Luận văn thạc sĩ hus lồng ghép tiêu chí môi trường vào chương trình phát triển nông thôn mới tại xã trạch mỹ lộc và xã tam hiệp huyện phúc thọ thành phố hà nội

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu lồng ghép tiêu chí môi trường vào chương trình phát triển nông thôn mới tại xã Trạch Mỹ Lộc và xã Tam Hiệp, Phúc Thọ.

• Tác giả: Khuất Duy Quang
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Đình Hòe
• Trường học: Trường Đại học Khoa học Tự nhiên
• Chuyên ngành: Khoa học môi trường
• Đề tài: Lồng Ghép Tiêu Chí Môi Trường Vào Chương Trình Phát Triển Nông Thôn Mới Tại Xã Trạch Mỹ Lộc Và Xã Tam Hiệp, Huyện Phúc Thọ, Thành Phố Hà Nội
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2012
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CHƯƠNG TRÌNH NÔNG THÔN MỚI
• 1.1. Chương trình mục tiêu quốc gia về xây dựng Nông thôn Mới giai đoạn 2010-2020
• 1.2. Quy hoạch xây dựng nông thôn mới
• 1.3. Phát triển hạ tầng kinh tế - xã hội
• 1.4. Chuyển dịch cơ cấu, phát triển kinh tế, nâng cao thu nhập
• 1.5. Giảm nghèo và an sinh xã hội
• 1.6. Đổi mới và phát triển các hình thức tổ chức sản xuất có hiệu quả ở nông thôn
• 1.7. Phát triển giáo dục - đào tạo ở nông thôn
• 1.8. Phát triển y tế, chăm sóc sức khỏe cư dân nông thôn
• 1.9. Xây dựng đời sống văn hóa, thông tin và truyền thông nông thôn
• 1.10. Cấp nước sạch và vệ sinh môi trường nông thôn
• 1.11. Nâng cao chất lượng tổ chức Đảng, chính quyền, đoàn thể chính trị - xã hội trên địa bàn
• 1.12. Giữ vững an ninh, trật tự xã hội nông thôn
• 2. CHƯƠNG II: ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Phương pháp nghiên cứu
• 2.2. Phương pháp đánh giá tổng hợp DPSIR (EEA,1999)
• 2.3. Hệ phương pháp đánh giá nhanh có sự tham gia (PRA)
• 3. CHƯƠNG III: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 3.1. Hiện trạng môi trường hai xã Trạch Mỹ Lộc và Tam Hiệp
• 3.2. Chương trình phát triển nông thôn đang thực hiện tại hai xã Trạch Mỹ Lộc và Tam Hiệp
• 3.3. Quy hoạch sử dụng đất và hạ tầng thiết yếu cho phát triển sản xuất nông nghiệp hàng hóa, công nghiệp - tiểu thủ công nghiệp, dịch vụ
• 3.4. Phát triển cơ sở hạ tầng kinh tế - xã hội - môi trường
• 3.5. Danh mục các dự án ưu tiên theo kỳ kế hoạch để đạt tiêu chí nông thôn mới
• 3.6. Hiệu quả đạt tiêu chí nông thôn mới theo giai đoạn
• 3.7. Lồng ghép tiêu chí môi trường vào chương trình phát triển nông thôn mới tại hai xã Trạch Mỹ Lộc và Tam Hiệp
• 3.7.1. Tiêu chí môi trường
• 3.7.2. Lồng ghép tiêu chí môi trường vào chương trình phát triển nông thôn mới tại hai xã Trạch Mỹ Lộc và Tam Hiệp
• 3.7.3. Đề xuất giải pháp lồng ghép và thực hiện
• 3.8. Tăng tỷ lệ hộ được sử dụng nước sạch hợp vệ sinh theo quy chuẩn Quốc gia
• 3.9. Tăng tỷ lệ hộ dân có nhà tiêu hợp vệ sinh đạt chuẩn
• 3.10. Tăng tỷ lệ hộ dân có chuồng trại gia súc hợp vệ sinh
• 3.11. Cơ sở sản xuất, kinh doanh đạt tiêu chuẩn về môi trường
• 3.12. Không có các hoạt động suy giảm môi trường và có các hoạt động phát triển môi trường xanh, sạch, đẹp
• 3.13. Chất thải, nước thải được thu gom và xử lý theo quy định
• 3.14. Có khu xử lý rác thải của xã hoặc cụm xã hoặc có khu xử lý trong huyện, liên huyện và người dân phải trả chi phí thu gom và xử lý
• 3.15. Chất thải, nước thải trong khu dân cư, chợ, cơ sở sản xuất kinh doanh được thu gom và xử lý theo quy định và người dân phải trả chi phí xử lý
• 3.16. Nghĩa trang, nghĩa địa được xây dựng theo quy hoạch
• DANH MỤC HÌNH ẢNH VÀ BẢNG BIỂU

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Lồng Ghép Tiêu Chí Môi Trường Tại Phúc Thọ

Lồng ghép tiêu chí môi trường vào phát triển nông thôn mới là một trong những nhiệm vụ quan trọng nhằm bảo vệ môi trường và phát triển bền vững. Tại huyện Phúc Thọ, Hà Nội, việc thực hiện chương trình này không chỉ giúp cải thiện chất lượng cuộc sống của người dân mà còn góp phần bảo vệ tài nguyên thiên nhiên. Các tiêu chí môi trường được lồng ghép vào chương trình phát triển nông thôn mới nhằm đảm bảo sự phát triển đồng bộ giữa kinh tế và môi trường.

1.1. Ý Nghĩa Của Việc Lồng Ghép Tiêu Chí Môi Trường

Việc lồng ghép tiêu chí môi trường vào chương trình phát triển nông thôn mới giúp nâng cao nhận thức của cộng đồng về bảo vệ môi trường. Điều này không chỉ tạo ra một môi trường sống trong lành mà còn thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững.

1.2. Các Tiêu Chí Môi Trường Cần Lưu Ý

Các tiêu chí môi trường cần được chú trọng bao gồm tỷ lệ hộ dân sử dụng nước sạch, xử lý chất thải, và bảo vệ hệ sinh thái. Những tiêu chí này đóng vai trò quan trọng trong việc cải thiện chất lượng cuộc sống và bảo vệ sức khỏe cộng đồng.

II. Thách Thức Trong Việc Lồng Ghép Tiêu Chí Môi Trường

Mặc dù việc lồng ghép tiêu chí môi trường vào phát triển nông thôn mới mang lại nhiều lợi ích, nhưng cũng gặp phải không ít thách thức. Các vấn đề như nhận thức của người dân, nguồn lực hạn chế và sự phối hợp giữa các cấp chính quyền là những yếu tố cần được giải quyết.

2.1. Nhận Thức Của Người Dân Về Bảo Vệ Môi Trường

Nhiều người dân vẫn chưa nhận thức đầy đủ về tầm quan trọng của việc bảo vệ môi trường. Việc tuyên truyền và giáo dục cộng đồng là rất cần thiết để nâng cao ý thức bảo vệ môi trường.

2.2. Hạn Chế Về Nguồn Lực Tài Chính

Nguồn lực tài chính cho các dự án bảo vệ môi trường thường hạn chế, điều này ảnh hưởng đến khả năng thực hiện các tiêu chí môi trường trong chương trình phát triển nông thôn mới.

III. Phương Pháp Lồng Ghép Tiêu Chí Môi Trường Hiệu Quả

Để lồng ghép tiêu chí môi trường vào chương trình phát triển nông thôn mới một cách hiệu quả, cần áp dụng các phương pháp khoa học và thực tiễn. Việc sử dụng các công cụ đánh giá như DPSIR và PRA sẽ giúp xác định rõ ràng các vấn đề môi trường cần giải quyết.

3.1. Sử Dụng Phương Pháp DPSIR

Phương pháp DPSIR (Drivers-Pressures-State-Impact-Response) giúp phân tích mối quan hệ giữa các yếu tố tác động đến môi trường và đưa ra các giải pháp phù hợp.

3.2. Áp Dụng Phương Pháp PRA

Phương pháp PRA (Participatory Rural Appraisal) cho phép người dân tham gia vào quá trình đánh giá và lập kế hoạch, từ đó nâng cao tính khả thi của các giải pháp bảo vệ môi trường.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Tại Hai Xã Trạch Mỹ Lộc Và Tam Hiệp

Tại hai xã Trạch Mỹ Lộc và Tam Hiệp, việc lồng ghép tiêu chí môi trường vào chương trình phát triển nông thôn mới đã đạt được một số kết quả tích cực. Các dự án về cấp nước sạch và xử lý chất thải đã được triển khai, góp phần cải thiện chất lượng môi trường sống.

4.1. Kết Quả Đạt Được Từ Các Dự Án

Các dự án cấp nước sạch đã giúp tăng tỷ lệ hộ dân sử dụng nước sạch lên đáng kể, đồng thời giảm thiểu ô nhiễm môi trường từ chất thải sinh hoạt.

4.2. Những Bài Học Kinh Nghiệm

Việc lồng ghép tiêu chí môi trường cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cấp chính quyền và sự tham gia tích cực của cộng đồng. Những bài học từ thực tiễn sẽ giúp cải thiện các chương trình trong tương lai.

V. Kết Luận Và Định Hướng Tương Lai

Việc lồng ghép tiêu chí môi trường vào phát triển nông thôn mới tại Phúc Thọ là một bước đi quan trọng hướng tới phát triển bền vững. Cần tiếp tục nghiên cứu và áp dụng các giải pháp hiệu quả để nâng cao chất lượng môi trường sống cho người dân.

5.1. Định Hướng Phát Triển Bền Vững

Cần xây dựng các chính sách và chương trình cụ thể nhằm bảo vệ môi trường và phát triển kinh tế bền vững tại các xã nông thôn.

5.2. Tăng Cường Hợp Tác Giữa Các Bên Liên Quan

Sự hợp tác giữa chính quyền, tổ chức xã hội và cộng đồng là rất cần thiết để thực hiện hiệu quả các tiêu chí môi trường trong chương trình phát triển nông thôn mới.

Trích đoạn nội dung tài liệu

MỞ ĐẦU 1. Tính cấp thiết của đề tài. Nông thôn Việt Nam là chủ đề lớn. Trong thời kỳ đổi mới đến nay vì những lý do chủ quan và khách quan, nông thôn chƣa đạt đƣợc kỳ vọng trong phát triển kinh tế xã hội và bảo vệ môi trƣờng.

Để thu hẹp khoảng cách giàu nghèo, chiến lƣợc phát triển chƣa hợp lý giữa thành thị và nông thôn. Đảng ban hành nghị quyết số 26-NQ/TW về “Chƣơng trình mục tiêu quốc gia về xây dựng chƣơng trình nông thôn mới”. “Chƣơng trình mục tiêu quốc gia về xây dựng chƣơng trình nông thôn mới” giai đoạn 2010-2020 đƣợc Chính phủ quyết định phê duyệt ngày 04/06/2010 với nhiều mục tiêu, tiêu chí cụ thể và giàu tham vọng, trong đó có tiêu chí về môi trƣờng nông thôn. Tuy nhiên, nông thôn Việt Nam cụ thể là “Làng, Xã” mang phong tục, tập quán, kinh tế xã hội riêng.

Do vậy việc triển khai “Chƣơng trình Nông thôn mới” cụ thể là lồng ghép những tiêu chí môi trƣờng vào từng địa phƣơng phải đƣợc nghiên cứu mới phát huy đƣợc hiệu quả. Lồng ghép các tiêu chí môi trƣờng và một địa phƣơng cụ thể là một vấn đề còn mới. Tại huyện Phúc Thọ “Chƣơng trình Nông thôn Mới” đã đƣợc triển khai trong đó có hai xã Trạch Mỹ Lộc và xã Tam Hiệp, nhƣng căn cứ vào kế hoạch thực hiện, đặc điểm của từng địa phƣơng cho thấy các tiêu chí môi trƣờng vẫn chƣa đầy đủ cần phải bổ sung thêm. Bởi vậy học viên đã chọn đề tài: “Lồng ghép tiêu chí môi trường vào Chương trình phát triển Nông thôn Mới tại xã Trạch Mỹ Lộc và xã Tam Hiệp huyện Phúc Thọ, TP.

Mục tiêu - Bổ sung và lồng ghép các tiêu chí môi trƣờng vào quá trình thực hiện “Chƣơng trình Nông thôn mới” tại hai xã: Trạch Mỹ Lộc và Tam Hiệp huyện Phúc Thọ, TP. Hà Nội - Hƣớng ngƣời dân và chính quyền địa phƣơng thực hiện hiệu quả việc kết hợp chƣơng trình nông thôn mới và bảo vệ môi trƣờng. LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Nhiệm vụ - Phân tích, đánh giá “Chƣơng trình Nông thôn mới” đƣợc tổ chức thực hiện tại hai xã: xã Trạch Mỹ Lộc và xã Tam Hiệp.

- Sử dụng phƣơng pháp PRA và DPSIR vào hai xã: xã Trạch Mỹ Lộc và xã Tam Hiệp - Đề xuất lồng ghép các tiêu chí môi trƣờng vào quá trình thực hiện. Kết quả chính đã đạt đƣợc - Đánh giá đƣợc hiện trạng môi trƣờng hai xã Trạch Mỹ Lộc và Tam Hiệp. - Xác định Chƣơng trình phát triển nông thôn đang thực hiện tại hai xã Trạch Mỹ Lộc và Tam Hiệp để từ đó có thể lồng ghép tiêu chí môi trƣờng: Tổng hợp xử lý số liệu thu thập đƣợc từ hai xã Trạch Mỹ Lộc và Tam Hiệp để có những đánh giá chuẩn xác trong quá trình lồng ghép tiêu chí môi trƣờng vào Chƣơng trình phát triển Nông thôn Mới ở hai xã này. - Đề xuất các giải pháp lồng ghép tiêu chí môi trƣờng vào việc Chƣơng trình phát triển nông thôn mới tại hai xã Trạch Mỹ Lộc và Tam Hiệp.

Ý nghĩa khoa học và thực tiễn của đề tài - Các kết quả nghiên cứu của đề tài về điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội, hiện trạng môi trƣờng của hai xã Trạch Mỹ Lộc và Tam Hiệp là tài liệu tham khảo có giá trị cho công tác quản lý môi trƣờng của huyện Phúc Thọ. - Việc nghiên cứu lý luận và gắn với thực tiễn của vùng nhằm hƣớng tới những giải pháp mang tính khả thi sẽ có những ý nghĩa đáng kể cho định hƣớng Chƣơng trình phát triển Nông thôn Mới nhằm bảo vệ môi trƣờng. - Qua đề tài này, học viên sẽ tích lũy đƣợc thêm nhiều kiến thức cũng nhƣ các bài học kinh nghiệm có liên quan đến việc đánh giá tác động môi trƣờng, quy hoạch bảo vệ môi trƣờng, cũng nhƣ các phƣơng pháp nghiên cứu khoa học… 2 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] CHƢƠNG I. Chƣơng trình Nông thôn Mới Chƣơng trình Nông thôn Mới của Đảng với mục tiêu xây dựng Nông thôn Mới có kết cấu hạ tầng kinh tế - xã hội, từng bƣớc hiện đại, cơ cấu kinh tế và các hình thức tổ chức sản xuất hợp lý, gắn nông nghiệp với phát triển nhanh công nghiệp, dịch vụ.

Gắn phát triển nông thôn với đô thị theo quy hoạch; xã hội nông thôn dân chủ, ổn định, giàu bản sắc văn hóa dân tộc; môi trƣờng sinh thái đƣợc bảo vệ, an ninh trật tự đƣợc giữ vững; đời sống vật chất và tinh thần của ngƣời dân ngày càng đƣợc nâng cao, Quyết định số 800/QD- TTg: Những vấn đề cơ bản về xây dựng nông thôn mới đƣa ra 19 tiêu chí nhƣ sau: Tiêu chí 1: Quy hoạch và thực hiện quy hoạch 1. Quy hoạch sử dụng đất và hạ tầng thiết yếu cho phát triển sản xuất nông nghiệp, hàng hóa, công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp, dịch vụ 1. Quy hoạch phát triển hạ tầng kinh tế - xã hội - môi trƣờng theo chuẩn mới 1. Quy hoạch phát triển các khu dân cƣ mới và chỉnh trang các khu dân cƣ hiện có theo hƣớng văn minh, bảo tồn đƣợc bản sắc văn hóa tốt đẹp Tiêu chí 2: Giao thông 2.

Tỷ lệ km đƣờng trục xã, liên xã đƣợc nhựa hóa hoặc bê tông hóa đạt chuẩn theo cấp kỹ thuật của Bộ GTVT 2. Tỷ lệ km đƣờng trục thôn, xóm đƣợc cứng hóa đạt chuẩn theo cấp kỹ thuật của Bộ GTVT 2. Tỷ lệ km đƣờng ngõ, xóm sạch và không lầy lội vào mùa mƣa 2. Tỷ lệ km đƣờng trục chính nội đồng đƣợc cứng hóa, xe cơ giới đi lại thuận tiện Tiêu chí 3: Thủy lợi 3.

Hệ thống thủy lợi cơ bản đáp ứng yêu cầu sản xuất và dân sinh 3. Tỷ lệ km kênh mƣơng do xã quản lý đƣợc kiên cố hóa 3 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Tiêu chí 4: Điện 4. Hệ thống điện đảm bảo yêu cầu kỹ thuật của ngành điện 4. Tỷ lệ hộ sử dụng điện thƣờng xuyên, an toàn từ các nguồn Tiêu chí 5: Trƣờng học Tỷ lệ trƣờng học các cấp: mầm non, mẫu giáo, tiểu học, THCS có cơ sở vật chất đạt chuẩn quốc gia Tiêu chí 6: Cơ sở vật chất văn hóa 6.

Nhà văn hóa và khu thể thao xã đạt chuẩn của Bộ VH-TT-DL 6. Tỷ lệ thôn có nhà văn hóa và khu thể thao thôn đạt quy định của Bộ VH-TT-DL Tiêu chí 7: Chợ nông thôn Chợ đạt chuẩn của Bộ Xây dựng Tiêu chí 8: Bƣu điện 8. Có điểm phục vụ bƣu chính viễn thông 8. Có Internet đến thôn Tiêu chí 9: Nhà ở dân cƣ 9.

Nhà tạm, dột nát 9. Tỷ lệ hộ có nhà ở đạt tiêu chuẩn của Bộ Xây dựng Tiêu chí 10: Thu nhập Thu nhập bình quân đầu ngƣời /năm so với mức bình quân chung của tỉnh Tiêu chí 11: Hộ nghèo Tỷ lệ hộ nghèo Tiêu chí 12: Cơ cấu lao động Tỷ lệ lao động trong độ tuổi làm việc trong lĩnh vực nông, lâm, ngƣ nghiệp Tiêu chí 13: Hình thức tổ chức sản xuất 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Có tổ hợp tác hoặc hợp tác xã hoạt động có hiệu quả Tiêu chí 14: Giáo dục 14. Phổ biến giáo dục trung học 14. Tỷ lệ học sinh tốt nghiệp THCS đƣợc tiếp tục học trung học (phổ thông, bổ túc, học nghề) 14.

Tỷ lệ lao động qua đào tạo Tiêu chí 15: Y tế 15. Tỷ lệ ngƣời dân tham gia các hình thức bảo hiểm y tế 15. Y tế xã đạt chuẩn quốc gia Tiêu chí 16: Văn hóa Xã có từ 70% số thôn, bản trở lên đạt tiêu chuẩn làng văn hóa theo quy định của Bộ VH-TT-DL Tiêu chí 17: Môi trƣờng 17. Tỷ lệ hộ đƣợc sử dụng nƣớc sạch hợp vệ sinh theo quy chuẩn Quốc gia 17.

Các cơ sở SX-KD đạt tiêu chuẩn về môi trƣờng 17. Không có các hoạt động gây suy giảm môi trƣờng và có các hoạt động phát triển môi trƣờng xanh, sạch, đẹp 17. Nghĩa trang đƣợc xây dựng theo quy hoạch 17. Chất thải, nƣớc thải đƣợc thu gom và xử lý theo quy định Tiêu chí 18: Hệ thống tổ chức chính trị xã hội vững mạnh 18.

Cán bộ xã đạt chuẩn 18. Có đủ các tổ chức trong hệ thống chính trị cơ sở theo quy định 18. Đảng bộ, chính quyền xã đạt tiêu chuẩn "trong sạch, vững mạnh" 18. Các tổ chức đoàn thể chính trị của xã đều đạt danh hiệu tiên tiến trở lên Tiêu chí 19: An ninh, trật tự xã hội đƣợc giữ vững 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] An ninh, trật tự xã hội đƣợc giữ vững 1.

Chƣơng trình mục tiêu quốc gia về xây dựng Nông thôn Mới giai đoạn 2010-2020. “Chƣơng trình mục tiêu quốc gia về xây dựng nông thôn mới” giai đoạn 2010-2020 đã đƣợc phê duyệt theo Quyết định số 800/QD-TTg là chƣơng trình tổng thể về phát triển kinh tế - xã hội, chính trị, an ninh quốc phòng, gồm 11 nội dung. Mỗi nội dung đƣợc thiết kế gồm mục tiêu cụ thể, nội dung chi tiết và kế hoạch quản lý thực hiện nhƣ sau: 1. Quy hoạch xây dựng nông thôn mới a) Mục tiêu: Đạt yêu cầu tiêu chí số 01 của Bộ tiêu chí quốc gia nông thôn mới.

Đến năm 2011, cơ bản phủ kín quy hoạch xây dựng nông thôn trên địa bàn cả nƣớc làm cơ sở đầu tƣ xây dựng nông thôn mới, làm cơ sở để thực hiện mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2010 - 2020; b) Nội dung: - Nội dung 1: Quy hoạch sử dụng đất và hạ tầng thiết yếu cho phát triển sản xuất nông nghiệp hàng hóa, công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp và dịch vụ; - Nội dung 2: Quy hoạch phát triển hạ tầng kinh tế - xã hội - môi trƣờng; phát triển các khu dân cƣ mới và chỉnh trang các khu dân cƣ hiện có trên địa bàn xã. Phát triển hạ tầng kinh tế - xã hội a) Mục tiêu: Đạt yêu cầu tiêu chí số 2; 3; 4; 5; 6; 7; 8; 9 trong Bộ tiêu chí quốc gia nông thôn mới; b) Nội dung: - Nội dung 1: Hoàn thiện đƣờng giao thông đến trụ sở Ủy ban nhân dân xã và hệ thống giao thông trên địa bàn xã. Đến 2015 có 35% số xã đạt chuẩn (các trục đƣờng xã đƣợc nhựa hóa hoặc bê tông hóa) và đến 2020 có 70% số xã đạt chuẩn (các trục đƣờng thôn, xóm cơ bản cứng hóa); 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] - Nội dung 2: Hoàn thiện hệ thống các công trình đảm bảo cung cấp điện phục vụ sinh hoạt và sản xuất trên địa bàn xã.