Luận văn thạc sĩ đảng bộ huyện lập thạch tỉnh vĩnh phúc lãnh đạo phong trào xây dựng đời sống van hóa từ năm 2001 2012

Luận văn thạc sĩ phân tích vai trò lãnh đạo của đảng bộ huyện Lập Thạch trong phong trào xây dựng đời sống văn hóa giai đoạn 2001-2012.

• Tác giả: Lưu Thị Hoa
• Người hướng dẫn: PGS. Phạm Xanh
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam
• Đề tài: Lãnh đạo phong trào xây dựng đời sống văn hóa từ năm 2001 - 2012
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• MỞ ĐẦU. MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: CHỦ TRƯƠNG VÀ SỰ CHỈ ĐẠO CỦA ĐẢNG BỘ HUYỆN LẬP THẠCH TRONG PHONG TRÀO XÂY DỰNG ĐỜI SỐNG VĂN HÓA TỪ NĂM 2001 ĐẾN NĂM 2005
• 1.1. Những điều kiện có ảnh hưởng đến phong trào xây dựng đời sống văn hóa huyện Lập Thạch và chủ trương của Đảng bộ
• 1.2. Điều kiện tự nhiên-kinh tế xã hội
• 1.3. Tình hình xây dựng đời sống văn hóa trước năm 2001
• 1.4. Chủ trương của Đảng và Đảng bộ tỉnh Vĩnh Phúc về phong trào xây dựng đời sống văn hóa (2001 - 2005)
• 1.5. Sự chỉ đạo thực hiện phong trào xây dựng đời sống văn hóa
• 1.6. Chủ trương của Đảng bộ huyện Lập Thạch
• 1.7. Quá trình thực hiện và kết quả đạt được
• 2. CHƯƠNG 2: ĐẢNG BỘ HUYỆN LẬP THẠCH TĂNG CƯỜNG CHỈ ĐẠO PHONG TRÀO XÂY DỰNG ĐỜI SỐNG VĂN HÓA TỪ NĂM 2006 ĐẾN 2012
• 2.1. Yêu cầu mới và chủ trương của Đảng bộ tỉnh Vĩnh Phúc trong phong trào xây dựng đời sống văn hóa
• 2.2. Yêu cầu mới
• 2.3. Chủ trương mới của Đảng và Đảng bộ tỉnh Vĩnh Phúc
• 2.4. Quá trình chỉ đạo và thực hiện phong trào xây dựng đời sống văn hóa của huyện Lập Thạch
• 2.5. Chủ trương mới của Đảng bộ huyện Lập Thạch
• 2.6. Kết quả của phong trào xây dựng đời sống văn hóa huyện Lập Thạch
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ NHẬN XÉT VÀ KINH NGHIỆM CHỦ YẾU
• 3.1. Một số nhận xét
• 3.2. Kinh nghiệm chủ yếu
• 3.3. Tăng cường sự lãnh đạo của các cấp ủy Đảng, quản lý điều hành của chính quyền, sự phối hợp với các tổ chức trong hệ thống chính trị huyện
• 3.4. Kết hợp đồng bộ quá trình xây dựng đời sống văn hóa với quá trình phát triển kinh tế - xã hội
• 3.5. Xã hội hoá các hoạt động văn hoá. Phát huy tính chủ động sáng tạo cũng như tính tự quản của nhân dân trong xây dựng đời sống văn hóa
• 3.6. Đào tạo và nâng cao trình độ cho cán bộ làm công tác văn hóa
• 3.7. Kiểm tra, sơ kết, rút kinh nghiệm và nêu gương điển hình tiên tiến trong phong trào xây dựng đời sống văn hoá
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về lãnh đạo phong trào văn hóa huyện Lập Thạch 2001 2012

Phong trào văn hóa tại huyện Lập Thạch trong giai đoạn 2001-2012 đã có những bước phát triển mạnh mẽ dưới sự lãnh đạo của Đảng bộ huyện. Văn hóa không chỉ là một phần của đời sống xã hội mà còn là yếu tố quyết định đến sự phát triển bền vững của địa phương. Trong bối cảnh đất nước đổi mới, huyện Lập Thạch đã xác định rõ vai trò của văn hóa trong việc xây dựng đời sống tinh thần cho nhân dân. Các chính sách văn hóa được triển khai đồng bộ, tạo ra những chuyển biến tích cực trong nhận thức và hành động của cộng đồng.

1.1. Đặc điểm văn hóa huyện Lập Thạch trước năm 2001

Trước năm 2001, huyện Lập Thạch gặp nhiều khó khăn trong việc phát triển văn hóa. Các hoạt động văn hóa chưa được chú trọng, dẫn đến đời sống tinh thần của người dân còn hạn chế. Tuy nhiên, với sự chỉ đạo của Đảng, huyện đã bắt đầu có những bước đi đầu tiên trong việc khôi phục và phát triển các giá trị văn hóa truyền thống.

1.2. Vai trò của Đảng bộ trong phong trào văn hóa

Đảng bộ huyện Lập Thạch đã đóng vai trò quan trọng trong việc lãnh đạo phong trào văn hóa. Các nghị quyết, chỉ thị của Đảng đã tạo ra khung pháp lý và định hướng cho các hoạt động văn hóa, từ đó khuyến khích sự tham gia của toàn thể nhân dân.

II. Những thách thức trong lãnh đạo phong trào văn hóa huyện Lập Thạch

Trong quá trình lãnh đạo phong trào văn hóa, huyện Lập Thạch đã phải đối mặt với nhiều thách thức. Những khó khăn về kinh tế, xã hội và nhận thức của người dân đã ảnh hưởng đến sự phát triển của phong trào. Đặc biệt, việc duy trì và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống trong bối cảnh hội nhập quốc tế là một thách thức lớn.

2.1. Khó khăn về kinh tế và nguồn lực

Huyện Lập Thạch là một huyện miền núi, kinh tế còn nhiều hạn chế. Điều này đã ảnh hưởng đến khả năng đầu tư cho các hoạt động văn hóa, khiến cho phong trào xây dựng đời sống văn hóa gặp nhiều khó khăn.

2.2. Nhận thức của người dân về văn hóa

Mặc dù có nhiều chính sách khuyến khích, nhưng nhận thức của người dân về vai trò của văn hóa trong đời sống vẫn còn hạn chế. Việc thay đổi thói quen và nếp sống cũ là một thách thức lớn trong việc thực hiện phong trào.

III. Phương pháp lãnh đạo phong trào văn hóa hiệu quả tại Lập Thạch

Để vượt qua những thách thức, Đảng bộ huyện Lập Thạch đã áp dụng nhiều phương pháp lãnh đạo sáng tạo và hiệu quả. Việc kết hợp giữa tuyên truyền, giáo dục và thực hiện các chính sách cụ thể đã giúp phong trào văn hóa phát triển mạnh mẽ.

3.1. Tăng cường tuyên truyền và giáo dục văn hóa

Đảng bộ đã chú trọng đến công tác tuyên truyền, giáo dục về văn hóa cho người dân. Các hoạt động văn hóa được tổ chức thường xuyên, giúp nâng cao nhận thức và khuyến khích sự tham gia của cộng đồng.

3.2. Hợp tác với các tổ chức xã hội

Việc hợp tác với các tổ chức xã hội, đoàn thể đã tạo ra sức mạnh tổng hợp trong việc thực hiện phong trào văn hóa. Các tổ chức này đã đóng góp tích cực vào việc xây dựng các mô hình văn hóa tại địa phương.

IV. Kết quả đạt được từ phong trào văn hóa huyện Lập Thạch

Phong trào văn hóa tại huyện Lập Thạch đã đạt được nhiều kết quả tích cực trong giai đoạn 2001-2012. Sự thay đổi trong nhận thức và hành động của người dân đã góp phần nâng cao đời sống văn hóa, tinh thần của cộng đồng.

4.1. Sự phát triển của các mô hình văn hóa

Nhiều mô hình văn hóa như gia đình văn hóa, làng văn hóa đã được xây dựng và phát triển. Điều này không chỉ nâng cao đời sống tinh thần mà còn tạo ra sự gắn kết trong cộng đồng.

4.2. Tác động tích cực đến kinh tế xã hội

Phong trào văn hóa đã góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của huyện. Các hoạt động văn hóa đã tạo ra môi trường sống lành mạnh, góp phần nâng cao chất lượng cuộc sống của người dân.

V. Kết luận và hướng phát triển tương lai của phong trào văn hóa

Phong trào văn hóa huyện Lập Thạch từ năm 2001 đến 2012 đã để lại nhiều bài học kinh nghiệm quý giá. Để tiếp tục phát triển, cần có những chính sách phù hợp và sự tham gia tích cực của toàn thể nhân dân.

5.1. Bài học kinh nghiệm từ phong trào

Một trong những bài học quan trọng là sự cần thiết phải kết hợp giữa lãnh đạo và sự tham gia của cộng đồng. Chỉ khi có sự đồng lòng, phong trào mới có thể phát triển bền vững.

5.2. Định hướng phát triển văn hóa trong tương lai

Huyện Lập Thạch cần tiếp tục đẩy mạnh phong trào văn hóa, đồng thời chú trọng đến việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống trong bối cảnh hội nhập.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Phong trào xây dựng đời sống văn hóa là một trong những nội dung trọng tâm trong chiến lược phát triển văn hóa của Đảng Cộng sản Việt Nam, đặc biệt trong bối cảnh đổi mới và hội nhập quốc tế. Tại huyện Lập Thạch, tỉnh Vĩnh Phúc, phong trào này được triển khai từ năm 2001 đến năm 2012, góp phần quan trọng vào sự phát triển kinh tế - xã hội, giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc và nâng cao đời sống tinh thần của nhân dân. Huyện Lập Thạch có diện tích 173,10 km², dân số năm 2010 khoảng 118.772 người, với 20 đơn vị hành chính, trong đó có 2 thị trấn và 18 xã. Địa bàn có điều kiện tự nhiên đa dạng, khí hậu nhiệt đới gió mùa, thuận lợi cho phát triển kinh tế và văn hóa.

Mục tiêu nghiên cứu nhằm làm rõ vai trò lãnh đạo của Đảng bộ huyện Lập Thạch trong việc chỉ đạo và thực hiện phong trào xây dựng đời sống văn hóa, đồng thời đánh giá kết quả đạt được và những hạn chế trong giai đoạn 2001-2012. Phạm vi nghiên cứu tập trung trên địa bàn huyện Lập Thạch, với các hoạt động xây dựng gia đình văn hóa, làng văn hóa, đơn vị văn hóa, thực hiện nếp sống văn hóa và phát triển thiết chế văn hóa cơ sở. Ý nghĩa nghiên cứu thể hiện qua việc cung cấp cơ sở khoa học cho công tác lãnh đạo, chỉ đạo xây dựng đời sống văn hóa tại địa phương, góp phần nâng cao chất lượng đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân, đồng thời bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên các lý thuyết và mô hình nghiên cứu về văn hóa và phát triển xã hội, trong đó có:

• Lý thuyết về văn hóa là nền tảng tinh thần của xã hội: Văn hóa vừa là mục tiêu, vừa là động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, được Đảng Cộng sản Việt Nam khẳng định trong các nghị quyết Trung ương.
• Mô hình xây dựng đời sống văn hóa cơ sở: Bao gồm các yếu tố như xây dựng gia đình văn hóa, làng văn hóa, đơn vị văn hóa, thực hiện nếp sống văn hóa và phát triển thiết chế văn hóa.
• Khái niệm về nếp sống văn hóa mới: Tập trung vào việc loại bỏ các hủ tục, xây dựng lối sống văn minh, lành mạnh trong các hoạt động cưới, tang, lễ hội.
• Lý thuyết về sự lãnh đạo của Đảng trong phát triển văn hóa: Nhấn mạnh vai trò của Đảng bộ trong việc định hướng, chỉ đạo và tổ chức thực hiện các phong trào văn hóa tại địa phương.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn sử dụng kết hợp các phương pháp nghiên cứu sau:

• Phương pháp lịch sử: Thu thập, phân tích các tài liệu lịch sử, văn kiện Đảng, nghị quyết, báo cáo của địa phương từ năm 2001 đến 2012.
• Phương pháp thống kê: Tổng hợp số liệu về tỷ lệ gia đình văn hóa, làng văn hóa, đơn vị văn hóa, số lượng thiết chế văn hóa được xây dựng, tỷ lệ người tham gia các hoạt động văn hóa - thể thao.
• Phương pháp khảo sát thực tế: Thu thập thông tin từ các địa phương, cơ sở văn hóa, các tổ chức đoàn thể và người dân để đánh giá thực trạng phong trào.
• Phương pháp phân tích, tổng hợp liên ngành: Kết hợp các góc độ lịch sử, xã hội học và quản lý để đánh giá toàn diện hiệu quả lãnh đạo và thực hiện phong trào.
• Cỡ mẫu và chọn mẫu: Tập trung khảo sát toàn bộ 20 xã, thị trấn trên địa bàn huyện, với trọng tâm là các thôn, làng tiêu biểu về xây dựng đời sống văn hóa.

Timeline nghiên cứu kéo dài từ năm 2001 đến năm 2012, tập trung phân tích hai giai đoạn chính: 2001-2005 và 2006-2012, nhằm đánh giá sự phát triển và điều chỉnh chính sách phù hợp với thực tiễn địa phương.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tăng cường hoạt động thông tin, tuyên truyền
   100% đài truyền thanh xã, thị trấn được đầu tư nâng cấp, với hơn 90% cán bộ, đảng viên và nhân dân tham gia các buổi tuyên truyền về xây dựng đời sống văn hóa. Năm 2003, toàn huyện vẽ được 7.857 lượt khẩu hiệu tuyên truyền, trong đó 2.504 lượt phục vụ bầu cử Quốc hội khóa XI.

2. Phát triển phong trào xây dựng làng và gia đình văn hóa
   Đến năm 2005, có 118/214 thôn đạt danh hiệu thôn dân cư văn hóa (55%), 76,4% hộ gia đình được công nhận gia đình văn hóa. Tỷ lệ đám cưới thực hiện theo nếp sống văn hóa đạt 72,8%, đám tang thực hiện theo quy định đạt 75,5%. Tỷ lệ người tập thể dục thể thao thường xuyên chiếm 21,2% dân số.

3. Xây dựng và hoàn thiện thiết chế văn hóa cơ sở
   Đến năm 2005, huyện xây dựng được 13 nhà văn hóa xã (đạt 65%) và 93 nhà văn hóa thôn (74,4%), với tổng kinh phí hỗ trợ hơn 1,4 tỷ đồng. Hệ thống thư viện và điểm bưu điện văn hóa được phát triển, phục vụ hơn 7.500 lượt bạn đọc mỗi năm.

4. Bảo tồn và phát huy các di tích lịch sử văn hóa
   Toàn huyện có 151 di tích, trong đó 12 di tích cấp quốc gia và 42 cấp tỉnh. Từ 2001 đến 2005, đã tu bổ, tôn tạo 15 di tích trọng điểm, đồng thời tổ chức 10 lễ hội dân gian truyền thống được quản lý chặt chẽ, góp phần giáo dục truyền thống và phát triển du lịch sinh thái.

Thảo luận kết quả

Các kết quả trên cho thấy sự lãnh đạo hiệu quả của Đảng bộ huyện Lập Thạch trong việc triển khai phong trào xây dựng đời sống văn hóa, góp phần nâng cao nhận thức và hành động của nhân dân. Việc đầu tư nâng cấp hệ thống thông tin tuyên truyền đã tạo điều kiện thuận lợi cho việc phổ biến chủ trương, chính sách, từ đó thúc đẩy sự tham gia tích cực của cộng đồng.

So với các nghiên cứu về xây dựng đời sống văn hóa ở các địa phương khác, huyện Lập Thạch có tỷ lệ gia đình và làng văn hóa tăng trưởng ổn định, phù hợp với điều kiện kinh tế - xã hội của vùng miền núi. Tuy nhiên, một số hạn chế như việc tổ chức phong trào còn mang tính hình thức ở một số nơi, thiết chế văn hóa chưa đồng đều về quy mô và chất lượng, cũng như sự phân bố dân cư không đồng đều đã ảnh hưởng đến hiệu quả tổng thể.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tăng trưởng tỷ lệ gia đình văn hóa, làng văn hóa qua các năm, bảng thống kê số lượng thiết chế văn hóa được xây dựng và biểu đồ phân bố dân số theo xã, thị trấn để minh họa sự đa dạng và thách thức trong quản lý.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục văn hóa
   Đẩy mạnh các hình thức tuyên truyền đa phương tiện, nâng cao nhận thức về giá trị văn hóa truyền thống và nếp sống văn hóa mới, hướng tới 100% cán bộ, đảng viên và nhân dân tham gia trong vòng 2 năm tới. Chủ thể thực hiện: Ban Tuyên giáo huyện, các đoàn thể xã, thị trấn.

2. Nâng cao chất lượng và đồng bộ thiết chế văn hóa cơ sở
   Đầu tư xây dựng, sửa chữa nhà văn hóa xã, thôn theo tiêu chuẩn thống nhất, đảm bảo diện tích và trang thiết bị phù hợp, hoàn thành trong 3 năm. Chủ thể thực hiện: UBND huyện phối hợp Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh.

3. Phát triển phong trào xây dựng gia đình và làng văn hóa bền vững
   Tổ chức các lớp tập huấn, hội thảo nâng cao năng lực cho cán bộ cơ sở về đánh giá, bình xét gia đình, làng văn hóa; tăng cường kiểm tra, giám sát để tránh hình thức, hoàn thành trong 2 năm. Chủ thể thực hiện: Ban chỉ đạo phong trào huyện và xã.

4. Bảo tồn và phát huy giá trị di tích lịch sử văn hóa
   Xây dựng kế hoạch bảo tồn, tôn tạo các di tích trọng điểm, kết hợp phát triển du lịch sinh thái, tạo nguồn thu bền vững, hoàn thành trong 5 năm. Chủ thể thực hiện: Phòng Văn hóa huyện, Sở Văn hóa tỉnh.

5. Khuyến khích phát triển các hoạt động văn hóa - thể thao quần chúng
   Tổ chức các giải thể thao, liên hoan văn nghệ định kỳ, thu hút đông đảo người dân tham gia, nâng tỷ lệ người tập thể dục thể thao thường xuyên lên 30% trong 3 năm. Chủ thể thực hiện: Trung tâm Văn hóa - Thể thao huyện, các xã, thị trấn.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ lãnh đạo Đảng và chính quyền địa phương
   Giúp hiểu rõ vai trò lãnh đạo trong phát triển văn hóa, từ đó xây dựng chính sách phù hợp, nâng cao hiệu quả quản lý và chỉ đạo phong trào xây dựng đời sống văn hóa.

2. Nhà nghiên cứu và giảng viên chuyên ngành lịch sử Đảng và văn hóa
   Cung cấp tư liệu thực tiễn phong phú về sự phát triển văn hóa cơ sở, làm cơ sở cho các nghiên cứu sâu hơn về văn hóa và lịch sử địa phương.

3. Cán bộ làm công tác văn hóa, thể thao và truyền thông cơ sở
   Hướng dẫn phương pháp tổ chức, triển khai các hoạt động văn hóa, xây dựng thiết chế văn hóa, nâng cao chất lượng phong trào văn hóa quần chúng.

4. Các tổ chức xã hội, đoàn thể và cộng đồng dân cư
   Tham khảo để nâng cao nhận thức, phát huy vai trò tự quản trong xây dựng đời sống văn hóa, góp phần phát triển kinh tế - xã hội địa phương.

Câu hỏi thường gặp

1. Phong trào xây dựng đời sống văn hóa tại huyện Lập Thạch có những thành tựu nổi bật nào?
   Phong trào đã nâng tỷ lệ gia đình văn hóa lên 76,4% năm 2005, xây dựng 118 thôn đạt danh hiệu thôn văn hóa, phát triển thiết chế văn hóa với 13 nhà văn hóa xã và 93 nhà văn hóa thôn, đồng thời bảo tồn 151 di tích lịch sử văn hóa.

2. Những khó khăn chính trong quá trình thực hiện phong trào là gì?
   Bao gồm sự phân bố dân cư không đồng đều, một số nơi tổ chức phong trào còn mang tính hình thức, thiết chế văn hóa chưa đồng bộ, và ảnh hưởng của các tệ nạn xã hội, hủ tục lạc hậu còn tồn tại.

3. Vai trò của Đảng bộ huyện trong phong trào xây dựng đời sống văn hóa được thể hiện như thế nào?
   Đảng bộ huyện đã lãnh đạo, chỉ đạo sát sao, tổ chức quán triệt nghị quyết, xây dựng kế hoạch cụ thể, phối hợp các ngành, đoàn thể triển khai đồng bộ các hoạt động văn hóa, góp phần tạo sự chuyển biến tích cực.

4. Các hoạt động văn hóa - thể thao quần chúng được phát triển ra sao?
   Huyện tổ chức từ 8-10 giải thể thao cấp huyện hàng năm, tham gia các giải tỉnh, thu hút hàng nghìn người tham gia, đồng thời tổ chức nhiều liên hoan văn nghệ, hội thi văn hóa quần chúng.

5. Làm thế nào để nâng cao hiệu quả phong trào xây dựng đời sống văn hóa trong thời gian tới?
   Cần tăng cường tuyên truyền, nâng cao nhận thức, đầu tư đồng bộ thiết chế văn hóa, phát triển phong trào bền vững, bảo tồn di tích và phát huy vai trò của cộng đồng trong quản lý và thực hiện.

Kết luận

• Đảng bộ huyện Lập Thạch đã phát huy vai trò lãnh đạo, chỉ đạo hiệu quả phong trào xây dựng đời sống văn hóa từ năm 2001 đến 2012, góp phần nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân.
• Phong trào xây dựng gia đình văn hóa, làng văn hóa và đơn vị văn hóa phát triển ổn định, tỷ lệ đạt chuẩn tăng qua các năm, tạo nền tảng cho phát triển bền vững.
• Thiết chế văn hóa cơ sở được đầu tư xây dựng, tuy còn một số hạn chế nhưng đã đáp ứng phần nào nhu cầu sinh hoạt văn hóa cộng đồng.
• Công tác bảo tồn và phát huy các di tích lịch sử văn hóa được chú trọng, góp phần giáo dục truyền thống và phát triển du lịch sinh thái.
• Đề xuất các giải pháp cụ thể nhằm nâng cao hiệu quả phong trào trong giai đoạn tiếp theo, hướng tới xây dựng nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc.

Next steps: Tăng cường triển khai các giải pháp đề xuất, tổ chức đánh giá định kỳ, mở rộng nghiên cứu sang các huyện lân cận để so sánh và học hỏi kinh nghiệm.

Các cấp ủy Đảng, chính quyền và cộng đồng dân cư cần tiếp tục phối hợp chặt chẽ, phát huy vai trò chủ động sáng tạo trong xây dựng đời sống văn hóa, góp phần phát triển kinh tế - xã hội bền vững tại địa phương.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Chủ trương và sự chỉ đạo của Đảng bộ huyện Lập Thạch trong phong trào xây dựng đời sống văn hóa từ năm 2001 đến 2005 Chương 2: Đảng bộ huyện Lập Thạch tăng cường chỉ đạo phong trào xây dựng đời sống văn hóa từ năm 2006 đến 2012 Chương 3: Một số Nhận xét và kinh nghiệm chủ yếu 10 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] NỘI DUNG Chƣơng 1: CHỦ TRƢƠNG VÀ SỰ CHỈ ĐẠO CỦA ĐẢNG BỘ HUYỆN LẬP THẠCH TRONG PHONG TRÀO XÂY DỰNG ĐỜI SỐNG VĂN HÓA TỪ NĂM 2001 ĐẾN NĂM 2005 1. Những điều kiện có ảnh hƣởng đến phong trào xây dựng đời sống văn hóa huyện Lập Thạch và chủ trƣơng của Đảng bộ. Điều kiện tự nhiên-kinh tế xã hội Vị trí địa : ập Thạch là huyện miền núi nằm ở phía Tây Bắc của tỉnh Vĩnh Phúc, cách tỉnh lỵ Vĩnh Yên 20km, nằm ở vị trí từ 105°30′ đến 105°45′ kinh độ Đông và 21°10′ đến 21°30′ vĩ Bắc. Có vị trí địa lý như sau: + Phía Bắc giáp huyện Sơn Dương tỉnh Tuyên Quang và dãy núi Tam Đảo.

+ Phía Đông giáp huyện Tam Đảo và huyện Tam Dương. + Phía Tây giáp huyện Sông Lô và thành phố Việt Trì tỉnh Phú Thọ. + Phía Nam giáp huyện Vĩnh Tường và một phần tỉnh Phú Thọ Trong sách Địa chí Việt Nam, nhà sử học Phan Huy Chú có viết: “Lập Thạch thuộc phủ Tam Đái, trấn Sơn Tây, Lập Thạch là đất hoa mục nhất trong năm huyện. Trong phủ thì Lập Thạch và ạch ạc là giàu nhất”.

Tổng diện tích tự nhiên của huyện là 173,10 km2. Toàn huyện có 20 đơn vị hành chính gồm 2 thị tr n và 18 xã. Địa h nh: Lập Thạch có c u tạo địa tầng r t cổ. Khu vực xung quanh núi Sáng và các xã uang Sơn, Hợp Lý, Bắc Bình, Liễn Sơn ở hữu ngạn sông Phó Đáy có diện tích hàng chục km2 có tuổi đại nguyên sinh.

Như vậy, huyện Lập Thạch nằm trên một địa tầng r t vững vàng, r t cổ xưa, nơi tr nh t cũng cách ngày nay trên 200 triệu năm. Từ địa tầng đó đã xu t hiện hai thành tạo magma xâm nhập đáng ể là khối núi Sáng và các khối núi khác nằm hai bên bờ sông Phó Đáy. Địa bàn huyện có thể chia thành 3 tiểu vùng: 11 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] - Tiểu vùng miền núi bao gồm 9 xã, thị tr n ( uang Sơn, Ngọc Mỹ, Hợp Lý, Bắc Bình, Vân Trục, Xuân Hòa, Thái Hòa, Liễn Sơn, TT Hoa Sơn) - Tiểu v ng trũng ven sông, bao gồm 3 xã (Sơn Đông, Triệu Đề, Đồng ích) - Tiểu vùng giữa, bao gồm 8 xã thị tr n (TT Lập Thạch, Liên Hòa, Bàn Giản, Xuân Lôi, Tử Du, Tiên Lữ, Đình Chu, Văn Quán) Địa hình Lập Thạch khá phức tạp, th p dần từ Bắc xuống Nam, ruộng đ t xen kẽ những dãy đồi th p. Độ cao phổ biến từ 11 – 30 m là huyện thuộc vùng núi th p, nhiều sông suối.

Địa hình bị chia cắt đa dạng, dốc dần từ Tây Bắc xuống Đông Nam. Về hí hậu: Lập Thạch thuộc vùng khí hậu nhiệt đới gió, nhiệt độ trung bình từ 22°C, số giờ nắng trung bình trong năm là 1.550 giờ, lượng mưa trung bình 1.800 mm/năm, độ ẩm trung bình khoảng 84%. Khí hậu Lập Thạch được chia làm 4 mùa rõ rệt. Mưa nhiều vào mùa khô gây úng lụt v ng trũng do nước từ các dãy núi lớn, như Tam Đảo, và từ sông Lô, sông Đáy trút vào đồng chiêm, nhiều khi tràn ngập ra cả đường liên huyện, liên xã gây ngập lụp một số cụm dân cư tại các xã.

M a đông hí hậu khô hanh thậm chí gây hạn hán tại nhiều v ng đồi, núi trên địa bàn huyện. Về thủy văn: Phía Nam và phía Đông huyện Lập Thạch có sông Phó Đáy ngăn cách huyện Vĩnh Tường và huyện Tam Dương với tổng lưu lượng khá lớn. Ngoài ra, huyện còn có hệ thống các ao hồ phục vụ cho hoạt động sản xu t và sinh hoạt trên địa bàn. Tuy nhiên lượng nước chủ yếu tập trung vào m a mưa, m a hô chỉ chiếm 10% tổng lượng dòng chảy.

Nguồn nước của huyện được đánh giá là phong phú dồi dào, tuy nhiên phân bố hông đều trong năm. Về mùa khô vẫn có thời điểm thiếu nước. Để đảm bảo hài hoà nguồn nước cho phát triển kinh tế cần quan tâm xây dựng thêm những công trình điều tiết và có biện pháp hai thác nước ngầm bổ sung mới đảm bảo cho sản xu t và sinh hoạt. 12 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] T i nguy n thi n nhi n: Theo hảo sát, đánh giá sơ bộ của các nhà địa ch t thì trên địa bàn ập Thạch có há nhiều loại tài nguyên hoáng sản nhưng đa phần chưa có chương trình nào điều tra, thăm dò một cách ỹ lưỡng để đưa vào hai thác sử dụng một cách có hiệu quả: Ngoài ra, huyện Lập Thạch có nhiều cảnh quan thiên nhiên có tiềm năng phát triển du lịch sinh thái và du lịch nghỉ dưỡng: Cụm du lịch Sơn Đông - Đình Chu – Văn Quán – Xuân Lôi: Cụm di tích này gắn liền với đền thờ Tả tướng quốc Trần Nguyên Hãn, đền thờ thầy giáo Đỗ Khắc Chung, làng tiến sỹ, ch a Am xã Sơn Đông, xã Văn uán có đình Ngõa, rừng Thề là nơi tụ nghĩa của Trần Nguyên Hãn, xã Xuân Lôi (K Lối) có đền thờ Tam Thánh (Trần Hưng Đạo), ch a Giã Khách, đền thờ bà chúa Lối.

Trên địa bàn huyện còn có những cảnh quan thiên nhiên tươi đẹp, thơ mộng h p dẫn khách du lịch như hu hồ Vân Trục với những cánh rừng nguyên sinh. Địa h nh chính: Theo những điều ghi ch p trong chính sử và Đại Nam nhất thống ch , được Đào Duy Anh dẫn lại trong cuốn Đất nước Việt Nam qua các đời, tên huyện ập Thạch xu t hiện từ đời nhà Trần (1225- 1400). Trong giai đoạn này huyện mang tên ập Thạch thuộc châu Tam Đới, lộ Đông Đô. Đến đời nhà Lê, nhà Nguyễn, huyện ập Thạch vẫn thuộc châu Tam Đới sau đổi tên là phủ Tam Đới, tr n Sơn Tây.

Tới năm Minh Mệnh thứ 2 (1821), phủ Tam Đới đổi tên là phủ Tam Đa và năm Minh Mệnh thứ ba (1822) thành lập tỉnh Vĩnh Yên. Huyện ập Thạch vẫn giữ nguyên tên cũ và địa lý hành chính cũ b t di b t dịch cho tới ngày nay. Trong thời ỳ này địa dư huyện ập Thạch há rộng, đến đầu thế ỷ 20 (năm 1903) huyện có tới 11 tổng (Bạch ưu, Đạo Kỷ, Đông Định, Đông Mật, Hạ ích, Hoàng Chỉ, Nhân Mục, Sơn Bình, Thượng Đạt, Tử Du và Yên Xá) và bao gồm tới 81 làng. Tới năm 1927, do sáp nhập một số làng với nhau và phân bố lại một số tổng, huyện ập Thạch còn 70 làng, vẫn giữ nguyên số lượng tổng tuy tổng Đông Định đổi tên thành tổng Đại ượng và tổng Sơn Bình đổi thành tổng Bình Sơn.

13 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Sau Cách mạng Tháng Tám uốc hội và Chính phủ Việt Nam xoá bỏ c p phủ và tổng là hai c p trung gian, mở rộng c p xã, nhỏ hơn tổng nhưng lớn hơn làng xã trước ia, bao gồm một số thôn xóm cũ. Nhiều tên xã mới ra đời và có xã l y tên các anh h ng dân tộc, các liệt sĩ cách mạng, các nhà hoạt động chống Pháp đặt tên xã mình (như xã Hải ựu đổi là xã Hồng Phong, xã Xuân Hoà là xã uang Trung). Một số xã là sự ết hợp 2 từ đầu hoặc 2 từ cuối, hoặc 1 từ đầu 1 từ cuối trong hai thôn hợp nh t (như: xã Quang Yên là 2 thôn uang Viễn và Yên Thiết hợp lại; Phương Khoan là Phương Ngạc + Khoan Bộ; Triệu Đề là Triệu Xá + Đại Đề). Cũng có xã thống nh t l y một tên tiêu biểu nh t, chung cho cả các thôn trong xã mình, (xã Tứ Yên gồm 4 thôn: Yên ập, Yên ương, Yên Phú, Yên Kiều; xã Đôn Nhân gồm 4 thôn: Đôn Hạ, Đôn Mục, Đôn Thượng, Đôn Nhân).

Trải qua một số lần điều chỉnh địa dư và tên gọi, đến năm 1968 (năm hợp nh t Phú Thọ và Vĩnh Phúc thành tỉnh Vinh Phú), huyện ập Thạch còn 38 xã. Trong suốt thời ỳ trực thuộc tỉnh Vĩnh Phú, huyện ập Thạch có hai lần thay đổi địa lý hành chính: năm 1977 huyện ập Thạch được hợp nh t với huyện Tam Dương thành một huyện l y tên là Tam Đảo, huyện lỵ đóng tại phố Miễu (Hoa ư), xã iễn Sơn. Năm 1978, huyện Tam Đảo lại được tách thành 2 huyện: Huyện Tam Dương hợp với huyện Bình Xuyên và l y tên là Tam Đảo; còn huyện ập Thạch giữa nguyên địa dư và địa danh cũ; huyện lỵ được chuyển về đóng tại Xuân Hòa. Từ ngày 1 tháng 1 năm 1996, huyện ập Thạch có 39 đơn vị hành chính c p cơ sở (38 xã và 1 thị tr n).

Tới năm 2000 các hu dân cư thuộc các xã, thị tr n trong huyện được đổi thành các thôn, làng và hu phố. Toàn huyện có 422 thôn, làng, hu phố, trong đó có 389 thôn, 27 làng và 6 hu phố. Đến năm 2003, Ủy ban nhân dân tỉnh Vĩnh Phúc công nhận các thôn và tổ dân phố hiện có của tỉnh Vĩnh Phúc, trong đó huyện ập Thạch có 411 thôn thuộc 38 xã và 11 tổ dân phố thuộc thị tr n ập Thạch. Năm 2003, Chính phủ 14 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] ra nghị định về việc thành lập thị xã Phúc Yên và huyện Tam Đảo, huyện ập Thạch chuyển 3 xã Bồ ý, Đạo Tr , Yên Dương về huyện Tam Đảo mới.

Sau hi điều chỉnh, từ ngày 1 tháng 1 năm 2004 huyện ập Thạch còn lại 32.30,17 ha diện tích tự nhiên và 207.326 nhân hẩu với 36 đơn vị hành chính trực thuộc (gồm 35 xã và 1 thị tr n), vẫn là huyện rộng nh t của tỉnh Vĩnh Phúc. Ngày 23 tháng 12 năm 2008, tách thị tr n Tam Sơn và 17 xã: Bạch ưu, Cao Phong, Đôn Nhân, Đồng uế, Đồng Thịnh, Đức Bác, Hải ựu, ãng Công, Nhạo Sơn, Nhân Đạo, Như Thụy, Phương Khoan, uang Yên, Tam Sơn, Tân ập, Tứ Yên, Yên Thạch để thành lập huyện Sông Lô. inh tế: Huyện ập Thạch đang trên đà phát triển inh tế toàn diện. Theo thống ê tốc độ tăng trưởng GTSX đạt 15,4%/năm trong toàn giai đoạn 2000-2010.

Trong đó nông lâm nghiệp tăng 7,24%/năm; công nghiệp – xây dựng tăng 18,36%/năm và thương mại dịch vụ tăng 22,81%/năm. - Giai đoạn 2000-2005 đạt 14,91%/năm, trong đó nông lâm ngư nghiệp đạt 8,54%; công nghiệp – xây dựng đạt 23,49% và thương mại dịch vụ đạt 20,63%.