Chương 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lý luận về tổ chức kế toán theo mô hình đơn vi tự chủ tài chính trong các đơn vi sự nghiệp công lập Chương 2: Phương pháp nghiên cứu Chương 3: Thực trạng tổ chức kế toán theo mô hình tự chủ tài chính tại Trường Đại học Hà Nội. Chương 4: Một số giải pháp hoàn thiện tổ chức kế toán theo mô hình tự chủ tài chính tại Trường Đại học Hà Nội. TONG QUAN TINH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VE TO CHỨC KE TOÁN THEO MÔ HÌNH DON VỊ TỰ CHỦ TÀI CHÍNH TRONG CÁC ĐƠN VỊ SỰ NGHIỆP CÔNG LẬP 1.1 Tống quan tình hình nghiên cứu và cơ sé lý luận về tổ chức kế toán theo mô hình đơn vị tự chủ tài chính trong các đơn vị sự nghiệp công lập 1. Các nghiên cứu trên thế giới.
Do đặc điểm chính trị, chế độ, chính sách chuẩn mực kế toán áp dụng tại các quốc gia trên thế giới không giống nhau đặc biệt là chế độ kế toán hành chính sự nghiệp nên các nghiên cứu về tổ chức kế toán theo mô hình tự chủ tài chính gần như không có tương đồng với Việt Nam. Vì vậy, tác giả chủ yếu đánh giá tổng quan các nghiên cứu trong nước. Các nghién Cứu trong Hước. Luận văn của Trần Lệ Diễm (Trường Đại học Kinh tế TP Hồ Chí Minh) năm 2019 về hoàn thiện tổ chức công tác kế toán tại các don vị sự nghiệp công lập trực thuộc Sở Giao thông vận tai TP Hồ Chí Minh.
Kết quả nghiên cứu của đề tài đã đưa ra những đánh giá về thực trạng của tổ chức công tác kế toán tại các đơn vị sự nghiệp trực thuộc Sở Giao thông vận tải TP Hồ Chí Minh, làm căn cứ cho việc đề xuất giải pháp hoàn thiện tổ chức công tác kế toán của đơn vị trực thuộc, nâng cao độ tin cậy của thông tin trên các báo cáo tải chính, giảm thiểu mức độ sai lệch. Đề tài “ Hoàn thiện công tác kế toán tại Sở Khoa học và Công nghệ Quảng Nam “ của tác giả Nguyễn Thành Đô — Trường Đại học Kinh tế Dai học Đà Nang năm 2020. Luận văn đã hệ thống hoá được các van dé lý luận cơ bản về tô chức công tác kế toán (hệ thống chứng từ kế toán, hệ thong tai khoan, hé thong số kế toán chi tiết, tổng hợp, báo cáo kế toán) trong các đơn vị sự nghiệp có thu. Luận văn tập trung phản ánh thực trạng công tác kế toán trong Sở Khoa học công nghệ Quảng Nam.
Đồng thời cũng rút ra được những ưu điểm và những tôn tại trong quá trình t6 chức công tác kế toán của Sở và đây cũng chính là tiền đề để đưa ra các giải pháp hoàn thiện công tác kế toán. Luận văn đã đề xuất những quan điểm và những giải pháp cụ thé mang tính định hướng khoa học, hợp lý, tinh lý luận và thực tiễn dé hoàn thiện tổ chức công tác kế toán tại Sở Khoa học công nghệ Quảng Nam. Từ đó góp phần giúp công tác kế toán của Sở khoa học và Công nghệ Quảng Nam hợp lý hơn, đáp ứng những yêu cầu mới trong giai đoạn hội nhập kinh tế khu vực và quốc tế đang diễn ra mạnh mẽ hiện nay. Nghiên cứu “ Hodn thiện tổ chức công tác kế toán theo cơ chế tự chủ tài chính tại các đơn vị sự nghiệp có thu của Sở Tài nguyên và Môi trường Quảng Bình “ của Tran Thị Thơm — Đại học Kinh tế Đại học Da Nẵng năm 2020.
Luận văn đã thé hiện được các nội dung: Hệ thống hóa cơ sở lý luận về công tác kế toán theo cơ chế tự chủ tài chính tại các don vi sự nghiệp có thu trong lĩnh vực sự nghiệp kinh tế và su nghiệp khác, đưa ra những lý luận chung về đơn vị SNCL và quản lý tài chính theo hướng tự chủ tài chính và nội dung cơ bản về công tác kế toán trong đơn vị SNCL. Hệ thống hóa những lý luận cơ bản về nội dung về quản lý tài chính và công tác kế toán của các đơn vị sự nghiệp có thu của Sở Tài nguyên và Môi trường Quảng Bình. Đi sâu phân tích thực trạng một số hoạt động của công tác kế toán theo theo hướng tự chủ tai chính, rút ra những ưu điểm và những tồn tại, bất cập, nguyên nhân trong công tác kế toán từ đó có những kiến nghị, đề xuất phù hợp với tình hình thực tế để nâng cao hiệu quả hoạt động của các đơn vi sự nghiệp có thu của Sở Tài nguyên và Môi trường Quảng Bình Luận văn “ Các nhân to ảnh hưởng đến tô chức công tác kế toán tại các don vị giáo dục công lập trên địa bàn Tỉnh Vĩnh Long “ của Vũ Kiến Phúc - Trường Đại học Kinh tế TP Hồ Chí Minh năm 2018 đã chỉ ra sáu nhân tô ảnh hưởng đến t6 chức công tác kế toán tại các đơn vị sự nghiệp giáo dục công lập trên địa bàn tỉnh Vĩnh Long bao gồm Nguồn nhân lực kế toán; Công tác thanh tra; Hệ thống VBPQ; Ung dung CNTT; Ban Giám hiệu va Hệ thống KSNB. Thông qua nghiên cứu định tính, luận văn đã tiến hành phân tích đo lường tô chức công tác kế toán và các nhân tô tác động đến tổ chức công tác kế toán.
Đây cũng chính là điểm khác biệt và thé hiện sự nghiên cứu chuyên sâu, mang tính thuyết phục cao hơn so với các nghiên cứu khác cùng nội dung chỉ dùng phương pháp thống kê, so sánh, phân tích. Đề tài "Hoàn thiện tổ chức công tác kế toán của các bệnh viện y học cổ truyền trên dia bàn thành pho Hà Nội" của tác giả Nguyễn Thị Phương Anh - Hoc viện tài chính năm 2020. Tác giả đã nghiên cứu nội dung của tổ chức công tác kế toán trong các đơn vị SNCL trên cả hai góc độ: KTTC và KTQT. Trong đó, trên góc độ KTTC, với cách tiếp cận theo quy trình thu nhận, xử lý và cung cấp thông tin kế toán, bao gồm: Tổ chức nguồn nhân lực, thu thập dữ liệu, xử lý dữ liệu, phân tích và cung cấp thông tin kế toán, tổ chức kiểm tra kế toán và ứng dụng công nghệ thông tin vào công tác kế toán.
Trên góc độ KTQT, tác giả chỉ tập trung nghiên cứu nội dung phân loại chi phi và xây dựng định mức, dự toán chi phí. Trên cơ sở đó, tac giả đã nghiên cứu thực trạng tô chức công tác kế toán trong các Bệnh viện y học cô truyền trên địa bàn thành phố Hà Nội, từ đó chỉ ra những tồn tại và đề xuất các giải pháp dé hoàn thiện tổ chức công tác kế toán tại các đơn vị này. Tuy nhiên, các Bệnh viện y học cô truyền trên địa bàn thành phố Hà Nội đều là các đơn vị mới được giao tự chủ một phần, vẫn còn có nguồn kinh phí NSNN cấp, chưa có đơn vị nào được giao tự chủ chi thường xuyên và chi đầu tư nên các giải pháp đưa ra mặc dù đã gắn với việc thực hiện cơ chế tự chủ nhưng còn chưa phản ánh đầy đủ nếu áp dụng vào đơn vi tự chủ chi thường xuyên và chi đầu tư. Đồng thời, luận văn cũng chưa tiễn hành đánh giá hiệu quả hoạt động của các bệnh viện này.
Luận án “ Tổ chức công tác kế toán tại các bệnh viện đa khoa trung ương trên dia bàn thành pho Hà Nội trong điều kiện tự chủ tài chính ” của nghiên cứu sinh Hy Thị Hải Yến — Học viện Tài chính năm 2020 đã hệ thống hóa và làm rõ một số lý luận cơ bản về tô chức công tác kế toán tại các đơn vị sự nghiệp y tế công lập theo quy trình thu nhận, xử lý và cung cấp thông tin trên cơ sở khái quát hóa lý luận về đơn vị sự nghiệp công lập cũng như nội dung quyên tự chủ về tài chính trong các đơn vị sự nghiệp y tế công lập, qua đó luận án chỉ ra những nhân tô ảnh hưởng đến tổ chức công tác kế toán tại đơn vị sự nghiệp y tế công lập trong điều kiện tự chủ tài chính. VỀ mặt thực tiễn luận án đã phân tích, làm rõ thực trạng tổ chức công tác kế toán tại 03 bệnh viện đa khoa trung ương là: Bệnh viện Bạch Mai, Bệnh viện E và Bệnh viện Hữu Nghị ké từ khi áp dụng chế độ kế toán theo TT 107/2017/TT-BTC trong bồi cảnh thực hiện tự chủ tai chính giai đoạn 2014-2018 (cả 3 bệnh viện đã tự chủ chi thường xuyên, trong đó có 1 bệnh viện tự chủ chi đầu tư). Qua đó luận án cũng đã chỉ ra một số hạn chế trong chu trình thu thập, xử lý và cung cấp thông tin kế toán ở các bệnh viện này. Luận án đã phân tích và làm rõ nguyên nhân của những hạn chế dé từ đó đề xuất giải pháp hoàn thiện tổ chức công tác kế toán trong các bệnh viện đa khoa trung ương trong bối cảnh tự chủ về tài chính.
Các giải pháp được đưa ra tập trung vào 6 nhóm giải pháp: Tổ chức bộ máy kế toán, tô chức thu nhận thông tin kế toán, tô chức hệ thống hóa và xử lý thông tin kế toán, tổ chức cung cấp thông tin kế toán, tổ chức kiêm tra kế toán, tổ chức ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác kế toán. Các nhóm giải pháp đề xuất đã sát với các yêu cầu đặt ra đối với tổ chức công tác kế toán tại các đơn vị trong điều kiện tự chủ tài chính. Tuy nhiên, giải pháp về ứng dụng CNTT trong tổ chức công tác kế toán mới chỉ dừng lại ở việc áp dụng máy tính, phần mềm ứng dụng vào công tác kế toán chứ chưa sử dụng công nghệ cao như công nghệ điện toán đám mây, Blockchain,. Có thé thay các nghiên cứu nước ngoài chủ yếu nghiên cứu về nguyên lý và nguyên tac chung của tổ chức công tác kế toán, đặc điểm tổ chức công tác kế toán trên góc độ Kế toán tài chính và Kế toán quản trị, tình hình áp dụng chuẩn mực kế toán công quốc tế trong tô chức công tác kế toán tại các đơn vị sự nghiệp công nói chung và các trường Đại học công lập nói riêng ở nhiều quốc gia trên thế giới.
Đối với các nghiên cứu trong nước, các công trình đã công bố thường chỉ tập trung nghiên cứu những lý luận chung về tổ chức công tác kế toán trong các đơn vị SNCL thuộc các ngành y tế, giáo dục, giao thông, khoa học công nghệ v., sau đó đánh giá thực trạng và đưa ra giải pháp nhằm khắc phục những bắt cập tại các đơn vị này.