Luận văn quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại trên địa bàn tỉnh ất tạ pư nước cộng hòa dân chủ nhân dân lào

Tài liệu nghiên cứu Luận văn quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại trên địa bàn tỉnh ất tạ pư nước cộng hòa dân, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên

• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế Quốc Dân
• Chuyên ngành: Quản Lý Công
• Đề tài: Quản Lý Nhà Nước Đối Với Hoạt Động Thương Mại Trên Địa Bàn Tỉnh Ắt Tạ Pư, Nước Cộng Hòa Dân Chủ Nhân Dân Lào
• Loại tài liệu: Luận Văn
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Attapư

Mục lục chi tiết

• MỞ ĐẦU
• Tính cấp thiết của đề tài
• Tình hình nghiên cứu
• Mục đích và nhiệm vụ nghiên cứu
• Đối tượng, phạm vi nghiên cứu
• Phương pháp nghiên cứu
• Ý nghĩa lý luận và thực tiễn của luận văn
• Kết cấu của luận văn
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ KHOA HỌC QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG THƯƠNG MẠI
• 1.1. Cơ sở lý luận về hoạt động thương mại
• 1.1.1. Khái niệm thương mại và hoạt động thương mại
• 1.1.2. Chức năng của hoạt động thương mại
• 1.1.3. Tác động và vai trò của hoạt động thương mại đối với phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn tỉnh
• 1.2. Quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại
• 1.2.1. Khái niệm quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại
• 1.2.2. Sự cần thiết quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại trên địa bàn tỉnh
• 1.2.3. Chức năng quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại
• 1.2.4. Nội dung quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại
• 1.2.5. Các nhân tố ảnh hưởng đến quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại
• 1.3. Kinh nghiệm quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại và bài học rút ra cho tỉnh Ắt Tạ Pư
• 1.3.1. Kinh nghiệm đổi mới quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại của thủ đô Hà Nội, Việt Nam
• 1.3.2. Kinh nghiệm của thành phố Đà Nẵng, Việt Nam
• 1.3.3. Bài học kinh nghiệm cho tỉnh Ắt Tạ Pư
• 1.4. TIỂU KẾT CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG THƯƠNG MẠI Ở TỈNH ẮT TẠ PƯ, CỘNG HÒA DÂN CHỦ NHÂN DÂN LÀO
• 2.1. Tổng quan tình hình kinh tế - xã hội tỉnh Ắt Tạ Pư
• 2.2. Thực trạng quản lý nhà nước về thương mại ở tỉnh Ắt Tạ Pư giai đoạn 2013 – 2017
• 2.2.1. Đóng góp của thương mại
• 2.2.2. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và dịch vụ
• 2.2.3. Hoạt động xuất khẩu hàng hóa
• 2.2.4. Hoạt động nhập khẩu hàng hóa
• 2.2.5. Đánh giá chung về hoạt động thương mại trên địa bàn tỉnh Attapư
• 2.2.6. Những thành tựu. Những hạn chế
• 2.2.7. Cơ sở pháp lý đối với hoạt động thương mại
• 2.2.8. Ban hành pháp luật về thương mại
• 2.2.9. Tổ chức thực hiện các văn bản pháp luật có liên quan đến hoạt động thương mại
• 2.2.10. Các chính sách đối với hoạt động thương mại
• 2.2.11. Chính sách hỗ trợ xúc tiến thương mại
• 2.2.12. Cải cách thủ tục hành chính
• 2.2.13. Chiến lược, qui hoạch, kế hoạch phát triển đối với hoạt động thương mại
• 2.2.14. Bộ máy quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại
• 2.2.15. Kiểm tra, giám sát đối với hoạt động thương mại
• 2.2.16. Đánh giá chung thực trạng quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại trên địa bàn tỉnh Ắt Tạ Pư
• 2.2.16.1. Những kết quả đã đạt được
• 2.2.16.2. Những vấn đề còn tồn tại và nguyên nhân
• 2.3. TIỂU KẾT CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: PHƯƠNG HƯỚNG VÀ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC ĐỐI VỚI HOẠT ĐỘNG THƯƠNG MẠI Ở TỈNH ẮT TẠ PƯ, CỘNG HÒA DÂN CHỦ NHÂN DÂN LÀO
• 3.1. Phương hướng phát triển hoạt động thương mại ở tỉnh Ắt Tạ Pư đến năm 2025
• 3.1.1. Phương hướng chung
• 3.1.2. Phương hướng phát triển xuất khẩu hàng hóa và dịch vụ
• 3.1.3. Quan điểm hoàn thiện quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại ở tỉnh Ắt Tạ Pư
• 3.2. Giải pháp hoàn thiện quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại ở tỉnh Ắt Tạ Pư thời gian tới
• 3.2.1. Hoàn thiện các công cụ quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại trên địa bàn tỉnh Ắt Tạ Pư
• 3.2.2. Hỗ trợ phát triển các loại hình, phương thức kinh doanh thương mại theo hướng văn minh, hiện đại
• 3.2.3. Nâng cao hiệu quả hoạt động xúc tiến thương mại
• 3.2.4. Nâng cao chất lượng bộ máy quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại
• 3.2.5. Tăng cường kiểm tra, kiểm soát chống gian lận thương mại và các hoạt động phi pháp
• 3.2.6. Một số kiến nghị
• 3.2.6.1. Kiến nghị đối với Chính phủ nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào
• 3.2.6.2. Kiến nghị đối với Bộ Công nghiệp và Thương mại nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào
• 3.3. TIỂU KẾT CHƯƠNG 3
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại tại tỉnh Ắt Tạ Pư

Quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại là một yếu tố quan trọng trong việc phát triển kinh tế - xã hội tại tỉnh Ắt Tạ Pư, nước Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào. Hoạt động thương mại không chỉ đóng góp vào ngân sách địa phương mà còn tạo ra nhiều cơ hội việc làm cho người dân. Việc quản lý hiệu quả sẽ giúp tối ưu hóa các nguồn lực và nâng cao chất lượng dịch vụ thương mại.

1.1. Khái niệm và vai trò của quản lý nhà nước trong thương mại

Quản lý nhà nước trong thương mại bao gồm các chính sách, quy định và hoạt động giám sát nhằm đảm bảo sự phát triển bền vững của thị trường. Vai trò của nó là tạo ra môi trường kinh doanh thuận lợi, bảo vệ quyền lợi của người tiêu dùng và thúc đẩy cạnh tranh lành mạnh.

1.2. Tình hình thương mại tại tỉnh Ắt Tạ Pư

Tỉnh Ắt Tạ Pư có vị trí địa lý thuận lợi, là cầu nối giữa Lào, Việt Nam và Campuchia. Thương mại tại đây đang phát triển mạnh mẽ với sự gia tăng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng năm, tuy nhiên vẫn còn nhiều thách thức cần giải quyết.

II. Những thách thức trong quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại

Mặc dù đã đạt được nhiều thành tựu, nhưng quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại tại tỉnh Ắt Tạ Pư vẫn gặp phải nhiều thách thức. Các vấn đề như quy hoạch phát triển thương mại chưa đồng bộ, thiếu sự hỗ trợ thực tiễn cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa là những điểm cần cải thiện.

2.1. Hạn chế trong quy hoạch phát triển thương mại

Quy hoạch phát triển thương mại tại tỉnh Ắt Tạ Pư còn thiếu tính đồng bộ và chưa đáp ứng được nhu cầu thực tế. Điều này dẫn đến tình trạng lãng phí nguồn lực và không khai thác được tiềm năng của địa phương.

2.2. Thiếu hỗ trợ cho doanh nghiệp nhỏ và vừa

Các doanh nghiệp nhỏ và vừa gặp khó khăn trong việc tiếp cận nguồn vốn và thông tin thị trường. Chính sách hỗ trợ chưa thực sự hiệu quả, dẫn đến việc nhiều doanh nghiệp không thể phát triển bền vững.

III. Phương pháp cải thiện quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại

Để nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại, cần áp dụng các phương pháp cải tiến như tăng cường đào tạo nguồn nhân lực, cải cách thủ tục hành chính và xây dựng các chính sách hỗ trợ cụ thể cho doanh nghiệp.

3.1. Đào tạo và nâng cao năng lực cho cán bộ quản lý

Đào tạo cán bộ quản lý nhà nước về thương mại là cần thiết để họ có thể nắm bắt kịp thời các xu hướng và thay đổi trong thị trường. Điều này sẽ giúp cải thiện chất lượng dịch vụ và sự hài lòng của người dân.

3.2. Cải cách thủ tục hành chính trong thương mại

Cải cách thủ tục hành chính sẽ giúp giảm thiểu thời gian và chi phí cho doanh nghiệp. Việc đơn giản hóa các quy trình sẽ tạo điều kiện thuận lợi cho các hoạt động thương mại diễn ra suôn sẻ hơn.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về quản lý thương mại

Nghiên cứu về quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại tại tỉnh Ắt Tạ Pư đã chỉ ra nhiều kết quả tích cực. Việc áp dụng các chính sách mới đã giúp tăng cường sự phát triển của các doanh nghiệp và nâng cao chất lượng dịch vụ thương mại.

4.1. Kết quả đạt được từ các chính sách mới

Các chính sách mới đã giúp tăng cường sự phát triển của các doanh nghiệp, đặc biệt là trong lĩnh vực xuất khẩu. Kim ngạch xuất khẩu hàng hóa đã tăng đáng kể trong những năm qua.

4.2. Những bài học kinh nghiệm từ thực tiễn

Bài học kinh nghiệm từ các tỉnh khác cho thấy việc áp dụng các mô hình quản lý hiệu quả có thể giúp tỉnh Ắt Tạ Pư cải thiện tình hình thương mại. Cần học hỏi và áp dụng những phương pháp tốt nhất từ các địa phương thành công.

V. Kết luận và hướng phát triển tương lai cho hoạt động thương mại

Quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại tại tỉnh Ắt Tạ Pư cần được cải thiện để đáp ứng yêu cầu phát triển bền vững. Hướng phát triển tương lai cần tập trung vào việc nâng cao chất lượng dịch vụ, cải thiện môi trường kinh doanh và hỗ trợ doanh nghiệp.

5.1. Định hướng phát triển thương mại bền vững

Định hướng phát triển thương mại bền vững sẽ giúp tỉnh Ắt Tạ Pư khai thác tốt hơn các nguồn lực và tiềm năng của địa phương. Cần có các chính sách hỗ trợ cụ thể cho các lĩnh vực thương mại chủ lực.

5.2. Tăng cường hợp tác quốc tế trong thương mại

Hợp tác quốc tế sẽ mở ra nhiều cơ hội cho tỉnh Ắt Tạ Pư trong việc phát triển thương mại. Cần xây dựng các mối quan hệ đối tác chiến lược với các nước láng giềng để thúc đẩy xuất khẩu và thu hút đầu tư.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong tiến trình hơn 30 năm đổi mới và hội nhập quốc tế của Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào, thu nhập bình quân đầu người tại tỉnh Ắt Tạ Pư đã ghi nhận bước tăng trưởng vượt bậc từ 145 USD vào năm 1986 lên mức 885 USD vào năm 2017. Nằm ở vị trí chiến lược thuộc khu vực Đông Nam Lào với diện tích 10.320 km², Ắt Tạ Pư giữ vai trò cửa ngõ giao thương huyết mạch kết nối qua Quốc lộ 18B tới cửa khẩu quốc tế Phu Cưa - Bờ Y thuộc vùng Tam giác phát triển Việt Nam - Lào - Campuchia. Hoạt động thương mại trên địa bàn đã khẳng định vị thế trụ cột khi đóng góp tỷ trọng tăng từ 37,4% năm 2013 lên 40,56% trong cơ cấu tổng sản phẩm nội địa năm 2017. Tốc độ tăng trưởng tổng mức bán lẻ hàng hóa và dịch vụ đạt bình quân 17,52%/năm, đạt quy mô 5.499 tỷ kíp vào năm 2017.

Tuy nhiên, công tác quản lý nhà nước đối với lĩnh vực thương mại trên địa bàn tỉnh vẫn bộc lộ nhiều điểm nghẽn như quy hoạch mạng lưới phân phối chưa đồng bộ, năng lực hỗ trợ cơ sở kinh doanh tư nhân còn hạn chế và tình trạng nhập siêu kéo dài. Mục tiêu nghiên cứu trọng tâm của luận văn là hệ thống hóa cơ sở khoa học, phân tích và đánh giá toàn diện thực trạng quản lý nhà nước về thương mại giai đoạn 2013-2017, từ đó xây dựng hệ thống giải pháp khả thi nhằm hoàn thiện công tác quản lý đến năm 2025. Nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn sâu sắc, cung cấp cơ sở dữ liệu định lượng và luận cứ khoa học phục vụ đắc lực cho các nhà hoạch định chính sách nâng cao hiệu lực quản lý công nghiệp và thương mại địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng trên nền tảng kết hợp giữa Lý thuyết can thiệp kinh tế của Nhà nước trong nền kinh tế thị trường và Lý thuyết lợi thế so sánh thương mại quốc tế. Theo đó, quản lý nhà nước về thương mại được vận hành thông qua bốn chức năng cốt lõi: hoạch định chiến lược, điều tiết thị trường, phối hợp liên ngành và kiểm tra, giám sát. Luận văn chuẩn hóa 3 khái niệm nền tảng:

• Hoạt động thương mại: Chuỗi hành vi trao đổi hàng hóa, cung ứng dịch vụ nhằm mục đích sinh lợi hoặc thực thi chính sách kinh tế - xã hội.
• Quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại: Sự tác động có tổ chức bằng quyền lực công quyền nhằm định hướng, điều chỉnh và thiết lập trật tự thị trường minh bạch.
• Hạ tầng thương mại biên giới: Hệ thống logistics, kho bãi và mạng lưới phân phối gắn liền với cửa khẩu và các tuyến giao thông liên vận.

Mô hình nghiên cứu kế thừa bài học kinh nghiệm từ mô hình phát triển thương mại của thành phố Hà Nội với chính sách hoàn thuế xuất khẩu từ 5% đến 10%, cùng mô hình phát triển 7 khu công nghiệp tập trung với diện tích 1.084,5 ha và tỷ lệ lấp đầy 85,9% tại thành phố Đà Nẵng, Việt Nam.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng nguồn dữ liệu thứ cấp từ Niên giám thống kê giai đoạn 2013-2017 của Sở Công nghiệp và Thương mại tỉnh Ắt Tạ Pư kết hợp với dữ liệu khảo sát thực chứng. Khảo sát sơ cấp được thực hiện với cỡ mẫu 150 đối tượng, bao gồm 100 thương nhân kinh doanh tại các trung tâm thương mại, chợ đầu mối và 50 cán bộ quản lý công tác tại Sở Công nghiệp và Thương mại cùng phòng kinh tế của 5 huyện trên địa bàn tỉnh.

Phương pháp chọn mẫu phân tầng kết hợp ngẫu nhiên thuận tiện được áp dụng để đảm bảo tính đại diện cho từng thành phần kinh tế và khu vực địa lý. Luận văn lựa chọn phương pháp thống kê mô tả, phân tích cơ cấu, so sánh chuỗi thời gian và phương pháp tổng hợp diễn dịch. Lý do lựa chọn các phương pháp này là nhằm phản ánh khách quan, định lượng hóa chính xác sự chuyển dịch cơ cấu hàng hóa, đo lường tốc độ tăng trưởng chỉ tiêu thương mại và nhận diện các bất cập trong bộ máy điều hành công quyền theo thời gian thực.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, quy mô lưu chuyển hàng hóa tăng trưởng vượt trội. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tăng từ 2.499 tỷ kíp năm 2013 lên 5.499 tỷ kíp năm 2017, đạt mức tăng trưởng 25,31% so với năm 2016. Tổng mức lưu chuyển hàng hóa bán buôn tăng trưởng bình quân 31,37%/năm, đạt 8.390 tỷ kíp vào năm 2017.

Thứ hai, khu vực kinh tế tư nhân vươn lên giữ vai trò nòng cốt trong bán lẻ khi chiếm 77,7% thị phần năm 2017, trong khi khu vực kinh tế nhà nước giảm xuống còn 12,7% và khu vực đầu tư nước ngoài duy trì mức 9,6%. Ngược lại, trong lĩnh vực bán buôn và xuất nhập khẩu, doanh nghiệp nhà nước vẫn nắm giữ vị thế chi phối với tỷ trọng bán buôn trên 57,7%.

Thứ ba, cơ cấu xuất khẩu có sự chuyển biến tích cực khi kim ngạch tăng trưởng bình quân trên 20%/năm. Tỷ trọng nông sản xuất khẩu tăng mạnh từ 15,34% năm 2013 lên 33,8% năm 2017. Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài đóng góp ngày càng cao, tăng từ 12,33% năm 2013 lên 31,91% kim ngạch xuất khẩu năm 2017.

Thứ tư, tình trạng nhập siêu diễn ra liên tục với tốc độ tăng trưởng kim ngạch nhập khẩu bình quân 23%/năm. Cơ cấu hàng hóa nhập khẩu năm 2017 tập trung vào máy móc, thiết bị chiếm 30,02%, xăng dầu chiếm 28,83% và nguyên vật liệu phục vụ sản xuất chiếm 24,41%.

Thảo luận kết quả

Dữ liệu nghiên cứu được biểu diễn trực quan qua biểu đồ cột chồng thể hiện sự dịch chuyển cơ cấu GDP toàn tỉnh giai đoạn 2013-2017, phản ánh ngành công nghiệp đạt 41,2%, thương mại - dịch vụ đạt 40,56% và nông nghiệp giảm còn 18,24%. Bảng cân đối xuất nhập khẩu và biểu đồ tròn phân tích cơ cấu thị trường cho thấy tỷ trọng xuất khẩu khoáng sản thô giảm dần từ 31,84% xuống 21,21%, chứng minh tính đúng đắn của chính sách khuyến khích chế biến sâu.

Sự suy giảm tỷ trọng xuất khẩu của khu vực nhà nước từ 80,19% năm 2013 xuống 57,7% năm 2017 mở ra không gian phát triển cho kinh tế tư nhân nhưng cũng làm lộ rõ hạn chế về quy mô vốn nhỏ lẻ của các hộ kinh doanh. So sánh với thực tiễn quản lý tại Đà Nẵng và Hà Nội, công tác xúc tiến thương mại biên giới qua tuyến Quốc lộ 18B của Ắt Tạ Pư còn mang tính tự phát, việc kiểm soát nguồn hàng nhập lậu và quản lý giá cả niêm yết tại các chợ nông thôn chưa đạt hiệu quả cao do thiếu hụt trang thiết bị giám sát chuyên dụng.

Đề xuất và khuyến nghị

Thứ nhất, hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật và quy hoạch không gian thương mại. Sở Công nghiệp và Thương mại tỉnh Ắt Tạ Pư cần chủ trì rà soát, điều chỉnh 100% quy hoạch phát triển mạng lưới thương mại và chợ biên giới, đặt mục tiêu nâng tỷ trọng hạ tầng thương mại kiên cố đạt trên 65% vào năm 2025.

Thứ hai, hiện đại hóa bộ máy quản lý và chuẩn hóa đội ngũ cán bộ công chức. Ủy ban nhân dân tỉnh Ắt Tạ Pư cần xây dựng đề án đào tạo chuyên môn định kỳ, bảo đảm tối thiểu 80% cán bộ quản lý thương mại cấp tỉnh và huyện được bồi dưỡng kiến thức hội nhập kinh tế quốc tế và chuyển đổi số giai đoạn 2021-2025.

Thứ ba, đẩy mạnh xúc tiến thương mại và hỗ trợ doanh nghiệp tư nhân tiếp cận thị trường. Ban Quản lý cửa khẩu quốc tế Phu Cưa phối hợp cùng Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh mở rộng các hội chợ kết nối cung cầu với các tỉnh miền Trung Việt Nam, phấn đấu duy trì tốc độ tăng kim ngạch xuất khẩu địa phương đạt trên 22%/năm giai đoạn 2021-2025.

Thứ tư, siết chặt công tác thanh tra, kiểm tra và phòng chống gian lận thương mại. Lực lượng Quản lý thị trường tỉnh cần tăng cường kiểm tra định kỳ 100% các cơ sở kinh doanh bán buôn, kiểm soát chặt chẽ an toàn thực phẩm và niêm yết giá, kéo giảm tỷ lệ vi phạm thương mại qua biên giới xuống dưới 5% mỗi năm đến năm 2025.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nhóm 1: Cơ quan quản lý nhà nước và lãnh đạo Sở Công nghiệp và Thương mại các tỉnh Nam Lào. Ứng dụng để tham khảo khung chính sách quản lý thị trường biên giới, xây dựng quy hoạch hạ tầng thương mại và thiết lập cơ chế kiểm soát giá cả hàng hóa.

Nhóm 2: Các nhà nghiên cứu, giảng viên và học viên cao học ngành Quản lý công, Kinh tế phát triển. Ứng dụng nguồn tư liệu học thuật, bộ số liệu thực chứng giai đoạn 2013-2017 và phương pháp luận đánh giá kinh tế địa phương trong quá trình chuyển đổi.

Nhóm 3: Doanh nghiệp xuất nhập khẩu và các nhà đầu tư tư nhân, doanh nghiệp FDI. Ứng dụng để nghiên cứu quy mô thị trường bán lẻ 5.499 tỷ kíp, nắm bắt cơ cấu mặt hàng nông sản, máy móc và định hướng mở rộng kênh phân phối qua Quốc lộ 18B.

Nhóm 4: Các ủy ban điều phối phát triển khu vực Tam giác phát triển Campuchia - Lào - Việt Nam. Ứng dụng để xây dựng các chương trình liên kết thương mại song phương, hài hòa hóa thủ tục thông quan và thúc đẩy kinh tế cửa khẩu liên vận.

Câu hỏi thường gặp

Hoạt động thương mại đóng góp như thế nào vào chuyển dịch cơ cấu kinh tế tỉnh Ắt Tạ Pư giai đoạn 2013-2017? Thương mại - dịch vụ duy trì tốc độ tăng trưởng giá trị tăng thêm bình quân 9,5%/năm, nâng tỷ trọng trong GDP từ 37,4% năm 2013 lên 40,56% năm 2017. Tổng mức bán lẻ hàng hóa tăng trưởng ấn tượng 17,52%/năm, đạt 5.499 tỷ kíp vào năm 2017, tạo động lực cốt lõi thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu giảm tỷ trọng nông nghiệp truyền thống.

Cơ cấu các thành phần kinh tế trong hoạt động bán lẻ tại tỉnh chuyển biến ra sao? Khu vực kinh tế tư nhân bứt phá mạnh mẽ, chiếm 77,7% tổng mức bán lẻ vào năm 2017 so với 72,01% năm 2013. Ngược lại, khu vực kinh tế nhà nước giảm từ 16,11% xuống còn 12,7%, phản ánh sự linh hoạt của mạng lưới thương nhân tư nhân trong việc đáp ứng mức tiêu dùng bình quân 1,71 triệu kíp/người/năm.

Những mặt hàng xuất khẩu nào chiếm vị thế chủ lực của địa phương? Nông sản vươn lên thành nhóm hàng xuất khẩu lớn nhất với tỷ trọng 33,8% năm 2017, tăng mạnh so với 15,34% năm 2013. Tiếp theo là hàng công nghiệp - thủ công đạt 24,17% và khoáng sản chiếm 21,21%, thể hiện sự thay đổi căn bản từ xuất thô sang chế biến nông sản giá trị cao.

Điểm hạn chế lớn nhất trong công tác quản lý nhà nước về thương mại tại Ắt Tạ Pư là gì? Hạn chế lớn nhất nằm ở hạ tầng phân phối còn lạc hậu, quy hoạch chợ tự phát và tình trạng nhập siêu kéo dài với 69,6% giá trị nhập khẩu do doanh nghiệp nhà nước đảm nhiệm. Đồng thời, năng lực kiểm tra thị trường của đội ngũ cán bộ cấp huyện còn mỏng trước yêu cầu mở cửa hội nhập.

Bài học kinh nghiệm nào từ Việt Nam có giá trị vận dụng cao nhất cho Ắt Tạ Pư? Bài học áp dụng cơ chế thưởng và tái đầu tư 5% đến 10% từ nguồn thu thuế xuất khẩu của Hà Nội cùng mô hình phát triển chuỗi siêu thị, chợ đầu mối hiện đại của Đà Nẵng là kinh nghiệm trực tiếp giúp Ắt Tạ Pư nâng cao năng lực cạnh tranh thương mại.

Kết luận

• Hệ thống hóa khung lý luận quản lý nhà nước đối với hoạt động thương mại phù hợp với nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa tại Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào.
• Phân tích bức tranh thực trạng thương mại tỉnh Ắt Tạ Pư giai đoạn 2013-2017 với quy mô bán lẻ đạt 5.499 tỷ kíp và xuất khẩu tăng trưởng trên 20%/năm.
• Xác định sự thay đổi vai trò các thành phần kinh tế, trong đó khu vực tư nhân chiếm 77,7% thị phần bán lẻ và doanh nghiệp FDI đóng góp 31,91% kim ngạch xuất khẩu.
• Hoàn thiện 4 nhóm giải pháp mang tính chiến lược gắn liền với tiến trình hội nhập khu vực và quy hoạch phát triển kinh tế cửa khẩu đến năm 2025.
• Cung cấp cơ sở dữ liệu định lượng phục vụ công tác nghiên cứu, đào tạo và hoạch định chính sách kinh tế công cộng tại vùng Tam giác phát triển.

Nghiên cứu mở ra bước đệm quan trọng cho việc triển khai các đề án thương mại giai đoạn 2021-2025, khuyến khích các nhà quản lý và doanh nghiệp khai thác sâu các giải pháp để nâng cao hiệu lực thương mại vùng biên.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục, nội dung của luận văn gồm 3 chƣơng: Chƣơng 1: Cơ sở khoa học quản lý nhà nƣớc đối với hoạt động thƣơng mại Chƣơng 2: Thực trạng quản lý nhà nƣớc đối với hoạt động thƣơng mại ở tỉnh Ắt Tạ Pƣ, Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào Chƣơng 3: Phƣơng hƣớng và giải pháp hoàn thiện quản lý nhà nƣớc đối với hoạt động thƣơng mại ở tỉnh Ắt Tạ Pƣ, Cộng hòa dân chủ nhân dân Lào 9 Chƣơng 1 CƠ SỞ KHOA HỌC QUẢN LÝ NHÀ NƢỚC ĐỐI VỚIHOẠT ĐỘNG THƢƠNG MẠI 1. Cơ sở lý luận về hoạt động thƣơng mại 1. Khái niệm thương mại và hoạt động thương mại 1. Khái niệm thương mại Thƣơng mại nói chung đƣợc hiểu là hoạt động trao đổi hàng hóa, dịch vụ, tri thức, tiền tệ,… giữa hai hay nhiều đối tác và có thể nhận lại một giá trị nào đó (bằng tiền thông qua giá cả) hay bằng hàng hóa, dịch vụ khác nhƣ trong hình thức thƣơng mại hàng đổi hàng.

Trong quá trình trao đổi hàng hóa đó, ngƣời bán là ngƣời cung cấp hàng hóa, dịch vụ… cho ngƣời mua, đổi lại ngƣời mua sẽ phải trả cho ngƣời bán một giá trị tƣơng đƣơng nào đó theo giá thị trƣờng. Thƣơng mại tồn tại và phát triển vì nhiều nguyên do. Nguyên nhân cơ bản của nó là sự chuyên môn hóa và phân chia lao động, trong đó các nhóm ngƣời nhất định nào đó chỉ tập trung vào việc sản xuất để cung ứng các hàng hóa hay dịch vụ thuộc về một lĩnh vực nào đó để đổi lại hàng hóa hay dịch vụ của các nhóm ngƣời khác. Thƣơng mại cũng tồn tại giữa các khu vực là do sự khác biệt giữa các khu vực này đem lại lợi thế so sánh hay lợi thế tuyệt đối trong quá trình sản xuất ra các hàng hóa hay dịch vụ có tính thƣơng mại hoặc do sự khác biệt trong các quy mô của khu vực (dân số chẳng hạn) cho phép thu đƣợc lợi thế trong sản xuất hàng loạt.

Vì thế, thƣơng mại theo giá cả thị trƣờng đem lại lợi ích cho cả ngƣời mua và ngƣời bán. Nhƣ vậy, khái niệm thƣơng mại có nội hàm tƣơng đối rộng và cần đƣợc hiểu theo cả nghĩa rộng và nghĩa hẹp để bao quát các vấn đề phát sinh mang tính chất thƣơng mại trong kinh doanh. Theo nghĩa rộng, thƣơng mại là toàn bộ các hoạt động kinh doanh trên thị trƣờng. Thƣơng mại đồng nghĩa với kinh doanh, đƣợc hiểu nhƣ là các hoạt động kinh tế nhằm mục tiêu sinh lợi của các chủ thể kinh doanh trên thị trƣờng.

10 Trong hệ thống pháp luật của Việt Nam có quy định: thƣơng mại là hoạt động nhằm mục đích sinh lợi, bao gồm mua bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ, đầu tƣ, xúc tiến thƣơng mại và các hoạt động nhằm mục đích sinh lợi khác. Theo qui định của Tổ chức Thƣơng mại thế giới (WTO), thƣơng mại bao gồm bốn lĩnh vực cơ bản là: thƣơng mại hàng hóa, thƣơng mại dịch vụ, đầu tƣ và sở hữu trí tuệ. Theo nghĩa hẹp, thƣơng mại là quá trình mua, bán hàng hóa, dịch vụ trên thị trƣờng, là lĩnh vực phân phối và lƣu thông hàng hóa. Nếu hoạt động mua bán hàng hóa, dịch vụ có một bên là ngƣời nƣớc ngoài thì ngƣời ta gọi đó là thƣơng mại quốc tế.

Với cách tiếp cận này, thì các hành vi thƣơng mại bao gồm: mua, bán hàng hóa; đại diện cho thƣơng nhân; môi giới thƣơng mại; ủy thác mua bán hàng hóa; đại lý mua bán hàng hóa; gia công thƣơng mại; đấu giá hàng hóa; đấu thầu hàng hóa; dịch vụ giám định hàng hóa khuyến mại; quảng cáo thƣơng mại; trƣng bày giới thiệu hàng hóa; hội chợ triển lãm thƣơng mại; dịch vụ phát triển kinh doanh… Từ những phân tích trên, tác giả luận văn cho rằng: Thương mại là hoạt động nhằm mục đích sinh lợi, bao gồm nhưng không giới hạn bởi các hoạt động sau: mua bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ, đầu tư, xúc tiến thương mại, các dịch vụ phục vụ công nghiệp, chuyển giao công nghệ, chuyển quyền sở hữu trí tuệ, các dịch vụ trên thị trường như dịch vụ vận tải, hàng hải, hàng không, du lịch, tài chính, ngân hàng và các hoạt động khác nhằm mục đích sinh lợi. Khái niệm hoạt động thương mại Hoạt động thƣơng mại là hoạt động của các thƣơng nhân, các tổ chức thƣơng mại của tƣ nhân hoặc của nhà nƣớc, thực hiện một hay nhiều hành vi thƣơng mại nhằm mục đích lợi nhuận hoặc thực hiện các chính sách kinh tế - xã hội nhất định. 11 Hoạt động thƣơng mại là nghề nghiệp chính của các chủ thể kinh doanh nên họ đòi hỏi phải có khung pháp lý chặt chẽ, cụ thể, rõ ràng giúp họ giao kết thực hiện hợp đồng dễ dàng, thuận tiện. Vì là nghề nghiệp chính nên giữa các chủ thể trong hoạt động thƣơng mại sẽ có hành vi tiêu cực đối với nhau để trục lợi; do đó, họ cần pháp luật bảo vệ trƣớc đối thủ cạnh tranh và ngƣợc lại họ phải chịu sự quản lý, giám sát của nhà nƣớc, chịu các chế tài của pháp luật khi xâm hại lợi ích khách hàng, ảnh hƣởng trật tự xã hội.

Từ những phân tích trên có thể hiểu: hoạt động thương mại là việc thực hiện một hay nhiều hành vi thương mại của thương nhân, bao gồm việc mua bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ thương mại, đầu tư và các hành vi xúc tiến thương mại nhằm mục đích sinh lợi nhuận hoặc nhằm thực hiện các chính sách kinh tế - xã hội. Chức năng của hoạt động thương mại Một là, chức năng lƣu chuyển hàng hóa. Đây là chức năng xã hội của thƣơng mại. Chức năng này đòi hỏi các chủ thể thƣơng mại phải nghiên cứu và nắm vững nhu cầu thị trƣờng, huy động và sử dụng hợp lý các nguồn hàng, thiết lập các mối quan hệ kinh tế.

Hai là, chức năng tiếp tục quá trình sản xuất trong khâu lƣu thông. Thực hiện chức năng này, thƣơng mại tổ chức vận chuyển hàng hóa, tiếp nhận, bảo quản hàng hóa. Chức năng lƣu thông hàng hóa quyết định tính đặc thù của thƣơng mại so với các ngành khác. Ba là, chức năng đáp ứng nhu cầu sản xuất và đời sống.

Ở chỗ, thƣơng mại kích thích nhu cầu và luôn tạo ra nhu cầu mới. Qua việc tiêu dùng các hàng hóa, ngƣời tiêu dùng sẽ thấy đƣợc các tính năng, lợi ích hay mức độ thỏa mãn nhu cầu của sản phẩm, từ đó phát sinh các nhu cầu tiếp theo. Thƣơng mại làm cho nhu cầu trên thị trƣờng gần với nhu cầu thực tế, đồng thời nó làm bộc lộ tính đa dạng, phong phú của nhu cầu. Từ đó, qua hoạt động thƣơng mại, các nhà đầu tƣ nắm bắt đƣợc thị hiếu của ngƣời tiêu dùng để trên cơ sở đó 12 định hƣớng và xác định phƣơng án đầu tƣ, sản xuất, tạo ra những sản phẩm có chất lƣợng đáp ứng với nhu cầu của đời sống.

Tác động và vai trò của hoạt động thương mại đối với phát triển kinh tế - xã hội trên địa bàn tỉnh 1. Những tác động của hoạt động thương mại Thứ nhất, hoạt động thƣơng mại tác động tích cực và đóng góp quan trọng vào sự tăng trƣởng kinh tế của địa phƣơng. Thƣơng mại nằm trong xu hƣớng gia tăng chung của ngành thƣơng mại, dịch vụ cũng góp phần vào sự tăng trƣởng kinh tế. Thứ hai, hoạt động thƣơng mại có tác động tích cực để thúc đẩy phân công lao động, chuyển dịch cơ cấu kinh tế và phát triển nền kinh tế hàng hóa nhiều thành phần.

Thứ ba, hoạt động thƣơng mại tác động tốt đến việc giải quyết việc làm và nâng cao đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân địa phƣơng. Sự phát triển của hoạt động thƣơng mại góp phần quan trọng trong giải quyết việc làm, qua đó ngƣời dân có điều kiện tăng cao khả năng tiêu dùng, nâng cao mức tiêu thụ và hƣởng thụ của cá nhân và doanh nghiệp cũng tăng lên góp phần thúc đẩy sản xuất, mở rộng thị trƣờng lao động và phân công lao động xã hội. Thứ tư, hoạt động thƣơng mại thúc đẩy quá trình sản xuất, giúp mở rộng sản xuất, trao đổi hàng hóa và sử dụng tối ƣu các nguồn lực kinh tế của địa phƣơng. Ở địa bàn tỉnh, phát triển kinh tế chuyển dần cơ cấu sang hai lĩnh vực là công nghiệp và thƣơng mại – dịch vụ với nhiều lợi thế về mặt địa lý, cơ sở hạ tầng, … thu hút đƣợc nhiều nguồn lực trong cả nƣớc đầu tƣ.

Qua đó hoạt động trao đổi mua bán hàng hóa đã phát triển nhanh và vƣợt bậc. Các ngành thƣơng mại dịch vụ tài chính và công nghệ cao có điều kiện phát huy và mở rộng. Thứ năm, hoạt động thƣơng mại hỗ trợ phát triển đồng bộ các hoạt động kinh tế - xã hội địa phƣơng. Thông qua hoạt động thƣơng mại trên thị 13 trƣờng, các chủ thể kinh doanh mua bán đƣợc sản phẩm, góp phần tạo ra quá trình tái sản xuất đƣợc tiến hành liên tục và thông suốt.

Do đó, hoạt động sản xuất của các doanh nghiệp và ngƣời dân đƣợc mở rộng cả về chiều rộng và chiều sâu, đặc biệt là đầu tƣ vào công nghệ dịch vụ cao, nâng cao sức cạnh tranh và vững mạnh. Thứ sáu, hoạt động thƣơng mại phát triển ở địa phƣơng góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế đối ngoại, ở chỗ khi đó hoạt động thông thƣơng, giao lƣu mua bán phát triển sẽ đƣa đến giao lƣu không chỉ trong phạm vi quốc gia mà có sự hợp tác, giao lƣu thuong mại với các doanh nghiệp trong khu vực và thế giới. Từ đó giúp ngƣời dân, doanh nghiệp có cơ hội tiếp cận, hƣởng thụ và nâng cao chất lƣợng sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ… hơn nữa. Vai trò của hoạt động thương mại Là một ngành của nền kinh tế quốc dân, thƣơng mại có vai trò quan trọng, là lĩnh vực then chốt.

Việc xác định rõ vai trò của thƣơng mại cho phép tác động đúng hƣớng và tạo đƣợc những điều kiện cho thƣơng mại phát triển. Vai trò của thƣơng mại đƣợc thể hiện cụ thể ở các khía cạnh sau: Thứ nhất, đối với các chủ thể kinh doanh thì thƣơng mại là điều kiện để thúc đẩy sản xuất hàng hóa phát triển. Thông qua hoạt động thƣơng mại trên thị trƣờng, các chủ thể kinh doanh mua bán đƣợc các hàng hóa, dịch vụ. Điều đó đảm bảo cho quá trình tái sản xuất đƣợc tiến hành bình thƣờng, lƣu thông hàng hóa dịch vụ thông suốt.

Vì vậy, không có hoạt động thƣơng mại thì sản xuất hàng hóa không thể phát triển đƣợc.