.
Means, mét t¸c phÈm ®−îc ®¸nh gi¸ lµ t¹o ra b−íc thay ®æi quan träng ®èi víi m« h×nh c«ng ty cæ phÇn. C¸c bµi viÕt kh¸c cã thÓ kÓ ®Õn nh− "The Nuture of the Firm" (Nguån gèc cña c«ng ty) cña R.Coase n¨m 1963… VÒ qu¶n lý, ®iÒu hµnh trong c«ng ty cæ phÇn ë c¸c quèc gia ®ang chuyÓn ®æi, cã nhiÒu t¸c gi¶ vµ c«ng tr×nh næi tiÕng nh− Reiner H. Kraakman, Henry Hansmann, Bernard Black hay Anna Tarassova… víi c¸c c«ng tr×nh nh−: "The End of History for Corporate Law" (Sù chÊm døt cña lÞch sö LuËt C«ng ty) cña Henry Hansmann vµ Reinier H. Kraakman, "Russian Privatization and Corporate Governance: What Went Wrong?" (T− nh©n ho¸ c¸c c«ng ty ë Nga: Sai lÇm ë ®©u?) cña Bernal Black, Reinier Kraakman vµ Anna Tarassova, "A Self-Enforcing Model of Corporate Law" (M« h×nh tù ®iÒu chØnh cña LuËt C«ng ty) cña Bernard Black vµ Reinier Kraakman… Ngoµi ra cßn nhiÒu c¸c nghiªn cøu còng rÊt næi tiÕng kh¸c vÒ qu¶n lý, ®iÒu hµnh c«ng ty vµ LuËt C«ng ty nh− "Separation of Ownership and Control" (Sù t¸ch biÖt gi÷a së h÷u vµ qu¶n lý) cña Eugene F.
Jensen; "Toward an Economic Model of Japanese Firm" (H−íng vÒ m« h×nh kinh tÕ cña c«ng ty NhËt B¶n) cña Masahiko Aoki; "A Rent-Protection Theory of Corporate Ownership and Control" (ThuyÕt chèng chia t¸ch gi÷a së h÷u vµ qu¶n lý c«ng ty) cña Lucian Aye Bebchuk; "The Future as History: The Prospects for Global Convergence in 7 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Corporate Governance and its Implications" (T−¬ng lai còng nh− lÞch sö: TriÓn väng hîp nhÊt toµn cÇu vÒ qu¶n trÞ c«ng ty vµ kh¶ n¨ng ¸p dông) cña John C. Coffee; "Investor Protection and Corporate Goverance" (B¶o vÖ nhµ ®Çu t− vµ qu¶n trÞ c«ng ty) cña Rafael La-Porta hay "Corporate Law's Limits" (C¸c giíi h¹n cña LuËt C«ng ty) cña Mark J. Roe… §èi víi giíi nghiªn cøu cña ViÖt Nam, qu¶n lý, ®iÒu hµnh trong c«ng ty cæ phÇn lµ vÊn ®Ò míi.